ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.12.1
यथैव ते नमस्कार्याः प्रोक्ताः शक्रेण मानद ।
एतन्मे सर्वमाचक्ष्व येभ्यः स्पृहयसे नृपः ॥ १३.१२.१ ॥
ಮಾನದನೇ, ಇಂದ್ರನು ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಅರ್ಹರೆಂದು ಹೇಳಿದವರನ್ನೆಲ್ಲಾ ನನಗೆ ತಿಳಿಸು; ರಾಜನೇ, ನೀನು ಯಾರನ್ನು ಬಯಸುತ್ತೀಯೆ?
13.12.2
उत्तमापद्गतस्यापि यत्र ते वर्तते मनः ।
मनुष्यलोके सर्वस्मिन्यदमुत्रेह चाप्युत ॥ १३.१२.२ ॥
ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿದ್ದರೂ ನಿನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಯಾವುದರ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆಯೋ, ಮನುಷ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲದರಲ್ಲಿಯೂ, ಅದೂ.
13.12.3
स्पृहयामि द्विजातिभ्यो येषां ब्रह्म परं धनम् ।
येषां संप्रत्ययः स्वर्गस्तपःस्वाध्यायसाधनम् ॥ १३.१२.३ ॥
ಯಾರಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಪರಮ ಧನವೋ, ಯಾರಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯೋ, ತಪಸ್ಸು ಮತ್ತು ಸ್ವಾಧ್ಯಾಯವೇ ಸಾಧನವೋ, ಆ ದ್ವಿಜರನ್ನು ನಾನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
13.12.4
येषां बालाश्च वृद्धाश्च पितृपैतामहीं धुरम् ।
उद्वहन्ति न सीदन्ति तेभ्यो वै स्पृहयाम्यहम् ॥ १३.१२.४ ॥
ಯಾರ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ವೃದ್ಧರು ಪಿತೃ-ಪಿತಾಮಹರ ಭಾರವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಕುಸಿಯುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವರನ್ನೇ ನಾನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
13.12.5
विद्यास्वभिविनीतानां दान्तानां मृदुभाषिणाम् ।
श्रुतवृत्तोपपन्नानां सदाऽक्षरविदां सताम् ॥ १३.१२.५ ॥
ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದವರನ್ನು, ಇಂದ್ರಿಯ ನಿಗ್ರಹವುಳ್ಳವರನ್ನು, ಮೃದು ಮಾತಿನವರನ್ನು, ಶ್ರುತ-ಆಚಾರ ಸಂಪನ್ನರನ್ನು, ಸದಾ ಅಕ್ಷರ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಬಲ್ಲ ಸಜ್ಜನರನ್ನು.
13.12.6
संसत्सु वदतां तात हंसानामिव सङ्घशः ।
मङ्गल्यरूपा रुचिरा दिव्यजीमूतनिःस्वनाः ॥ १३.१२.६ ॥
ಮಗನೇ, ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವವರ, ಹಂಸಗಳ ಗುಂಪಿನಂತೆ, ಮಂಗಲ ರೂಪದ, ಸುಂದರ, ದಿವ್ಯ ಮೇಘದ ಗರ್ಜನೆಯಂತಹ ಧ್ವನಿಯುಳ್ಳವರ.
13.12.7
सम्यगुच्चरिता वाचः श्रूयन्ते हि युधिष्ठिर ।
शुश्रूषमाणे नृपतौ प्रेत्य चेह सुखावहाः ॥ १३.१२.७ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ರಾಜನು ಕೇಳಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾಗ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾತುಗಳು ಕೇಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ; ಅವು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಮರಣಾನಂತರವೂ ಸುಖವನ್ನು ತರುತ್ತವೆ.
13.12.8
ये चापि तेषां श्रोतारः सदा सदसि सम्मताः ।
विज्ञानगुणसम्पन्नास्तेभ्यश्च स्पृहयाम्यहम् ॥ १३.१२.८ ॥
ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸದಾ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುವ, ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಶ್ರೋತೃಗಳಿದ್ದಾರೆ; ಅವರನ್ನು ನಾನೂ ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
13.12.9
सुसंस्कृतानि प्रयताः शुचीनि गुणवन्ति च ।
ददत्यन्नानि तृप्त्यर्थं ब्राह्मणेभ्यो युधिष्ठर।
ये चापि सततं राजंस्तेभ्यश्च स्पृहयाम्यहम् ॥ १३.१२.९ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಸಂಯಮದಿಂದ, ಶುಚಿಯಾಗಿ, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಉತ್ತಮ ಅನ್ನವನ್ನು ತೃಪ್ತಿಗಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ನೀಡುವವರು, ರಾಜನೇ, ಸದಾ ಹಾಗೆ ಮಾಡುವವರು — ಅವರನ್ನೂ ನಾನು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ.
13.12.10
शक्यं ह्येवाहवे योद्धुं न दातुमनसूयितुम् ॥ १३.१२.१० ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡುವುದು ಸಾಧ್ಯ; ಆದರೆ ದಾನ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಅಸೂಯೆಯಿಲ್ಲದಿರುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ.
13.12.11
शूरा वीराश्च शतशः सन्ति लोके युधिष्ठिर ।
तेषां संख्यायमानानां दानशूरो विशिष्यते ॥ १३.१२.११ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಶೂರರು ಮತ್ತು ವೀರರಿದ್ದಾರೆ; ಆದರೆ ಅವರನ್ನು ಎಣಿಸುವಾಗ ದಾನಶೂರನೇ ವಿಶಿಷ್ಟನಾಗುತ್ತಾನೆ.
13.12.12
भद्रं तु जन्म सम्प्राप्य भूयो ब्राह्मणको भवेत् ।
बन्धुमध्ये कुले जातः सुदुरापमवाप्नुयात् ॥ १३.१२.१२ ॥
ಶುಭ ಜನ್ಮವನ್ನು ಪಡೆದವನು ಮತ್ತೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಬಹುದು; ಬಂಧುಗಳ ನಡುವೆ ಒಂದು ಕುಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಅತ್ಯಂತ ದುರ್ಲಭವಾದುದನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
13.12.13
धन्यः स्यां यद्यहं भूयः सौम्यब्राह्मणकोपि वा ।
कुले जातो धर्मगतिस्तपोविद्यापरायणः ॥ १३.१२.१३ ॥
ನಾನು ಮತ್ತೆ ಜನಿಸಿದರೆ, ಸೌಮ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿದ್ದರೂ ಧನ್ಯನಾಗುವೆನು — ಧರ್ಮವೇ ಗತಿಯಾಗಿರುವ, ತಪಸ್ಸು ವಿದ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತವಾದ ಕುಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನಾಗಿ.
13.12.14
न मे त्वत्तः प्रियतरो लोकेऽस्मिन्पाण्डुनन्दन ।
त्वत्तश्चापि प्रियतरा ब्राह्मणा एव भारत ॥ १३.१२.१४ ॥
ಪಾಂಡುಪುತ್ರನೇ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿನಗಿಂತ ನನಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದವನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ; ಭಾರತನೇ, ನಿನಗಿಂತಲೂ ಪ್ರಿಯರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೇ.
13.12.15
यथा मम प्रियतमास्त्वत्तो विप्राः कुरूत्तम ।
तेन सत्येन गच्छेयं लोकान्यत्र स शन्तनुः ॥ १३.१२.१५ ॥
ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿನಗಿಂತಲೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೇ ನನಗೆ ಅತಿ ಪ್ರಿಯರು ಎಂಬ ಆ ಸತ್ಯದಿಂದ, ಶಂತನು ಹೋದ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ನಾನು ಹೋಗಲಿ.
13.12.16
न मे पिता प्रियतरो ब्रह्मणेभ्यस्तथाऽभवत् ।
न मे पितुः पिता वाऽपि ये चान्येऽपि सुहृञ्जनाः ॥ १३.१२.१६ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗಿಂತ ನನಗೆ ನನ್ನ ತಂದೆಯೂ ಪ್ರಿಯನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ನನ್ನ ತಂದೆಯ ತಂದೆಯೂ, ಇತರ ಹಿತೈಷಿಗಳೂ ಅಲ್ಲ.
13.12.17
न हि मे वृजिनं किञ्चिद्विद्यते ब्राह्मणेष्विह ।
अणु वा यदि वा स्थूलं विद्यते साधुकर्मसु ॥ १३.१२.१७ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದೋಷ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಸಣ್ಣದಾಗಲಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಲಿ, ಸತ್ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ನನ್ನಲ್ಲಿಲ್ಲ.
13.12.18
कर्मणा मनसा वाऽपि वाचा वाऽपि परंतप ।
यन्मे कृतं ब्राह्मणेभ्यस्तेनाद्य न तपाम्यहम् ॥ १३.१२.१८ ॥
ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸುಡುವವನೇ, ಕರ್ಮದಿಂದ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಅಥವಾ ವಾಣಿಯಿಂದಲೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗಾಗಿ ನಾನು ಮಾಡಿದ ಯಾವುದಾದರೂ ಕಾರಣದಿಂದ ಇಂದು ನಾನು ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪ ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
13.12.19
ब्रह्मण्य इति मामाहुस्तया वाचाऽस्मि तोषितः ।
एतदेव पवित्रेभ्यः सर्वेभ्यः परमं स्मृतम् ॥ १३.१२.१९ ॥
ಜನರು ನನ್ನನ್ನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಭಕ್ತ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ; ಆ ಮಾತಿನಿಂದ ನಾನು ಸಂತೋಷಗೊಂಡಿದ್ದೇನೆ. ಪವಿತ್ರರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಇದೇ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.12.20
पश्यामि लोकानमलाञ्शुचीन्ब्राह्मणतोषणात् ।
तेषु मे तात गन्तव्यमह्नाय च चिराय च ॥ १३.१२.२० ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುವುದರಿಂದ ಆ ನಿರ್ಮಲ, ಪವಿತ್ರ ಲೋಕಗಳನ್ನು ನಾನು ಕಾಣುತ್ತೇನೆ. ಮಗನೇ, ನಾನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು, ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲಕ್ಕೂ ದೀರ್ಘ ಕಾಲಕ್ಕೂ.
13.12.21
यथा भर्त्राश्रयो धर्मः स्त्रीणां लोके युदिष्ठिर ।
स देवः सा गतिर्नान्या क्षत्रियस्य तथा द्विजाः ॥ १३.१२.२१ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಧರ್ಮ ಪತಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವಂತೆ, ಅವನೇ ಅವರ ದೇವರು, ಅವನೇ ಅವರ ಗತಿ, ಬೇರೆ ಗತಿ ಇಲ್ಲ; ಹಾಗೆಯೇ, ಓ ದ್ವಿಜರೇ, ಕ್ಷತ್ರಿಯನಿಗೂ ಅದೇ.
13.12.22
क्षत्रियः शतवर्षी च दशवर्षी द्विजोत्तमः ।
पितापुत्रौ च विज्ञेयौ तयोर्हि ब्राह्मणो गुरुः ॥ १३.१२.२२ ॥
ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ನೂರು ವರ್ಷದವನಾಗಿದ್ದರೂ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜನು ಹತ್ತು ವರ್ಷದವನಾಗಿದ್ದರೂ, ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ತಂದೆ ಮಗನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅವರಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ ಗುರು.
13.12.23
नारी तु पत्यभावे वै देवरं कुरुते पतिम् ।
पृथिवी ब्राह्मणालाभे क्षत्रियं कुरुते पतिम् ॥ १३.१२.२३ ॥
ಪತಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಸ್ತ್ರೀ ದೇವರನನ್ನು ಪತಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ; ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದೊರೆಯದಿದ್ದಾಗ ಭೂಮಿ ಕ್ಷತ್ರಿಯನನ್ನು ತನ್ನ ಪತಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
13.12.24
ब्राह्मणानुज्ञया ग्राह्यं राज्यं च सपुरोहितैः ।
तद्रक्षणेन स्वर्गोऽस्य तत्कोपान्नरकोऽक्षयः ॥ १३.१२.२४ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಅನುಮತಿಯಿಂದ, ಪುರೋಹಿತರೊಂದಿಗೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು; ಅದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗ, ಅವರ ಕೋಪದಿಂದ ಅಕ್ಷಯ ನರಕ.
13.12.25
पुत्रवच्चैव ते रक्ष्या उपास्या गुरुवच्च ते ।
अग्निवच्चोपचार्या वै ब्राह्मणाः कुरुसत्तम् ॥ १३.१२.२५ ॥
ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಮಗನಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು, ಗುರುವಿನಂತೆ ಉಪಾಸಿಸಬೇಕು, ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಸೇವಿಸಬೇಕು.
13.12.26
ऋजुन्सतः सत्यशीलान्सर्वभूतहिते रतान् ।
आशीविषानिव क्रुद्धान्द्विजान्परिचरेत्सदा ॥ १३.१२.२६ ॥
ಋಜುವಾದ, ಸತ್ಯಶೀಲರಾದ, ಸರ್ವಭೂತಹಿತದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಸದಾ ಸೇವಿಸಬೇಕು; ಕೋಪಗೊಂಡ ದ್ವಿಜರನ್ನು ವಿಷಸರ್ಪಗಳಂತೆ ಭಾವಿಸಬೇಕು.
13.12.27
तेजसस्तपसश्चैव नित्यं बिभ्येद्युधिष्ठिर ।
उभे चैते परित्याज्ये तेजश्चैव तपस्तथा ॥ १३.१२.२७ ॥
ಯುಧಿಷ್ಠಿರನೇ, ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಸದಾ ಭಯಪಡಬೇಕು; ಇವೆರಡನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.
13.12.28
व्यवसायस्तयोः शीघ्रमुभयोरेव विद्यते ।
हन्युः क्रुद्धा महाराज ब्राह्मणा ये तपस्विनः ॥ १३.१२.२८ ॥
ಇವೆರಡರಲ್ಲಿಯೂ ತಕ್ಷಣ ಪರಿಣಾಮ ಇದೆ; ಮಹಾರಾಜನೇ, ಕೋಪಗೊಂಡ ತಪಸ್ವಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಕೊಲ್ಲಬಹುದು.
13.12.29
दूरतो मातृवत्पूज्या विप्रदाराः सुरक्षया ।
अकोपनापराधेन भूयो नरकमश्नुते ॥ १३.१२.२९ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ದೂರದಿಂದಲೇ ತಾಯಿಯಂತೆ ಪೂಜಿಸಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು; ಅಪರಾಧದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಕೋಪಗೊಳಿಸಿದರೆ ಮನುಷ್ಯ ಮತ್ತೆ ನರಕ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.12.30
भूयः स्यादुभयं दत्तं ब्राह्मणाद्यदकोपनात् ।
कुर्यादुभयतः शेषं दत्तशेषं न शेषयेत् ॥ १३.१२.३० ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಕೋಪಗೊಳಿಸದಿರುವುದರಿಂದ ಸಿಗುವ ಎರಡೂ ವಿಧದ ಫಲ ಮತ್ತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಉಳಿದದ್ದನ್ನು ಎರಡೂ ಕಡೆ ಪೂರೈಸಬೇಕು, ಕೊಟ್ಟದ್ದರ ಶೇಷವನ್ನು ಬಿಡಬಾರದು.
13.12.31
दण्डपाणिर्यथा गोष्ठं पालो नित्यं हि रक्षयेत् ।
ब्राह्मणेषु स्थितं ब्रह्म क्षत्रियः परिपालयेत् ॥ १३.१२.३१ ॥
ದಂಡ ಹಿಡಿದ ಗೊಲ್ಲನು ಯಾವಾಗಲೂ ಹಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕಾಯುವಂತೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು (ವೇದವನ್ನು) ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಾಯಬೇಕು.
13.12.32
पितेव पुत्रान्रक्षेथा ब्राह्मणान्ब्रह्मतेजसः ।
गृहे चैषामवेक्षेथाः किंस्विदस्तीति जीवनम् ॥ १३.१२.३२ ॥
ತಂದೆ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕಾಯುವಂತೆ ಬ್ರಹ್ಮತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕಾಯಬೇಕು; ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅವರ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಏನಾದರೂ ಇದೆಯೇ ಎಂದು ಗಮನಿಸುತ್ತಿರಬೇಕು.