Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 13.225

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

13.225.1

भगवन्भगनेत्रघ्न मानुषाणां विचेष्टितम् ।
सर्वमात्मकृतं चेति श्रुतं मे भगवन्मतम् ॥ १३.२२५.१ ॥

ହେ ଭଗବାନ, ଭଗଙ୍କ ନୟନ ବିନାଶକାରୀ! ମାନବଙ୍କ ସମସ୍ତ ଆଚରଣ ସ୍ୱକୃତ ବୋଲି ମୁଁ ଶୁଣିଛି; ଏହା ହିଁ ଭଗବାନଙ୍କ ମତ।

13.225.2

लोके ग्रहकृतं सर्वं मत्वा कर्म शुभाशुभम् ।
तदेव ग्रहनक्षत्रं प्रायशः पर्युपासते।
एष मे संशयो देव तं मे त्वं छेत्तुमर्हसि ॥ १३.२२५.२ ॥

ଜଗତରେ ଲୋକେ ସମସ୍ତ ଶୁଭାଶୁଭ କର୍ମକୁ ଗ୍ରହକୃତ ଭାବି ପ୍ରାୟଶଃ ସେହି ଗ୍ରହ-ନକ୍ଷତ୍ରଙ୍କର ଉପାସନା କରନ୍ତି। ହେ ଦେବ, ଏହା ହିଁ ମୋର ସଂଶୟ; ତାହା ଆପଣ ଛେଦନ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।

13.225.3

स्थाने संशयितं देवि शृणु तत्वविनिश्चयम् ॥ १३.२२५.३ ॥

ହେ ଦେବୀ, ତୁମେ ଠିକ୍ ସଂଶୟ କରିଛ; ଏବେ ତତ୍ତ୍ୱର ନିଶ୍ଚୟ ଶୁଣ।

13.225.4

नक्षत्राणि ग्रहाश्चैव शुभाशुभनिवेदकाः ।
मानवानां महाभागे न तु कर्मकराः स्वयम् ॥ १३.२२५.४ ॥

ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ଗ୍ରହମାନେ ହିଁ ମାନବଙ୍କ ଶୁଭାଶୁଭ ସୂଚାନ୍ତି; ହେ ମହାଭାଗେ, ସେମାନେ ନିଜେ କର୍ମ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

13.225.5

प्रजानां तु हितार्थाय शुभाशुभविधिं प्रति ।
अनागतमतिक्रान्तं ज्योतिश्चक्रेण बोध्यते ॥ १३.२२५.५ ॥

ପ୍ରଜାଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ, ଶୁଭାଶୁଭ ବିଧାନ ବିଷୟରେ, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ଅତୀତ ଜ୍ୟୋତିଶ୍ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା ହିଁ ଜଣାଯାଏ।

13.225.6

किन्तु तत्र शुभं कर्म सुग्रहैस्तु निवेद्यते ।
दुष्कृतस्याशुभैरेव समावायो भवेदिति ॥ १३.२२५.६ ॥

କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ଶୁଭ କର୍ମ ଶୁଭ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୂଚିତ ହୁଏ; ଦୁଷ୍କୃତର ସଂଯୋଗ ଅଶୁଭ ଗ୍ରହମାନଙ୍କ ସହିତ ହିଁ ଘଟେ ବୋଲି।

13.225.7

तस्मात्तु ग्रहवैषम्ये विषमं कुरुते जनः ।
ग्रहसाम्ये शुभं कुर्याज्ज्ञात्वाऽऽत्मानं तथा कृतम् ॥ १३.२२५.७ ॥

ତେଣୁ ଗ୍ରହ ବିଷମ ଥିଲେ ମଣିଷ ବିଷମ କର୍ମ କରେ; ଗ୍ରହ ସମ ଥିଲେ, ନିଜ କୃତ କର୍ମ ହିଁ ଫଳ ଦିଏ ବୋଲି ଜାଣି ଶୁଭ କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ।

