ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 12.334
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.334.1
ततः स राजा जनको मन्त्रिभिः सह भारत ।
पुरोहितं पुरस्कृत्य सर्वाण्यन्तः पुराणि च ॥ १२.३३४.१ ॥
ಆಗ ಆ ರಾಜ ಜನಕನು, ಓ ಭಾರತ, ಮಂತ್ರಿಗಳೊಡನೆ, ಪುರೋಹಿತರನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ತನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಅಂತಃಪುರಗಳೊಂದಿಗೆ (ಎದುರುಗೊಂಡನು).
12.334.2
आसनं च पुरस्कृत्य रत्नानि विविधानि च ।
शिरसा चार्ध्यमादाय गुरुपुत्रं समभ्यगात् ॥ १२.३३४.२ ॥
ಆಸನ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ರತ್ನಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು, ತಲೆಬಾಗಿ ಅರ್ಘ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಗುರುಪುತ್ರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋದನು.
12.334.3
स तदासनमादाय बहुरत्नविभूषितम् ।
स्पर्ध्यास्तरणसंस्तीर्णं सर्वतोभद्रमृद्धिमत् ॥ १२.३३४.३ ॥
ಅವನು ಬಹು ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ, ಅಸೂಯೆ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಹಾಸಿಗೆಗಳಿಂದ ಹಾಸಲ್ಪಟ್ಟ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಮಂಗಳಕರವಾದ, ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಆ ಆಸನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು.
12.334.4
पुरोधसा संगृहीतं हस्तेनालभ्य पार्थिवः ।
प्रददौ गुरुपुत्राय शुकाय परमार्चितम् ॥ १२.३३४.४ ॥
ಪುರೋಹಿತರು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿದ್ದನ್ನು ರಾಜನು ಕೈಯಿಂದ ಮುಟ್ಟಿ, ಅತ್ಯಂತ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅದನ್ನು ಗುರುಪುತ್ರ ಶುಕನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.
12.334.5
तत्रोपविष्टं तं कार्ष्णि शास्त्रतः प्रतिपूज्य च ।
पाद्यं निवेद्य प्रथममर्ध्यं गां च न्यवेदयत् ॥ १२.३३४.५ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಕೃಷ್ಣನ ಮಗನನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಗೌರವಿಸಿ, ಮೊದಲು ಪಾದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ಅರ್ಘ್ಯ ಮತ್ತು ಗೋವನ್ನೂ ಸಮರ್ಪಿಸಿದನು.
12.334.6
स च तां मन्त्रवत्पूजां प्रत्यगृह्णाद्यथाविधि ।
प्रतिगृह्य तु तां पूजां जनकाद्द्विजसत्तमः ॥ १२.३३४.६ ॥
ಅವನು ಆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಂತ್ರಪೂರ್ವಕ ಮತ್ತು ವಿಧಿಯಂತೆ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. ಜನಕನಿಂದ ಆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಆ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠನು (ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು).
12.334.7
गां चैव समनुज्ञाय राजानमनुमान्य च ।
पर्यपृच्छन्महातेजा राज्ञः कुशलमव्ययम् ॥ १२.३३४.७ ॥
ಗೋವನ್ನು ಅನುಮತಿಸಿ, ರಾಜನನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ, ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿ ರಾಜನ ಅವ್ಯಯ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದನು.
12.334.8
अनामयं च राजेन्द्र शुकः सानुचरस्य ह ।
अनुज्ञातः स तेनाथ निषसाद सहानुगः ॥ १२.३३४.८ ॥
ರಾಜೇಂದ್ರ, ಶುಕನಿಗೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಪರಿವಾರಕ್ಕೆ ಕ್ಷೇಮವಿದೆ. ಆಗ ಅವನ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ಅವರು ಅನುಚರರೊಂದಿಗೆ ಕುಳಿತರು.
12.334.9
कुशलं चाव्ययं चैव पृष्ट्वा वैयासकिं नृपः ।
किमागमनमित्येवं पर्यपृच्छत पार्थिवः ॥ १२.३३४.९ ॥
ವೈಯಾಸಕಿಯ ಅವ್ಯಯ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿ ರಾಜನು 'ನಿಮ್ಮ ಆಗಮನದ ಉದ್ದೇಶವೇನು?' ಎಂದು ಕೇಳಿದನು.
