มหาภารตะ · อัธยายะ 12.60
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
12.60.1
आश्रमाणां महाबाहो शृणु सत्यपराक्रम ।
चतुर्णामपि नामानि कर्माणि च युधिष्ठिर ॥ १२.६०.१ ॥
ข้าแต่ยุธิษฐิระผู้มีพาหุอันมหึมา ผู้มีความกล้าหาญอันแท้จริง จงฟังชื่อและหน้าที่ของอาศรมทั้งสี่
12.60.2
वानप्रस्थं भैक्षचर्यं गार्हस्थ्यं च महाश्रमम् ।
ब्रह्मचर्याश्रमं प्राहुश्चतुर्थं ब्रह्मणेरितम् ॥ १२.६०.२ ॥
ท่านทั้งหลายเรียกวานปรัสถ์ ภิกษจริยา คฤหัสถ์ และมหาศรม ว่าเป็นพรหมจรรยาศรม ส่วนอาศรมที่สี่พระพรหมทรงประกาศไว้
12.60.3
चूडाकरणसंस्कारं द्विजातित्वमवाप्य च ।
आधानादीनि कर्माणि प्राप्य वेदानधीत्य च ॥ १२.६०.३ ॥
เมื่อได้รับความเป็นทวิชาติด้วยพิธีโกนจุก และได้ประกอบกรรมมีการตั้งไฟบูชาเป็นต้น กับได้ศึกษาพระเวทแล้ว
12.60.4
सदारो वाऽप्यदारो वा विनीतः संयतेन्द्रियः ।
वानप्रस्थाश्रमं गच्छेत्कृतकृत्यो गृहाश्रमात् ॥ १२.६०.४ ॥
ไม่ว่าจะมีภรรยาหรือไม่มี ผู้ถ่อมตนและสำรวมอินทรีย์ เมื่อได้ทำหน้าที่ของคฤหัสถ์สำเร็จแล้ว พึงไปสู่วานปรัสถาศรม
12.60.5
तत्रारण्यकशास्त्राणि समधीत्य स धर्मवित् ।
ऊर्ध्वरेताः प्रजा हित्वा गच्छत्यक्षरसात्मताम् ॥ १२.६०.५ ॥
ที่นั่น ผู้รู้ธรรมนั้นศึกษาคัมภีร์อรัณยกะจนชำนาญ ก็ละทิ้งลูกหลานโดยมีตบะยกขึ้นสู่เบื้องบน แล้วย่อมไปถึงความเป็นหนึ่งเดียวกับอักษร
12.60.6
एतान्येव निमित्तानि मुनीनामूर्ध्वरेतसाम् ।
कर्तव्यानीह विप्रेण राजन्नादौ विपश्चिता ॥ १२.६०.६ ॥
ข้าแต่พระราชา เหตุเหล่านี้นั่นแหละเป็นเครื่องมือสำหรับมุนีผู้มีตบะยกขึ้นสู่เบื้องบน พราหมณ์ผู้รอบรู้พึงปฏิบัติสิ่งเหล่านี้ก่อนในโลกนี้
12.60.7
चरितब्रह्मचर्यस्य ब्राह्मणस्य विशांपते ।
भैक्षचर्यास्वधीकारः प्रशस्तो देहमोक्षणे ॥ १२.६०.७ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ พราหมณ์ผู้ได้ประพฤติพรหมจรรย์แล้ว มีสิทธิ์ดำรงชีวิตด้วยการขอทาน และการนี้ได้รับการสรรเสริญว่าเป็นทางหลุดพ้นจากร่างกาย
12.60.8
यत्रास्तमितशायी स्यान्निरग्निरनिकेतनः ।
यथोपलब्धजीवी स्यान्मुनिर्दान्तो जितेन्द्रियः ॥ १२.६०.८ ॥
พึงนอนในที่ใดที่ดวงอาทิตย์ตกก็ได้ ไม่มีไฟ ไม่มีที่อยู่อาศัย พึงดำรงชีพด้วยสิ่งที่ได้มาตามมีตามเกิด เป็นมุนีผู้ฝึกตน ผู้ชนะอินทรีย์
12.60.9
निराशीर्निर्नमस्कारो निर्भोगो निर्विकारवान् ।
विप्रः क्षेमाश्रमं प्राप्तो गच्छत्यक्षरसात्मताम् ॥ १२.६०.९ ॥
พราหมณ์ผู้ไม่มีความปรารถนา ไม่กราบไหว้ ไม่เสพสุข ไม่แปรเปลี่ยน เมื่อไปถึงเกษมาศรมแล้ว ย่อมไปถึงความเป็นหนึ่งเดียวกับอักษร
12.60.10
अधीत्य वेदान्कृतसर्वकृत्यः ।
संतानमुत्पाद्य सुखानि भुक्त्वा।
समाहितः प्रचरेद्दुश्चरं तं ।
गार्हस्थ्यधर्मं मुनिधर्मजुष्टम् ॥ १२.६०.१० ॥
เมื่อได้ศึกษาพระเวทและทำกิจทั้งปวงสำเร็จแล้ว ได้มีบุตรและเสวยสุขแล้ว ผู้มีจิตตั้งมั่นพึงปฏิบัติคฤหัสถธรรมอันยากยิ่ง ซึ่งเป็นธรรมที่มุนีประพฤติตามกัน
12.60.11
स्वदारतुष्टस्त्वृतुकालगामी ।
नियोगसेवी न शठो न जिह्नः।
मिताशनो देवरतः कृतज्ञः ।
सत्यो मृदुश्चानृशंसः क्षमावान् ॥ १२.६०.११ ॥
ยินดีในภรรยาของตน ไปหาภรรยาเฉพาะในฤดูที่เหมาะสม ปฏิบัติตามหน้าที่ที่ได้รับมอบหมาย ไม่หลอกลวง ไม่คดโกง บริโภคพอประมาณ อุทิศตนต่อเทพเจ้า รู้คุณ พูดจริง อ่อนโยน ไม่เบียดเบียน และอดทน
12.60.12
दान्तो विधेयो हव्यकव्याप्रमत्तो ।
ह्यन्नस्य दाता सततं द्विजेभ्यः।
अमत्सरी सर्वलिङ्गप्रदाता ।
वैताननित्यश्च गृहाश्रमी स्यात् ॥ १२.६०.१२ ॥
คฤหัสถ์พึงเป็นผู้ฝึกตนและปฏิบัติหน้าที่ ไม่ประมาทในการบูชาเทพเจ้าและบรรพบุรุษ พึงให้อาหารแก่ทวิชาติอยู่เสมอ ปราศจากความริษยา ให้ทานทุกชนิด และเป็นนิตย์ในไฟบูชา
12.60.13
अथात्र नारायणगीतमाहु ।
र्महर्षयस्तात महानुभावाः।
महार्थमत्यन्ततपः प्रयुक्तं ।
तदुच्यमानं हि मया निबोध ॥ १२.६०.१३ ॥
ลูกรัก ที่นี้มหาฤๅษีผู้มีอานุภาพยิ่งใหญ่กล่าวถึงอุปนิษัทเพลงนารายณ์ ซึ่งมีความหมายยิ่งใหญ่และได้รับการสอนด้วยตบะอันยิ่งยวด จงฟังสิ่งที่เรากำลังจะกล่าวนี้
12.60.14
सत्यार्जवं चातिथिपूजनं च ।
धर्मस्तथार्थश्च रतिः स्वदारैः।
निषेवितव्यानि सुखानि लोके ।
ह्यस्मिन्परे चैव मतं ममैतत् ॥ १२.६०.१४ ॥
สัตย์และความซื่อตรง การต้อนรับแขก ธรรม ทรัพย์ และความยินดีกับภรรยาของตน สุขเหล่านี้พึงเสพในโลก นี่คือความเห็นของเรา ทั้งในโลกนี้และในโลกหน้า
12.60.15
भरणं पुत्रदाराणां वेदानां चानुपालनम् ।
सेवतामाश्रमं श्रेष्ठं वदन्ति परमर्षयः ॥ १२.६०.१५ ॥
การเลี้ยงดูบุตรและภรรยา และการรักษาพระเวทให้ถูกต้อง ปรมฤๅษีทั้งหลายกล่าวว่า คฤหัสถาศรมเป็นศรมที่ประเสริฐสุดสำหรับผู้ปฏิบัติสิ่งเหล่านี้
12.60.16
एवं हि यो ब्राह्मणो यज्ञशीलो ।
गार्हस्थ्यमध्यावसते यथावत्।
गृहस्थवृत्तिं प्रतिगाह्य सम्य ।
क्स्वर्गे विशुद्धं फलमश्नुते सः ॥ १२.६०.१६ ॥
พราหมณ์ผู้มีจิตใจในการบูชายัญ ดำรงอยู่ในชีวิตคฤหัสถ์โดยชอบ และรับเอาวิถีชีวิตของคฤหัสถ์อย่างเต็มที่ ย่อมได้รับผลอันบริสุทธิ์ในสวรรค์
12.60.17
तस्य देहं परित्यज्य इष्टकामाक्षया मताः ।
आनन्त्यायोपकल्पन्ते सर्वतोक्षिशिरोमुखाः ॥ १२.६०.१७ ॥
เมื่อละทิ้งร่างกาย ความปรารถนาอันเป็นที่รักของเขาถือว่าไม่มีวันสิ้นสุด ผู้ที่มีดวงตา ศีรษะ และหน้าหันไปทุกทิศ ย่อมได้รับการเตรียมไว้เพื่อความไม่มีที่สิ้นสุด
12.60.18
वसन्नेको जपन्नेकः सर्वान्वेदान्युधिष्ठिर ।
एकस्मिन्नेव चाचार्ये शुश्रूषुर्मलपङ्कवान् ॥ १२.६०.१८ ॥
ข้าแต่ยุธิษฐิระ คนหนึ่งอยู่ในที่เดียว คนหนึ่งสวดพระเวททั้งหมด ผู้ปรนนิบัติอาจารย์เพียงคนเดียว ทั้งตัวเปื้อนฝุ่นและโคลน
12.60.19
ब्रह्मचारी व्रती नित्यं नित्यं दीक्षापरो वशी ।
गुरुच्छायानुगो नित्यमधीयानः सुयन्त्रितः।
अविचाल्यव्रतोपेतं कृत्यं कुर्वन्वसेत्सदा ॥ १२.६०.१९ ॥
พรหมจารีผู้รักษาวัตรอยู่เสมอ มุ่งมั่นในการรับพิธีอยู่เป็นนิตย์ ฝึกตนได้ดี ตามเงาของอาจารย์เสมอ ศึกษาอยู่เป็นนิจ ควบคุมตนอย่างดี ผู้มีวัตรอันไม่หวั่นไหว พึงทำหน้าที่และอยู่อย่างนี้เสมอไป
12.60.20
शुश्रूषां सततं कुर्वन्गुरोः संप्रणमेत च ।
षट्कर्मस्वनिवृत्तश्च न प्रवृत्तश्च सर्वशः ॥ १२.६०.२० ॥
พึงปรนนิบัติอาจารย์อยู่เสมอ และพึงกราบไหว้อาจารย์อย่างเหมาะสม ไม่ถอยห่างจากหน้าที่หกประการ และไม่ลงมือในหน้าที่เหล่านั้นทั้งหมด
12.60.21
नाचरत्यधिकारेण सेवेत द्विषतो न च ।
एषोऽऽश्रमपदस्तात ब्रह्मचारिण इष्यते ॥ १२.६०.२१ ॥
ไม่พึงกระทำด้วยอำนาจ และไม่พึงรับใช้ผู้เป็นศัตรู ดูกรลูกรัก นี่แลคือขั้นของอาศรมที่กำหนดไว้สำหรับพรหมจารี