13.225.8

केवलं ग्रहनक्षत्रं न करोति शुभाशुभम् ।
सर्वमात्मकृतं कर्म लोकवादो ग्रहा इति ॥ १३.२२५.८ ॥

କେବଳ ଗ୍ରହ ଓ ନକ୍ଷତ୍ର ଶୁଭାଶୁଭ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ସମସ୍ତ କର୍ମ ନିଜ କୃତ; ଗ୍ରହ ବୋଲିବା କେବଳ ଲୋକବାକ୍ୟ।

13.225.9

पृथग्ग्रहाः पृथक्कर्ता कर्ता स्वं भुञ्जते फलम् ।
इति ते कथितं सर्वं विशङ्कां जहि शोभने ॥ १३.२२५.९ ॥

ଗ୍ରହମାନେ ପୃଥକ, କର୍ତ୍ତାମାନେ ମଧ୍ୟ ପୃଥକ; କର୍ତ୍ତା ନିଜ ଫଳ ଭୋଗେ। ଏସବୁ ତୁମକୁ କହିଲି; ହେ ଶୋଭନେ, ସନ୍ଦେହ ତ୍ୟାଗ କର।

13.225.10

भगवन्विविधं कर्म कृत्वा जन्तुः शुभाशुभम् ।
किं तयोः पूर्वकतरं भुङ्क्ते जन्मान्तरे पुनः।
एष मे संशयो देव तं मे त्वं छेत्तुमर्हसि ॥ १३.२२५.१० ॥

ହେ ଭଗବାନ, ଜୀବ ବିବିଧ ଶୁଭାଶୁଭ କର୍ମ କରି ପୁନର୍ଜନ୍ମରେ ଏ ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଆଗେ ଭୋଗେ? ହେ ଦେବ, ଏହା ହିଁ ମୋର ସନ୍ଦେହ; ତାହା ଆପଣ ହିଁ ଛେଦନ କରିବା ଯୋଗ୍ୟ।

13.225.11

स्थाने संशयितं देवि तत्ते वक्ष्यामि तत्वतः ।
अशुभं पूर्वमित्याहुरपरे शुभमित्यपि। ॥ १३.२२५.११ ॥

ହେ ଦେବୀ, ତୁମର ସନ୍ଦେହ ଯଥାର୍ଥ; ତାହା ମୁଁ ତତ୍ତ୍ୱତଃ କହିବି। କେହି କହନ୍ତି ପ୍ରଥମେ ଅଶୁଭ, ଆଉ କେହି କହନ୍ତି ପ୍ରଥମେ ଶୁଭ।

13.225.12

मिथ्या तदुभयं प्रोक्तं केवलं तद्ब्रवीमि ते ॥ १३.२२५.१२ ॥

ସେହି ଦୁଇଟି ମିଥ୍ୟା କୁହାଯାଇଛି; କେବଳ ତାହା ହିଁ ମୁଁ ତୁମକୁ କହୁଛି।

13.225.13

मानुषे तु पदे कर्म युगपद्भुज्यते सदा ।
यथाकृतं यथायोगमुभयं भुज्यते क्रमात् ॥ १३.२२५.१३ ॥

ମାନବ ଅବସ୍ଥାରେ କର୍ମ ସର୍ବଦା ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଭୋଗ ହୁଏ। ଯେପରି କୃତ ଓ ଯେପରି ଉଚିତ, ସେପରି ଦୁଇଟି କ୍ରମରେ ଭୋଗ ହୁଏ।

13.225.14

भुञ्जानाश्चापि दृश्यन्ते क्रमशो भुवि मानवाः ।
ऋद्धिं हानिं सुखं दुःखं तत्सर्वमुभयं भयम् ॥ १३.२२५.१४ ॥

ପୃଥିବୀରେ ମାନବମାନେ କ୍ରମଶଃ ଭୋଗ କରୁଥିବା ଦେଖାଯାଆନ୍ତି। ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଓ କ୍ଷତି, ସୁଖ ଓ ଦୁଃଖ — ସେସବୁ, ଦୁଇଟି, ଭୟ ଅଟେ।

13.225.15

दुःखान्यनुभवन्त्याढ्या दरिद्राश्च सुखानि च ।
यौगपद्याद्धि भुञ्जाना दृश्यन्ते लोकसाक्षिकम् ॥ १३.२२५.१५ ॥

ଧନୀମାନେ ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ଏବଂ ଦରିଦ୍ରମାନେ ସୁଖ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି। ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଭୋଗ କରୁଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ସେମାନେ ଦେଖାଯାନ୍ତି — ଏହା ଲୋକର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ସାକ୍ଷୀ।

13.225.16

नरके स्वर्गलोके च न तथा संस्थितिः प्रिये ।
नित्यं दुःखं हि नरके स्वर्गे नित्यं सुखं तथा ॥ १३.२२५.१६ ॥

ହେ ପ୍ରିୟେ, ନରକ ଓ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକରେ ସ୍ଥିତି ସେପରି ନୁହେଁ। ନରକରେ ସର୍ବଦା ଦୁଃଖ ହିଁ; ସ୍ୱର୍ଗରେ ସେପରି ସର୍ବଦା ସୁଖ।

13.225.17

शुभाशुभानामाधिक्यं कर्मणां तत्र सेव्यते ।
निरन्तरं सुखं दुःखं स्वर्गे च नरके भवेत् ॥ १३.२२५.१७ ॥

ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ କର୍ମର ଆଧିକ୍ୟ ସେଠାରେ ଭୋଗ ହୁଏ। ସ୍ୱର୍ଗରେ ନିରନ୍ତର ସୁଖ ଏବଂ ନରକରେ ନିରନ୍ତର ଦୁଃଖ ହୁଏ।

13.225.18

तत्रापि सुमहद्भुक्त्वा पूर्वमल्पं पुनः शुभे ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं किं भूयः श्रोतुमिच्छसि ॥ १३.२२५.१८ ॥

ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଥମେ ଅତି ଅଧିକ ଭୋଗ କରି ପରେ ଅଳ୍ପ ଭୋଗ କରାଯାଏ। ହେ ଶୁଭେ, ଏସବୁ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଲି; ଆଉ କ'ଣ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କର?

13.225.19

भगवन्प्राणिनो लोके म्रियन्ते केन हेतुना ।
जाताजाता न तिष्ठन्ति तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२२५.१९ ॥

ହେ ଭଗବାନ୍! ଜଗତରେ ପ୍ରାଣୀମାନେ କେଉଁ କାରଣରୁ ମରନ୍ତି? ଜନ୍ମିତମାନେ ରହନ୍ତି ନାହିଁ। ତାହା ମୋତେ କହିବା ଉଚିତ।

13.225.20

तदहं ते प्रवक्ष्यामि शृणु सत्यं समाहिता ।
आत्मा कर्मक्षयाद्देहं यथा मुञ्चति तच्छृणु ॥ १३.२२५.२० ॥

ତେଣୁ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି। ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ସତ୍ୟ ଶୁଣ। କର୍ମକ୍ଷୟ ଯୋଗୁଁ ଆତ୍ମା କିପରି ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରେ ତାହା ଶୁଣ।

13.225.21

शरीरात्मसमाहारो जन्तुरित्यभिधीयते ।
तत्रात्मानं नित्यमाहुरनित्यं क्षेत्रिमुच्यते ॥ १३.२२५.२१ ॥

ଶରୀର ଓ ଆତ୍ମାର ସଂଯୋଗକୁ ଜନ୍ତୁ କୁହାଯାଏ। ତନ୍ମଧ୍ୟରେ ଆତ୍ମାକୁ ନିତ୍ୟ କୁହାଯାଏ, ଏବଂ ଅନିତ୍ୟକୁ କ୍ଷେତ୍ରୀ (ଦେହ) କୁହାଯାଏ।

