ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.163
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.163.1
सर्वेषामेव वर्णानां म्लेच्छानां च पितामह ।
उपवासे मतिरियं कारणं च न विद्महे ॥ १३.१६३.१ ॥
ହେ ପିତାମହ, ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣ ଓ ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନଙ୍କର ଉପବାସରେ ଏହି ମତି ଓ ଏହାର କାରଣ ଆମେ ଜାଣୁ ନାହୁଁ।
13.163.2
ब्रह्मक्षत्रेण नियमाः कर्तव्या इति नः श्रुतम् ।
उपवासे कथं तेषां कृतमस्ति पितामह। ॥ १३.१६३.२ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ନିୟମ ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ ବୋଲି ଆମେ ଶୁଣିଛୁ। ହେ ପିତାମହ, ଉପବାସରେ ସେମାନେ କ'ଣ କରିଛନ୍ତି?
13.163.3
नियमांश्चोपवासांश्च सर्वेषां ब्रूहि पार्थिव ।
आप्नोति कां गतिं तात उपवासपरायणः ॥ १३.१६३.३ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସମସ୍ତଙ୍କ ନିୟମ ଓ ଉପବାସ କୁହନ୍ତୁ। ହେ ତାତ, ଉପବାସପରାୟଣ ବ୍ୟକ୍ତି କେଉଁ ଗତି ପାଏ?
13.163.4
उपवासः परं पुण्यं पवित्रमपि चोत्तमम् ।
उपोष्येह नरश्रेष्ठ किं फलं प्रतिपद्यते ॥ १३.१६३.४ ॥
ଉପବାସ ପରମ ପୁଣ୍ୟ, ପବିତ୍ର ଏବଂ ଉତ୍ତମ। ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠାରେ ଉପବାସ କରିଲେ କି ଫଳ ମିଳେ?
13.163.5
अधर्मान्मुच्यते केन धर्ममाप्नोति वा कथम् ।
स्वर्गं पुण्यं च लभते कथं भरतसत्तम ॥ १३.१६३.५ ॥
କିଏ ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ଅଧର୍ମରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ, ଅଥବା କିପରି ଧର୍ମ ପାଏ? ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, କିପରି ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୁଣ୍ୟ ପାଏ?
13.163.6
उपोष्य चापि किं तेन प्रयोज्यं स्यान्नराधिप ।
धर्मेण च सुखानर्थाँल्लभेद्येन ब्रवीहि मे ॥ १३.१६३.६ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ଉପବାସ କରି ତାହା ଦ୍ୱାରା କ'ଣ କରିବା ଉଚିତ? ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ସୁଖ ଓ ଧନ ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମିଳେ, ତାହା ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।
13.163.7
एवं ब्रुवाणं कौन्तेयं धर्मज्ञं धर्मतत्त्ववित् ।
धर्मपुत्रमिदं वाक्यं भीष्मः शान्तनवोऽब्रवीत् ॥ १३.१६३.७ ॥
ଏପରି କହୁଥିବା ଧର୍ମଜ୍ଞ ଓ ଧର୍ମତତ୍ତ୍ୱବିତ୍ କୌନ୍ତେୟଙ୍କୁ, ଧର୍ମପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
13.163.8
इदं खलु महाराज श्रुतमासीत्पुरातनम् ।
उपावासविधौ श्रेष्ठा गुणा ये भरतर्षभ ॥ १३.१६३.८ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଉପବାସ ବିଧିରେ ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୁଣସବୁ ଅଛି, ତାହା ପୁରାତନ କାଳରୁ ମୁଁ ଶୁଣିଛି, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
13.163.9
प्राजापत्यमाङ्गिरसं पृष्टवानस्मि भारत ।
