ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.146
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.146.1
शूद्राणामिह शुश्रूषा नित्यमेवानुवर्णिता ।
कैः कारणैः कतिविधा शुश्रूषा समुदाहृता ॥ १३.१४६.१ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಶೂದ್ರರ ಸೇವೆ ಸದಾ ವರ್ಣಾನುಸಾರ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಯಾವ ಕಾರಣಗಳಿಂದ, ಎಷ್ಟು ವಿಧದ ಸೇವೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ?
13.146.2
के च शुश्रूषया लोका विहिता भरतर्षभ ।
शुद्राणां भरतश्रेष्ठ ब्रूहि मे धर्मलक्षणम् ॥ १३.१४६.२ ॥
ಭರತರ್ಷಭನೇ, ಶೂದ್ರರ ಸೇವೆಯಿಂದ ಯಾವ ಲೋಕಗಳು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ? ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವರ ಧರ್ಮಲಕ್ಷಣವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು.
13.146.3
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
शूद्राणामनुकम्पार्थं यदुक्तं ब्रह्मवादिना ॥ १३.१४६.३ ॥
ಇಲ್ಲಿಯೂ ಜನರು ಈ ಪುರಾತನ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಶೂದ್ರರ ಮೇಲಿನ ಕರುಣೆಗಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಯೊಬ್ಬರು ಅದನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದರು.
13.146.4
वृद्धः पराशरः प्राह धर्मं शुभ्रमनामयम् ।
अनुग्रहार्थं वर्णानां शौचाचारसमन्वितम् ॥ १३.१४६.४ ॥
ವೃದ್ಧ ಪರಾಶರನು ಶೌಚ ಮತ್ತು ಆಚಾರದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಶುಭ್ರವಾದ, ನಿರ್ದೋಷವಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ವರ್ಣಗಳ ಮೇಲಿನ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕಾಗಿ ಹೇಳಿದನು.
13.146.5
धर्मोपदेशमकिलं यथावदनुपूर्वशः ।
शिष्यानध्यापयामास शास्त्रमर्थवदर्थवित् ॥ १३.१४६.५ ॥
ಅರ್ಥವನ್ನು ಅರಿತವನು ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ಧರ್ಮೋಪದೇಶವನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ, ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ, ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಶಾಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಕಲಿಸಿದನು.
13.146.6
क्षान्तेन्द्रियेण मानेन शुचिनाऽचापलेन वै ।
अदुर्बलेन धीरेण शान्तेनोत्तरवादिना ॥ १३.१४६.६ ॥
ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಿದವನು, ವಿನಯವುಳ್ಳವನು, ಶುಚಿಯಾದವನು, ಚಂಚಲತೆ ಇಲ್ಲದವನು, ದುರ್ಬಲನಲ್ಲದವನು, ಧೀರನು, ಶಾಂತನು, ಉತ್ತರ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥನು.
13.146.7
अलुब्धेनानृशंसेन ऋजुना ब्रह्मवादिना ।
चारित्रतत्परेणैव सर्वभूतहितात्मना ॥ १३.१४६.७ ॥
ಲೋಭವಿಲ್ಲದವನಿಂದ, ಕ್ರೂರತೆಯಿಲ್ಲದವನಿಂದ, ಋಜುವಾದವನಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿಯಿಂದ, ಸದಾಚಾರದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದವನಿಂದ, ಸರ್ವ ಭೂತಗಳ ಹಿತದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿಟ್ಟವನಿಂದ.
13.146.8
अरयः षड्विजेतव्या नित्यं स्वं देहमाश्रिताः ।
कामक्रोधौ च लोभश्च मानमोहौ मदस्तथा ॥ १३.१४६.८ ॥
ತನ್ನ ದೇಹದಲ್ಲಿಯೇ ಸದಾ ನೆಲೆಸಿರುವ ಆರು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಬೇಕು: ಕಾಮ, ಕ್ರೋಧ, ಲೋಭ, ಮಾನ, ಮೋಹ, ಮದ.
13.146.9
विधिना धृतिमास्थाय शुश्रूषुरनहंकृतः ।
वर्णत्रयस्यानुमतो यथाशक्ति यथाबलम् ॥ १३.१४६.९ ॥
ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಸೇವೆಗೆ ಉತ್ಸುಕನಾಗಿ, ಅಹಂಕಾರರಹಿತನಾಗಿ, ಮೂರು ವರ್ಣದವರಿಂದ ಅನುಮೋದಿತನಾಗಿ, ತನ್ನ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಬಲಕ್ಕನುಸಾರವಾಗಿ (ಇರಬೇಕು).