13.225.22

एवं कालेन सङ्क्रान्तं शरीरं जर्झरीकृतम् ।
अकर्मयोग्यं संशीर्णं त्यक्त्वा देही ततो व्रजेत् ॥ १३.२२५.२२ ॥

ଏହିପରି କାଳ ଦ୍ୱାରା ଜର୍ଜରିତ, କର୍ମ ପାଇଁ ଅଯୋଗ୍ୟ ଓ ଭାଙ୍ଗି ପଡ଼ିଥିବା ଶରୀରକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ଦେହୀ ତା'ପରେ ଚାଲିଯାଏ।

13.225.23

नित्यस्यानित्यसंत्यागाल्लोके तन्मरणं विदुः ।
कालं नातिक्रमेरन्हि सदेवासुरमानवाः ॥ १३.२२५.२३ ॥

ନିତ୍ୟର ଅନିତ୍ୟ ତ୍ୟାଗ ହିଁ ଜଗତରେ ତାହାର ମରଣ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ। ଦେବତା, ଅସୁର, ମନୁଷ୍ୟ କେହି କାଳକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।

13.225.24

यथाऽऽकाशे न तिष्ठेत द्रव्यं किञ्चिदचेतनम् ।
तथा धावति कालोऽयं क्षणं किञ्चिन्न तिष्ठति ॥ १३.२२५.२४ ॥

ଆକାଶରେ ଯେପରି କୌଣସି ଅଚେତନ ଦ୍ରବ୍ୟ ରହେ ନାହିଁ, ସେପରି ଏହି କାଳ ଦୌଡ଼ୁଥାଏ; କ୍ଷଣମାତ୍ର ମଧ୍ୟ କିଛି ରହେ ନାହିଁ।

13.225.25

स पुनर्जायतेऽन्यत्र शरीरं नवमाविशन् ।
एवंलोकगतिर्नित्यमादिप्रभृति वर्तते ॥ १३.२२५.२५ ॥

ସେ ପୁଣି ଅନ୍ୟତ୍ର ନୂଆ ଶରୀର ଧାରଣ କରି ଜନ୍ମ ନିଏ। ଏହିପରି ଲୋକଗତି ଆଦିରୁ ନିରନ୍ତର ଚାଲି ଆସୁଛି।

13.225.26

भगवन्प्राणिनो बाला दृश्यन्ते मरणं गताः ।
अतिवृद्धाश्च जीवन्तो दृश्यन्ते चिरजीविनः ॥ १३.२२५.२६ ॥

ହେ ଭଗବାନ, ଶିଶୁମାନେ ମୃତ୍ୟୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଉଥିବା ଦେଖାଯାଏ; ଆଉ ଅତିବୃଦ୍ଧମାନେ ଜୀବିତ ରହି ଦୀର୍ଘଜୀବୀ ଦେଖାଯାନ୍ତି।

13.225.27

केवलं कालमरणं न प्रमाणं महेश्वर ।
तस्मान्मे संशय ब्रूहि प्राणिनां जीवकारणम् ॥ १३.२२५.२७ ॥

ହେ ମହେଶ୍ୱର, କେବଳ କାଳମରଣ ପ୍ରମାଣ ନୁହେଁ। ଅତଏବ ମୋର ସଂଶୟ ଦୂର କର ଓ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଜୀବନର କାରଣ କହ।

13.225.28

शृणु तत्कारणं देवि निर्णयस्त्वेक एव सः ।
जीर्णत्वमात्रं कुरुते कालो देहं न पातयेत् ॥ १३.२२५.२८ ॥

ହେ ଦେବୀ, ସେହି କାରଣ ଶୁଣ। ନିର୍ଣ୍ଣୟ ଏକ ହିଁ: କାଳ କେବଳ ଶରୀରକୁ ଜୀର୍ଣ୍ଣ କରେ, ତାକୁ ପତନ କରାଏ ନାହିଁ।

