マハーバーラタ · 章 12.300
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.300.1
प्रतिग्रहार्जिता विप्रे क्षत्रिये युधि निर्जिताः ।
वैश्ये न्यायार्जिताश्चैव शूद्रे शुश्रूषयार्जिताः ॥ १२.३००.१ ॥
婆羅門には施しを受けて得た財、クシャトリヤには戦いで勝ち取った財、ヴァイシャには正当に得た財、シュードラには奉仕によって得た財。
12.300.2
स्वल्पाऽप्यर्थाः प्रशस्यन्ते धर्मस्यार्थे महाफलाः ।
नित्यं त्रयाणां वर्णानां शुश्रूषुः शूद्र उच्यते ॥ १२.३००.२ ॥
ダルマのためであれば、わずかな財でも称賛される。その果報は大きいからである。三ヴァルナに常に仕える者はシュードラと呼ばれる。
12.300.3
क्षत्रधर्मा वैश्यधर्मा नावृत्तिः पतते द्विजः ।
शूद्रधर्मा यदा तु स्यात्तदा पतति वै द्विजः ॥ १२.३००.३ ॥
クシャトリヤやヴァイシャの務めで生計が立たないとき、再生族は堕落しない。しかし務めがシュードラのものとなるとき、再生族は確かに堕落する。
12.300.4
वाणिज्यं पाशुपाल्यं च तथा शिल्पोपजिवनम् ।
सूद्रस्यापि विधीयन्ते यदा वृत्तिर्न जायते ॥ १२.३००.४ ॥
他に生計が得られないとき、商売・牧畜・技芸による生計もシュードラに定められている。
12.300.5
रङ्गावतरणं चैव तथा रूपोपजीवनम् ।
मद्यमांसोपजीव्यं च विक्रयं लोहचर्मणोः ॥ १२.३००.५ ॥
染色、姿を見せて生計を立てること（芸能や見世物）、酒と肉による生計、鉄と革の売買は禁じられる。
12.300.6
अपूर्विणा न कर्तव्यं कर्म लोके विगर्हितम् ।
कृतपूर्विणस्तु त्यजतो महान्धर्म इति श्रूतिः ॥ १२.३००.६ ॥
以前にそれをしていなかった者は、世間で非難される行いをすべきでない。しかし以前からそれを行ってきた者がそれを捨てるなら、これが大いなるダルマである、とシュルティは説く。
12.300.7
संसिद्धः पुरुषो लोके यदाचरति पापकम् ।
मदेनाभिप्लुतमनास्तच्च न ग्राह्यमुच्यते ॥ १२.३००.७ ॥
世にある完成した人が、酔いに心を覆われて罪深い行いをするなら、それは受け入れるべきではないと言われる。
12.300.8
श्रूयन्ते हि पुराणेषु प्रजा धिग्दण्डशासनाः ।
दान्ता धर्मप्रधानाश्च न्यायधर्मानुवृत्तिकाः ॥ १२.३००.८ ॥
プラーナには、人々は叱責と罰の統治のもとにあり、自制し、法を第一とし、正義の法に従っていたと伝えられている。
12.300.9
धर्म एव सदा नॄणामिह राजन्प्रशस्यते ।
धर्मवृद्धा गुणानेव सेवन्ते हि नरा भुवि ॥ १२.३००.९ ॥
王よ、ここ人の世では常に法のみが称賛される。法に育まれた人々は、地上で徳のみを修めるのである。
12.300.10
तं धर्ममसुरास्तात नामृष्यन्त नराधिप ।
विवर्धमानाः क्रमशस्तत्र तेऽन्वाविशन्प्रजाः ॥ १२.३००.१० ॥
わが子よ、人の王よ。アスラたちはあの法を耐え忍べなかった。次第に増大し、彼らはそこの民の中に入り込んだ。
12.300.11
तासां दर्पः समभवत्प्रजानां धर्मनाशनः ।
दर्पात्मनां ततः पश्चात्क्रोधस्तासामजायत ॥ १२.३००.११ ॥
その民の中に、法を滅ぼす慢心が生じた。慢心から、彼らの中に後に怒りが生じた。
12.300.12
ततः क्रोधाभिभूतानां वृत्तं लज्जासमन्वितम् ।
ह्रीश्चैवाप्यनशद्राजंस्ततो मोहो व्यजायत ॥ १२.३००.१२ ॥
そこで、怒りに打ち負かされた人々の、恥を伴う振る舞いは滅びた。王よ、彼らの慎みも失われ、それから迷いが生じた。
12.300.13
ततो मोहपरीतास्ता नापश्यन्त यथा पुरा ।
परस्परावमर्देन वर्धयन्त्यो यथासुखम् ॥ १२.३००.१३ ॥
そのとき迷妄に覆われた彼女らは、以前のように見ることができず、互いに押しつぶしながら、思うままに増大していった。
12.300.14
ताः प्राप्य तु स धिग्दण्डो न कारणमतो भवत् ।
ततोऽभ्यगच्छन्देवांश्च ब्राह्मणांश्चावमन्य ह ॥ १२.३००.१४ ॥
彼女らを得ても、その叱責の罰は原因とはならなかった。そこで彼らは神々とバラモンを侮って、彼らのもとへ赴いた。
12.300.15
एतस्मिन्नेव काले तु देवा देववरं शिवम् ।
अगच्छञ्शरणं धीरं बहुरूपं गुणाधिकम् ॥ १२.३००.१५ ॥
ちょうどその時、神々は神々の中で最も優れたシヴァに帰依した。彼は堅固で、多くの姿を持ち、徳において卓越している。
12.300.16
तेन स्म ते गगनगाः सपुराः पातिताः क्षितौ ।
त्रिधाऽप्येकेन बाणेन देवाप्यायिततेजसा ॥ १२.३००.१६ ॥
空を行き来していた彼らは、その都城とともに、彼によって地に落とされた。一本の矢で三つに裂かれさえして。輝きを増した神によって。
12.300.17
तेषामधिपतिस्त्वासीद्भीमो भीमपराक्रमः ।
देवतानां भयकरः स हतः शूलपाणिना ॥ १२.३००.१७ ॥
彼らの主はビーマであった。恐るべき勇猛さを持ち、神々を恐れさせた者である。彼は三叉戟を持つ者によって殺された。
12.300.18
तस्मिन्हतेऽथ स्वं भावं प्रत्यपद्यन्त मानवाः ।
प्रावर्तन्त च वै वेदाः शास्त्राणि च यथा पुरा ॥ १२.३००.१८ ॥
彼が殺されると、人々は本来の性質に戻り、ヴェーダと諸論書もまた以前のように行われるようになった。
12.300.19
ततोऽभिषिच्य राज्येन देवानां दिवि वासवम् ।
सप्तर्षयश्चान्वयुञ्जन्नराणां दण्डधारणे ॥ १२.३००.१९ ॥
そこで神々の天界において、ヴァーサヴァ（インドラ）に王権の灌頂を行い、七仙は人々の上に刑罰の杖を執る任を彼に授けた。
12.300.20
सप्तर्षीणामथोर्ध्वं च विपृथुर्नाम पार्थिवः ।
राजानः क्षत्रियाश्चैव मण्डलेषु पृथक्पृथक् ॥ १२.३००.२० ॥
七仙の後にヴィプリトゥという名の王が現れ、クシャトリヤの王たちはそれぞれの領域を別々に治めた。
12.300.21
महाकुलेषु ये जाता वृद्धाः पूर्वतराश्च ये ।
तेषामप्यासुरो भावो हृदयान्नापसर्पति ॥ १२.३००.२१ ॥
偉大な家系に生まれた者、年長者、古の者であっても、その心から阿修羅の性質は離れ去らない。
12.300.22
तस्मात्तेनैव भावेन सानुषङ्गेण पार्थिवाः ।
आसुराण्येव कर्माणि न्यसेवन्भीमविक्रमाः ॥ १२.३००.२२ ॥
それゆえ、同じ性質とそれに伴うものによって、恐るべき武勇の王たちはただ阿修羅の行いを為した。
12.300.23
प्रत्यतिष्ठंश्च तेष्वेव तान्येव स्थापयन्त्यपि ।
भजन्ते तानि चाद्यापि ये बालिशतरा नराः ॥ १२.३००.२३ ॥
彼らはそれらの中に確立され、今もなおそれらを確立している。そして最も愚かな人々は今日もそれらに従っている。
12.300.24
तस्मादहं ब्रवीमि त्वां राजन्संचिन्त्य शास्त्रतः ।
संसिद्धावागमं कुर्यात्कर्म हिंसात्मकं त्यजेत् ॥ १२.३००.२४ ॥
それゆえ王よ、聖典に従ってよく考えた上で、あなたに告げる。成就に際しては伝承の教えに従い、暴力的な行いを捨てよ。
12.300.25
न संकरेण द्रविणं प्रचिन्वीयाद्विचक्षणः ।
धर्मार्थं न्यायमुत्सृज्य न तत्कल्याणमुच्यते ॥ १२.३००.२५ ॥
賢者は混じり合った（不正な）手段で富を蓄えてはならない。法のために正義を捨てることは善とは言われない。
12.300.26
स त्वमेवंविधो दान्तः क्षत्रियः प्रियबान्धवः ।
प्रजा भृत्यांश्च पुत्रांश्च स्वधर्मेणानुपालय ॥ १२.३००.२६ ॥
君はこのように自制した、親族に愛されるクシャトリヤだ。自らの法に従って臣民、従者、息子たちを守れ。
12.300.27
इष्टानिष्टसमायोगे वैरं सौहार्दमेव च ।
अथ जातिसहस्राणि बहूनि परिवर्तते ॥ १२.३००.२७ ॥
好ましいものと好ましくないものが結びつくとき、敵意も友情も生じる。そして幾千もの生が、多くの生が巡り続ける。
12.300.28
तस्माद्गुणेषु रज्येथा मा दोषेषु कथंचन ।
निर्गुणोऽपि हि दुर्बुद्धिरात्मनः सोतिरिच्यते ॥ १२.३००.२८ ॥
ゆえに徳に喜びを持ち、欠点には決して持ってはならない。徳のない愚かな心の者でさえ、自分にとってますます（害となる）。
12.300.29
मानुषेषु महाराज धर्माधर्मौ प्रवर्ततः ।
न तथाऽन्येषु भूतेषु मनुष्यरहितेष्विह ॥ १२.३००.२९ ॥
大王よ、法と非法は人間の間にのみ働く。ここで人間ではない他の生き物にはそうではない。
12.300.30
धर्मशीलो नरो विद्वानीहकोऽनीहकोपि वा ।
आत्मभूतः सदा लोके चरेद्भूतान्यहिंसया ॥ १२.३००.३० ॥
法に従う性格を持ち学識ある人は、行為に携わっていてもいなくても、世界の中で常に生き物を自分自身のように見なし、非暴力によって歩むべきである。
12.300.31
यदा व्यपेतहृल्लेखं मनो भवति तस्य वै ।
नानृतं चैव भवति तदा कल्याणमृच्छति ॥ १२.३००.३१ ॥
人の心が動揺の跡から離れ、その内に偽りがなくなるとき、その人は善きものに至る。