यथा मां त्वं तथैवाहं पृष्टवांस्तं तपोधनम् ॥ १३.१६३.९ ॥
ହେ ଭାରତ, ତୁମେ ଯେପରି ମୋତେ ପଚାରିଲ, ସେପରି ମୁଁ ସେ ତପୋଧନ ପ୍ରାଜାପତ୍ୟ ଆଙ୍ଗିରସଙ୍କୁ ପଚାରିଥିଲି।
13.163.10
प्रश्नमेतं मया पृष्टो भगवानग्निसम्भवः ।
उपवासविधिं पुण्यमाचष्ट भरतर्षभ ॥ १३.१६३.१० ॥
ମୁଁ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିବାରୁ ଅଗ୍ନିରୁ ଜାତ ଭଗବାନ ପୁଣ୍ୟମୟ ଉପବାସ ବିଧି କହିଲେ, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
13.163.11
ब्रह्मक्षत्रे त्रिरात्रं तु विहितं कुरुनन्दन ।
द्विस्त्रिरात्रमथैकाहं निर्दिष्टं पुरुषर्षभ ॥ १३.१६३.११ ॥
ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ପାଇଁ ତିନି ରାତ୍ରି ଉପବାସ ବିହିତ; ଦୁଇ-ତିନି ରାତ୍ରି କିମ୍ବା ଏକ ଦିନ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ।
13.163.12
वैश्याः शूद्राश्च यन्मोहादुपवासं प्रकुर्वते ।
त्रिरात्रं वा द्विराइत्रं वा तयोर्व्युष्टिर्न विद्यते ॥ १३.१६३.१२ ॥
ବୈଶ୍ୟ ଓ ଶୂଦ୍ର ମୋହବଶତଃ ଉପବାସ କଲେ, ତିନି ରାତ୍ରି କିମ୍ବା ଦୁଇ ରାତ୍ରି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତାହାର ଫଳ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ।
13.163.13
चतुर्थभक्तक्षपणं वैश्ये शूद्रे विधीयते ।
त्रिरात्रं न तु धर्मज्ञैर्विहितं ब्रह्मवादिभिः ॥ १३.१६३.१३ ॥
ବୈଶ୍ୟ ଓ ଶୂଦ୍ର ପାଇଁ ଚତୁର୍ଥଭକ୍ତ (ଗୋଟିଏ ଦିନ-ରାତି) ଉପବାସ ବିହିତ। ଧର୍ମଜ୍ଞ ଓ ବ୍ରହ୍ମବାଦୀମାନେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତିନି ରାତିର ଉପବାସ ବିହିତ କରିନାହାନ୍ତି।
13.163.14
पञ्चम्यां वाऽपि षष्ठ्यां च पौर्णमास्यां च भारत ।
उपोष्य एकभक्तेन नियतात्मा जितेन्द्रियः ॥ १३.१६३.१४ ॥
ହେ ଭାରତ, ପଞ୍ଚମୀ କିମ୍ବା ଷଷ୍ଠୀରେ, ଏବଂ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ମଧ୍ୟ, ନିୟତାତ୍ମା ଓ ଜିତେନ୍ଦ୍ରିୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଏକଭକ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଉପବାସ କରିବା ଉଚିତ।
13.163.15
क्षमावान्रूपसम्पन्नः सुरभिश्चैव जायते ।
नानपत्यो भवेत्प्राज्ञो दरिद्रो वा कदाचन ॥ १३.१६३.१५ ॥
ସେ କ୍ଷମାଶୀଳ, ରୂପବାନ୍ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ (ପ୍ରିୟ) ହୋଇ ଜନ୍ମେ; ସେ ପ୍ରାଜ୍ଞ ହୁଏ, ସନ୍ତାନହୀନ ରହେ ନାହିଁ, ଏବଂ କଦାପି ଦରିଦ୍ର ହୁଏ ନାହିଁ।
13.163.16
यजिष्णुः पञ्चमीं षष्ठीं कुले भोजयते द्विजान् ।
अष्टमीमथ कौरव्य कृष्णपक्षे चतुर्दशीम्।
उपोष्य व्याधिरहितो वीर्यवानभिजायते ॥ १३.१६३.१६ ॥
ଯଜ୍ଞଶୀଳ ବ୍ୟକ୍ତି ପଞ୍ଚମୀ ଓ ଷଷ୍ଠୀରେ ନିଜ ବଂଶରେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାନ୍ତି। ହେ କୌରବ୍ୟ, କୃଷ୍ଣପକ୍ଷର ଅଷ୍ଟମୀ ଓ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ମଧ୍ୟ ଉପବାସ କରି ବ୍ୟାଧିରହିତ ଓ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ହୋଇ ଜନ୍ମେ।
13.163.17
मार्गशीर्षं तु वै मासमेकभक्तेन यः क्षिपेत् ।
भोजयेच्च द्विजाञ्शक्त्या स मुच्येद्व्याधिकिल्बिषैः ॥ १३.१६३.१७ ॥
