มหาภารตะ · อัธยายะ 13.218
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.218.1
भगवन्देवदेवेश त्र्यक्ष भो वृषभध्वज ।
मानुषास्त्रिविधा देव दृश्यन्ते सततं विभो ॥ १३.२१८.१ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้าผู้ประเสริฐ เทพแห่งเทพทั้งหลาย ผู้มีสามตา ผู้มีธงเป็นรูปโคผู้ ข้าแต่เทพผู้ยิ่งใหญ่ มนุษย์ทั้งหลายถูกเห็นอยู่เสมอว่ามีอยู่สามประเภท
13.218.2
आसीना एव भुञ्जन्ते स्थानैश्वर्यपरिग्रहैः ।
अपरे यत्नपूर्वं तु लभन्ते भोगसङ्ग्रहम् ॥ १३.२१८.२ ॥
บางพวกนั่งอยู่ก็ได้เสวยสุข โดยได้มาซึ่งตำแหน่งและอำนาจ อีกพวกหนึ่งต้องพยายามจึงได้สะสมความสุขไว้
13.218.3
अपरे यतमानाश्च न लभन्ते तु किञ्चन ।
केन कर्मविपाकेन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१८.३ ॥
ส่วนอีกพวกหนึ่งแม้จะพยายามอยู่ ก็ไม่ได้อะไรเลย เพราะการสุกงอมของกรรมประการใด จึงเป็นเช่นนี้ ท่านควรกล่าวแก่ข้าพเจ้าถึงเรื่องนั้น
13.218.4
न्यायतस्त्वं महाभागे श्रोतुकामाऽसि भामिनि ॥ १३.२१८.४ ॥
ถูกต้องแล้ว ข้าแต่ผู้มีโชคยิ่ง ข้าแต่หญิงผู้รุ่งเรือง ท่านปรารถนาจะฟัง
13.218.5
ये लोके मानुषा देवि दानधर्मपरायणाः ।
पात्राणि विधिवज्ज्ञात्वा दूरतोप्यनुमानतः ॥ १३.२१८.५ ॥
ข้าแต่เทวี มนุษย์ทั้งหลายในโลกที่มีใจมุ่งมั่นในธรรมแห่งการให้ทาน เมื่อรู้ตามวิธีว่าผู้ควรรับคือผู้ใด แม้อยู่ไกลก็รู้ได้ด้วยการอนุมาน
13.218.6
अभिगम्य स्वयं तत्र ग्राहयन्ति प्रसाद्य च ।
दानादि चेङ्गितैरेव तैरविज्ञातमेव वा ॥ १३.२१८.६ ॥
เขาไปยังที่นั้นด้วยตนเอง และทำให้ผู้รับพอใจ แล้วให้รับทานและสิ่งอื่น ๆ ด้วยเพียงท่าทางเท่านั้น หรือแม้ผู้รับไม่รู้เลยก็มี
13.218.7
पुनर्जन्मनि ते देवि तादृशाः शोभना नराः ।
अयत्नतस्तु तान्येव फलानि प्राप्नुवन्त्युत ॥ १३.२१८.७ ॥
ข้าแต่เทวี ในชาติหน้า คนดีเช่นนั้นย่อมได้รับผลเหล่านั้นนั่นเอง โดยไม่ต้องพยายามเลย
13.218.8
आसीना एव भुञ्जन्ते भोगान्सुकृतभोगिनः ॥ १३.२१८.८ ॥
ผู้ที่เสวยผลแห่งกุศลกรรม ย่อมเสวยความสุขแม้ขณะนั่งอยู่
13.218.9
अपरे ये च दानानि ददत्येव प्रयाचिताः ।
यदायदाऽर्थिने दत्त्वा पुनर्दानं च याचिताः ॥ १३.२१८.९ ॥
อีกพวกหนึ่งให้ทานเมื่อถูกขอ และเมื่อได้ให้แก่ผู้ขอแล้ว ก็ถูกขอให้ให้อีกทุกครั้งที่ถูกขอ
13.218.10
तावत्कालं ततो देवि पुनर्जन्मनि ते नराः ।
यत्नतः श्रमसंयुक्ताः पुनस्तान्प्राप्नुवन्ति च ॥ १३.२१८.१० ॥