12.334.10
पित्राऽहमुक्तो भद्रं ते मोक्षधर्मार्थकोविदः ।
विदेहराजो याज्यो मे जनको नाम विश्रुतः ॥ १२.३३४.१० ॥
ನನ್ನ ತಂದೆ ನನಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ನಿನಗೆ ಶುಭವಾಗಲಿ. ಮೋಕ್ಷಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಲ್ಲ, ವಿದೇಹ ರಾಜ, ನನ್ನ ಯಾಜ್ಯನಾದ, ಜನಕನೆಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಿದ್ದಾನೆ.'
12.334.11
तत्र गच्छस्व वै तूर्णं यदि ते हृदि संशयः ।
प्रवृत्तौ वा निवृत्तौ वा स ते च्छेत्स्यति संशयं ॥ १२.३३४.११ ॥
ನಿನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿದ್ದರೆ ಶೀಘ್ರವೇ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗು. ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಾಗಲಿ ನಿವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಾಗಲಿ ಅವನು ನಿನ್ನ ಸಂಶಯವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವನು.
12.334.12
सोहं पितुर्नियोगात्त्वामुपप्रष्टुमिहागतः ।
तन्मे धर्मभृतां श्रेष्ठ यथावद्वक्तुमर्हसि ॥ १२.३३४.१२ ॥
ಹೀಗಾಗಿ ತಂದೆಯ ಆಜ್ಞೆಯಿಂದ ನಿನ್ನನ್ನು ಕೇಳಲು ನಾನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ಧರ್ಮಧಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಹೇಳಲು ನೀನು ಅರ್ಹನು.
12.334.13
किं कार्यं ब्राह्मणेनेह मोक्षार्थश्च किमात्मकः ।
कथं च मोक्षः प्राप्तव्यो ज्ञानेन तपसाऽथवा ॥ १२.३३४.१३ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಕರ್ತವ್ಯವೇನು? ಮೋಕ್ಷಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಯಾವ ಸ್ವಭಾವದವನಾಗಿರಬೇಕು? ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆಯಬೇಕು, ಜ್ಞಾನದಿಂದಲೋ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದಲೋ?
12.334.14
यत्कार्यं ब्राह्मणेनेह जन्मप्रभृति तच्छृणु ।
कृतोपनयनस्तात भवेद्वेदपरायणः ॥ १२.३३४.१४ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಜನ್ಮದಿಂದಲೇ ಕೇಳು. ಮಗನೇ, ಉಪನಯನವಾದ ನಂತರ ಅವನು ವೇದಪರಾಯಣನಾಗಿರಬೇಕು.
12.334.15
तपसा गुरुवृत्त्या च ब्रह्मचर्येण चाभिभो ।
देवतानामृषीणां चाप्यनृणो ह्यनसूयकः ॥ १२.३३४.१५ ॥
ಓ ಸಮರ್ಥನೇ, ತಪಸ್ಸು, ಗುರುಸೇವೆ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯದಿಂದ ದೇವತೆಗಳ ಮತ್ತು ಋಷಿಗಳ ಋಣದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದವನಾಗಿರಬೇಕು.
12.334.16
वेदानधीत्य नियतो दक्षिणामपवर्ज्य च ।
अभ्यनुज्ञामथ प्राप्य समावर्तेत वै द्विजः ॥ १२.३३४.१६ ॥
ವೇದಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ, ನಿಯಮದಿಂದಿದ್ದು, ಗುರುದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಅನುಮತಿ ಪಡೆದು ದ್ವಿಜನು ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಬೇಕು.
12.334.17
समावृत्तश्च गार्हस्थ्ये स्वदारनिरतो वसेत् ।
अनसूयुर्यथान्यायमाहिताग्निरनावृतः ॥ १२.३३४.१७ ॥
ಮನೆಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಗೃಹಸ್ಥ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿ, ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದೆ, ನ್ಯಾಯಾನುಸಾರ, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ವಾಸಿಸಬೇಕು.
12.334.18
उत्पाद्य पुत्रं पौत्रं तु वन्याश्रमपदे वसेत् ।
तानेवाग्नीन्यथाशास्त्रमर्चयन्नतिथिप्रियः ॥ १२.३३४.१८ ॥
ಮಗನನ್ನು, ಮೊಮ್ಮಗನನ್ನು ಪಡೆದು ಅರಣ್ಯಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಬೇಕು; ಶಾಸ್ತ್ರಾನುಸಾರ ಆ ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನೇ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ, ಅತಿಥಿಪ್ರಿಯನಾಗಿ.
12.334.19
स वनेऽग्नीन्यथान्यायमात्मन्यारोप्य धर्मवित् ।
निर्द्वन्द्वो बीतरागात्मा ब्रह्माश्रमपदे वसेत् ॥ १२.३३४.१९ ॥
ಧರ್ಮಜ್ಞನು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾನುಸಾರ ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ತನ್ನಲ್ಲಿ ಆರೋಪಿಸಿ, ದ್ವಂದ್ವರಹಿತನಾಗಿ, ವೀತರಾಗ ಆತ್ಮದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲಿ.
12.334.20
उत्पन्ने ज्ञानविज्ञाने प्रत्यक्षे हृदि शाश्वते ।
किमवश्यं निवस्तव्यमाश्रमेषु वनेषु वा ॥ १२.३३४.२० ॥
ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವೂ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವೂ ಆದ ಜ್ಞಾನವಿಜ್ಞಾನಗಳು ಉದಯಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದು ಅವಶ್ಯಕವೇ?
12.334.21
एतद्भवन्तं पृच्छामि तद्भवान्वक्तुमर्हति ।
यथा वेदार्थतत्त्वेन ब्रूहि मे त्वं जनाधिप ॥ १२.३३४.२१ ॥
ಇದನ್ನೇ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ನೀವು ಹೇಳಲು ಅರ್ಹರು. ಓ ಜನಾಧಿಪನೇ, ವೇದಾರ್ಥದ ತತ್ತ್ವದಂತೆ ನನಗೆ ಹೇಳಿರಿ.
12.334.22
न विना ज्ञानविज्ञाने मोक्षस्याधिगमो भवेत् ।
न विना गुरुसंबन्धं ज्ञानस्याधिगमः स्मृतः ॥ १२.३३४.२२ ॥
ಜ್ಞಾನವಿಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದೆ ಮೋಕ್ಷಪ್ರಾಪ್ತಿ ಆಗದು; ಗುರುಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲದೆ ಜ್ಞಾನಪ್ರಾಪ್ತಿ ಆಗದೆಂದು ಸ್ಮೃತಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
12.334.23
गुरुः प्लावयिता तस्य ज्ञानं प्लव इहोच्यते ।
विज्ञाय कृतकृत्यस्तु तीर्णस्तदुभयं त्यजेत् ॥ १२.३३४.२३ ॥
ಗುರುವು ಅವನನ್ನು ದಾಟಿಸುವವನು; ಇಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನೇ ತೆಪ್ಪ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಜ್ಞಾನವನ್ನು ತಿಳಿದು ಕೃತಕೃತ್ಯನಾಗಿ ದಾಟಿದವನು ಆ ಎರಡನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.
12.334.24
अनुच्छेदाय लोकानामनुच्छेदाय कर्मणाम् ।
पूर्वैराचरितो धर्मश्चातुराश्रम्यसंश्रितः ॥ १२.३३४.२४ ॥
ಲೋಕಗಳ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನತೆಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಕರ್ಮಗಳ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನತೆಗಾಗಿ, ಪೂರ್ವಜರು ಆಚರಿಸಿದ ಧರ್ಮವು ಚಾತುರಾಶ್ರಮ್ಯವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದೆ.
12.334.25
अनेन क्रमयोगेन बहुजातिषु कर्मणाम् ।
कृत्वा शुभाशुभं कर्म मोक्षो नामेह लभ्यते ॥ १२.३३४.२५ ॥
ಈ ಕ್ರಮಯೋಗದಿಂದ, ಅನೇಕ ಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಶುಭಾಶುಭ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಇಲ್ಲಿಯೇ ಮೋಕ್ಷ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ.
12.334.26
भावितैः करणैश्चायं बहुसंसारयोनिषु ।
आसादयति शुद्धात्मा मोक्षं वै प्रथमाश्रमे ॥ १२.३३४.२६ ॥
ಅನೇಕ ಸಂಸಾರ ಯೋನಿಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ, ಈ ಶುದ್ಧಾತ್ಮನು ಪ್ರಥಮಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿಯೇ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.334.27
तमासाद्य तु मुक्तस्य दृष्टार्थस्य विपश्चितः ।
त्रिष्वाश्रमेषु कोऽन्वर्थो भवेत्परमभीप्सतः ॥ १२.३३४.२७ ॥
ಅದನ್ನು ಪಡೆದು ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ಸತ್ಯದರ್ಶಿಯಾದ ವಿದ್ವಾಂಸನಿಗೆ, ಪರಮವನ್ನು ಬಯಸುವವನಿಗೆ, ಮೂರು ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪ್ರಯೋಜನವಿದೆ?
12.334.28
राजसांस्तामसांश्चैव नित्यं दोषान्विवर्जयेत् ।
सात्विकं मार्गमास्थाय पश्येदात्मानमात्मना ॥ १२.३३४.२८ ॥
ರಾಜಸ ಮತ್ತು ತಾಮಸ ದೋಷಗಳನ್ನು ಸದಾ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಆತ್ಮನನ್ನು ಆತ್ಮದಿಂದಲೇ ನೋಡಬೇಕು.
12.334.29
सर्वभूतेषु चात्मानं सर्वभूतानि चात्मनि ।
संपश्यन्नोपलिप्येत जले वारिचरो यथा ॥ १२.३३४.२९ ॥
ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮನನ್ನು, ಆತ್ಮನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ನೋಡುವವನು, ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಚರಿಸುವ ಜೀವಿ ನೀರಿಗೆ ಅಂಟದಂತೆ ಅಂಟುವುದಿಲ್ಲ.
12.334.30
पक्षिवत्प्रायणादूर्ध्वममुत्रानन्त्यमश्नुते ।
विहाय देहान्निर्मुक्तो निर्द्वन्द्वः प्रशमं गतः ॥ १२.३३४.३० ॥
ಪಕ್ಷಿಯಂತೆ ಮರಣದ ನಂತರ ಮೇಲೇರಿ, ಅಲ್ಲಿ ಅನಂತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ದೇಹಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಮುಕ್ತನಾಗಿ, ದ್ವಂದ್ವಗಳನ್ನು ಮೀರಿ, ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆದವನು.
12.334.31
अत्र गाथाः पुरा गीताः शृणु राज्ञा ययातिना ।
धार्यन्तो या द्विजैस्तात मोक्षशास्त्रविशारदैः ॥ १२.३३४.३१ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ರಾಜ ಯಯಾತಿ ಹಾಡಿದ ಗಾಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳು, ಮೋಕ್ಷಶಾಸ್ತ್ರ ಪಾರಂಗತರಾದ ದ್ವಿಜರು ಧರಿಸಿಟ್ಟ ಅವು, ಪ್ರಿಯ ಮಗನೇ.
12.334.32
ज्योतिरात्मनि नान्यत्र सर्वजन्तुषु तत्समम् ।
स्वयं च शक्यते द्रष्टुं सुसमाहितचेतसा ॥ १२.३३४.३२ ॥
ಆ ಜ್ಯೋತಿ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ, ಬೇರೆಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲ; ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದದ್ದು ಇದೆ; ಸುಸಮಾಹಿತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಅದನ್ನು ತಾನೇ ನೋಡಬಹುದು.