ଯିଏ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସ ଏକଭକ୍ତରେ କାଟନ୍ତି ଓ ନିଜ ଶକ୍ତି ଅନୁସାରେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାନ୍ତି, ସେ ବ୍ୟାଧିରୂପ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
13.163.18
सर्वकल्याणसम्पूर्णः सर्वौषधिसमन्वितः ।
कृषिभागी बहुधनो बहुधान्यश्च जायते ॥ १३.१६३.१८ ॥
ସେ ସର୍ବ କଲ୍ୟାଣରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ସର୍ବୌଷଧିଯୁକ୍ତ ହୁଏ; କୃଷିର ଅଂଶୀଦାର, ଅଧିକ ଧନ ଓ ଅଧିକ ଧାନ୍ୟଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଜନ୍ମେ।
13.163.19
पौषमासं तु कौन्तेय भक्तेनैकेन यः क्षिपेत् ।
सुभगो दर्शनीयश्च यशोभागी च जायते ॥ १३.१६३.१९ ॥
ହେ କୌନ୍ତେୟ, ଯିଏ ପୌଷ ମାସକୁ କେବଳ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନରେ ବିତାଏ, ସେ ସୌଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ଦର୍ଶନୀୟ ହୁଏ ଏବଂ ଯଶର ଅଂଶୀଦାର ହୁଏ।
13.163.20
पितृभक्तो माघमासं यः क्षिपेदेकभोजनः ।
श्रीमत्कुले ज्ञातिमध्ये सुभगत्वं प्रपद्यते ॥ १३.१६३.२० ॥
ପିତୃଭକ୍ତ ହୋଇ ଯିଏ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନ କରି ମାଘ ମାସ ବିତାଏ, ସେ ଧନୀ କୁଳରେ, ଜ୍ଞାତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୌଭାଗ୍ୟ ପାଏ।
13.163.21
भगदैवतमासं तु एकभक्तेन यः क्षिपेत् ।
सुभगो दर्शनीयश्च यशोभागी च जायते।
स्त्रीषु वल्लभतां याति वश्याश्चास्य भवन्ति ताः ॥ १३.१६३.२१ ॥
ଭଗ ଦେବତାଙ୍କ ମାସ ଯିଏ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନରେ ବିତାଏ, ସେ ସୌଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ଦର୍ଶନୀୟ ହୁଏ, ଯଶର ଅଂଶୀଦାର ହୁଏ; ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରିୟ ହୁଏ ଏବଂ ସେମାନେ ତା'ର ବଶରେ ରୁହନ୍ତି।
13.163.22
चैत्रं तु नियतो मासमेकभक्तेन यः क्षिपेत् ।
सुवर्णमणिमुक्ताढ्ये कुले महति जायते ॥ १३.१६३.२२ ॥
ସଂଯମୀ ହୋଇ ଯିଏ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନରେ ଚୈତ୍ର ମାସ ବିତାଏ, ସେ ସୁନା, ମଣି, ମୁକ୍ତାରେ ସମୃଦ୍ଧ ମହାନ କୁଳରେ ଜନ୍ମ ନିଏ।
13.163.23
निस्तरेदेकभक्तेन वैशाखं यो जितेन्द्रियः ।
नरो वा यदि वा नरी ज्ञातीनां श्रेष्ठतां व्रजेत् ॥ १३.१६३.२३ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିୟଜୟୀ ହୋଇ ଯିଏ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନରେ ବୈଶାଖ ମାସ ପୂରଣ କରେ, ସେ ପୁରୁଷ ହେଉ କି ସ୍ତ୍ରୀ, ଜ୍ଞାତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ପାଏ।
13.163.24
ज्येष्ठामूलं तु यो मासमेकभक्तेन संक्षिपेत् ।
ऐश्वर्यमतुलं श्रेष्ठं पुमान्स्त्री वा प्रपद्यते ॥ १३.१६३.२४ ॥
ଜ୍ୟେଷ୍ଠାମୂଳ ମାସକୁ ଯିଏ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନରେ ସଂକ୍ଷେପରେ ବିତାଏ, ସେ ପୁରୁଷ ହେଉ କି ସ୍ତ୍ରୀ, ଅତୁଳନୀୟ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ପାଏ।
13.163.25
आषाढमेकभक्तेन स्थित्वा मासमतन्द्रितः ।
बहुधान्यो बहुधनो बहुपुत्रश्च जायते ॥ १३.१६३.२५ ॥
ଆଷାଢ ମାସରେ ଆଳସ୍ୟ ବିନା ଏକ ବେଳ ଭୋଜନ କରି ଏକ ମାସ ଅବସ୍ଥାନ କରୁଥିବା ମଣିଷ ପ୍ରଚୁର ଶସ୍ୟ, ପ୍ରଚୁର ଧନ ଓ ପ୍ରଚୁର ପୁତ୍ରର ଅଧିକାରୀ ହୁଏ।
13.163.26
श्रावणं नियतो मासमेकभक्तेन यः क्षिपेत् ।
रूपद्रविणसम्पन्नः सुखी भवति नित्यशः।
बहुभार्यो बहुधनो बहुपुत्रश्चि जायते ॥ १३.१६३.२६ ॥
ଶ୍ରାବଣ ମାସରେ ନିୟମରେ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନ କରି ଯେ ମାସ କଟାଏ, ସେ ରୂପ ଓ ଧନରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇ ସର୍ବଦା ସୁଖୀ ରହେ; ସେ ବହୁ ଭାର୍ଯ୍ୟା, ପ୍ରଚୁର ଧନ ଓ ପ୍ରଚୁର ପୁତ୍ରର ଅଧିକାରୀ ହୁଏ।
13.163.27
प्रौष्ठपादं तु यो मासमेकाहारो भवेन्नरः ।
गवाढ्यं स्फीतमचलमैश्वर्यं प्रतिपद्यते ॥ १३.१६३.२७ ॥
ଭାଦ୍ରବ ମାସରେ କେବଳ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନ କରୁଥିବା ମଣିଷ ଗୋଧନରେ ସମୃଦ୍ଧ, ବିପୁଳ ଓ ସ୍ଥିର ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଲାଭ କରେ।
13.163.28
तथैवाश्वयुजं मासमेकभक्तेन यः क्षिपेत् ।
प्रज्ञावान्वाहनाढ्यश्च बहुपुत्रश्च जायते ॥ १३.१६३.२८ ॥
ସେହିପରି ଆଶ୍ୱିନ ମାସରେ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନ କରି ମାସ କଟାଉଥିବା ମଣିଷ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ, ବାହନରେ ସମୃଦ୍ଧ ଓ ବହୁ ପୁତ୍ରବାନ ହୁଏ।
13.163.29
कार्तिकं तु नरो मासं यः कुर्यादेकभोजनम् ।
शूरश्च बहुभार्यश्च कीर्तिमांश्चैव जायते ॥ १३.१६३.२९ ॥
କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଏକ ବେଳ ଭୋଜନ କରୁଥିବା ମଣିଷ ଶୂରବୀର, ବହୁ ଭାର୍ଯ୍ୟାବାନ ଓ କୀର୍ତ୍ତିମାନ ହୁଏ।
13.163.30
इति मासा नरव्याघ्र क्षिपतां परिकीर्तिताः ।
तिथीनां नियमा ये तु शृणु तानपि पार्थिव ॥ १३.१६३.३० ॥
ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ଉପବାସକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏହିପରି ମାସଗୁଡ଼ିକ କୁହାଯାଇଛି। ହେ ରାଜନ୍, ତିଥିମାନଙ୍କର ଯେଉଁ ନିୟମ ଅଛି ତାହା ମଧ୍ୟ ଶୁଣ।
13.163.31
पक्षेपक्षे गते यस्तु भक्तमश्नाति भारत ।
गवाढ्यो बहुपुत्रश्च दीर्घायुश्च स जायते ॥ १३.१६३.३१ ॥
ହେ ଭାରତ, ପ୍ରତି ପକ୍ଷ ଅତିକ୍ରାନ୍ତ ହେଲେ ଯେ ଭୋଜନ କରେ, ସେ ଗୋସମ୍ପଦରେ ସମୃଦ୍ଧ, ବହୁ ପୁତ୍ରବାନ ଓ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୋଇ ଜନ୍ମେ।
13.163.32
मासिमासि त्रिरात्राणि कृत्वा वर्षाणि द्वादश ।
गणाधिपत्यं प्राप्नोति निःसपत्नमनाविलम् ॥ १३.१६३.३२ ॥
ପ୍ରତି ମାସରେ ତିନି ରାତ୍ରିର ବ୍ରତ ବାର ବର୍ଷ ପାଳନ କରିଥିବା ଲୋକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀହୀନ ଓ ନିର୍ମଳ ଗଣାଧିପତ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ।
13.163.33
एते तु नियमाः सर्वे कर्तव्याः शरदो दश ।
द्वे चान्ये भरतश्रेष्ठ प्रवृत्तिरनुकीर्तिता ॥ १३.१६३.३३ ॥
ଏହି ସମସ୍ତ ନିୟମ ଦଶ ଓ ଦୁଇ ଶରତ ଋତୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଳନ କରିବା ଉଚିତ; ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପ୍ରବୃତ୍ତି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି।
13.163.34
यस्तु प्रातस्तथा सायं भुञ्जानो नान्तरा पिबेत् ।
अहिंसानिरतो नित्यं जुह्वानो जातवेदसम् ॥ १३.१६३.३४ ॥
ଯିଏ ସକାଳେ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଭୋଜନ କରେ, ମଝିରେ ପାଣି ପିଏ ନାହିଁ, ସଦା ଅହିଂସାରେ ନିରତ, ଜାତବେଦ ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରେ—
13.163.35
षड्भिः स वर्षैर्नृपते सिध्यते नाइत्र संशयः ।
अग्निष्टोमस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोति मानवः ॥ १३.१६३.३५ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଛଅ ବର୍ଷରେ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ମଣିଷ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ।
13.163.36
अधिवासे सोप्सरसां नृत्यगीतविनादिते ।
रमते स्त्रीसहस्राढ्ये सुकुती विरजा नरः ॥ १३.१६३.३६ ॥
ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ସହ, ନୃତ୍ୟ-ଗୀତ-ବାଦ୍ୟରେ ଗୁଞ୍ଜିତ, ସହସ୍ର ନାରୀରେ ସମୃଦ୍ଧ ସେହି ନିବାସରେ ପୁଣ୍ୟବାନ ଓ ନିର୍ମଳ ମଣିଷ ରମଣ କରେ।
13.163.37
तप्तकाञ्चनवर्णाभं विमानमधिरोहति ।
पूर्णं वर्षसहस्रं च ब्रह्मिलोके महीयते।
तत्क्षयादिह चागम्य माहात्म्यं प्रतिपद्यते ॥ १३.१६३.३७ ॥
ସେ ତପ୍ତ ସୁନାର ବର୍ଣ୍ଣର ବିମାନରେ ଆରୋହଣ କରେ। ପୂର୍ଣ୍ଣ ହଜାରେ ବର୍ଷ ସେ ବ୍ରହ୍ମଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ। ତାର କ୍ଷୟ ପରେ ଏଠାକୁ ଆସି ସେ ମହତ୍ତ୍ୱ ଲାଭ କରେ।
13.163.38
यस्तु संवत्सरं पूर्णमेकाहारो भवेन्नरः ।
अतिरात्रस्य यज्ञस्य स फलं समुपाश्नुते ॥ १३.१६३.३८ ॥
ଯେ ମଣିଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକ ବର୍ଷ ଏକବେଳା ଭୋଜନ କରେ, ସେ ଅତିରାତ୍ର ଯଜ୍ଞର ଫଳ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ କରେ।
13.163.39
त्रिंशद्वर्षसहस्राणि स्वर्गे च स महीयते ।
तत्क्षयादिह चागम्य माहात्म्यं प्रतिपद्यते ॥ १३.१६३.३९ ॥
ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ତିରିଶ ହଜାର ବର୍ଷ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ। ତାର କ୍ଷୟ ପରେ ଏଠାକୁ ଆସି ସେ ମହତ୍ତ୍ୱ ଲାଭ କରେ।
13.163.40
यस्तु संवत्सरं पूर्णं चतुर्थं भक्तमश्नुते ।
अहिंसानिरतो नित्यं सत्यवाग्विजितेन्द्रियः ॥ १३.१६३.४० ॥
ଯେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକ ବର୍ଷ ଚତୁର୍ଥ ଦିନରେ ଭୋଜନ କରେ, ସଦା ଅହିଂସାରେ ନିରତ, ସତ୍ୟବାଦୀ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଜୟୀ।
13.163.41
वाजपेयस्य यज्ञस्य स फलं समुपाश्नुते ।
त्रिंशद्वर्षसहस्राणि स्वर्गलोके महीयते ॥ १३.१६३.४१ ॥
ସେ ବାଜପେୟ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ କରେ; ସ୍ୱର୍ଗଲୋକରେ ତିରିଶ ହଜାର ବର୍ଷ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ।
13.163.42
षष्ठे काले तु कौन्तेय नरः संवत्सरं क्षिपन् ।
अश्वमेधस्य यज्ञस्य फलं प्राप्नोति मानवः ॥ १३.१६३.४२ ॥
ହେ କୌନ୍ତେୟ, ଯେ ମଣିଷ ଷଷ୍ଠ କାଳରେ ଏକ ବର୍ଷ ଅତିବାହିତ କରେ, ସେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।
13.163.43
चक्रवाकप्रयुक्तेन विमानेन स गच्छति ।
चत्वारिंशत्सहस्राणि वर्षाणि दिवि मोदते ॥ १३.१६३.४३ ॥
ଚକ୍ରବାକ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା ବିମାନରେ ସେ ଯାଏ। ଚାଳିଶ ହଜାର ବର୍ଷ ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଆନନ୍ଦ କରେ।
13.163.44
अष्टमेन तु भक्तेन जीवन्संवत्सरं नृप ।
गवामयनयज्ञस्य फलं प्राप्नोति मानवः ॥ १३.१६३.४४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଅଷ୍ଟମ ଭୋଜନରେ ଏକ ବର୍ଷ ବଞ୍ଚିଥିବା ମଣିଷ ଗବାମୟନ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ।
13.163.45
हंससारसयुक्तेन विमानेन स गच्छति ।
पञ्चाशतं सहस्राणि वर्षाणां दिवि मोदते ॥ १३.१६३.४५ ॥
ହଂସ ଓ ସାରସ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା ବିମାନରେ ସେ ଯାଏ। ପଚାଶ ହଜାର ବର୍ଷ ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଆନନ୍ଦ କରେ।
13.163.46
पक्षेपक्षे गते राजन्योऽश्नीयाद्वर्षमेव तु ।
षण्मासानशनं तस्य भगवानङ्गिराऽब्रवीत्।
षष्टिं वर्षसहस्राणि दिवमावसते च सः ॥ १३.१६३.४६ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ପ୍ରତି ପକ୍ଷରେ ଥରେ ଖାଇ ଯିଏ ଏକ ବର୍ଷ କାଟେ, ଛଅ ମାସ ଉପବାସ କରେ — ଏପରି ଭଗବାନ ଅଙ୍ଗିରା କହିଲେ — ସେ ଷାଠିଏ ହଜାର ବର୍ଷ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ କରେ।
13.163.47
विणानां वल्लकीनां च वेणूनां च विशाम्पते ।
सुघोषैर्मधुरैः शब्दैः सुप्तः स प्रतिबोध्यते ॥ १३.१६३.४७ ॥
ହେ ପ୍ରଜାପତି, ବୀଣା, ବଲ୍ଲକୀ ଓ ବଂଶୀର ମଧୁର ଧ୍ବନିରେ ଶୋଇଥିବା ସେ ଜାଗ୍ରତ ହୁଏ।
13.163.48
संवत्सरमिहैकं तु मासिमासि पिबेदपः ।
फलं विश्वजितस्तात प्राप्नोति स नरो नृप ॥ १३.१६३.४८ ॥
ଏଠାରେ ଏକ ବର୍ଷ ପ୍ରତି ମାସରେ କେବଳ ଜଳ ପିଏ ଯେ ମଣିଷ, ହେ ତାତ, ହେ ରାଜନ୍, ସେ ବିଶ୍ୱଜିତ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ପାଏ।
13.163.49
सिंहव्याघ्रप्रयुक्तेन विमानेन स गच्छति ।
सप्ततिं च सहस्राणि वर्षाणां दिवि मोदते ॥ १३.१६३.४९ ॥
ସିଂହ ଓ ବାଘ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା ବିମାନରେ ସେ ଯାଏ; ସ୍ୱର୍ଗରେ ସତୁରି ହଜାର ବର୍ଷ ସେ ଆନନ୍ଦ କରେ।
13.163.50
मासादूर्ध्वं नरव्याघ्र नोपवासो विधीयते ।
विधिं त्वनशनस्याहुः पार्थ धर्मविदो जनाः ॥ १३.१६३.५० ॥
ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ଏକ ମାସରୁ ଅଧିକ ଉପବାସ ବିହିତ ନୁହେଁ; ପାର୍ଥ, ଧର୍ମଜ୍ଞମାନେ ଅନଶନର ବିଧି ଏହିପରି କହନ୍ତି।
13.163.51
अनार्तो व्याधिरहितो गच्छेदनशनं तु यः ।
पदेपदे यज्ञफलं स प्राप्नोति न संशयः ॥ १३.१६३.५१ ॥
ଯିଏ ଦୁଃଖ ଓ ରୋଗରହିତ ହୋଇ ଅନଶନ କରେ, ସେ ପଦେ ପଦେ ଯଜ୍ଞଫଳ ପାଏ; ଏଥିରେ ସଂଶୟ ନାହିଁ।
13.163.52
दिवं हंसप्रयुक्तेन विमानेन स गच्छति ।
शतं वर्षसहस्राणां मोदते स दिवि प्रभो ॥ १३.१६३.५२ ॥
ହଂସ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା ବିମାନରେ ସେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଏ; ହେ ପ୍ରଭୋ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଶହେ ହଜାର ବର୍ଷ ଆନନ୍ଦ କରେ।
13.163.53
शतं चाप्सरसः कन्या रमयन्त्यपि तं नरम् ।
आर्तो वा व्याधितो वाऽपि गच्छेदनशनं तु यः ॥ १३.१६३.५३ ॥
ଶହେ ଅପ୍ସରା କନ୍ୟା ସେହି ମନୁଷ୍ୟକୁ ରମାଏ; ପୀଡ଼ିତ ବା ରୋଗୀ ହୋଇ ଯିଏ ଅନଶନ କରେ, ସେ ମଧ୍ୟ (ଏହି ଫଳ ପାଏ)।
13.163.54
शतं वर्षसहस्राणां मोदते स दिवि प्रभो ।
काञ्चीनूपुरशब्देन सुप्तश्चैव प्रबोध्यते ॥ १३.१६३.५४ ॥
ହେ ପ୍ରଭୋ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଶହେ ହଜାର ବର୍ଷ ଆନନ୍ଦ କରେ; କଟିବନ୍ଧ ଓ ନୂପୁରର ଶବ୍ଦରେ ନିଦ୍ରିତ ବ୍ୟକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଜାଗ୍ରତ ହୁଏ।
13.163.55
सहस्रहंसयुक्तेन विमानेन तु गच्छति ।
स गत्वा स्त्रीशताकीर्णे रमते भरतर्षभ ॥ १३.१६३.५५ ॥
ହଜାରେ ହଂସ ଯୋଡ଼ା ବିମାନରେ ସେ ଯାଏ। ଶହ ଶହ ସ୍ତ୍ରୀରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନରେ ପହଞ୍ଚି, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ରମଣ କରେ।
13.163.56
क्षीणस्याप्यायनं दृष्टं क्षतस्य क्षतरोहणम् ।
व्याधितस्यौषधग्रामः क्रुद्धस्य च प्रसादनम् ॥ १३.१६३.५६ ॥
କ୍ଷୀଣ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ପୁଷ୍ଟି, କ୍ଷତର କ୍ଷତ ଆରୋଗ୍ୟ, ରୋଗୀ ପାଇଁ ଔଷଧ ସମୂହ ଏବଂ କ୍ରୁଦ୍ଧଙ୍କୁ ପ୍ରସାଦନ ଦେଖାଯାଏ।
13.163.57
दुःखितस्यार्तपूर्वस्य द्रव्याणां प्रतिपादनम् ।
न चैतद्रोचते तेषां ये धनैः सुखमेधिताः ॥ १३.१६३.५७ ॥
ଦୁଃଖିତ ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ପୀଡ଼ିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦେବା — ଧନରେ ସୁଖରେ ପାଳିତ ଲୋକଙ୍କୁ ଏହା ଭଲ ଲାଗେ ନାହିଁ।
13.163.58
अतः स कामसंयुक्ते विमाने हेमसन्निभे ।
रमते स्त्रीशताकीर्णे पुरुषोऽलङ्कृतः शुचिः ॥ १३.१६३.५८ ॥
ତେଣୁ ସେ ସୁନା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, କାମନାଯୁକ୍ତ ବିମାନରେ, ଶହ ଶହ ସ୍ତ୍ରୀରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନରେ ରମଣ କରେ — ଅଳଙ୍କୃତ ଏବଂ ଶୁଚି ସେ ପୁରୁଷ।
13.163.59
स्वस्थः सफलसङ्कल्पः सुखी विगतकल्मषः ।
अनश्नन्देहमुत्सृज्य फलं प्राप्नोति मानवः ॥ १३.१६३.५९ ॥
ସ୍ଵସ୍ଥ, ଫଳବନ୍ତ ସଙ୍କଳ୍ପଯୁକ୍ତ, ସୁଖୀ ଏବଂ ପାପମୁକ୍ତ ମଣିଷ, ଅନଶନରେ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି ଫଳ ପାଏ।
13.163.60
बालसूर्यप्रतीकाशे विमाने सोमवर्चसि ।
वैदूर्यमुक्ताखचिते वीणामुरजनादिते ॥ १३.१६३.६० ॥
ଉଦୟ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି, ଚନ୍ଦ୍ରତୁଲ୍ୟ ପ୍ରଭାଯୁକ୍ତ ବିମାନରେ, ବୈଦୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ମୁକ୍ତାରେ ଖଚିତ, ବୀଣା ଓ ମୃଦଙ୍ଗ ନାଦରେ ଧ୍ୱନିତ।
13.163.61
पताकादीपिकाकीर्णे दिव्यघण्टानिनादिते ।
स्त्रीसहस्रानुचरिते स नरः सुखमेधते ॥ १३.१६३.६१ ॥
ପତାକା ଓ ଦୀପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଦିବ୍ୟ ଘଣ୍ଟାଧ୍ୱନିରେ ମୁଖରିତ, ସହସ୍ର ନାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ (ବିମାନରେ) ସେ ମନୁଷ୍ୟ ସୁଖରେ ସମୃଦ୍ଧ ହୁଏ।
13.163.62
यावन्ति रोमकूपाणि तस्य गात्रेषु पाण्डव ।
तावन्त्येव सहस्राणि वर्षाणां दिवि मोदते ॥ १३.१६३.६२ ॥
ହେ ପାଣ୍ଡବ! ତା'ର ଶରୀରରେ ଯେତେ ରୋମକୂପ ଅଛି, ସେତେ ହଜାର ବର୍ଷ ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଆନନ୍ଦ କରେ।
13.163.63
नास्ति वेदात्परं शास्त्रं नास्ति मातृसमो गुरुः ।
न धर्मात्परमो लाभस्तपो नानशनात्परम् ॥ १३.१६३.६३ ॥
ବେଦଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶାସ୍ତ୍ର ନାହିଁ, ମାତାଙ୍କ ସମାନ ଗୁରୁ ନାହାନ୍ତି; ଧର୍ମଠାରୁ ବଡ଼ ଲାଭ ନାହିଁ, ଉପବାସଠାରୁ ବଡ଼ ତପ ନାହିଁ।
13.163.64
ब्राह्मणेभ्यः परं नास्ति पावनं दिवि चेह च ।
उपवासैस्तथा तुल्यं तपःकर्म न विद्यते ॥ १३.१६३.६४ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପାବନ କିଛି ନାହିଁ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ଓ ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ; ଉପବାସ ସମାନ ତପକର୍ମ ମିଳେ ନାହିଁ।
13.163.65
उपोष्य विधिवद्देवास्त्रिदिवं प्रतिपेदिरे ।
ऋषयश्च परां सिद्धिमुपवासैरवाप्नुवन् ॥ १३.१६३.६५ ॥
ବିଧିପୂର୍ବକ ଉପବାସ କରି ଦେବତାମାନେ ସ୍ୱର୍ଗ ପାଇଲେ; ଋଷିମାନେ ଉପବାସରେ ପରମ ସିଦ୍ଧି ପାଇଲେ।
13.163.66
दिव्यवर्षसहस्राणि विश्वामित्रेण धीमता ।
क्षान्तमेकेन भक्तेन तेन विप्रत्वमागतम् ॥ १३.१६३.६६ ॥
ବୁଦ୍ଧିମାନ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷର ସହସ୍ର ବର୍ଷ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଭୋଜନରେ ସହିଲେ; ସେଥିରୁ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ୱ ପାଇଲେ।
13.163.67
च्यवनो जमदग्निश्च वसिष्ठो गौतमो भृगुः ।
सर्व एव दिवं प्राप्ताः क्षमावन्तो महर्षयः ॥ १३.१६३.६७ ॥
ଚ୍ୟବନ, ଜମଦଗ୍ନି, ବଶିଷ୍ଠ, ଗୌତମ ଓ ଭୃଗୁ — କ୍ଷମାଶୀଳ ସମସ୍ତ ମହର୍ଷି ସ୍ୱର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
13.163.68
इदमङ्गीरसा पूर्वं महर्षिभ्यः प्रदर्शितम् ।
यः प्रदर्शयते नित्यं न स दुःखमवाप्नुते ॥ १३.१६३.६८ ॥
ଏହା ପୂର୍ବରୁ ଅଙ୍ଗିରସ ମହର୍ଷିମାନଙ୍କୁ ଦେଖାଇଥିଲେ। ଯେ ଏହାକୁ ନିତ୍ୟ ଦେଖାଏ, ସେ ଦୁଃଖ ପାଏ ନାହିଁ।
13.163.69
इमं तु कौन्तेय यथाक्रमं विधिं ।
प्रवर्तितं ह्यङ्गिरसा महर्षिणा।
पठेच्च यो वै शृणुयाच्च नित्यदा ।
न विद्यते तस्य नरस्य किल्बिषम् ॥ १३.१६३.६९ ॥
ହେ କୌନ୍ତେୟ! ଏହି ବିଧିକୁ ଅଙ୍ଗିରସ ମହର୍ଷି କ୍ରମାନୁସାରେ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ କରିଥିଲେ। ଯେ ନିତ୍ୟ ଏହା ପଠନ ବା ଶ୍ରବଣ କରେ, ତା'ଠାରେ ପାପ ନ ଥାଏ।
13.163.70
विमुच्यते चापि स सर्वसङ्करै-
र्न चास्य दोषैरभिभूयते मनः।
वियोनिजानां च विजानते रुतं ।
ध्रुवां च कीर्तिं लभते नरोत्तमः ॥ १३.१६३.७० ॥
ସେ ସମସ୍ତ ସଂକରରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଏ; ତା'ର ମନ ଦୋଷ ଦ୍ୱାରା ଅଭିଭୂତ ହୁଏ ନାହିଁ। ବିଭିନ୍ନ ଯୋନିର ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ରବ ମଧ୍ୟ ସେ ବୁଝେ; ସ୍ଥିର କୀର୍ତ୍ତି ପାଏ — ସେ ନରୋତ୍ତମ।