ข้าแต่เทวี ตลอดระยะเวลานั้น ในชาติต่อไป มนุษย์เหล่านั้นต้องพยายามและลำบากกาย จึงได้สิ่งเหล่านั้นคืนมาอีก
13.218.11
याचिता अपि केचित्तु अदत्त्वैव कथञ्चन ।
अभ्यसूयापरा मर्त्या लोभोपहतचेतसः ॥ १३.२१८.११ ॥
บางคนแม้ถูกขอก็ไม่ให้เลยด้วยประการใด ๆ มนุษย์ผู้มักริษยาเหล่านั้นมีใจถูกความโลภครอบงำ
13.218.12
ते पुनर्जन्मनि शुभे यतन्तो बहुधा नराः ।
न प्राप्नुवन्ति मनुजा मार्गन्तस्तेऽपि किञ्चन ॥ १३.२१८.१२ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นมงคล ในชาติหน้า มนุษย์เหล่านั้นแม้พยายามหลายทาง ก็ไม่ได้อะไรเลย และแม้แสวงหาอยู่ ก็ไม่พบสิ่งใดเลย
13.218.13
नानुप्तं रोहते सस्यं तद्वद्दानफलं विदुः ।
यद्यद्ददाति पुरुषस्तत्तत्प्राप्नोति केवलम् ॥ १३.२१८.१३ ॥
เหมือนข้าวไม่งอกจากเมล็ดที่ไม่ได้หว่าน ผู้รู้ย่อมรู้ผลแห่งการให้ทานก็เป็นเช่นนั้น สิ่งใดที่บุรุษให้ไป เขาย่อมได้รับสิ่งนั้นเพียงอย่างเดียว
13.218.14
इति ते कथितं देवि भूयः श्रोतुं किमिच्छसि ॥ १३.२१८.१४ ॥
ข้าแต่เทวี นี่คือสิ่งที่ข้าพเจ้าได้กล่าวแก่ท่านแล้ว ท่านยังปรารถนาจะฟังอะไรอีกเล่า
13.218.15
भगवन्भगनेत्रघ्न केचिद्वार्धकसंयुताः ।
अभोगयोग्यकाले तु भोगांश्चैव धनानि च ॥ १३.२१८.१५ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ผู้ทำลายดวงตาของภค บางคนที่มีวัยชราประกอบอยู่ ได้เสวยสุขและได้ทรัพย์ในเวลาที่ไม่เหมาะจะเสวยสุขนั้น
13.218.16
लभन्ते स्थविरा भूता भोगैश्वर्यं यतस्ततः ।
केन कर्मविपाकेन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१८.१६ ॥
ผู้เฒ่าที่แก่ชราแล้ว ได้เสวยสุขและอำนาจจากที่นั่นที่นี่ เพราะการสุกงอมของกรรมประการใดจึงเป็นเช่นนี้ ท่านควรกล่าวแก่ข้าพเจ้าถึงเรื่องนั้น
13.218.17
हन्त ते कथयिष्यामि शृणु तत्वं समाहिता ॥ १३.२१८.१७ ॥
เอาล่ะ ข้าพเจ้าจะกล่าวให้ท่านฟัง จงตั้งใจฟังความจริงนี้เถิด
13.218.18
धर्मकार्यं चिरं कालं विस्मृत्य धनसंयुताः ।
प्राणान्तकाले सम्प्राप्ते व्याधिभिश्च निपीडिताः ॥ १३.२१८.१८ ॥
มนุษย์ผู้มีทรัพย์ ลืมกิจทางธรรมมาเป็นเวลานาน เมื่อถึงเวลาใกล้สิ้นลมหายใจ และถูกโรคภัยเบียดเบียน
13.218.19
आरभन्ते पुनर्धर्मं दातुं दानानि वा नराः ।
ते पुनर्जन्मनि शुभे भूत्वा दुःखपरिप्लुताः ॥ १३.२१८.१९ ॥
ก็เริ่มประกอบธรรมอีกครั้ง หรือให้ทานทั้งหลาย แต่เมื่อเกิดใหม่ในกำเนิดอันเป็นมงคลแล้ว พวกเขาก็ยังจมอยู่ในความทุกข์