13.225.29

जीर्णे कर्मणि संघातः स्वयमेव विशीर्यते ।
पूर्वकर्मप्रमाणेन जीवितं मृत्युरेव वा ॥ १३.२२५.२९ ॥

ପୂର୍ବକର୍ମ ଜୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ ଶରୀରର ସଂଘାତ ନିଜେ ନିଜେ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ। ପୂର୍ବକର୍ମର ପରିମାଣ ଅନୁସାରେ ଜୀବନ ବା ମୃତ୍ୟୁ ହୁଏ।

13.225.30

यावत्पूर्वकृतं कर्म तावज्जीवति मानवः ।
तत्र कर्मवशाद्बाला म्रियन्ते कालसंक्षयात् ॥ १३.२२५.३० ॥

ପୂର୍ବକୃତ କର୍ମ ଯେତିକି ଥାଏ, ସେତିକି କାଳ ମଣିଷ ବଞ୍ଚେ। ସେଠାରେ କର୍ମର ବଶରେ, କାଳକ୍ଷୟରେ ଶିଶୁମାନେ ମରନ୍ତି।

13.225.31

चिरं जीवन्ति वृद्धाश्च तथा कर्मप्रमाणतः ।
इति ते कथितं देवि निर्विशङ्का भव प्रिये ॥ १३.२२५.३१ ॥

କର୍ମର ପରିମାଣ ଅନୁସାରେ ବୃଦ୍ଧମାନେ ଦୀର୍ଘକାଳ ବଞ୍ଚନ୍ତି। ହେ ଦେବୀ, ଏହା ତୁମକୁ କୁହାଗଲା; ପ୍ରିୟେ, ନିଃସନ୍ଦେହ ହୁଅ।

13.225.32

भगवन्केन वृत्तेन भवन्ति चिरजीविनः ।
अल्पायुषो नराः केन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२२५.३२ ॥

ହେ ଭଗବାନ, କେଉଁ ଆଚରଣରେ ମନୁଷ୍ୟ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ କେଉଁଥିରେ ଅଳ୍ପାୟୁ ହୁଅନ୍ତି? ତାହା ମୋତେ କହିବା ଉଚିତ।

13.225.33

शृणु तत्सर्वमखिलं गुह्यं पथ्यतरं नृणाम् ।
येन वृत्तेन सम्पन्ना भवन्ति चिरजीविनः ॥ १३.२२५.३३ ॥

ଶୁଣ, ତାହା ସମସ୍ତ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଗୁପ୍ତ, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ଅତି ହିତକର; ଯେଉଁ ଆଚରଣରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇ ଲୋକେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୁଅନ୍ତି।

13.225.34

अहिंसा सत्यवचनमक्रोधः क्षीन्तिरार्जवम् ।
गुरूणां नित्यशुश्रूषा वृद्धानामपि पूजनम् ॥ १३.२२५.३४ ॥

ଅହିଂସା, ସତ୍ୟ ବଚନ, କ୍ରୋଧହୀନତା, କ୍ଷମା, ସରଳତା, ଗୁରୁଜନଙ୍କ ନିତ୍ୟ ସେବା ଏବଂ ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କ ପୂଜା।

13.225.35

शौचादकार्यसंत्यागात्सदा पथ्यस्य भोजनम् ।
एवमादिगुणं वृत्तं नराणां दीर्घजीविनाम् ॥ १३.२२५.३५ ॥

ଶୁଚିତାରୁ, ଅକାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୟାଗରୁ, ସଦା ପଥ୍ୟ ଭୋଜନରୁ— ଏହିପରି ଗୁଣଯୁକ୍ତ ଆଚରଣ ଦୀର୍ଘାୟୁ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର।

13.225.36

तपसा ब्रह्मचर्येण रसायननिषेवणात् ।
उदग्रसत्त्वा बलिनो भवन्ति चिरजीविनः।
स्वर्गे वा मानुषे वाऽपि चिरं तिष्ठन्ति धार्मिकाः ॥ १३.२२५.३६ ॥

ତପସ୍ୟା, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ରସାୟନ ଔଷଧ ସେବନରୁ ଉଦାତ୍ତ ସତ୍ତ୍ୱଯୁକ୍ତ ବଳବାନମାନେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୁଅନ୍ତି; ଧାର୍ମିକମାନେ ସ୍ୱର୍ଗରେ କିମ୍ବା ମନୁଷ୍ୟଲୋକରେ ବହୁକାଳ ରହନ୍ତି।

13.225.37

अपरे पापकर्माणः प्रायशोऽनृतवादिनः ।
हिंसाप्रिया गुरुद्विष्टा निष्क्रियाः शौचवर्जिताः ॥ १३.२२५.३७ ॥

ଅନ୍ୟେ ପାପକର୍ମକାରୀ, ପ୍ରାୟଶଃ ମିଥ୍ୟାବାଦୀ, ହିଂସାପ୍ରିୟ, ଗୁରୁଦ୍ବେଷୀ, ନିଷ୍କ୍ରିୟ ଏବଂ ଶୌଚହୀନ ହୋଇଥାନ୍ତି।

13.225.38

नास्तिका घोरकर्माणः सततं मांसपानपाः ।
पापाचारा गुरुद्विष्टाः कोपनाः कलहप्रियाः ॥ १३.२२५.३८ ॥

ନାସ୍ତିକ, ଭୟଙ୍କର କର୍ମକାରୀ, ସର୍ବଦା ମାଂସ ଓ ମଦ୍ୟପାନକାରୀ, ପାପାଚାରୀ, ଗୁରୁଦ୍ବେଷୀ, କ୍ରୋଧୀ ଏବଂ କଳହପ୍ରିୟ।

13.225.39

एवमेवाशुभाचारास्तिष्ठन्ति नरके चिरम् ।
तिर्यग्योनौ तथाऽत्यन्तमल्पास्तिष्ठन्ति मानवाः।
तस्मादल्पायुषो मर्त्यास्तादृशाः सम्भवन्ति ते ॥ १३.२२५.३९ ॥

ସେହିପରି ଅଶୁଭାଚାରୀମାନେ ନରକରେ ଦୀର୍ଘକାଳ ରୁହନ୍ତି; ତିର୍ଯ୍ୟଗ୍ଯୋନିରେ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀର୍ଘକାଳ; ମାନବମାନେ ଅଳ୍ପକାଳ ରୁହନ୍ତି। ତେଣୁ ସେମାନେ ଅଳ୍ପାୟୁ ହୋଇ ଜନ୍ମ ନିଅନ୍ତି।

13.225.40

अगम्यदेशगमनादपथ्यानां च भोजनात् ।
आयुःक्षयो भवेन्नॄणामायुःक्षयकरा हि ते ॥ १३.२२५.४० ॥

ଅଗମ୍ୟ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ଓ ଅପଥ୍ୟ ଭୋଜନ ଖାଇବାରୁ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ଆୟୁ କ୍ଷୟ ହୁଏ; ସେଗୁଡ଼ିକ ହିଁ ଆୟୁ କ୍ଷୟକାରୀ।

13.225.41

भवन्त्यल्पायुषस्तैस्तैरन्यथा चिरजीविनः ।
एतत्ते कथितं सर्वं भूयः श्रोतुं किमिच्छसि ॥ १३.२२५.४१ ॥

ସେହି ସେହି କାରଣରୁ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଅଳ୍ପାୟୁ ହୁଅନ୍ତି, ଏବଂ ତହିଁର ବିପରୀତ ଆଚରଣରେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହୁଅନ୍ତି। ଏ ସବୁ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଲି; ଆଉ କ'ଣ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁଛ?