మహాభారతం · అధ్యాయం 13.146
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.146.1
शूद्राणामिह शुश्रूषा नित्यमेवानुवर्णिता ।
कैः कारणैः कतिविधा शुश्रूषा समुदाहृता ॥ १३.१४६.१ ॥
ఇక్కడ శూద్రుల సేవ ఎల్లప్పుడూ వర్ణానుసారంగా చెప్పబడింది. ఏ కారణాల వల్ల, ఎన్ని విధాల సేవ ప్రకటించబడింది?
13.146.2
के च शुश्रूषया लोका विहिता भरतर्षभ ।
शुद्राणां भरतश्रेष्ठ ब्रूहि मे धर्मलक्षणम् ॥ १३.१४६.२ ॥
భరతర్షభా, శూద్రుల సేవ వల్ల ఏ లోకాలు విధించబడ్డాయి? భరతశ్రేష్ఠా, వారి ధర్మలక్షణాన్ని నాకు చెప్పు.
13.146.3
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
शूद्राणामनुकम्पार्थं यदुक्तं ब्रह्मवादिना ॥ १३.१४६.३ ॥
ఇక్కడ కూడా ప్రజలు ఈ పురాతన ఇతిహాసాన్ని చెబుతారు; శూద్రులపై కరుణ కోసం బ్రహ్మవాది దీనిని పలికాడు.
13.146.4
वृद्धः पराशरः प्राह धर्मं शुभ्रमनामयम् ।
अनुग्रहार्थं वर्णानां शौचाचारसमन्वितम् ॥ १३.१४६.४ ॥
వృద్ధుడు పరాశరుడు శుచి, ఆచారములతో కూడిన, నిర్మలమైన ధర్మాన్ని వర్ణాలపై అనుగ్రహం కోసం చెప్పాడు.
13.146.5
धर्मोपदेशमकिलं यथावदनुपूर्वशः ।
शिष्यानध्यापयामास शास्त्रमर्थवदर्थवित् ॥ १३.१४६.५ ॥
అర్థం తెలిసినవాడు శిష్యులకు ధర్మోపదేశాన్ని యథావిధిగా, క్రమంగా, అర్థవంతమైన శాస్త్రంగా బోధించాడు.
13.146.6
क्षान्तेन्द्रियेण मानेन शुचिनाऽचापलेन वै ।
अदुर्बलेन धीरेण शान्तेनोत्तरवादिना ॥ १३.१४६.६ ॥
ఇంద్రియాలను నిగ్రహించి, వినయంతో, శుచిగా, చంచలత్వం లేకుండా, బలహీనుడు కాకుండా, ధీరుడుగా, శాంతుడుగా, సమాధానం చెప్పగలవాడిగా.
13.146.7
अलुब्धेनानृशंसेन ऋजुना ब्रह्मवादिना ।
चारित्रतत्परेणैव सर्वभूतहितात्मना ॥ १३.१४६.७ ॥
లోభం లేనివానిచే, క్రూరత్వం లేనివానిచే, ఋజువైనవానిచే, బ్రహ్మవాదియైనవానిచే, సదాచారంలో నిమగ్నమైనవానిచే, సమస్త ప్రాణుల హితంలో మనస్సు నిలిపినవానిచే.
13.146.8
अरयः षड्विजेतव्या नित्यं स्वं देहमाश्रिताः ।
कामक्रोधौ च लोभश्च मानमोहौ मदस्तथा ॥ १३.१४६.८ ॥
తన శరీరంలోనే ఎల్లప్పుడూ ఉండే ఆరు శత్రువులను జయించాలి: కామం, క్రోధం, లోభం, మానం, మోహం, మదం.
13.146.9
विधिना धृतिमास्थाय शुश्रूषुरनहंकृतः ।
वर्णत्रयस्यानुमतो यथाशक्ति यथाबलम् ॥ १३.१४६.९ ॥
విధి ప్రకారం ధైర్యాన్ని ధరించి, సేవకు ఉత్సుకుడై, అహంకారం లేనివాడై, మూడు వర్ణాలచే అంగీకరించబడినవాడై, తన శక్తికి తగినట్లుగా, బలానికి తగినట్లుగా (ఉండాలి).
13.146.10
कर्मणा मनसा वाचा चक्षुषा च चतुर्विधम् ।
आस्थाय नियमं धीमाञ्शान्तो दान्तो जितेन्द्रियः ॥ १३.१४६.१० ॥
కర్మ, మనస్సు, వాక్కు, దృష్టి అనే నాలుగు విధాలుగా నియమాన్ని ధరించి, బుద్ధిమంతుడు, శాంతుడు, దాంతుడు, ఇంద్రియాలను జయించినవాడు (అయి ఉండాలి).
13.146.11
रक्षोयक्षजनद्वेषी शेषान्नकृतभोजनः ।
वर्णत्रयान्मधु यथा भ्रमरो धर्ममाचरेत् ॥ १३.१४६.११ ॥
రాక్షసులను, యక్షులను ద్వేషించేవాడై, మిగిలిన అన్నమే తినేవాడై, తుమ్మెద మూడు వర్ణాల నుండి తేనెను తీసుకున్నట్లు, ధర్మాన్ని ఆచరించాలి.
13.146.12
यदि शूद्रस्तपः कुर्याद्वेददृष्टेन कर्मणा ।
इह चास्य परिक्लेशः प्रेत्य चास्यासुभागतिः ॥ १३.१४६.१२ ॥
శూద్రుడు వేదవిహిత కర్మ లేకుండా తపస్సు చేస్తే, ఇహలోకంలో అతనికి క్లేశం కలుగుతుంది, మరణానంతరం అతనికి దురదృష్ట గతి కలుగుతుంది.
13.146.13
अधर्म्यमयशस्यं च तपः शूद्रे प्रतिष्ठितम् ।
अमार्गेण तपस्तप्त्वा म्लेच्छेषु फलमश्नुते ॥ १३.१४६.१३ ॥
శూద్రునిలో స్థిరపడిన తపస్సు అధర్మమూ అపకీర్తికరమూ. తప్పుదారిలో తపస్సు చేసి మ్లేచ్ఛులలో ఆ ఫలాన్ని పొందుతాడు.
13.146.14
अन्यथा वर्तमानो हि न शूद्रो धर्ममर्हति ।
अमार्गेणि प्रयातानां प्रत्यक्षादुपलभ्यते।
चातुर्वर्ण्यव्यपेतानां जातिमूर्तिपरिग्रहः ॥ १३.१४६.१४ ॥
ఇతరంగా ప్రవర్తించే శూద్రుడు ధర్మానికి అర్హుడు కాడు. తప్పుదారిలో వెళ్ళినవారిలో ఇది ప్రత్యక్షంగా కనిపిస్తుంది; నాలుగు వర్ణాలకు వెలుపల ఉన్నవారికి జాతి, రూపం స్వీకరించబడతాయి.
13.146.15
तथा ते हि शकाश्चीनाः काम्भोजाः पारदास्तथा ।
शबराः पप्लवाश्चैव तुषारयवनास्तथा ॥ १३.१४६.१५ ॥
అలాగే వారు: శకులు, చీనులు, కాంబోజులు, పారదులు, శబరులు, పప్లవులు, తుషార-యవనులు కూడా అలాగే.
13.146.16
दार्वाश्च दरदाश्चैव उज्जिहानास्तथेतराः ।
वेणाश्च कङ्कणाश्चैव सिम्हला मद्रकास्तथा ॥ १३.१४६.१६ ॥
దార్వులు, దరదులు, ఉజ్జిహానులు మరియు ఇతరులు; వేణులు, కంకణులు, సింహళులు, మద్రకులు కూడా అలాగే.
13.146.17
किष्किन्धकाः पुलिन्दाश्च कह्वाश्चान्ध्राः सनीरगाः ।
गन्धिका द्रमिडाश्चैव बर्बराश्चूचुकास्तथा ॥ १३.१४६.१७ ॥
కిష్కింధకులు, పులిందులు, కహ్వులు, ఆంధ్రులు, సనీరగులు; గంధికులు, ద్రమిళులు, బర్బరులు, చూచుకులు కూడా అలాగే.
13.146.18
किराताः पार्वतेयाश्च कोलाश्चोलाः सकाषकाः ।
आरूकाश्चैव दोहाश्च याश्चान्याम्लेच्छजातयः ॥ १३.१४६.१८ ॥
కిరాతులు, పార్వతేయులు, కోలులు, చోళులు, కాషకులతో కూడా; ఆరూకులు, దోహులు, మరియు ఇతర మ్లేచ్ఛ జాతులు.
13.146.19
विकृता विकृताचारा दृश्यन्ते क्रूरबुद्धयः ।
अमार्गेणाश्रिता धर्मं ततो जात्यन्तरं गताः ॥ १३.१४६.१९ ॥
వికృత ఆచారాలు గల, వికృత రూపాలు గల, క్రూర బుద్ధి గల వారు కనిపిస్తారు; తప్పు మార్గంలో ధర్మాన్ని ఆశ్రయించి వారు మరో జాతికి చేరారు.
13.146.20
अमार्गोपार्जितस्यैतत्तपसो विदितं फलम् ।
न नश्यति कृतं कर्म शुभं वा यदि वाऽशुभम् ॥ १३.१४६.२० ॥
తప్పు మార్గంలో సంపాదించిన తపస్సు ఫలం ఇదే అని తెలిసింది; చేసిన కర్మ శుభమైనా అశుభమైనా నశించదు.
13.146.21
अत्राप्येते वसु प्राप्य विकर्म तपसार्जितम् ।
पाषण्डानर्चयिष्यन्ति धर्मकामा वृथा श्रमाः ॥ १३.१४६.२१ ॥
ఇక్కడ కూడా ఇవి, తప్పు కర్మలతో తపస్సుతో సంపాదించిన ధనం పొంది, ధర్మాన్ని కోరుతూ పాషండులను పూజిస్తారు; వారి శ్రమ వ్యర్థమవుతుంది.
13.146.22
एवं चतुर्णां वर्णानामाश्रमाणां च पार्थिव ।
विपरीतं वर्तमाना म्लेच्छा जायन्त्यबुद्धयः ॥ १३.१४६.२२ ॥
ఇలాగే, ఓ రాజా, నాలుగు వర్ణాలు, ఆశ్రమాలకు విపరీతంగా నడుచుకునే మూర్ఖులు మ్లేచ్ఛులుగా జన్మిస్తారు.
13.146.23
अध्यायधनिनो विप्राः क्षत्रियाणां बलं धनम् ।
वणिक्कृषिश्च वैश्यानां शूद्राणां परिचारिका ॥ १३.१४६.२३ ॥
బ్రాహ్మణుల ధనం అధ్యయనం; క్షత్రియుల బలం, ధనం; వైశ్యుల వ్యాపారం, వ్యవసాయం; శూద్రుల సేవ.
13.146.24
व्युच्छेदात्तस्य धर्मस्य निरयायोपपद्यते ।
ततो म्लेच्छा भवन्त्येते निर्घृणा धर्मवर्जिताः।
पुनश्च निरयं तेषां तिर्यग्योनिश्च शाश्वती ॥ १३.१४६.२४ ॥
ఆ ధర్మం నశించడం వల్ల నరకానికి దారి పడుతుంది; అప్పుడు వీరు కనికరం లేని, ధర్మరహిత మ్లేచ్ఛులవుతారు. మళ్లీ వారికి నరకమూ, శాశ్వతమైన తిర్యక్ జన్మమూ కలుగుతాయి.
13.146.25
ये तु सत्यथमास्थाय वर्णाश्रमकृतं पुरा ।
सर्वान्विमार्गानुत्सृज्य स्वधर्मविधिमाश्रिताः ॥ १३.१४६.२५ ॥
పూర్వం ఏర్పరచిన వర్ణాశ్రమ సత్యమార్గాన్ని అవలంబించి, అన్ని కుమార్గాలను విడిచి, తమ స్వధర్మ విధిని ఆశ్రయించినవారు.
13.146.26
सर्वभूतदयावन्तो दैवतद्विजपूजकाः ।
शास्त्रदृष्टेन विधिना श्रद्धया जितमन्यवः ॥ १३.१४६.२६ ॥
సర్వ ప్రాణులపై దయ కలిగినవారు, దేవతలను ద్విజులను పూజించేవారు, శాస్త్రంలో చెప్పిన విధిని శ్రద్ధతో అనుసరించి, కోపాన్ని జయించినవారు.
13.146.27
तेषां विधिं प्रवक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः ।
उपादानविधइं कृत्स्नं शुश्रूषाधिगमं तथा ॥ १३.१४६.२७ ॥
వారి విధిని యథావిధిగా, క్రమంగా వివరిస్తాను; పూర్తి ఉపాదాన విధిని, శుశ్రూషచేత పొందే విధానాన్ని కూడా.
13.146.28
शिष्टोपनयनं चैव मन्त्राणि विविधानि च ।
तथा शिष्यपरीक्षां च शास्त्रप्रामाण्यदर्शनात् ॥ १३.१४६.२८ ॥
శిష్టుల ఉపనయనం, వివిధ మంత్రాలు, శాస్త్ర ప్రామాణ్యాన్ని చూసి శిష్యుని పరీక్ష కూడా.
13.146.29
प्रवक्ष्यामि यथातत्वं यथावदनुपूर्वशः ।
शौचकृत्यस्य शौचार्थान्सर्वानेव विशेषतः ॥ १३.१४६.२९ ॥
యథార్థంగా, యథావిధిగా, క్రమంగా వివరిస్తాను — శౌచ కృత్యాల శౌచ ప్రయోజనాలన్నింటినీ ప్రత్యేకంగా.
13.146.30
महाशौचप्रभृतयो दृष्टास्तत्वार्थदर्शिभिः ।
तत्रापि शूद्रो भिक्षूणामिदं शेष च कल्पयेत् ॥ १३.१४६.३० ॥
మహాశౌచం మొదలైనవి తత్త్వార్థదర్శులచే చూడబడ్డాయి; అక్కడ కూడా శూద్రుడు భిక్షువులకు ఈ శేషాన్ని ఏర్పాటు చేయాలి.
13.146.31
भिक्षुभिः सुकृतप्रज्ञैः केवलं दर्ममाश्रितैः ।
सम्यद्गर्शनसम्पन्नैर्गताध्वनि हितार्थिभिः।
अवकाशमिमं मेध्यं निर्मितं तामवीरुधम् ॥ १३.१४६.३१ ॥
సమ్యక్ దృష్టి కలిగిన, సుకృత ప్రజ్ఞ గల, కేవలం దర్భను ఆశ్రయించిన, మార్గాన్ని దాటిన, హితం కోరే భిక్షువులచే ఈ పవిత్రమైన, మొక్కలు లేని స్థలం నిర్మించబడింది.
13.146.32
निर्जनं संवृतं बुद्ध्वा नियतात्मा जितेन्द्रियः ।
सजलं भाजनं स्थाप्य मृत्तिकां च परीक्षिताम् ॥ १३.१४६.३२ ॥
నిర్జనమైన, మూసివేయబడిన ప్రదేశాన్ని గుర్తించి, నియత ఆత్ముడు జితేంద్రియుడు నీటితో కూడిన పాత్రను, పరీక్షించిన మట్టిని ఉంచాలి.
13.146.33
परीक्ष्य भूमिं मूत्रार्थी तत आसीत वाग्यतः ।
उदङ्मुखो दिवा कुर्याद्रात्रौ चेद्दक्षिणामुखः ॥ १३.१४६.३३ ॥
భూమిని పరీక్షించి, మూత్రవిసర్జన కోరేవాడు అప్పుడు వాక్కును నియంత్రించుకుని కూర్చోవాలి; పగలు ఉత్తరముఖంగా చేయాలి, రాత్రి అయితే దక్షిణముఖంగా.
13.146.34
अन्तर्हितायां भूमौ तु अन्तर्हितशिरास्तथा ।
असमाप्ते तथा शौचे न वाचं किञ्चिदीरयेत् ॥ १३.१४६.३४ ॥
భూమి కప్పబడి ఉన్నప్పుడు, తల కప్పుకుని ఉన్నప్పుడు కూడా; అలాగే శౌచం పూర్తికాకముందు ఏ మాటా పలకకూడదు.
13.146.35
कृतकृत्यस्तथाऽऽचम्य गच्छन्नोदीरयेद्वचः ।
शौचार्थमुपविष्टस्तु मृद्गाजनपुरस्कृतः ॥ १३.१४६.३५ ॥
పని పూర్తిచేసుకుని, అలాగే ఆచమనం చేసి, నడుస్తున్నప్పుడు మాట పలకకూడదు; శౌచం కోసం కూర్చున్నవాడు మట్టిని, నీటిని ముందు ఉంచుకుని.
13.146.36
स्थाप्यं कमण्डलुं गृह्यि पार्श्वोरुभ्यामथान्तरे ।
शौचं कुर्याच्छनैर्वीरो बुद्धिपूर्वमसङ्करम् ॥ १३.१४६.३६ ॥
కమండలువును ఉంచి, దానిని తీసుకుని, తర్వాత పక్కలు, తొడల మధ్య; వీరుడు నెమ్మదిగా, బుద్ధిపూర్వకంగా, గందరగోళం లేకుండా శౌచం చేయాలి.
13.146.37
पाणिना शुद्धमुदकं सङ्गृह्य विधिपूर्वकम् ।
विप्रुषश्च यता न स्युर्यथा चोरू न संस्पृशेत् ॥ १३.१४६.३७ ॥
చేతితో శుద్ధమైన నీటిని విధిప్రకారం తీసుకుని, చుక్కలు తొడలను తాకకుండా జాగ్రత్తగా ఉండాలి.
13.146.38
अपाने मृत्तिकास्तिस्रः प्रदेयास्त्वनुपूर्वशः ।
हस्ताभ्यां च तथा विप्रो हस्तं हस्तेन संस्पृशेत् ॥ १३.१४६.३८ ॥
పాయువు వద్ద క్రమంగా మూడు మట్టి ముద్దలు వేయాలి; బ్రాహ్మణుడు రెండు చేతులతో అలాగే ఒక చేతిని మరో చేతితో శుభ్రం చేయాలి.
13.146.39
अपाने नव देयाः स्युरिति वृद्धानुशासनम् ।
मृत्तिका दीयमाना हि शोधयेद्देशमञ्जसा ॥ १३.१४६.३९ ॥
పాయువు వద్ద తొమ్మిది మట్టి ముద్దలు వేయాలని వృద్ధుల ఉపదేశం; వేసిన మట్టితో ఆ ప్రదేశాన్ని సులభంగా శుభ్రం చేయాలి.
13.146.40
तस्मात्पाणितले देया मृत्तिकास्तु पुनः पुनः ।
बृद्धिपूर्वं प्रयत्नेन यथा नैव स्पृशेत्स्फिजौ ॥ १३.१४६.४० ॥
కాబట్టి అరచేతిపై మళ్లీ మళ్లీ మట్టిని తీసుకోవాలి; జాగ్రత్తగా, ఉద్దేశపూర్వకంగా, పిరుదులను తాకకుండా చేయాలి.
13.146.41
यथा घातो हि न भवेत्क्लेदजः परिधानके ।
तथा गुदं प्रमार्जेत शौचार्थं तु पुनःपुनः ॥ १३.१४६.४१ ॥
తడి వల్ల వస్త్రంలో ఎటువంటి హాని కలగకుండా, అదే విధంగా శుభ్రత కోసం పాయువును మళ్లీ మళ్లీ తుడవాలి.
13.146.42
प्रतिपादं ततस्त्यक्त्वा शौचमुत्थाय कारयेत् ।
सव्ये द्वादश देयाः स्युस्तिस्रस्तिस्रः पुनः पुनः।
देया कूर्परके हस्ते पृष्ठे बन्धे पुनः पनः। ॥ १३.१४६.४२ ॥
తర్వాత పాదాలను విడిచి లేచి శుభ్రత చేయించాలి; ఎడమ చేతికి పన్నెండు సార్లు మట్టి వేయాలి, ప్రతిసారీ మూడేసి చొప్పున మళ్లీ మళ్లీ; మోచేతిపై, చేతిపై, వీపుపై, కీలుపై కూడా మళ్లీ మళ్లీ మట్టి వేయాలి.
13.146.43
तथैवादर्शके दद्याच्चतस्रस्तूभयोरपि ।
उभयोर्हस्तयोरेवं सप्तसप्त प्रदापयेत् ॥ १३.१४६.४३ ॥
అదే విధంగా ఆదర్శకంపై నాలుగు ఇవ్వాలి, రెండు వైపులా కూడా. ఇలాగే రెండు చేతులలో ఏడేసి ఇప్పించాలి.
13.146.44
ततोऽन्यां मृत्तिकां गृह्य कार्यं शौचं पुनस्तयोः ।
हस्तयोरेवमेतद्धि महाशौच विधीयते।
ततोऽन्यथा न कुर्वीत विधिरेष सनातनः ॥ १३.१४६.४४ ॥
తరువాత మరొక మట్టిని తీసుకుని ఆ రెండు చేతుల శుద్ధి మళ్ళీ చేయాలి. చేతులకు ఇలాగే మహాశౌచం విధించబడింది. తరువాత దీనికి భిన్నంగా చేయకూడదు; ఇదే సనాతన విధి.
13.146.45
उपस्थे मूत्रशौचं स्यादत ऊर्ध्वं विधीयते ।
अतोऽन्यथा तु यः सुर्यात्प्रायश्चित्तीयते तु सः ॥ १३.१४६.४५ ॥
ఉపస్థ (జననేంద్రియం)కు మూత్ర శౌచం చేయాలి; దీని తరువాత ఇది విధించబడింది. దీనికి భిన్నంగా చేసేవాడు ప్రాయశ్చిత్తానికి అర్హుడు.
13.146.46
मलोपहतचेलस्य द्विगुणं तु विधीयते ।
सहपादमथोरुभ्यां हस्तशौचमसंशयम् ॥ १३.१४६.४६ ॥
మలంతో కలుషితమైన వస్త్రం ఉన్నవారికి రెట్టింపు విధించబడింది. పాదాలు, తొడలతో పాటు చేతుల శౌచం, ఇందులో సందేహం లేదు.
13.146.47
अवधीरयमाणस्य सन्देह उपजायते ।
यथायथा विशुद्ध्येत तत्तथा तदुपक्रमे ॥ १३.१४६.४७ ॥
నిర్లక్ష్యం చేసేవాడికి సందేహం కలుగుతుంది. ఏ విధంగా శుద్ధి అవుతుందో, ఆ విధంగానే దానిని ఆరంభించాలి.
13.146.48
सकर्दमं तु वर्षासु गृहमाविश्य सङ्कटम् ।
हस्तयोर्मृत्तिकास्तिस्रः पादयोः षट् प्रदापयेत् ॥ १३.१४६.४८ ॥
వర్షాకాలంలో బురదతో కూడిన ఇంట్లో ఇబ్బందిగా ప్రవేశించినప్పుడు, చేతులకు మూడు మట్టి ముద్దలు, పాదాలకు ఆరు ఇప్పించాలి.
13.146.49
कामं दत्त्वा गुदे दद्यात्तिस्रः पद्भ्यां तथैव च ।
हस्तशौचं प्रकर्तव्यं मूत्रशौचविधेस्तथा ॥ १३.१४६.४९ ॥
ఇష్టమైతే పాయువుకు ఇవ్వాలి; అలాగే పాదాలకు మూడు ఇవ్వాలి. మూత్ర-శౌచ విధి ప్రకారం చేతుల శుద్ధి కూడా చేయాలి.
13.146.50
मूत्रशौचे तथा हस्तौ पादाभ्यां चानुपूर्वशः ।
नैष्ठिके स्थानशौचे तु महाशौचं विधीयते ॥ १३.१४६.५० ॥
మూత్ర-శౌచంలో కూడా అలాగే రెండు చేతులు, రెండు పాదాలు క్రమంగా; నైష్ఠిక స్థాన-శౌచంలో మహాశౌచం విధించబడుతుంది.
13.146.51
क्षारौषराभ्यां वस्त्रस्य कुर्याच्छौचं मृदा सह ।
लेपगन्धापनयनममेध्यस्य विधीयते ॥ १३.१४६.५१ ॥
క్షారం, ఉప్పు మట్టితో, మట్టితో కలిపి వస్త్రానికి శౌచం చేయాలి; అపవిత్రమైన దాని లేపనాన్ని, వాసనను తొలగించడం విధించబడుతుంది.
13.146.52
स्नानशाट्यां मृदस्तिस्रो हस्ताभ्यां चानुपूर्वशः ।
शौचं प्रयत्नतः कृत्वा कम्पमानः समुद्धरेत् ॥ १३.१४६.५२ ॥
స్నాన వస్త్రంలో మట్టి మూడు ముద్దలతో, చేతులతో క్రమంగా జాగ్రత్తగా శౌచం చేసి, వణుకుతూ పైకి లేవాలి.
13.146.53
देयाश्चतस्रस्तिस्रो वा द्वे वाऽप्येकां तथाऽऽपदि ।
कालमासाद्य देशं च शौचस्य गुरुलाघवम् ॥ १३.१४६.५३ ॥
నాలుగు, లేదా మూడు, లేదా రెండు, లేదా ఆపదలో ఒకటి కూడా ఇవ్వాలి; కాలాన్ని, స్థలాన్ని చూసి శౌచంలో గురు-లఘువులను నిర్ణయించాలి.
13.146.54
विधिनाऽनेन शौचं तु नित्यं कुर्यादतन्द्रितः ।
अविप्रेक्षन्नसम्भ्रान्तः पादौ प्रक्षाल्य तत्परः ॥ १३.१४६.५४ ॥
ఈ విధానంతో శౌచాన్ని నిత్యం బద్ధకం లేకుండా చేయాలి; అటూ ఇటూ చూడకుండా, కంగారు పడకుండా, పాదాలు కడుగుకొని దానిలో నిమగ్నమై ఉండాలి.
13.146.55
अप्रक्षालितपादस्तु पाणिमामणिबन्धनात् ।
अधस्तादुपरिष्टाच्च ततः पाणिमुपस्पृशेत् ॥ १३.१४६.५५ ॥
పాదాలు కడగనివాడు మణికట్టు నుండి కింద, పైన, తరువాత చేతిని స్పృశించాలి.
13.146.56
मनोगतास्तु निश्शब्दा निश्शब्दं त्रिरपः पिबेत् ।
द्विर्मुखं परिमृज्याच्च खानि चोपस्पृशेद्बुधः ॥ १३.१४६.५६ ॥
మనసులో ధ్యానిస్తూ నిశ్శబ్దంగా మూడుసార్లు నీరు త్రాగాలి; రెండుసార్లు ముఖాన్ని తుడిచి, జ్ఞానియైనవాడు ఇంద్రియ రంధ్రాలను స్పృశించాలి.
13.146.57
ऋग्वेदं तेन प्रीणाति प्रथमं यः पिबेदपः ।
द्वितीयं तु यजुर्वेदं तृतीयं साम एव च ॥ १३.१४६.५७ ॥
మొదట నీరు త్రాగినవాడు దానితో ఋగ్వేదాన్ని ప్రసన్నం చేస్తాడు; రెండవదానితో యజుర్వేదాన్ని, మూడవదానితో సామవేదాన్ని.
13.146.58
मृज्यते प्रथमं तेन अथर्वा प्रीतिमाप्नुयात् ।
द्वितीयेनेतिहासं च पुराणस्मृतिदेवताः ॥ १३.१४६.५८ ॥
మొదట దానితో తుడిచినప్పుడు అథర్వవేదం ప్రీతి పొందుతుంది; రెండవదానితో ఇతిహాసం, పురాణం, స్మృతి, దేవతలు.
13.146.59
यच्चक्षुषि समाधत्ते तेनादित्यं तु प्रीणयेत् ।
प्रीणाति वायुं घ्राणं च दिशश्चाप्यथ श्रोत्रयोः ॥ १३.१४६.५९ ॥
కంటిలో పెట్టినదానితో సూర్యుణ్ణి ప్రసన్నం చేయాలి; ముక్కుతో వాయువు, చెవులతో దిక్కులు ప్రసన్నమవుతాయి.
13.146.60
ब्रह्माणं तेन प्रीणाति यन्मूर्धनि समापयेत् ।
समुत्क्षिपति चापोर्ध्वमाकाशं तेन प्रीणयेत् ॥ १३.१४६.६० ॥
తలపై పెట్టినదానితో బ్రహ్మను ప్రసన్నం చేస్తాడు; నీటిని పైకి చిమ్మినదానితో ఆకాశాన్ని ప్రసన్నం చేయాలి.
13.146.61
प्रीणाति विष्णुः पद्भ्यां तु सलिलं वै समादधत् ।
प्राङ्मुखोदङ्मुखो वाऽपि अन्तर्जानुरुपस्पृशेत्। ॥ १३.१४६.६१ ॥
విష్ణువు పాదాలతో నీటిని స్వీకరించి ప్రీతి చెందుతాడు. తూర్పు లేదా ఉత్తరం వైపు ముఖం పెట్టి, మోకాళ్లను లోపలికి మడిచి ఆచమనం చేయాలి.
13.146.62
सर्वत्र विधिरित्येष भोजनादिषु नित्यशः ।
अन्नेषु दन्तलग्नेषु उच्छिष्टः पुनराचमेत्। ॥ १३.१४६.६२ ॥
ఇదే అన్ని చోట్లా, భోజనాదుల్లో నిత్యం వర్తించే విధి. అన్నం పళ్ళ మధ్య ఇరుక్కుంటే, ఉచ్ఛిష్టుడైనవాడు మళ్లీ ఆచమనం చేయాలి.
13.146.63
विधिरेष समुद्दिष्टः शौचे चाभ्युक्षणं स्मृतम् ।
शूद्रस्यैव विधिर्दृष्टो गृहान्निष्क्रमतस्ततः। ॥ १३.१४६.६३ ॥
ఈ విధి నిర్దేశించబడింది; శౌచంలో ప్రోక్షణ కూడా స్మరించబడింది. శూద్రునికే ఈ విధి కనిపిస్తుంది, అతడు ఇంటి నుండి బయటికి వెళ్ళినప్పుడు.
13.146.64
नित्यं त्वलुप्तशौचेन वर्तितव्यं कृतात्मना ।
यशस्कामेन भिक्षुभ्यः शुद्रेणात्महितार्थिना ॥ १३.१४६.६४ ॥
ఎల్లప్పుడూ చెడని శౌచంతో, ఆత్మనిగ్రహం కలవాడై ప్రవర్తించాలి. కీర్తిని కోరేవాడు, భిక్షువుల నుండి, శూద్రుడు తన హితాన్ని కోరి (ఇలా ప్రవర్తించాలి).