13.218.20
अतीतयौवने काले स्थविरत्वमुपागताः ।
लभन्ते पूर्वदत्तानां फलानि शुभलक्षणे ॥ १३.२१८.२० ॥
เมื่อวัยหนุ่มสาวล่วงไปแล้ว และพวกเขาย่างเข้าสู่ความชรา ข้าแต่ผู้เป็นมงคล พวกเขาย่อมได้รับผลแห่งทานที่ให้ไว้แต่ก่อน
13.218.21
एतत्कर्मफलं देवि कालयोगाद्भवत्युत ॥ १३.२१८.२१ ॥
ผลของกรรมนี้ เทวี ย่อมเกิดขึ้นตามกาลเวลา
13.218.22
भोगयुक्ता महादेव केचिद्व्याधिपरिप्लुताः ।
असमर्थाश्च तान्भोक्तं भवन्ति किमु कारणम् ॥ १३.२१८.२२ ॥
ข้าแต่มหาเทพ บางคนมีความสุขจากการเสวยสิ่งต่างๆ แต่ถูกโรคภัยครอบงำจนไม่อาจเสวยสิ่งเหล่านั้นได้ นี่เป็นเพราะเหตุใดเล่า
13.218.23
व्याधियोगपरिक्लिष्टा ये निराशाः स्वजविते ।
आरभन्ते तदा कर्तुं दानानि शुभलक्षणम् ॥ १३.२१८.२३ ॥
ผู้ที่ทุกข์ทรมานเพราะโรคภัย และสิ้นหวังในชีวิตของตน ก็จะเริ่มทำทานอันเป็นมงคลในเวลานั้น
13.218.24
ते पुनर्जन्मनि शुभे प्राप्य तानि फलान्युत ।
असमर्थाश्च तान्भोक्तुं व्याधितास्ते भवन्त्युत ॥ १३.२१८.२४ ॥
ครั้นได้รับผลของทานเหล่านั้นในการเกิดใหม่อันเป็นมงคล พวกเขาก็ยังไม่อาจเสวยผลนั้น และกลับต้องป่วยด้วยโรคภัย
13.218.25
भगवन्देवदेवेश मानुषेष्वेव केचन ।
रूपयुक्ताः प्रदृश्यन्ते शुभाङ्गा प्रियदर्शनाः।
केन कर्मविपाकेन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१८.२५ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ผู้เป็นใหญ่เหนือเทวดาทั้งหลาย ข้าพเจ้าเห็นมนุษย์บางคนงดงามด้วยรูปร่าง มีอวัยวะอันเป็นมงคลและน่าชื่นชม ด้วยผลวิบากของกรรมใดหรือจึงเป็นเช่นนั้น ขอพระองค์ตรัสบอกข้าพเจ้าด้วย
13.218.26
हन्त ते कथयिष्यामि शृणु तत्वं समाहिता ॥ १३.२१८.२६ ॥
ดีแล้ว เราจะบอกแก่เจ้า จงตั้งใจฟังความจริงนี้เถิด
13.218.27
ये पुरा मनुजा देवि लज्जायुक्ताः प्रियंवदाः ।
शक्ताः सुमधुरा नित्यं भूत्वा चैव स्वभावतः ॥ १३.२१८.२७ ॥
ข้าแต่เทวี ผู้คนในอดีตที่มีความถ่อมตน พูดจาไพเราะ มีความสามารถ และอ่อนหวาน ทั้งยังเป็นเช่นนั้นโดยธรรมชาติอยู่เสมอ
13.218.28
अमांसभोजिनश्चैव सदा प्राणिदयायुताः ।
प्रतिकर्मप्रदा वाऽपि वस्त्रदा धर्मकारणात्।
भूमिशुद्धिकरा वाऽपि कारणादग्निपूजकाः ॥ १३.२१८.२८ ॥
ผู้ที่ไม่บริโภคเนื้อสัตว์ เปี่ยมด้วยความกรุณาต่อสรรพสัตว์เสมอ ผู้ตอบแทนการรับใช้ด้วยการรับใช้ หรือให้ผ้าแก่ผู้อื่น ผู้ชำระพื้นดินเพื่อความชอบธรรม หรือผู้บูชาไฟด้วยเหตุผลบางประการ
