Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.119

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

13.119.1

सुरभ्यास्तु तदा देव्याः कीर्तिर्लक्ष्मीः सरस्वती ।
मेधा च प्रवरा देवी याश्चतस्रोऽभिविश्रुताः ॥ १३.११९.१ ॥

ସେତେବେଳେ ସୁରଭି ଦେବୀଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ସରସ୍ୱତୀ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଦେବୀ ମେଧା — ଏହି ଚାରିଜଣ ବିଖ୍ୟାତ।

13.119.2

पृथग्गोभ्यः किमेताः स्युरुताहो गोषु संश्रिताः ।
देवाः के वाऽऽश्रिता गोषु तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १३.११९.२ ॥

ଏମାନେ କ'ଣ ଗାଈମାନଙ୍କଠାରୁ ଭିନ୍ନ, ନା ଗାଈମାନଙ୍କରେ ଆଶ୍ରିତ? ଗାଈମାନଙ୍କରେ ଆଶ୍ରିତ ଦେବତା କିଏ? ହେ ପିତାମହ, ତାହା ମୋତେ କହନ୍ତୁ।

13.119.3

यं देवं संश्रिता गावस्तं देवं देवसंज्ञितम् ।
यद्यद्देवाश्रितं दैवं तत्तद्दैवं द्विजा विदुः ॥ १३.११९.३ ॥

ଯେଉଁ ଦେବତାଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଗାଈମାନେ ରୁହନ୍ତି, ସେହି ଦେବତାଙ୍କୁ ଦେବ କୁହାଯାଏ। ଦେବତାମାନଙ୍କରେ ଆଶ୍ରିତ ଯାହା ଦୈବ, ତାହାକୁ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଦୈବ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି।

13.119.4

सर्वेषामेव देवानां पूर्वं किल समुद्भवे ।
अमृतार्थे सुरपतिः सुरभिं समुपस्थितः ॥ १३.११९.४ ॥

ପୂର୍ବକାଳରେ ସମୁଦ୍ର ମନ୍ଥନ ସମୟରେ ଅମୃତ ପାଇଁ ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ର ସୁରଭିଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ।

13.119.5

इच्छेयममृतं दत्तं त्वया देवि रसाधिकम् ।
त्वत्प्रसादाच्छिवं मह्यममरत्वं भवेदिति ॥ १३.११९.५ ॥

ହେ ଦେବୀ, ତୁମେ ଦେଇଥିବା ରସପୂର୍ଣ୍ଣ ଅମୃତକୁ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ। ତୁମ କୃପାରେ ମୋର ମଙ୍ଗଳମୟ ଅମରତ୍ୱ ହେଉ।

13.119.6

वत्सो भूत्वा सुपरते पिबस्व प्रस्रवं मम ।
ततोऽमरत्वमपि तस्थानमैन्द्रमवाप्स्यसि ॥ १३.११९.६ ॥

ହେ ସୁପରେ, ବତ୍ସ ହୋଇ ମୋ ସ୍ତନରୁ ଦୁଗ୍ଧ ପାନ କର। ତେବେ ତୁମେ ଅମରତ୍ୱ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରପଦ ଲାଭ କରିବ।

13.119.7

न च ते वृत्रहन्युद्धे व्यथाऽरिभ्यो भविष्यति ।
बलार्थमात्मनः शक्र प्रस्रवं पिब मे विभो ॥ १३.११९.७ ॥

ବୃତ୍ରହନ୍ତା ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କଠାରୁ ତୁମକୁ କୌଣସି ପୀଡ଼ା ହେବ ନାହିଁ। ହେ ଶକ୍ର, ହେ ବିଭୋ, ନିଜ ବଳ ପାଇଁ ମୋର ଏ ଦୁଗ୍ଧ ପାନ କର।

13.119.8

ततोऽपिबत्स्नं तस्याः सुरभ्याः सुरसत्तमः ।
अमरत्वं सुरूपत्वं बलं चापदनुत्तमम् ॥ १३.११९.८ ॥

ତାପରେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେହି ସୁରଭିଙ୍କ ଦୁଗ୍ଧଧାରା ପାନ କଲେ। ଅମରତ୍ୱ, ସୁନ୍ଦର ରୂପ, ବଳ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବର ପାଇଲେ।

13.119.9

पुरंदरोऽमृतं पीत्वा प्रहृष्टः समुपस्थितः ।
पुत्रोऽहं तव भद्रं ते ब्रूहि किं करवाणि ते ॥ १३.११९.९ ॥

ଅମୃତ ପାନ କରି ଆନନ୍ଦିତ ପୁରନ୍ଦର ନିକଟରେ ଆସି କହିଲେ: 'ମୁଁ ତୁମ ପୁତ୍ର; ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। କୁହ, ତୁମ ପାଇଁ ମୁଁ କ'ଣ କରିବି?'

13.119.10

कृतं पुत्र त्वया सर्वमुपयाहि त्रिविष्टपम् ।
पालयस्व सुरान्सर्वाञ्जहि ये सुरशत्रवः ॥ १३.११९.१० ॥

ପୁତ୍ର, ତୁମେ ସବୁକିଛି କରିସାରିଛ। ଏବେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଅ; ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର ଏବଂ ଦେବଶତ୍ରୁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବଧ କର।

13.119.11

न च गोब्राह्मणेऽवज्ञा कार्या ते शान्तिमिच्छता ।
गोब्राह्मणस्य निश्वासः शोषयेदपि देवताः ॥ १३.११९.११ ॥

ଶାନ୍ତି ଇଚ୍ଛା କଲେ ଗାଈ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେବେ ହେଲେ ଅବଜ୍ଞା କର ନାହିଁ। ଗାଈ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ନିଶ୍ୱାସ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଶୁଖାଇ ଦେଇପାରେ।

13.119.12

गोब्राह्मणप्रियो नित्यं स्वस्तिशब्दमुदाहरन् ।
पृथिव्यामन्तरिक्षे च नाकपृष्ठे च विक्रमेत् ॥ १३.११९.१२ ॥

ଗାଈ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହୁଅ; ସର୍ବଦା 'ସ୍ୱସ୍ତି' ଶବ୍ଦ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ପୃଥିବୀ, ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଓ ସ୍ୱର୍ଗପୃଷ୍ଠରେ ପରାକ୍ରମରେ ବିଚରଣ କର।

13.119.13

यच्च तेऽन्यद्भवेत्कृत्यं तन्मे ब्रूयाः समासतः ।
तत्ते सर्वं करिष्यामि सत्येनैतद्ब्रवीमि ते ॥ १३.११९.१३ ॥

ଆଉ ତୁମ୍ଭର ଅନ୍ୟ ଯାହା କାର୍ଯ୍ୟ ଥାଏ, ତାହା ମୋତେ ସଂକ୍ଷେପରେ କୁହ। ସେ ସବୁ ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ କରିବି; ସତ୍ୟରେ ହିଁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହା କହୁଛି।

13.119.14

इच्छेयं गोषु नियतं वस्तुं देवि ब्रवीमि ते ।
एभिः सुरगणैः सार्धं ममानुग्रहमाचर ॥ १३.११९.१४ ॥

ହେ ଦେବୀ, ମୁଁ ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଦା ବାସ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ ବୋଲି ତୁମକୁ କହୁଛି। ଏହି ଦେବଗଣଙ୍କ ସହିତ ମୋ ଉପରେ ଅନୁଗ୍ରହ କର।

13.119.15

गवां शरीरं प्रत्यक्षमेतत्कौशिक लक्ष्ये ।
यो यत्रोत्सहते वस्तुं स तत्र वसतां सुरः ॥ १३.११९.१५ ॥

ହେ କୌଶିକ, ଗାଈମାନଙ୍କର ଏହି ଶରୀର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦେଖାଯାଏ। ଯେଉଁ ଦେବତା ଯେଉଁଠାରେ ବାସ କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହୀ, ସେ ସେଠାରେ ବସବାସକାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରହୁ।

13.119.16

सर्वं पवित्रं परमं गवां गात्रं सुपूजितम् ।
तथा कुरुष्व भद्रं ते यथा त्वं शक्र मन्यसे ॥ १३.११९.१६ ॥

ଗାଈମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଶରୀର ପରମ ପବିତ୍ର ଏବଂ ଭଲ ଭାବରେ ପୂଜନୀୟ। ତେଣୁ ତୁମେ ଯାହା ଠିକ ମନେ କର ସେହିପରି କର; ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ, ହେ ଶକ୍ର।

13.119.17

तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा सुरभ्याः सुरसत्तमः ।
सह सर्वैः सुरगणैरभजत्सौरभीं प्रजाम् ॥ १३.११९.१७ ॥

ସୁରଭିଙ୍କ ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ ସମସ୍ତ ଦେବଗଣଙ୍କ ସହିତ ସୌରଭୀ ସନ୍ତାନଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଲେ।

13.119.18

शृङ्गे वक्त्रे च जिह्वायां देवराजः समाविशत् ।
सर्वच्छिद्रेषु पवनः पादेषु मरुतां गणाः ॥ १३.११९.१८ ॥

ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ର ଗାଈମାନଙ୍କର ଶିଙ୍ଗ, ମୁଖ ଓ ଜିଭରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ପବନ ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଛିଦ୍ରରେ, ଏବଂ ମରୁତ୍ଗଣ ସେମାନଙ୍କ ପାଦରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

13.119.19

ककुदं सर्वगो रुद्रः कुक्षौ चैव हुताशनः ।
सरस्वती स्तनेष्वग्र्या श्रीः पुरीषे जगत्प्रिया ॥ १३.११९.१९ ॥

ककुदରେ ସର୍ବଗାମୀ ରୁଦ୍ର ଅଛନ୍ତି, କୁକ୍ଷିରେ ହୁତାଶନ ଅଗ୍ନି ଅଛନ୍ତି। ସ୍ତନରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ସରସ୍ୱତୀ, ଗୋବରରେ ଜଗତ୍‌ପ୍ରିୟା ଶ୍ରୀ ଅଛନ୍ତି।

13.119.20

मूत्रे कीर्तिश्च गङ्गा च मेधा पयसि शाश्वती ।
वक्त्रे सोमश्च वै देवो हृदये भगवान्यमः ॥ १३.११९.२० ॥

ମୂତ୍ରରେ କୀର୍ତ୍ତି ଓ ଗଙ୍ଗା ଅଛନ୍ତି; ଦୁଗ୍ଧରେ ଶାଶ୍ୱତ ମେଧା ଅଛି। ମୁଖରେ ଦେବ ସୋମ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ହୃଦୟରେ ଭଗବାନ ଯମ ଅଛନ୍ତି।

13.119.21

धर्मः पुच्छे क्रिया लोम्नि भास्करश्चक्षुषी श्रितः ।
सिद्धाः सन्धिषु सिद्धिश्च तपस्तेजश्च चेष्टने ॥ १३.११९.२१ ॥

ଲାଞ୍ଜରେ ଧର୍ମ, ରୋମରେ କ୍ରିୟା ଅଛି; ନୟନରେ ଭାସ୍କର (ସୂର୍ଯ୍ୟ) ଆଶ୍ରିତ। ସନ୍ଧିରେ ସିଦ୍ଧଗଣ ଓ ସିଦ୍ଧି; ଚେଷ୍ଟାରେ ତପ ଓ ତେଜ।

13.119.22

एवं सर्वे सुरगणा नियता गात्रवर्त्मसु ।
महती देवता गावो ब्राह्मणैः परिसंस्कृताः ॥ १३.११९.२२ ॥

ଏହିପରି ସମସ୍ତ ଦେବଗଣ ଗାଈମାନଙ୍କ ଦେହମାର୍ଗରେ ନିୟତ ଅଛନ୍ତି। ଗାଈମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତମରୂପେ ସଂସ୍କୃତ ମହାଦେବତା।

13.119.23

गामाश्रयन्ति सहिता देवा हि प्रभविष्णवः ।
किमासां सर्वभावेन विदध्याद्भगवान्प्रियम् ॥ १३.११९.२३ ॥

ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତାମାନେ ଏକତ୍ର ଗାଈର ଆଶ୍ରୟ ନିଅନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସର୍ବଭାବରେ ଭଗବାନ କେଉଁ ପ୍ରିୟ କର୍ମ କରିବେ?

13.119.24

भवांश्च परया भक्त्या पूजयस्व नरेश्वर ।
गावस्तु परमं लोके पवित्रं पावनं हविः ॥ १३.११९.२४ ॥

ହେ ନରେଶ୍ୱର, ଆପଣ ମଧ୍ୟ ପରମ ଭକ୍ତିରେ ସେମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତୁ। ଜଗତରେ ଗାଈମାନେ ପରମ ପବିତ୍ର ଓ ପାବନ ହବି।

13.119.25

निपात्य भक्षितः स्वर्गाद्भार्गवः फेनपः किल ।
स च प्राणान्पुनर्लब्ध्वा ततो गोलोकमाश्रितः ॥ १३.११९.२५ ॥

ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପକାଯାଇଥିବା ଭାର୍ଗବ, ଫେନପ, ଗ୍ରାସିତ ହେଲେ। କିନ୍ତୁ ସେ ପୁନର୍ବାର ପ୍ରାଣ ପାଇ ତା'ପରେ ଗୋଲୋକର ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ।