ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 12.36
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.36.1
श्रोतुमिच्छामि भगवन्विस्तरेण महामुने ।
राजधर्मान्द्विजश्रेष्ठ चातुर्वर्ण्यस्य चाखिलान् ॥ १२.३६.१ ॥
ହେ ଭଗବନ୍, ହେ ମହାମୁନି, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାଜଧର୍ମ ଓ ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣର ସମସ୍ତ ଧର୍ମ ବିସ୍ତାରରେ ଶୁଣିବାକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
12.36.2
आपत्सु च यथा नीतिः प्रणेतव्या द्विजोत्तम ।
धर्म्यमालम्ब्य पन्थानं विजयेयं कथं महीम् ॥ १२.३६.२ ॥
ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ବିପଦକାଳରେ କେଉଁ ନୀତି ଉପଦେଶ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ? ଧର୍ମପଥ ଧରି ମୁଁ ପୃଥିବୀକୁ କିପରି ଜିତିବି?
12.36.3
प्रायश्चित्तकथा ह्येषा भक्ष्याभक्ष्यसमन्विता ।
कौतूहलानुप्रवणा हर्षं जनयतीव मे ॥ १२.३६.३ ॥
ଖାଇବା ଯୋଗ୍ୟ ଓ ଅଯୋଗ୍ୟ ବିଷୟ ସହିତ ଜଡିତ ଏହି ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କଥା କୌତୂହଳ ଜାଗ୍ରତ କରି ମୋ ମନରେ ଯେପରି ହର୍ଷ ଜନ୍ମାଉଛି।
12.36.4
धर्मचर्या च राज्यं च नित्यमेव विरुध्यते ।
एवं मुह्यति मे चेतश्चिन्तयानस्य नित्यशः ॥ १२.३६.४ ॥
ଧର୍ମାଚରଣ ଓ ରାଜ୍ୟ ସର୍ବଦା ପରସ୍ପର ବିରୋଧୀ ଲାଗେ। ଏହିପରି ନିରନ୍ତର ଚିନ୍ତା କରିବାରେ ମୋ ମନ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ହୁଏ।
12.36.5
तमुवाच महाराज व्यासो वेदविदां वरः ।
नारदं समभिप्रेक्ष्य सर्वं जानन्पुरातनम् ॥ १२.३६.५ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ବେଦଜ୍ଞମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟାସ ପୁରାତନ ସବୁକିଛି ଜାଣୁଥିବା ନାରଦଙ୍କୁ ଚାହିଁ ତାଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ।
12.36.6
श्रोतुमिच्छसि चेद्धर्मं निखिलेन नराधिप ।
प्रेहि भीष्मं महाबाहो वृद्धं कुरुपितामहम् ॥ १२.३६.६ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ଯଦି ତୁମେ ଧର୍ମକୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣରେ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କର, ତେବେ ହେ ମହାବାହୁ, ବୃଦ୍ଧ କୁରୁପିତାମହ ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ।
12.36.7
स ते धर्मरहस्येषु संशयान्मनसि स्थितान् ।
छेत्ता भागीरथीपुत्रः सर्वज्ञः सर्वधर्मवित् ॥ १२.३६.७ ॥
ଧର୍ମର ରହସ୍ୟରେ ତୁମ ମନରେ ଥିବା ସନ୍ଦେହକୁ ଛେଦନ କରିବେ ଭାଗୀରଥୀ ପୁତ୍ର, ଯିଏ ସର୍ବଜ୍ଞ ଓ ସର୍ବଧର୍ମବିତ୍।
12.36.8
जनयामास यं देवी दिव्या त्रिपथगा नदी ।
साक्षाद्ददर्श यो देवान्सर्वानिन्द्रपुरोगमान् ॥ १२.३६.८ ॥
ଦିବ୍ୟ ତ୍ରିପଥଗା ନଦୀ ଦେବୀ ଯାହାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅଗ୍ରେ ରଖି ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଯିଏ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦେଖିଥିଲେ।
12.36.9
बृहस्पतिपुरोगांस्तु देवर्षीनसकृत्प्रभुः ।
तोषयित्वोपचारेण राजनीतिमधीतवान् ॥ १२.३६.९ ॥
ବୃହସ୍ପତିଙ୍କୁ ଅଗ୍ରେ ରଖିଥିବା ଦେବର୍ଷିମାନଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ସେବାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି ସେ ସମର୍ଥ ରାଜନୀତି ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ।
12.36.10
उशना वेद यच्छास्त्रं देवासुरगुरुर्द्विजः ।
स च धर्मं सवैयाख्यं प्राप्तवान्कुरुसत्तमः ॥ १२.३६.१० ॥
ଦେବାସୁରଗୁରୁ ଦ୍ୱିଜ ଉଶନା ଯେଉଁ ଶାସ୍ତ୍ର ଜାଣନ୍ତି, ଏବଂ ତାହାର ବିଶେଷ ନାମଯୁକ୍ତ ଧର୍ମ, ସେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ।
12.36.11
भार्गवाच्च्यवनाच्चापि वेदानङ्गोपबृंहितान् ।
प्रतिपेदे महाबुद्धिर्वसिष्ठाच्चरितव्रतः ॥ १२.३६.११ ॥
ଭୃଗୁବଂଶୀ ଚ୍ୟବନ ଓ ବସିଷ୍ଠଙ୍କଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଙ୍ଗଦ୍ୱାରା ପୁଷ୍ଟ ବେଦ ସେହି ମହାବୁଦ୍ଧି, ବ୍ରତନିଷ୍ଠ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ।
12.36.12
पितामहसुतं ज्येष्ठं कुमारं दीप्ततेजसम् ।
अध्यात्मगतितत्त्वज्ञमुपाशिक्षत यः पुरा ॥ १२.३६.१२ ॥
ପିତାମହଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୁତ୍ର, ଦୀପ୍ତ ତେଜସ୍ବୀ କୁମାର, ଅଧ୍ୟାତ୍ମଗତିର ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞ, ଯାହାଙ୍କଠାରୁ ପୂର୍ବରେ ଯିଏ ଶିକ୍ଷା ପାଇଥିଲେ।
12.36.13
मार्कण्डेयमुखात्कृत्स्नं यतिधर्ममवाप्तवान् ।
रामादस्त्राणि शक्राच्च प्राप्तवान्पुरुपर्षभः ॥ १२.३६.१३ ॥
ସେ ମାର୍କଣ୍ଡେୟଙ୍କ ମୁଖରୁ ଯତିଧର୍ମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ପାଇଥିଲେ; ରାମ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କଠାରୁ ଅସ୍ତ୍ରମଧ୍ୟ ପାଇଥିଲେ; ସେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ।
12.36.14
मृत्युरात्मेच्छया यस्य जातस्य मनुजेष्वपि ।
तथाऽनपत्यस्य सतः पुण्यलोकादिविश्रुताः ॥ १२.३६.१४ ॥
ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ତାଙ୍କ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ହେଉଥିଲା; ସେହିପରି ସନ୍ତାନହୀନ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ସେ ପୁଣ୍ୟଲୋକାଦି ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ।
12.36.15
यस्य ब्रह्मर्षयः पुण्या नित्यमासन्स भसादः ।
यस्य नाविदितं किंचिज्ज्ञानं ज्ञेयेषु दृश्यते ॥ १२.३६.१५ ॥
ପୁଣ୍ୟବାନ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ ସର୍ବଦା ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହୁଥିଲେ, ପବିତ୍ର ଅବଶେଷ ଭୋଜନକାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ; ଜ୍ଞେୟ ବିଷୟରେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ କିଛି ଅଜ୍ଞାତ ଦେଖାଯାଉ ନଥିଲା।
12.36.16
स ते वक्ष्यति धर्मज्ञः सूक्ष्मधर्मार्थतत्त्ववित् ।
तमभ्येहि पुरा प्राणान्स विमुञ्चति धर्मवित् ॥ १२.३६.१६ ॥
ସେ ଧର୍ମଜ୍ଞ, ସୂକ୍ଷ୍ମ ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥର ତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞ; ସେ ତୁମକୁ କହିବେ। ସେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଅ; ସେହି ଧର୍ମଜ୍ଞ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି।
12.36.17
एवमुक्तस्तु कौन्तेयो दीर्घप्रज्ञो महामतिः ।
उवाच वदतां श्रेष्ठं व्यासं सत्यवतीसुतम् ॥ १२.३६.१७ ॥
ଏହିପରି କୁହାଗଲେ, ଦୀର୍ଘପ୍ରଜ୍ଞ ଓ ମହାମତି କୌନ୍ତେୟ, ବକ୍ତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସତ୍ୟବତୀଙ୍କ ପୁତ୍ର ବ୍ୟାସଙ୍କୁ କହିଲେ।
12.36.18
वैशसं सुमहत्कृत्वा ज्ञातीनां रोमहर्षणम् ।
आगस्कृत्सर्वलोकस्य पृथिवीनाशकारकः ॥ १२.३६.१८ ॥
ବନ୍ଧୁଜନଙ୍କର ଅତି ଭୟଙ୍କର, ରୋମାଞ୍ଚକର ସଂହାର କରି, ସର୍ବଲୋକର ଅପରାଧୀ ଓ ପୃଥିବୀ ନାଶର କାରଣ ହୋଇ (ମୁଁ ଅଛି)।
12.36.19
घातयित्वा तमेवाजौ छलेनाजिह्नयोधिनम् ।
उपसंप्रष्टुमर्हामि तमहं केन हेतुना ॥ १२.३६.१९ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଛଳରେ ସେହି ସରଳ ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କୁ ମରାଇ ଦେଇ ମୁଁ କେଉଁ କାରଣରୁ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ ପଚାରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ?
12.36.20
ततस्तं नृपतिश्रेष्ठं चातुर्वर्ण्यहितेप्सया ।
पुनरेव महाबाहुर्यदुश्रेष्ठोऽब्रवीद्वचः ॥ १२.३६.२० ॥
ତା'ପରେ ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣର ହିତ ଇଚ୍ଛାରେ, ଯଦୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହାବାହୁ ସେହି ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ପୁଣି ଏ ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
12.36.21
नेदानीमतिनिर्बन्धं शोके त्वं कर्तुमर्हसि ।
यदाह भगवान्व्यासस्तत्कुरुष्व नृपोत्तम ॥ १२.३६.२१ ॥
ବର୍ତ୍ତମାନ ଶୋକରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଜିଦ୍ କରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଭଗବାନ ବ୍ୟାସ ଯାହା କହିଛନ୍ତି, ତାହାହିଁ କର, ହେ ନୃପୋତ୍ତମ।
12.36.22
ब्राह्मणास्त्वां महाबाहो भ्रातरश्च महौजसः ।
पर्जन्यमिव घर्मान्ते नाथमाना उपासते ॥ १२.३६.२२ ॥
ହେ ମହାବାହୁ, ଗ୍ରୀଷ୍ମର ଶେଷରେ ମେଘକୁ ଯେପରି ଲୋକେ ଚାହିଁଥାନ୍ତି, ସେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଓ ତୁମର ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଭାଇମାନେ ତୁମକୁ ନାଥ ଜାଣି ତୁମର ଉପାସନା କରୁଛନ୍ତି।
12.36.23
हतशिष्टाश्च राजानः कृत्स्नं चैव समागतम् ।
चातुर्वर्ण्यं महाराज राष्ट्रं ते कुरुजाङ्गलम् ॥ १२.३६.२३ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ମରିବାରୁ ବଞ୍ଚିଥିବା ରାଜାମାନେ, ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ସମଗ୍ର ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣ, ଏବଂ ତୁମର କୁରୁଜାଙ୍ଗଳ ରାଷ୍ଟ୍ର।
12.36.24
प्रियार्थमपि चैतेषां ब्राह्मणानां महात्मनाम् ।
नियोगादस्य च गुरोर्व्यासस्यामिततेजसः ॥ १२.३६.२४ ॥
ଏହି ମହାତ୍ମା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ପ୍ରୀତି ପାଇଁ ଏବଂ ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ଗୁରୁ ବ୍ୟାସଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ମଧ୍ୟ।
12.36.25
सुहृदामस्मदादीनां द्रौपद्यांश्च परंतप ।
कुरु प्रियममित्रघ्न लोकस्य च हितं कुरु ॥ १२.३६.२५ ॥
ହେ ଶତ୍ରୁତାପନ, ମିତ୍ରମାନଙ୍କର, ଆମ ପରି ଲୋକମାନଙ୍କର ଏବଂ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କର ପ୍ରିୟ କର; ହେ ଶତ୍ରୁଘ୍ନ, ଲୋକର ହିତ ମଧ୍ୟ କର।
12.36.26
एवमुक्तः स कृष्णेन राजा राजीवलोचनः ।
हितार्थं सर्वलोकस्य समुत्तस्थौ महामनाः ॥ १२.३६.२६ ॥
କୃଷ୍ଣ ଏହିପରି କହିବାରୁ ସେ କମଳନୟନ ରାଜା ସର୍ବଲୋକର ହିତ ପାଇଁ ମହାମନା ହୋଇ ଉଠିଲେ।
12.36.27
सोऽनुनीतो नरव्याघ्र विष्टरश्रवसा स्वयम् ।
द्वैपायनेन च तथा देवस्थानेन जिष्णुना ॥ १२.३६.२७ ॥
ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ତାଙ୍କୁ ବିଷ୍ଟରଶ୍ରବା (ବ୍ୟାସ) ନିଜେ, ଦ୍ୱୈପାୟନ, ଦେବସ୍ଥାନ ଏବଂ ଜିଷ୍ଣୁ (ଅର୍ଜୁନ) ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ବୁଝାଇଲେ।
12.36.28
एतैश्चान्यैश्च बहुभिरनुनीतो युधिष्ठिरः ।
व्यजहान्मानसं दुःखं संतापं च महायशाः ॥ १२.३६.२८ ॥
ଏମାନଙ୍କ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଅନେକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବୁଝାଯିବାରୁ ମହାଯଶା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ମାନସିକ ଦୁଃଖ ଓ ସନ୍ତାପ ପରିତ୍ୟାଗ କଲେ।
12.36.29
श्रुतवाक्यः श्रुतनिधिः श्रुतश्राव्यविशारदः ।
व्यवस्य मनसा शान्तिमगच्छत्पाण्डुनन्दनः ॥ १२.३६.२९ ॥
ବାକ୍ୟ ଶୁଣିଥିବା, ବିଦ୍ୟାର ନିଧି ଏବଂ ଶ୍ରବଣୀୟ ବିଷୟରେ ନିପୁଣ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ମନରେ ନିଶ୍ଚୟ କରି ଶାନ୍ତି ପାଇଲେ।
12.36.30
स तैः परिवृतो राजा नक्षत्रैरिव चन्द्रमाः ।
धृतराष्ट्रं पुरस्कृत्य स्वपुरं प्रविवेश ह ॥ १२.३६.३० ॥
ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇ ସେ ରାଜା, ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିବା ଚନ୍ଦ୍ର ପରି, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ନିଜ ନଗରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
12.36.31
प्रविविक्षुः स धर्मज्ञः कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
अर्चयामास देवांश्च ब्राह्मणांश्च सहस्रशः ॥ १२.३६.३१ ॥
ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ଧର୍ମଜ୍ଞ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଦେବତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ହଜାର ହଜାର ଥର ପୂଜା କଲେ।
12.36.32
ततो नवं रथं शुभ्रं कम्बलाजिनसंवृतम् ।
युक्तं षोडशभिस्त्वश्चैः पाण्डुरैः शुभलक्षणैः ॥ १२.३६.३२ ॥
ତା'ପରେ କମ୍ବଳ ଓ ଚର୍ମରେ ଆବୃତ ଏକ ନୂଆ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରଥ ଆଣାଗଲା; ଶୁଭଲକ୍ଷଣ ଯୁକ୍ତ ଷୋଳଟି ଧଳା ଘୋଡ଼ା ତାହାକୁ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିଲା।
12.36.33
मन्त्रैरभ्यर्चितं पण्यैः स्तूयमानश्च बन्दिभिः ।
आरुरोह यथा देवः सोमोऽम्रतमयं यथम् ॥ १२.३६.३३ ॥
ମନ୍ତ୍ରରେ ପୂଜିତ ଓ ବନ୍ଦୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତ ହୋଇ ସେ ସେହି ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ, ଯେପରି ଦେବତା ସୋମ ଅମୃତମୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରନ୍ତି।
12.36.34
जग्राह रश्मीन्कौन्तेयो भीमो भीमपराक्रमः ।
अर्जुनः पाण्डुरं छत्रं धारयामास भानुमत् ॥ १२.३६.३४ ॥
ଭୟଙ୍କର ପରାକ୍ରମୀ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଭୀମ ଲଗାମ ଧରିଲେ; ଅର୍ଜୁନ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଧଳା ଛତ୍ର ଧରିଲେ।
12.36.35
ध्रियमाणं च तच्छत्रं पाण्डुरं राजमूर्धनि ।
शुशुभे तारकाराजः सिताभ्र इव चाम्बरे ॥ १२.३६.३५ ॥
ରାଜାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରାଯାଇଥିବା ସେ ଧଳା ଛତ୍ର ଆକାଶରେ ଧଳା ମେଘ ମଧ୍ୟରେ ତାରାରାଜ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି ଶୋଭା ପାଇଲା।
12.36.36
चामरव्यजने त्वस्य वीरौ जगृहतुस्तदा ।
चन्द्ररश्मिप्रये शुभ्रे माद्रीपुत्रावलंकृते ॥ १२.३६.३६ ॥
ତା'ପରେ ଦୁଇ ବୀର ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଚାମର ଓ ବ୍ୟଜନ ଧରିଲେ; ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣପ୍ରିୟ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅଳଙ୍କୃତ ମାଦ୍ରୀର ଦୁଇ ପୁତ୍ର।
12.36.37
ते पञ्च रथमास्थाय भ्रातरः समलंकृताः ।
भूतानीव समस्तानि राजन्ददृशिरे तदा ॥ १२.३६.३७ ॥
ଅଳଙ୍କୃତ ସେହି ପାଞ୍ଚ ଭାଇ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ସେତେବେଳେ ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପରି ଦେଖାଗଲେ।
12.36.38
आस्थाय तु रथं शुभ्रं युक्तमश्वैर्मनोजवैः ।
अन्वयात्पृष्ठतो राजन्युयुत्सुः पाण्डवाग्रजम् ॥ १२.३६.३८ ॥
ମନୋବେଗ ଘୋଡ଼ା ଯୋଡ଼ା ଶୁଭ୍ର ରଥରେ ଆରୋହଣ କରି, ହେ ରାଜନ୍, ଯୁଯୁତ୍ସୁ ପାଣ୍ଡବଜ୍ୟେଷ୍ଠଙ୍କୁ ପଛରୁ ଅନୁସରଣ କଲେ।
12.36.39
रथं हेममयं शुभ्रं शैव्यसुग्रीवयाजितम् ।
सह सात्यकिना कृष्णः समास्थायान्वयात्कुरून् ॥ १२.३६.३९ ॥
ଶୈବ୍ୟ ଓ ସୁଗ୍ରୀବ ଯୋଡ଼ିଥିବା ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ ଶୁଭ୍ର ରଥରେ ସାତ୍ୟକି ସହ ଆରୋହଣ କରି କୃଷ୍ଣ କୁରୁମାନଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ।
12.36.40
नरयानेन तु ज्येष्ठः पिता पार्थस्य भारत ।
अग्रतो धर्मराजस्य गान्धारीसहितो ययौ ॥ १२.३६.४० ॥
ହେ ଭରତ, ପାର୍ଥଙ୍କ ପିତା ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମନୁଷ୍ୟ-ଟଣା ଯାନରେ ଗାନ୍ଧାରୀ ସହିତ ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଆଗରେ ଗଲେ।
12.36.41
कुरुस्त्रियश्च ताः सर्वाः कुन्ती कृष्णा च माधवी ।
यानैरुच्चावचैर्जग्मुर्विदुरेण पुरस्कृताः ॥ १२.३६.४१ ॥
କୁରୁବଂଶର ସମସ୍ତ ନାରୀ, କୁନ୍ତୀ, କୃଷ୍ଣା ଓ ମାଧବୀ, ବିଦୁରଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ନାନା ଯାନରେ ଗଲେ।
12.36.42
ततो रथाश्च बहुला नागाश्वसमलंकृताः ।
पादाताश्च हयाश्चैव पृष्ठतः समनुव्रजन् ॥ १२.३६.४२ ॥
ତା'ପରେ ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ାରେ ସଜ୍ଜିତ ବହୁ ରଥ, ପଦାତିକ ଓ ଘୋଡ଼ା ପଛରେ ଚାଲିଲେ।
12.36.43
ततो वैतालिकैः सूतैर्मागधैश्च सुभाषितैः ।
स्तूयमानो ययौ राजा नगरं नागसाह्वयम् ॥ १२.३६.४३ ॥
ଏବେ ବୈତାଳିକ, ସୂତ ଓ ମାଗଧମାନଙ୍କ ସୁଭାଷିତରେ ସ୍ତୁତ ହୋଇ ରାଜା ନାଗସାହ୍ଵୟ ନଗରକୁ ଗଲେ।
12.36.44
तत्प्रयाणं माहबाहोर्बभूवाप्रतिमं भुवि ।
आकुलाकुलमुत्क्रुष्टं हृष्टपुष्टजनाकुलम् ॥ १२.३६.४४ ॥
ମହାବାହୁଙ୍କର ସେହି ପ୍ରୟାଣ ପୃଥିବୀରେ ଅନୁପମ ଥିଲା; କୋଲାହଲ ଉପରେ କୋଲାହଳ, ହର୍ଷିତ ଓ ସମୃଦ୍ଧ ଲୋକଙ୍କରେ ପୂର୍ଣ।
12.36.45
अभियाने तु पार्थस्य नरैर्नगरवासिभिः ।
नगरं राजमार्गाश्च यथावत्समलंकृताः ॥ १२.३६.४५ ॥
ପାର୍ଥଙ୍କ ପ୍ରୟାଣ ସମୟରେ ନଗରବାସୀମାନେ ନଗର ଓ ରାଜପଥକୁ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ସଜାଇଲେ।
12.36.46
पाण्डुरेण च माल्येन पताकाभिश्च मेदिनी ।
संस्कृतो राजमार्गोऽभूद्धूपनैश्च प्रधूपितः ॥ १२.३६.४६ ॥
ଧଳା ମାଳା ଓ ପତାକାରେ ପୃଥିବୀ ସଜ୍ଜିତ ହେଲା; ରାଜପଥ ସଜ୍ଜିତ ହୋଇ ଧୂପରେ ସୁଗନ୍ଧିତ ହେଲା।
12.36.47
अथ चूर्णैश्च गन्धानां नानापुष्पप्रियङ्गुभिः ।
माल्यदामभिरासक्तै राजवेश्माभिसंवृतम् ॥ १२.३६.४७ ॥
ତା'ପରେ ସୁଗନ୍ଧି ଚୂର୍ଣ୍ଣ, ନାନା ଫୁଲ, ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ ଓ ଝୁଲୁଥିବା ମାଳାରେ ରାଜଭବନ ଘେରା ଥିଲା।
12.36.48
कुम्भाश्च नगरद्वारि वारिपूर्णा नवा दृढाः ।
सिताः सुमनसो गौराः स्थापितास्तत्र तत्र ह ॥ १२.३६.४८ ॥
ନଗର ଦ୍ୱାରରେ ଜଳପୂର୍ଣ୍ଣ ନୂଆ, ଦୃଢ଼, ଧଳା, ଫୁଲଯୁକ୍ତ କଳସ ଇତସ୍ତତଃ ରଖାଯାଇଥିଲା।
12.36.49
तथा स्वलंकृतं द्वारं नगरं पाण्डुनन्दनः ।
स्तूयमानः शुभैर्वाक्यैः प्रविवेश सुहृद्वृतः ॥ १२.३६.४९ ॥
ସେହିପରି ସୁସଜ୍ଜିତ ନଗର-ଦ୍ୱାର ଦେଇ, ଶୁଭ ବାକ୍ୟରେ ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, ସୁହୃଦମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ନଗରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।