13.218.29
एवं युक्तसमाचाराः पुनर्जन्मनि ते नराः ।
रूपेण स्पृहणीयास्तु भवन्त्येव न संशयः ॥ १३.२१८.२९ ॥
มนุษย์ผู้ประพฤติชอบเช่นนี้ เมื่อเกิดใหม่ย่อมเป็นผู้ที่น่าปรารถนาด้วยรูปโฉม ไม่ต้องสงสัยเลย
13.218.30
विरूपाश्च प्रदृश्यन्ते मानुषेष्वेव केचन ।
केन कर्मविपाकेन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१८.३० ॥
และในหมู่มนุษย์ก็ยังมีบางคนที่เห็นว่าอัปลักษณ์ ด้วยผลวิบากของกรรมใดหรือจึงเป็นเช่นนั้น ขอพระองค์ตรัสบอกข้าพเจ้าด้วย
13.218.31
तदहं ते प्रवक्ष्यामि शृणु कल्याणि कारणम् ॥ १३.२१८.३१ ॥
เช่นนั้นแล้ว เราจะบอกเหตุนั้นแก่เจ้า จงฟังเถิด ข้าแต่ผู้เป็นมงคล
13.218.32
रूपयोगात्पुरा मर्त्या दर्पाहंकारसंयुताः ।
विरूपहासकास्चैव स्तुतिनिन्दादिभिर्भृशम् ॥ १३.२१८.३२ ॥
ในอดีต มนุษย์ผู้เต็มไปด้วยความทระนงและอัตตาเพราะรูปโฉมของตน ได้เย้ยหยันผู้อัปลักษณ์ และด้วยการสรรเสริญและติเตียนเป็นต้น ได้ทำร้ายผู้อื่นอย่างหนัก
13.218.33
परोपतापनाश्चैव मांसादाश्च तथैव च ।
अभ्यसूयापराश्चैव अशुद्धाश्च तथा नराः ॥ १३.२१८.३३ ॥
ผู้ที่ทรมานผู้อื่น ผู้กินเนื้อสัตว์ เช่นเดียวกับผู้ที่มุ่งแต่ความริษยาและจับผิดผู้อื่น และมนุษย์ผู้มลทิน
13.218.34
एवं युक्तसमाचारा यमलोके सुदण्डिताः ।
कथंचित्प्राप्य मानुष्यं तत्र ते रूपवर्जिताः।
विरूपाः सम्भवन्त्येव नास्ति तत्र विचारणा ॥ १३.२१८.३४ ॥
ผู้ประพฤติเช่นนี้ย่อมถูกลงโทษอย่างสาหัสในโลกของยมะ ครั้นได้กำเนิดเป็นมนุษย์ด้วยประการใดประการหนึ่งแล้ว เขาก็เกิดมาไร้รูปโฉม อัปลักษณ์อย่างแน่นอน ในเรื่องนี้ไม่มีข้อสงสัยเลย
13.218.35
भगवन्देवदेवेश केचित्सौभाग्यसंयुताः ।
रूपभोग्यविहीनाश्च दृश्यन्ते प्रमदाप्रियाः।
केन कर्मविपाकेन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१८.३५ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ผู้เป็นใหญ่เหนือเทวดาทั้งหลาย บางคนประกอบด้วยโชคลาภ แต่กลับขาดรูปโฉมและความสุขจากการเสวย และกลับเป็นที่รักของสตรี ด้วยผลวิบากของกรรมใดหรือจึงเป็นเช่นนั้น ขอพระองค์ตรัสบอกข้าพเจ้าด้วย
13.218.36
ये पुरा मनुजा देवि सौम्यशीलाः प्रियंवदाः ।
स्वदारैरेव संतुष्टा दारेषु समवृत्तयः ॥ १३.२१८.३६ ॥
ข้าแต่เทวี ผู้คนในอดีตที่มีอุปนิสัยอ่อนโยน พูดจาไพเราะ พอใจเพียงภรรยาของตนเท่านั้น และประพฤติตนเสมอภาคต่อภรรยาทั้งหลาย