12.334.33
न बिभेति परो यस्मान्न बिभेति पराच्च यः ।
यश्च नेच्छति न द्वेष्टि ब्रह्म संपद्यते तु सः ॥ १२.३३४.३३ ॥
ಯಾರಿಂದ ಇತರರು ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಯಾರು ಇತರರಿಂದ ಭಯಪಡುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಯಾರು ಬಯಸುವುದೂ ಇಲ್ಲ ದ್ವೇಷಿಸುವುದೂ ಇಲ್ಲವೋ, ಅವನೇ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.334.34
यदा भावं न कुरुते सर्वभूतेषु पापकम् ।
कर्मणा मनसा वाचा ब्रह्म संपद्यते तदा ॥ १२.३३४.३४ ॥
ಯಾವಾಗ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪಾಪಭಾವವನ್ನು ಇಡುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಕರ್ಮದಿಂದ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ವಾಕ್ಕಿನಿಂದ, ಆಗ ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.334.35
संयोज्य मनसाऽऽत्मानमीर्ष्यामुत्सृज्य मोहनीम् ।
त्यक्त्वा कामं च मोहं च ततो ब्रह्मत्वमश्नुते ॥ १२.३३४.३५ ॥
ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಆತ್ಮವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿ, ಮೋಹಕ ಈರ್ಷ್ಯೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಕಾಮ ಮತ್ತು ಮೋಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.334.36
यदा श्राव्ये च दृश्ये च सर्वभूतेषु चाप्ययम् ।
समो भवति निर्द्वन्द्वो ब्रह्म संपद्यते तदा ॥ १२.३३४.३६ ॥
ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಕಾಣುವ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವನು ಸಮಭಾವ ಹೊಂದಿ ದ್ವಂದ್ವರಹಿತನಾದಾಗ, ಆಗ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.334.37
यदा स्तुतिं च निन्दां च समत्वेनैव पश्यति ।
काञ्चनं चायसं चैव सुखं दुःखं तथैव च ॥ १२.३३४.३७ ॥
ಯಾರು ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತು ನಿಂದೆಯನ್ನು ಸಮಭಾವದಿಂದ ನೋಡುತ್ತಾನೋ, ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣವನ್ನು, ಸುಖ ಮತ್ತು ದುಃಖವನ್ನು ಕೂಡ ಹಾಗೆಯೇ ನೋಡುತ್ತಾನೋ,
12.334.38
शीतमुष्णं तथैवार्थमनर्थं प्रियमप्रियम् ।
जीवितं मरणं चैव ब्रह्म संपद्यते तदा ॥ १२.३३४.३८ ॥
ಶೀತೋಷ್ಣ, ಲಾಭನಷ್ಟ, ಪ್ರಿಯಾಪ್ರಿಯ, ಜೀವನ ಮರಣವನ್ನು ಸಮಭಾವದಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ, ಆಗ ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.334.39
प्रसार्येह यथाङ्गानि कूर्मः संहरते पुनः ।
तथेन्द्रियाणि मनसा संयन्तव्यानि भिक्षुणा ॥ १२.३३४.३९ ॥
ಆಮೆ ತನ್ನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಚಾಚಿ ಮತ್ತೆ ಒಳಗೆ ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಭಿಕ್ಷು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬೇಕು.
12.334.40
तमः परिगतं वेश्म यथा दीपेन दृश्यते ।
तथा बुद्धिप्रदीपेन शक्य आत्मा निरीक्षितुम् ॥ १२.३३४.४० ॥
ಕತ್ತಲೆ ಆವರಿಸಿದ ಮನೆ ದೀಪದಿಂದ ಕಾಣುವಂತೆ, ಬುದ್ಧಿಯ ದೀಪದಿಂದ ಆತ್ಮವನ್ನು ನೋಡುವುದು ಸಾಧ್ಯ.
12.334.41
एतत्सर्वं च पश्यामि त्वयि बुद्धिमतां वर ।
यच्चान्यदपि नोक्तं मे तत्त्वतो वेद तद्भवान् ॥ १२.३३४.४१ ॥
ಬುದ್ಧಿವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ! ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತೇನೆ; ನಾನು ಹೇಳದ ಇತರ ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ನೀನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ತಿಳಿದಿರುವೆ.
12.334.42
ब्रह्मर्षे विदितश्चासि विषयान्तमुपागतः ।
गुरोस्तव प्रसादेन तव चैवोपशिक्षया ॥ १२.३३४.४२ ॥
ಬ್ರಹ್ಮರ್ಷಿಯೇ! ನೀನು ಪ್ರಸಿದ್ಧನು, ವಿಷಯಗಳ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ತಲುಪಿರುವೆ; ನಿನ್ನ ಗುರುವಿನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಉಪದೇಶದಿಂದ.
12.334.43
तस्यैव च प्रसादेन प्रादुर्भूतं महात्मनः ।
ज्ञानं दिव्यं ममापीदं तेनासि विदितो मम ॥ १२.३३४.४३ ॥
ಆ ಮಹಾತ್ಮನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದಲೇ ನನ್ನಲ್ಲಿಯೂ ಈ ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನ ಉದಯಿಸಿತು; ಅವರ ಮೂಲಕವೇ ನೀವು ನನಗೆ ತಿಳಿದಿರಿ.
12.334.44
अधिकं तव विज्ञानमधिका च गतिस्तव ।
अधिकं तव चैश्वर्यं तच्च त्वं नावबुध्यसे ॥ १२.३३४.४४ ॥
ನಿಮ್ಮ ವಿಜ್ಞಾನ ಅಧಿಕ, ನಿಮ್ಮ ಗತಿ ಅಧಿಕ, ನಿಮ್ಮ ಐಶ್ವರ್ಯ ಅಧಿಕ; ಅದನ್ನು ನೀವು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
12.334.45
बाल्याद्वा संशयाद्वापि भयाद्वाऽप्यविमोक्षणात् ।
उत्पन्ने चापि विज्ञाने नाधिगच्छति तां गतिं ॥ १२.३३४.४५ ॥
ಬಾಲ್ಯದಿಂದಾಗಲಿ, ಸಂಶಯದಿಂದಾಗಲಿ, ಭಯದಿಂದಾಗಲಿ, ಅಥವಾ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದಿರುವುದರಿಂದಾಗಲಿ, ವಿಜ್ಞಾನ ಉದಯಿಸಿದರೂ ಅವನು ಆ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
12.334.46
व्यवसायेन शुद्धेन मद्विधैश्छिन्नसंशयः ।
विमुच्य हृदयग्रन्थीनासादयति तां गतिम् ॥ १२.३३४.४६ ॥
ಶುದ್ಧವಾದ ದೃಢಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ, ನನ್ನಂತಹವರಿಂದ ಸಂಶಯ ಛಿನ್ನವಾಗಿ, ಹೃದಯದ ಗಂಟುಗಳನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿ, ಅವನು ಆ ಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
12.334.47
भवांश्चोत्पन्नविज्ञानः स्थिरबुद्धिरलोलुपः ।
व्यवसायादृते ब्रह्मन्नासादयति तत्परम् ॥ १२.३३४.४७ ॥
ನೀವು ವಿಜ್ಞಾನ ಉದಯಿಸಿದವರು, ಸ್ಥಿರಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವರು, ಲೋಭರಹಿತರು; ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ, ದೃಢ ಪ್ರಯತ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಮನುಷ್ಯ ಆ ಪರಮಗತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
12.334.48
नास्ति ते सुखदुःखेषु विशेषो नास्ति लोलुपः ।
नौत्सुक्यं नृत्यगीतेषु न राग उपजायते ॥ १२.३३४.४८ ॥
ಸುಖದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಭೇದವಿಲ್ಲ, ಲೋಭವೂ ಇಲ್ಲ; ನೃತ್ಯಗೀತಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಸುಕತೆಯಿಲ್ಲ, ಆಸಕ್ತಿಯೂ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ.
12.334.49
न बन्धुष्वनुबन्धस्ते न भयेष्वस्ति ते भयम् ।
पश्यामि त्वां महाभाग तुल्यलोष्टाश्मकाञ्चनम् ॥ १२.३३४.४९ ॥
ಓ ಮಹಾಭಾಗೆ, ಬಂಧುಗಳಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಅನುಬಂಧವಿಲ್ಲ; ಭಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಭಯವಿಲ್ಲ. ಮಣ್ಣಿನ ಹೆಂಟೆ, ಕಲ್ಲು, ಚಿನ್ನ ಇವನ್ನು ಸಮಾನವಾಗಿ ಕಾಣುವ ನಿನ್ನನ್ನು ನಾನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ.
12.334.50
अहं त्वामनुपश्यामि ये चाप्यन्ते मनीषिणः ।
आस्थितं परमं मार्गमक्षयं तमनामयम् ॥ १२.३३४.५० ॥
ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮನೀಷಿಗಳನ್ನು ನೋಡುವಂತೆ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ. ಆ ಪರಮ, ಅಕ್ಷಯ, ನಿರಾಮಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನೀನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದೀ.
12.334.51
यत्फलं ब्राह्मणस्येह मोक्षार्थश्च यदात्मकः ।
तस्मिन्वै वर्तसे विप्र किमन्यत्परिपृच्छसि ॥ १२.३३४.५१ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಫಲವಾದದ್ದು, ಮೋಕ್ಷಾರ್ಥವಾದ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪವಾದದ್ದು ಏನೋ, ಓ ವಿಪ್ರ, ನೀನು ಅದರಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದೀ; ಇನ್ನೇನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೀ?