മഹാഭാരതം · അധ്യായം 12.320
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.320.1
न शक्यो निर्गुणस्तात गुणीकर्तुं विशांपते ।
गुणवांश्चाप्यगुणवान्यथातत्त्वं निबोध मे ॥ १२.३२०.१ ॥
പ്രിയപുത്രാ, ജനങ്ങളുടെ പ്രഭോ, നിർഗുണനെ ഗുണവാനാക്കാൻ കഴിയില്ല. ഗുണവാനും ഗുണഹീനനും സംബന്ധിച്ച സത്യം എന്നിൽനിന്ന് മനസ്സിലാക്കുക.
12.320.2
गुणैर्हि गुणवानेव निर्गुणश्चागुणस्तथा ।
प्राहुरेवं महात्मानो मुनयस्तत्त्वदर्शिनः ॥ १२.३२०.२ ॥
ഗുണങ്ങളാൽത്തന്നെ ഗുണവാനാകുന്നു; നിർഗുണനും അഗുണനും അങ്ങനെതന്നെ. തത്ത്വദർശികളായ മഹാത്മാക്കളായ മുനിമാർ ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
12.320.3
गुणस्वभावस्त्वव्यक्तो गुणानेवाभिवर्तते ।
उपयुङ्क्ते च तानेव स चैवाज्ञः स्वभावतः ॥ १२.३२०.३ ॥
ഗുണസ്വഭാവമുള്ള അവ്യക്തം ഗുണങ്ങളെത്തന്നെ പിന്തുടരുന്നു; അവയെത്തന്നെ ഉപയോഗിക്കുന്നു. അത് സ്വഭാവത്താൽത്തന്നെ അജ്ഞമാണ്.
12.320.4
अव्यक्तस्तु न जानीते पुरुषोऽज्ञः स्वभावतः ।
न मत्तः परमोस्तीति नित्यमेवाभिमन्यते ॥ १२.३२०.४ ॥
അവ്യക്തനായ പുരുഷൻ സ്വഭാവത്താൽ അജ്ഞനായി അറിയുന്നില്ല; 'എന്നെക്കാൾ ഉന്നതമായി മറ്റൊന്നില്ല' എന്ന് അവൻ എപ്പോഴും കരുതുന്നു.
12.320.5
अनेन कारणेनैतदव्यक्तं स्यादचेतनम् ।
नित्यत्वाच्चाक्षरत्वाच्च क्षरत्वान्न तदन्यथा ॥ १२.३२०.५ ॥
ഈ കാരണത്താൽ ഈ അവ്യക്തം അചേതനമായിരിക്കാം. നിത്യമായതിനാലും അക്ഷരമായതിനാലും ക്ഷരമായതിനാലും അത് മറ്റൊരുവിധമല്ല.
12.320.6
यदाऽज्ञानेन कुर्वीत गुणसर्गं पुनःपुनः ।
यदात्मानं न जानीते तदाऽऽत्मापि न मुच्यते ॥ १२.३२०.६ ॥
അജ്ഞതയാൽ ഗുണസൃഷ്ടി വീണ്ടും വീണ്ടും ചെയ്യുമ്പോഴും ആത്മാവിനെ അറിയാതിരിക്കുമ്പോഴും ആത്മാവും മോചിതനാകുന്നില്ല.
12.320.7
कर्तृत्वाच्चापि सर्गाणां सर्गधर्मा तथोच्यते ।
कर्तृत्वाच्चापि योगानां योगधर्मा तथोच्यते ॥ १२.३२०.७ ॥
സൃഷ്ടികളുടെ കർതൃത്വം കൊണ്ട് അതിനെ സർഗധർമം എന്നും, യോഗങ്ങളുടെ കർതൃത്വം കൊണ്ട് യോഗധർമം എന്നും പറയുന്നു.
12.320.8
कर्तृत्वात्प्रकृतीनां च तथा प्रकृतिधर्मिता ॥ १२.३२०.८ ॥
പ്രകൃതികളുടെ കർതൃത്വം കൊണ്ട്, അതുപോലെ അതിന് പ്രകൃതിധർമത്വം ഉണ്ട്.
12.320.9
कर्तृत्वाच्चापि वीजानां बीजधर्मा तथोच्यते ।
गुणानां प्रसवत्वाच्च प्रलयत्वात्तथैव च ॥ १२.३२०.९ ॥
വിത്തുകളുടെ കർതൃത്വം കൊണ്ട് അതിനെ ബീജധർമം എന്നും പറയുന്നു; ഗുണങ്ങളുടെ ഉത്പത്തിയും ലയവും കൊണ്ടും അതുപോലെ തന്നെ.
12.320.10
कर्तृत्वात्प्रलयानां तु तथा प्रलयधर्मि च ।
कर्तृत्वात्प्रभवाणां च तथा प्रभवधर्मि च ॥ १२.३२०.१० ॥
പ്രളയങ്ങളുടെ കർതൃത്വം കൊണ്ട് അത് പ്രളയധർമി; പ്രഭവങ്ങളുടെ കർതൃത്വം കൊണ്ട് അത് പ്രഭവധർമിയുമാണ്.
12.320.11
बीजत्वात्प्रकृतित्वाच्च प्रलयत्वात्तथैव च ।
उपेक्षत्वादनन्यत्वादभिमानाच्च केवलम् ॥ १२.३२०.११ ॥
വിത്തായതുകൊണ്ടും, പ്രകൃതിയായതുകൊണ്ടും, പ്രളയമായതുകൊണ്ടും, അതുപോലെ ഉപേക്ഷയാലും, അനന്യതയാലും, കേവലം അഭിമാനത്താലും (അത് അങ്ങനെ പറയപ്പെടുന്നു).
12.320.12
मन्यन्ते यतयः सिद्धा अध्यात्मज्ञा गतज्वराः ।
अनित्यं नित्यमव्यक्तं व्यक्तमेतद्धि शुश्रुम ॥ १२.३२०.१२ ॥
യതികളും സിദ്ധന്മാരും അധ്യാത്മജ്ഞാനികളും ജ്വരമില്ലാത്തവരും ഇതിനെ ഇങ്ങനെ കരുതുന്നു—അനിത്യം, നിത്യം, അവ്യക്തം, വ്യക്തം; ഇത് ഞങ്ങൾ കേട്ടിട്ടുണ്ട്.
12.320.13
अव्यक्तैकत्वमित्याहुर्नानात्वं पुरुषास्तथा ।
सर्वभूतदयावन्तः केवलं ज्ञानमास्थिताः ॥ १२.३२०.१३ ॥
അവ്യക്തം ഏകമെന്നും പുരുഷന്മാർ നാനാത്വമുള്ളവരെന്നും അവർ പറയുന്നു. സർവഭൂതങ്ങളോടും കരുണയുള്ളവർ, കേവലജ്ഞാനത്തിൽ സ്ഥിതരായവർ.
12.320.14
अन्यः स पुरुषोऽव्यक्तस्त्वध्रुवो ध्रुवसंज्ञकः ।
यथा मुञ्ज इषीकाणां तथैवैतद्धि जायते।
न चैव मुञ्जसंयोगादिषीका तत्र बुध्यते ॥ १२.३२०.१४ ॥
ആ പുരുഷൻ അവ്യക്തത്തിൽനിന്ന് വേറെയാണ്; അസ്ഥിരനായിരുന്നാലും 'ധ്രുവൻ' എന്ന പേരുള്ളവൻ. മുഞ്ച പുല്ലിൽനിന്ന് ഈഷികകൾ ഉണ്ടാകുന്നതുപോലെ ഇതും ഉണ്ടാകുന്നു; മുഞ്ചയോടു ചേർന്നാലും ഈഷിക അവിടെ അറിയപ്പെടുന്നില്ല.
12.320.15
अन्यच्च मशकं विद्यादन्यच्चोदुम्बरं तथा ।
च चोदुम्बरसंयोगैर्मशकस्तत्र लिप्यते ॥ १२.३२०.१५ ॥
കൊതുക് വേറെയാണെന്ന് അറിയണം; അത്തിമരവും വേറെയാണ്. അത്തിമരത്തിന്റെ സമ്പർക്കത്താൽ കൊതുക് അവിടെ പറ്റിപ്പിടിക്കുന്നു.
12.320.16
अन्य एव तथा मत्स्यस्तदन्यदुदुकं स्मृतम् ।
न चोदकस्य स्पर्शेन मत्स्यो लिप्यति सर्वशः ॥ १२.३२०.१६ ॥
അതുപോലെ മത്സ്യം വേറെയാണ്; ആ ജലപാത്രവും വേറെയാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ജലസ്പർശത്താൽ മത്സ്യം ഒരിക്കലും പറ്റിപ്പിടിക്കുന്നില്ല.
12.320.17
अन्यो ह्यग्निरुखाऽप्यन्या नित्यमेवमवेहि भोः ।
न चोपलिप्यते सोऽग्निरुखासंस्पर्शनेन वै ॥ १२.३२०.१७ ॥
അഗ്നി വേറെയാണ്; കലവും വേറെയാണ്. അയ്യാ, ഇങ്ങനെതന്നെ എപ്പോഴും അറിയുക. കലത്തിന്റെ സ്പർശത്താൽ ആ അഗ്നി യഥാർത്ഥത്തിൽ പറ്റിപ്പിടിക്കുന്നില്ല.
12.320.18
पुष्करं त्वन्यदेवात्र तथाऽन्यदुदकं स्मृतम् ।
न चोदकस्य स्पर्शेन लिप्यते तत्र पुष्करम् ॥ १२.३२०.१८ ॥
ഇവിടെ പുഷ്കരം (താമരയില) വേറെയാണ്; അതുപോലെ ജലവും വേറെയെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ജലസ്പർശത്താൽ അവിടെ പുഷ്കരം പറ്റിപ്പിടിക്കുന്നില്ല.
12.320.19
एतेषां सहवासं च निवासं चैव नित्यशः ।
याथातथ्येन पश्यन्ति न नित्यं प्राकृता जनाः ॥ १२.३२०.१९ ॥
ഇവയുടെ സഹവാസവും നിവാസവും സാധാരണ ജനങ്ങൾ എപ്പോഴും യഥാർത്ഥത്തിൽ കാണുന്നില്ല.
12.320.20
ये त्वन्यथैव पश्यन्ति न सम्यक्तेषु दर्शनम् ।
ते व्यक्तं निरयं घोरं प्रविशन्ति पुनः पुनः ॥ १२.३२०.२० ॥
ഇവയെ മറ്റൊരു വിധത്തിൽ കാണുന്നവരും ഇവയിൽ ശരിയായ ദർശനമില്ലാത്തവരും തീർച്ചയായും ഘോരമായ നരകത്തിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും പ്രവേശിക്കുന്നു.
12.320.21
साङ्ख्यदर्शनमेतत्ते परिसङ्ख्यानमुत्तमम् ।
एवं हि परिसंख्याय साङ्ख्याः केवलतां गताः ॥ १२.३२०.२१ ॥
ഇതാണ് നിനക്കുള്ള സാംഖ്യദർശനം, ഉത്തമമായ പരിഗണന. ഇങ്ങനെ പരിഗണിച്ച് സാംഖ്യർ കേവലതയിലെത്തി.
12.320.22
ये त्वन्ये तत्त्वकुशलास्तेषामेतन्निदर्शनम् ।
अतः परं प्रवक्ष्यामि योगानामनुदर्शनम् ॥ १२.३२०.२२ ॥
എന്നാൽ തത്ത്വകുശലരായ മറ്റുള്ളവർക്ക് ഇതുതന്നെയാണ് ഉദാഹരണം. ഇനി യോഗങ്ങളുടെ വിശദീകരണം പറയാം.