13.218.37
दाक्षिण्येनैव वर्तन्ते प्रमदास्वप्रियास्वपि ।
न तु प्रत्यादिशन्त्येव स्त्रीदोषान्गुणसंश्रितान्। ॥ १३.२१८.३७ ॥
แม้ต่อสตรีที่ไม่เป็นที่รักใคร่ พวกเขาก็ประพฤติด้วยความมีมารยาทเท่านั้น แต่ไม่ได้ปฏิเสธคุณสมบัติที่ประกอบมาด้วยจุดด้อยของสตรีอย่างแท้จริง
13.218.38
अन्नपानीयदाः काले नृणां स्वादुप्रदाश्च ये ।
स्वदारवर्तिनश्चैव धृतिमन्तो निरत्ययाः ॥ १३.२१८.३८ ॥
ผู้ที่ให้อาหารและน้ำแก่มนุษย์ในเวลาอันควร และจัดหาสิ่งที่รื่นรมย์ให้ ผู้ยึดมั่นในภรรยาของตน มีความมั่นคงและปราศจากโทษ
13.218.39
एवं युक्तसमाचाराः पुनर्जन्मनि शोभने ।
मानुषास्ते भवन्त्येव सततं सुभगा भृशम्।
अर्थादृतेऽपि ते देवि भवन्ति प्रमदाप्रियाः ॥ १३.२१८.३९ ॥
ผู้ประพฤติชอบเช่นนี้ เมื่อเกิดใหม่ในกำเนิดอันงดงาม ย่อมเป็นมนุษย์ผู้มีโชคดีเป็นนิตย์อย่างยิ่ง ข้าแต่เทวี แม้ไม่มีทรัพย์สมบัติ พวกเขาก็ไม่เป็นที่ไม่รักของสตรี
13.218.40
दुर्भगाः सम्प्रदृश्यन्ते आढ्या भोगयुता अपि ।
केन कर्मविपाकेन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२१८.४० ॥
บางคนเห็นว่าโชคร้ายแม้จะมั่งคั่งและประกอบด้วยความสุขจากการเสวย ด้วยผลวิบากของกรรมใดหรือจึงเป็นเช่นนั้น ขอพระองค์ตรัสบอกข้าพเจ้าด้วย
13.218.41
तदहं ते प्रवक्ष्यामि शृणु सर्वं समाहिता ॥ १३.२१८.४१ ॥
ดังนั้น เราจะกล่าวให้เจ้าฟัง จงตั้งใจฟังทั้งหมดด้วยจิตที่มั่นคง
13.218.42
ये पुरा मनुजा देवि स्वदारेष्वनपेक्षया ।
यथेष्टवृत्तयश्चैव निर्लज्जा वीतसम्भ्रमाः ॥ १३.२१८.४२ ॥
โอ เทวี ผู้คนในกาลก่อน ที่ไม่ใส่ใจต่อภรรยาของตน ประพฤติตามใจชอบ ไร้ความละอายและปราศจากความยับยั้ง
13.218.43
परेषां विप्रियकरा वाङ्मनःकायकर्मभिः ।
निराश्रया निरानन्दाः स्त्रीणां हृदयकोपनाः ॥ १३.२१८.४३ ॥
ผู้ที่ด้วยการกระทำทางวาจา ใจ และกาย ทำสิ่งที่ไม่น่าพอใจแก่ผู้อื่น ย่อมไร้ที่พึ่ง ไม่มีความสุข และก่อให้เกิดความโกรธในใจของสตรี
13.218.44
एवं युक्तसमाचाराः पनर्जन्मनि ते नराः ।
दुर्भगास्तु भवन्त्येव स्त्रीणां हृदयविप्रियाः। ॥ १३.२१८.४४ ॥
ดังนั้น ผู้ชายที่มีความประพฤติสำรวมระวัง เมื่อเกิดใหม่ก็ยังคงโชคร้าย และไม่เป็นที่พอใจในใจของสตรี
13.218.45
नास्ति तेषां रतिसुखं स्वदारेष्वपि किञ्चन ॥ १३.२१८.४५ ॥
สำหรับพวกเขา ไม่มีความสุขจากความรักแม้แต่น้อย แม้กับภรรยาของตนเอง