13.146.10
कर्मणा मनसा वाचा चक्षुषा च चतुर्विधम् ।
आस्थाय नियमं धीमाञ्शान्तो दान्तो जितेन्द्रियः ॥ १३.१४६.१० ॥
ಕರ್ಮ, ಮನಸ್ಸು, ವಾಕ್ಕು, ದೃಷ್ಟಿ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ವಿಧದಿಂದಲೂ ನಿಯಮವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಬುದ್ಧಿವಂತನೂ, ಶಾಂತನೂ, ದಾಂತನೂ, ಇಂದ್ರಿಯಜಿತನೂ ಆಗಿರಬೇಕು.
13.146.11
रक्षोयक्षजनद्वेषी शेषान्नकृतभोजनः ।
वर्णत्रयान्मधु यथा भ्रमरो धर्ममाचरेत् ॥ १३.१४६.११ ॥
ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಯಕ್ಷರನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವನಾಗಿ, ಉಳಿದ ಅನ್ನವನ್ನೇ ಊಟವಾಗಿ ಮಾಡುವವನಾಗಿ, ದುಂಬಿ ಮೂರು ವರ್ಣಗಳಿಂದ ಜೇನು ತೆಗೆಯುವಂತೆ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.
13.146.12
यदि शूद्रस्तपः कुर्याद्वेददृष्टेन कर्मणा ।
इह चास्य परिक्लेशः प्रेत्य चास्यासुभागतिः ॥ १३.१४६.१२ ॥
ಶೂದ್ರನು ವೇದವಿಹಿತ ಕರ್ಮವಿಲ್ಲದೆ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದರೆ, ಇಹದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಕ್ಲೇಶ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಮರಣಾನಂತರ ಅವನಿಗೆ ದುರ್ಗತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
13.146.13
अधर्म्यमयशस्यं च तपः शूद्रे प्रतिष्ठितम् ।
अमार्गेण तपस्तप्त्वा म्लेच्छेषु फलमश्नुते ॥ १३.१४६.१३ ॥
ಶೂದ್ರನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡ ತಪಸ್ಸು ಅಧರ್ಮವೂ ಅಪಕೀರ್ತಿಕರವೂ ಆಗಿದೆ. ತಪ್ಪು ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ ಮ್ಲೇಚ್ಛರಲ್ಲಿ ಅದರ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
13.146.14
अन्यथा वर्तमानो हि न शूद्रो धर्ममर्हति ।
अमार्गेणि प्रयातानां प्रत्यक्षादुपलभ्यते।
चातुर्वर्ण्यव्यपेतानां जातिमूर्तिपरिग्रहः ॥ १३.१४६.१४ ॥
ಬೇರೆ ರೀತಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಶೂದ್ರನು ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಲ್ಲ. ತಪ್ಪು ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೋದವರಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣಗಳಿಂದ ಹೊರಗಿರುವವರಲ್ಲಿ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ರೂಪದ ಸ್ವೀಕಾರವಿದೆ.
13.146.15
तथा ते हि शकाश्चीनाः काम्भोजाः पारदास्तथा ।
शबराः पप्लवाश्चैव तुषारयवनास्तथा ॥ १३.१४६.१५ ॥
ಹಾಗೆಯೇ ಅವರು: ಶಕರು, ಚೀನರು, ಕಾಂಬೋಜರು, ಪಾರದರು, ಶಬರರು, ಪಪ್ಲವರು, ತುಷಾರ-ಯವನರು ಕೂಡ ಹಾಗೆಯೇ.
13.146.16
दार्वाश्च दरदाश्चैव उज्जिहानास्तथेतराः ।
वेणाश्च कङ्कणाश्चैव सिम्हला मद्रकास्तथा ॥ १३.१४६.१६ ॥
ದಾರ್ವರು ಮತ್ತು ದರದರು, ಉಜ್ಜಿಹಾನರು ಮತ್ತು ಇತರರು; ವೇಣರು, ಕಂಕಣರು, ಸಿಂಹಳರು, ಮದ್ರಕರು ಕೂಡ ಹಾಗೆಯೇ.
13.146.17
किष्किन्धकाः पुलिन्दाश्च कह्वाश्चान्ध्राः सनीरगाः ।
गन्धिका द्रमिडाश्चैव बर्बराश्चूचुकास्तथा ॥ १३.१४६.१७ ॥
ಕಿಷ್ಕಿಂಧಕರು ಮತ್ತು ಪುಲಿಂದರು, ಕಹ್ವರು ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರರು, ಸನೀರಗರು; ಗಂಧಿಕರು, ದ್ರಮಿಳರು, ಬರ್ಬರರು, ಚೂಚುಕರು ಕೂಡ ಹಾಗೆಯೇ.
13.146.18
किराताः पार्वतेयाश्च कोलाश्चोलाः सकाषकाः ।
आरूकाश्चैव दोहाश्च याश्चान्याम्लेच्छजातयः ॥ १३.१४६.१८ ॥
ಕಿರಾತರು ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತೇಯರು, ಕೋಲರು ಮತ್ತು ಚೋಳರು, ಕಾಷಕರೊಂದಿಗೆ; ಆರೂಕರು ಮತ್ತು ದೋಹರು, ಮತ್ತು ಇತರ ಮ್ಲೇಚ್ಛ ಜಾತಿಗಳು.
13.146.19
विकृता विकृताचारा दृश्यन्ते क्रूरबुद्धयः ।
अमार्गेणाश्रिता धर्मं ततो जात्यन्तरं गताः ॥ १३.१४६.१९ ॥
ವಿಕೃತ ಆಚಾರದವರು, ವಿಕೃತ ರೂಪದವರು, ಕ್ರೂರ ಬುದ್ಧಿಯವರು ಕಾಣಿಸುತ್ತಾರೆ; ತಪ್ಪು ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಅವರು ಬೇರೆ ಜಾತಿಗೆ ಹೋದರು.
13.146.20
अमार्गोपार्जितस्यैतत्तपसो विदितं फलम् ।
न नश्यति कृतं कर्म शुभं वा यदि वाऽशुभम् ॥ १३.१४६.२० ॥
ತಪ್ಪು ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಗಳಿಸಿದ ತಪಸ್ಸಿನ ಫಲ ಇದು ಎಂದು ತಿಳಿದಿದೆ; ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮ ಶುಭವಾಗಲಿ ಅಶುಭವಾಗಲಿ ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
13.146.21
अत्राप्येते वसु प्राप्य विकर्म तपसार्जितम् ।
पाषण्डानर्चयिष्यन्ति धर्मकामा वृथा श्रमाः ॥ १३.१४६.२१ ॥
ಇಲ್ಲಿಯೂ ಇವರು ತಪ್ಪು ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಗಳಿಸಿದ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಪಡೆದು, ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸಿ ಪಾಷಂಡಿಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುವರು; ಅವರ ಶ್ರಮ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವುದು.
13.146.22
एवं चतुर्णां वर्णानामाश्रमाणां च पार्थिव ।
विपरीतं वर्तमाना म्लेच्छा जायन्त्यबुद्धयः ॥ १३.१४६.२२ ॥
ಹೀಗೆಯೇ, ಓ ರಾಜನೇ, ನಾಲ್ಕು ವರ್ಣ ಮತ್ತು ಆಶ್ರಮಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಮೂಢರು ಮ್ಲೇಚ್ಛರಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ.
13.146.23
अध्यायधनिनो विप्राः क्षत्रियाणां बलं धनम् ।
वणिक्कृषिश्च वैश्यानां शूद्राणां परिचारिका ॥ १३.१४६.२३ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಧನ ಅಧ್ಯಯನ; ಕ್ಷತ್ರಿಯರ ಬಲ ಮತ್ತು ಧನ; ವೈಶ್ಯರ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ; ಶೂದ್ರರ ಕರ್ತವ್ಯ ಸೇವೆ.
13.146.24
व्युच्छेदात्तस्य धर्मस्य निरयायोपपद्यते ।
ततो म्लेच्छा भवन्त्येते निर्घृणा धर्मवर्जिताः।
पुनश्च निरयं तेषां तिर्यग्योनिश्च शाश्वती ॥ १३.१४६.२४ ॥
ಆ ಧರ್ಮದ ನಾಶದಿಂದ ನರಕಕ್ಕೆ ದಾರಿಯಾಗುತ್ತದೆ; ಆಗ ಇವರು ನಿರ್ದಯರು, ಧರ್ಮರಹಿತ ಮ್ಲೇಚ್ಛರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತೆ ಅವರಿಗೆ ನರಕವೂ ಶಾಶ್ವತವಾದ ತಿರ್ಯಗ್ಯೋನಿಯೂ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
13.146.25
ये तु सत्यथमास्थाय वर्णाश्रमकृतं पुरा ।
सर्वान्विमार्गानुत्सृज्य स्वधर्मविधिमाश्रिताः ॥ १३.१४६.२५ ॥
ಹಿಂದೆ ರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವರ್ಣಾಶ್ರಮದ ಸತ್ಯಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಎಲ್ಲಾ ದಾರಿ ತಪ್ಪಿದ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ತಮ್ಮ ಸ್ವಧರ್ಮದ ವಿಧಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದವರು.
13.146.26
सर्वभूतदयावन्तो दैवतद्विजपूजकाः ।
शास्त्रदृष्टेन विधिना श्रद्धया जितमन्यवः ॥ १३.१४६.२६ ॥
ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಯೆಯುಳ್ಳವರು, ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದ್ವಿಜರನ್ನು ಪೂಜಿಸುವವರು, ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ವಿಧಿಯಿಂದ ಶ್ರದ್ಧೆಯೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯುವವರು, ಕ್ರೋಧವನ್ನು ಗೆದ್ದವರು.
13.146.27
तेषां विधिं प्रवक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः ।
उपादानविधइं कृत्स्नं शुश्रूषाधिगमं तथा ॥ १३.१४६.२७ ॥
ಅವರ ವಿಧಿಯನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಪಾದಾನ ವಿಧಿಯನ್ನು, ಶುಶ್ರೂಷೆಯಿಂದ ಪಡೆಯುವ ರೀತಿಯನ್ನೂ.
13.146.28
शिष्टोपनयनं चैव मन्त्राणि विविधानि च ।
तथा शिष्यपरीक्षां च शास्त्रप्रामाण्यदर्शनात् ॥ १३.१४६.२८ ॥
ಶಿಷ್ಟರ ಉಪನಯನ, ವಿವಿಧ ಮಂತ್ರಗಳು, ಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರಾಮಾಣ್ಯವನ್ನು ಕಂಡು ಶಿಷ್ಯನ ಪರೀಕ್ಷೆಯೂ.
13.146.29
प्रवक्ष्यामि यथातत्वं यथावदनुपूर्वशः ।
शौचकृत्यस्य शौचार्थान्सर्वानेव विशेषतः ॥ १३.१४६.२९ ॥
ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ, ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ — ಶೌಚಕೃತ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಶೌಚ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ.
13.146.30
महाशौचप्रभृतयो दृष्टास्तत्वार्थदर्शिभिः ।
तत्रापि शूद्रो भिक्षूणामिदं शेष च कल्पयेत् ॥ १३.१४६.३० ॥
ಮಹಾಶೌಚ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ತತ್ತ್ವಾರ್ಥದರ್ಶಿಗಳು ಕಂಡಿದ್ದಾರೆ; ಅಲ್ಲಿಯೂ ಶೂದ್ರನು ಭಿಕ್ಷುಗಳಿಗೆ ಈ ಶೇಷವನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು.
13.146.31
भिक्षुभिः सुकृतप्रज्ञैः केवलं दर्ममाश्रितैः ।
सम्यद्गर्शनसम्पन्नैर्गताध्वनि हितार्थिभिः।
अवकाशमिमं मेध्यं निर्मितं तामवीरुधम् ॥ १३.१४६.३१ ॥
ಸಮ್ಯಕ್ ದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳ, ಸುಕೃತ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ, ಕೇವಲ ದರ್ಭೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ, ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕ್ರಮಿಸಿದ, ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವ ಭಿಕ್ಷುಗಳಿಂದ ಈ ಪವಿತ್ರ, ಗಿಡರಹಿತ ಸ್ಥಳ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ.
13.146.32
निर्जनं संवृतं बुद्ध्वा नियतात्मा जितेन्द्रियः ।
सजलं भाजनं स्थाप्य मृत्तिकां च परीक्षिताम् ॥ १३.१४६.३२ ॥
ನಿರ್ಜನವೂ ಆವೃತವೂ ಆದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಿಳಿದು, ನಿಯತಾತ್ಮನೂ ಜಿತೇಂದ್ರಿಯನೂ ಆದವನು ನೀರಿನ ಪಾತ್ರವನ್ನೂ ಪರೀಕ್ಷಿತ ಮಣ್ಣನ್ನೂ ಇಡಬೇಕು.
13.146.33
परीक्ष्य भूमिं मूत्रार्थी तत आसीत वाग्यतः ।
उदङ्मुखो दिवा कुर्याद्रात्रौ चेद्दक्षिणामुखः ॥ १३.१४६.३३ ॥
ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ, ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆ ಬಯಸುವವನು ನಂತರ ವಾಣಿಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು; ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖವಾಗಿ.
13.146.34
अन्तर्हितायां भूमौ तु अन्तर्हितशिरास्तथा ।
असमाप्ते तथा शौचे न वाचं किञ्चिदीरयेत् ॥ १३.१४६.३४ ॥
ಭೂಮಿ ಮರೆಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ತಲೆ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಗಲೂ; ಹಾಗೆಯೇ ಶೌಚ ಪೂರ್ಣವಾಗದಿದ್ದಾಗ ಯಾವ ಮಾತನ್ನೂ ಆಡಬಾರದು.
13.146.35
कृतकृत्यस्तथाऽऽचम्य गच्छन्नोदीरयेद्वचः ।
शौचार्थमुपविष्टस्तु मृद्गाजनपुरस्कृतः ॥ १३.१४६.३५ ॥
ಕಾರ್ಯ ಮುಗಿಸಿ, ಅದೇ ರೀತಿ ಆಚಮನ ಮಾಡಿ, ನಡೆಯುವಾಗ ಮಾತನ್ನಾಡಬಾರದು; ಶೌಚಕ್ಕಾಗಿ ಕುಳಿತವನು ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು.
13.146.36
स्थाप्यं कमण्डलुं गृह्यि पार्श्वोरुभ्यामथान्तरे ।
शौचं कुर्याच्छनैर्वीरो बुद्धिपूर्वमसङ्करम् ॥ १३.१४६.३६ ॥
ಕಮಂಡಲವನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಅದನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು, ನಂತರ ಪಾರ್ಶ್ವ ಮತ್ತು ತೊಡೆಗಳ ನಡುವೆ; ವೀರನು ನಿಧಾನವಾಗಿ, ಬುದ್ಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ಗೊಂದಲವಿಲ್ಲದೆ ಶೌಚ ಮಾಡಬೇಕು.
13.146.37
पाणिना शुद्धमुदकं सङ्गृह्य विधिपूर्वकम् ।
विप्रुषश्च यता न स्युर्यथा चोरू न संस्पृशेत् ॥ १३.१४६.३७ ॥
ಕೈಯಿಂದ ಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಹನಿಗಳು ತೊಡೆಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟದಂತೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಬೇಕು.
13.146.38
अपाने मृत्तिकास्तिस्रः प्रदेयास्त्वनुपूर्वशः ।
हस्ताभ्यां च तथा विप्रो हस्तं हस्तेन संस्पृशेत् ॥ १३.१४६.३८ ॥
ಗುದದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮೂರು ಬಾರಿ ಮಣ್ಣನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಎರಡು ಕೈಗಳಿಂದ ಹಾಗೆಯೇ ಒಂದು ಕೈಯನ್ನು ಮತ್ತೊಂದರಿಂದ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು.
13.146.39
अपाने नव देयाः स्युरिति वृद्धानुशासनम् ।
मृत्तिका दीयमाना हि शोधयेद्देशमञ्जसा ॥ १३.१४६.३९ ॥
ಗುದದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ಬಾರಿ ಮಣ್ಣು ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಹಿರಿಯರ ಉಪದೇಶ; ಹಾಕಿದ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಬೇಕು.
13.146.40
तस्मात्पाणितले देया मृत्तिकास्तु पुनः पुनः ।
बृद्धिपूर्वं प्रयत्नेन यथा नैव स्पृशेत्स्फिजौ ॥ १३.१४६.४० ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ಮಣ್ಣನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು; ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ, ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ಪೃಷ್ಠಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟದಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು.
13.146.41
यथा घातो हि न भवेत्क्लेदजः परिधानके ।
तथा गुदं प्रमार्जेत शौचार्थं तु पुनःपुनः ॥ १३.१४६.४१ ॥
ತೇವದಿಂದ ಬಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಹಾನಿ ಉಂಟಾಗದಂತೆ, ಅದೇ ರೀತಿ ಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಗುದವನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಒರೆಸಬೇಕು.
13.146.42
प्रतिपादं ततस्त्यक्त्वा शौचमुत्थाय कारयेत् ।
सव्ये द्वादश देयाः स्युस्तिस्रस्तिस्रः पुनः पुनः।
देया कूर्परके हस्ते पृष्ठे बन्धे पुनः पनः। ॥ १३.१४६.४२ ॥
ನಂತರ ಪಾದಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಎದ್ದು ಶುದ್ಧಿಕಾರ್ಯ ಮಾಡಬೇಕು; ಎಡಗೈಗೆ ಹನ್ನೆರಡು ಬಾರಿ ಮಣ್ಣು ನೀಡಬೇಕು, ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ಮೂರು ಮೂರರಂತೆ ಪದೇ ಪದೇ; ಮೊಣಕೈ, ಕೈ, ಬೆನ್ನು, ಕೀಲಿನ ಮೇಲೂ ಪದೇ ಪದೇ ಮಣ್ಣು ಹಾಕಬೇಕು.
13.146.43
तथैवादर्शके दद्याच्चतस्रस्तूभयोरपि ।
उभयोर्हस्तयोरेवं सप्तसप्त प्रदापयेत् ॥ १३.१४६.४३ ॥
ಅದೇ ರೀತಿ ಆದರ್ಶಕದ ಮೇಲೆ ನಾಲ್ಕು ಕೊಡಬೇಕು, ಎರಡೂ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ. ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡೂ ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಏಳೇಳು ಕೊಡಿಸಬೇಕು.
13.146.44
ततोऽन्यां मृत्तिकां गृह्य कार्यं शौचं पुनस्तयोः ।
हस्तयोरेवमेतद्धि महाशौच विधीयते।
ततोऽन्यथा न कुर्वीत विधिरेष सनातनः ॥ १३.१४६.४४ ॥
ನಂತರ ಬೇರೆ ಮಣ್ಣನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಆ ಎರಡು ಕೈಗಳ ಶೌಚವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಕೈಗಳಿಗೆ ಹೀಗೆಯೇ ಮಹಾಶೌಚ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನಂತರ ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮಾಡಬಾರದು; ಇದು ಸನಾತನ ವಿಧಿ.
13.146.45
उपस्थे मूत्रशौचं स्यादत ऊर्ध्वं विधीयते ।
अतोऽन्यथा तु यः सुर्यात्प्रायश्चित्तीयते तु सः ॥ १३.१४६.४५ ॥
ಉಪಸ್ಥದ (ಜನನೇಂದ್ರಿಯದ) ಮೂತ್ರ ಶೌಚ ಆಗಬೇಕು; ಇದರ ನಂತರ ಇದು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮಾಡುವವನು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನು.
13.146.46
मलोपहतचेलस्य द्विगुणं तु विधीयते ।
सहपादमथोरुभ्यां हस्तशौचमसंशयम् ॥ १३.१४६.४६ ॥
ಮಲದಿಂದ ಕಲುಷಿತವಾದ ಬಟ್ಟೆ ಇರುವವನಿಗೆ ಎರಡರಷ್ಟು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಪಾದ ಮತ್ತು ತೊಡೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೈಗಳ ಶೌಚ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
13.146.47
अवधीरयमाणस्य सन्देह उपजायते ।
यथायथा विशुद्ध्येत तत्तथा तदुपक्रमे ॥ १३.१४६.४७ ॥
ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವವನಿಗೆ ಸಂದೇಹ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವ ರೀತಿಯಿಂದ ಶುದ್ಧವಾಗುವುದೋ, ಆ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಅದರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮಾಡಬೇಕು.
13.146.48
सकर्दमं तु वर्षासु गृहमाविश्य सङ्कटम् ।
हस्तयोर्मृत्तिकास्तिस्रः पादयोः षट् प्रदापयेत् ॥ १३.१४६.४८ ॥
ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಕೆಸರಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮನೆಯನ್ನು ಸಂಕಟದಿಂದ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರೆ, ಕೈಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಮಣ್ಣಿನ ಉಂಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಪಾದಗಳಿಗೆ ಆರು ಕೊಡಿಸಬೇಕು.
13.146.49
कामं दत्त्वा गुदे दद्यात्तिस्रः पद्भ्यां तथैव च ।
हस्तशौचं प्रकर्तव्यं मूत्रशौचविधेस्तथा ॥ १३.१४६.४९ ॥
ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಗುದಕ್ಕೆ ಕೊಡಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಮೂರು ಕೊಡಬೇಕು. ಮೂತ್ರಶೌಚದ ವಿಧಿಯಂತೆ ಕೈಗಳ ಶೌಚವೂ ಮಾಡಬೇಕು.
13.146.50
मूत्रशौचे तथा हस्तौ पादाभ्यां चानुपूर्वशः ।
नैष्ठिके स्थानशौचे तु महाशौचं विधीयते ॥ १३.१४६.५० ॥
ಮೂತ್ರಶೌಚದಲ್ಲಿ ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ಕೈಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡು ಪಾದಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ; ನೈಷ್ಠಿಕ ಸ್ಥಾನಶೌಚದಲ್ಲಿ ಮಹಾಶೌಚ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.146.51
क्षारौषराभ्यां वस्त्रस्य कुर्याच्छौचं मृदा सह ।
लेपगन्धापनयनममेध्यस्य विधीयते ॥ १३.१४६.५१ ॥
ಕ್ಷಾರ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ, ಮಣ್ಣಿನೊಂದಿಗೆ ಬಟ್ಟೆಯ ಶೌಚವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಅಶುದ್ಧದ ಲೇಪ ಮತ್ತು ವಾಸನೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯುವುದು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
13.146.52
स्नानशाट्यां मृदस्तिस्रो हस्ताभ्यां चानुपूर्वशः ।
शौचं प्रयत्नतः कृत्वा कम्पमानः समुद्धरेत् ॥ १३.१४६.५२ ॥
ಸ್ನಾನ ವಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಮೂರು ಉಂಡೆಗಳಿಂದ, ಕೈಗಳಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಶೌಚ ಮಾಡಿ, ನಡುಗುತ್ತ ಮೇಲೇಳಬೇಕು.
13.146.53
देयाश्चतस्रस्तिस्रो वा द्वे वाऽप्येकां तथाऽऽपदि ।
कालमासाद्य देशं च शौचस्य गुरुलाघवम् ॥ १३.१४६.५३ ॥
ನಾಲ್ಕು, ಅಥವಾ ಮೂರು, ಅಥವಾ ಎರಡು, ಅಥವಾ ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಂದಾದರೂ ಕೊಡಬೇಕು; ಕಾಲ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳವನ್ನು ನೋಡಿ ಶೌಚದ ಗುರು-ಲಘುತ್ವವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು.
13.146.54
विधिनाऽनेन शौचं तु नित्यं कुर्यादतन्द्रितः ।
अविप्रेक्षन्नसम्भ्रान्तः पादौ प्रक्षाल्य तत्परः ॥ १३.१४६.५४ ॥
ಈ ವಿಧಿಯಿಂದ ಶೌಚವನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ ಆಲಸ್ಯವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಇತ್ತ ಅತ್ತ ನೋಡದೆ, ಗಾಬರಿಯಿಲ್ಲದೆ, ಪಾದಗಳನ್ನು ತೊಳೆದು ಅದರಲ್ಲೇ ತೊಡಗಿರಬೇಕು.
13.146.55
अप्रक्षालितपादस्तु पाणिमामणिबन्धनात् ।
अधस्तादुपरिष्टाच्च ततः पाणिमुपस्पृशेत् ॥ १३.१४६.५५ ॥
ಪಾದಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯದವನು ಮಣಿಬಂಧದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಮತ್ತು ಮೇಲೆ, ನಂತರ ಕೈಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು.
13.146.56
मनोगतास्तु निश्शब्दा निश्शब्दं त्रिरपः पिबेत् ।
द्विर्मुखं परिमृज्याच्च खानि चोपस्पृशेद्बुधः ॥ १३.१४६.५६ ॥
ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ ಮೌನವಾಗಿ ಮೂರು ಬಾರಿ ನೀರು ಕುಡಿಯಬೇಕು; ಎರಡು ಬಾರಿ ಮುಖವನ್ನು ಒರೆಸಿ, ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಇಂದ್ರಿಯ ರಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬೇಕು.
13.146.57
ऋग्वेदं तेन प्रीणाति प्रथमं यः पिबेदपः ।
द्वितीयं तु यजुर्वेदं तृतीयं साम एव च ॥ १३.१४६.५७ ॥
ಮೊದಲು ನೀರು ಕುಡಿಯುವವನು ಅದರಿಂದ ಋಗ್ವೇದವನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ; ಎರಡನೆಯದರಿಂದ ಯಜುರ್ವೇದವನ್ನು, ಮೂರನೆಯದರಿಂದ ಸಾಮವೇದವನ್ನು.
13.146.58
मृज्यते प्रथमं तेन अथर्वा प्रीतिमाप्नुयात् ।
द्वितीयेनेतिहासं च पुराणस्मृतिदेवताः ॥ १३.१४६.५८ ॥
ಮೊದಲು ಅದರಿಂದ ಒರೆಸಿದಾಗ ಅಥರ್ವವೇದವು ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತದೆ; ಎರಡನೆಯದರಿಂದ ಇತಿಹಾಸ, ಪುರಾಣ, ಸ್ಮೃತಿ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು.
13.146.59
यच्चक्षुषि समाधत्ते तेनादित्यं तु प्रीणयेत् ।
प्रीणाति वायुं घ्राणं च दिशश्चाप्यथ श्रोत्रयोः ॥ १३.१४६.५९ ॥
ಕಣ್ಣಿಗೆ ಹಚ್ಚುವುದರಿಂದ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಬೇಕು; ಮೂಗಿನಿಂದ ವಾಯುವೂ, ಕಿವಿಗಳಿಂದ ದಿಕ್ಕುಗಳೂ ಸಂತುಷ್ಟರಾಗುತ್ತಾರೆ.
13.146.60
ब्रह्माणं तेन प्रीणाति यन्मूर्धनि समापयेत् ।
समुत्क्षिपति चापोर्ध्वमाकाशं तेन प्रीणयेत् ॥ १३.१४६.६० ॥
ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹಚ್ಚುವುದರಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ; ನೀರನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಚಿಮ್ಮಿಸುವುದರಿಂದ ಆಕಾಶವನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಬೇಕು.
13.146.61
प्रीणाति विष्णुः पद्भ्यां तु सलिलं वै समादधत् ।
प्राङ्मुखोदङ्मुखो वाऽपि अन्तर्जानुरुपस्पृशेत्। ॥ १३.१४६.६१ ॥
ವಿಷ್ಣುವು ಪಾದಗಳಿಂದ ನೀರನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಸಂತುಷ್ಟನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಪೂರ್ವ ಅಥವಾ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ, ಮೊಣಕಾಲುಗಳನ್ನು ಒಳಕ್ಕೆ ಮಡಚಿ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು.
13.146.62
सर्वत्र विधिरित्येष भोजनादिषु नित्यशः ।
अन्नेषु दन्तलग्नेषु उच्छिष्टः पुनराचमेत्। ॥ १३.१४६.६२ ॥
ಇದೇ ಎಲ್ಲೆಡೆ, ಊಟ ಮೊದಲಾದವುಗಳಲ್ಲಿ ಸದಾ ಅನ್ವಯಿಸುವ ವಿಧಿ. ಅನ್ನದ ಕಣಗಳು ಹಲ್ಲುಗಳ ನಡುವೆ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಂಡರೆ, ಉಚ್ಛಿಷ್ಟನಾದವನು ಮತ್ತೆ ಆಚಮನ ಮಾಡಬೇಕು.
13.146.63
विधिरेष समुद्दिष्टः शौचे चाभ्युक्षणं स्मृतम् ।
शूद्रस्यैव विधिर्दृष्टो गृहान्निष्क्रमतस्ततः। ॥ १३.१४६.६३ ॥
ಈ ವಿಧಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಶೌಚದಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಕ್ಷಣೆಯೂ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಶೂದ್ರನಿಗೇ ಈ ವಿಧಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಅವನು ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಹೋಗುವಾಗ.
13.146.64
नित्यं त्वलुप्तशौचेन वर्तितव्यं कृतात्मना ।
यशस्कामेन भिक्षुभ्यः शुद्रेणात्महितार्थिना ॥ १३.१४६.६४ ॥
ಸದಾ ಅಳಿಯದ ಶೌಚದೊಂದಿಗೆ, ಆತ್ಮನಿಗ್ರಹಿಯಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು, ಭಿಕ್ಷುಗಳಿಂದ, ಶೂದ್ರನು ತನ್ನ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸಿ (ಹೀಗೆ ನಡೆಯಬೇಕು).