మహాభారతం · అధ్యాయం 13.225
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.225.1
भगवन्भगनेत्रघ्न मानुषाणां विचेष्टितम् ।
सर्वमात्मकृतं चेति श्रुतं मे भगवन्मतम् ॥ १३.२२५.१ ॥
ఓ భగవంతుడా, భగుని కన్నులను నాశనం చేసినవాడా! మనుషుల కార్యాలన్నీ స్వయంకృతమని నేను విన్నాను; ఇదే భగవంతుని అభిప్రాయం.
13.225.2
लोके ग्रहकृतं सर्वं मत्वा कर्म शुभाशुभम् ।
तदेव ग्रहनक्षत्रं प्रायशः पर्युपासते।
एष मे संशयो देव तं मे त्वं छेत्तुमर्हसि ॥ १३.२२५.२ ॥
లోకంలో ప్రజలు శుభాశుభ కర్మలన్నీ గ్రహకృతమని భావించి, ఎక్కువగా ఆ గ్రహాలనే, నక్షత్రాలనే పూజిస్తారు. ఓ దేవా, ఇదే నా సందేహం; దానిని మీరు నివారించాలి.
13.225.3
स्थाने संशयितं देवि शृणु तत्वविनिश्चयम् ॥ १३.२२५.३ ॥
ఓ దేవీ, నీవు సరిగ్గానే సందేహించావు; ఇప్పుడు తత్త్వ నిశ్చయాన్ని వినుము.
13.225.4
नक्षत्राणि ग्रहाश्चैव शुभाशुभनिवेदकाः ।
मानवानां महाभागे न तु कर्मकराः स्वयम् ॥ १३.२२५.४ ॥
నక్షత్రాలు, గ్రహాలే మనుషుల శుభాశుభాలను తెలియజేసేవి; ఓ మహాభాగా, అవి స్వయంగా కర్మ చేసేవి కావు.
13.225.5
प्रजानां तु हितार्थाय शुभाशुभविधिं प्रति ।
अनागतमतिक्रान्तं ज्योतिश्चक्रेण बोध्यते ॥ १३.२२५.५ ॥
ప్రజల హితం కోసం, శుభాశుభ విధాన విషయంలో, భవిష్యత్తూ గతమూ జ్యోతిశ్చక్రం ద్వారానే తెలియబడతాయి.
13.225.6
किन्तु तत्र शुभं कर्म सुग्रहैस्तु निवेद्यते ।
दुष्कृतस्याशुभैरेव समावायो भवेदिति ॥ १३.२२५.६ ॥
కానీ అక్కడ శుభ కర్మ శుభ గ్రహాల ద్వారా సూచించబడుతుంది; దుష్కర్మ సంబంధం అశుభ గ్రహాలతోనే ఉంటుంది అని.
13.225.7
तस्मात्तु ग्रहवैषम्ये विषमं कुरुते जनः ।
ग्रहसाम्ये शुभं कुर्याज्ज्ञात्वाऽऽत्मानं तथा कृतम् ॥ १३.२२५.७ ॥
అందువల్ల గ్రహాలు విషమంగా ఉన్నప్పుడు మనిషి విషమ కర్మలు చేస్తాడు; గ్రహాలు సమంగా ఉన్నప్పుడు తన కర్మే ఫలమిస్తుందని తెలిసి శుభకర్మ చేయాలి.
13.225.8
केवलं ग्रहनक्षत्रं न करोति शुभाशुभम् ।
सर्वमात्मकृतं कर्म लोकवादो ग्रहा इति ॥ १३.२२५.८ ॥
కేవలం గ్రహాలు, నక్షత్రాలు శుభాశుభాలను చేయవు; సర్వ కర్మలు తన చేతనే చేయబడినవి; గ్రహాలు అనేది లోకోక్తి మాత్రమే.
13.225.9
पृथग्ग्रहाः पृथक्कर्ता कर्ता स्वं भुञ्जते फलम् ।
इति ते कथितं सर्वं विशङ्कां जहि शोभने ॥ १३.२२५.९ ॥
గ్రహాలు వేరువేరు, కర్తలు కూడా వేరువేరు; కర్త తన ఫలాన్నే అనుభవిస్తాడు. ఇవన్నీ నీకు చెప్పాను; ఓ శోభనీ, సందేహాన్ని విడిచిపెట్టు.
13.225.10
भगवन्विविधं कर्म कृत्वा जन्तुः शुभाशुभम् ।
किं तयोः पूर्वकतरं भुङ्क्ते जन्मान्तरे पुनः।
एष मे संशयो देव तं मे त्वं छेत्तुमर्हसि ॥ १३.२२५.१० ॥
భగవంతుడా, జీవుడు అనేక విధాల శుభాశుభ కర్మలు చేసి, మరుజన్మలో ఈ రెండింటిలో ఏది ముందుగా అనుభవిస్తాడు? దేవా, ఇదే నా సందేహం; దాన్ని నువ్వే తొలగించాలి.
13.225.11
स्थाने संशयितं देवि तत्ते वक्ष्यामि तत्वतः ।
अशुभं पूर्वमित्याहुरपरे शुभमित्यपि। ॥ १३.२२५.११ ॥
దేవీ, నీ సందేహం సరైనదే; దాన్ని నీకు తత్త్వతః చెబుతాను. కొందరు ముందుగా అశుభం అంటారు, మరికొందరు శుభం అంటారు.
13.225.12
मिथ्या तदुभयं प्रोक्तं केवलं तद्ब्रवीमि ते ॥ १३.२२५.१२ ॥
ఆ రెండూ అసత్యమని చెప్పబడ్డాయి; దానినే నేను నీకు చెబుతున్నాను.
13.225.13
मानुषे तु पदे कर्म युगपद्भुज्यते सदा ।
यथाकृतं यथायोगमुभयं भुज्यते क्रमात् ॥ १३.२२५.१३ ॥
మానవ స్థితిలో కర్మలు ఎల్లప్పుడూ ఒకేసారి అనుభవించబడతాయి. చేసినదానికి, తగినట్లుగా, రెండూ క్రమంగా అనుభవించబడతాయి.
13.225.14
भुञ्जानाश्चापि दृश्यन्ते क्रमशो भुवि मानवाः ।
ऋद्धिं हानिं सुखं दुःखं तत्सर्वमुभयं भयम् ॥ १३.२२५.१४ ॥
భూమిపై మానవులు క్రమంగా అనుభవిస్తూ కనిపిస్తారు. సమృద్ధి, నష్టం, సుఖం, దుఃఖం — అవన్నీ, ఈ రెండూ, భయమే.
13.225.15
दुःखान्यनुभवन्त्याढ्या दरिद्राश्च सुखानि च ।
यौगपद्याद्धि भुञ्जाना दृश्यन्ते लोकसाक्षिकम् ॥ १३.२२५.१५ ॥
ధనవంతులు దుఃఖాలను అనుభవిస్తారు; దరిద్రులు సుఖాలను అనుభవిస్తారు. ఒకేసారి అనుభవిస్తూ వారు కనిపిస్తారు — ఇది లోకం చూసిన సాక్ష్యం.
13.225.16
नरके स्वर्गलोके च न तथा संस्थितिः प्रिये ।
नित्यं दुःखं हि नरके स्वर्गे नित्यं सुखं तथा ॥ १३.२२५.१६ ॥
ప్రియురాలా, నరకంలోనూ స్వర్గలోకంలోనూ స్థితి అలా ఉండదు. నరకంలో ఎల్లప్పుడూ దుఃఖమే; స్వర్గంలో అలాగే ఎల్లప్పుడూ సుఖమే.
13.225.17
शुभाशुभानामाधिक्यं कर्मणां तत्र सेव्यते ।
निरन्तरं सुखं दुःखं स्वर्गे च नरके भवेत् ॥ १३.२२५.१७ ॥
శుభ మరియు అశుభ కర్మల ఆధిక్యం అక్కడ అనుభవించబడుతుంది. స్వర్గంలో నిరంతరం సుఖం, నరకంలో నిరంతరం దుఃఖం ఉంటుంది.
13.225.18
तत्रापि सुमहद्भुक्त्वा पूर्वमल्पं पुनः शुभे ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं किं भूयः श्रोतुमिच्छसि ॥ १३.२२५.१८ ॥
అక్కడ కూడా ముందు చాలా ఎక్కువగా అనుభవించి, తరువాత కొంచెం అనుభవిస్తారు. శుభురాలా, ఇదంతా నీకు చెప్పాను; ఇంకా ఏమి వినాలనుకుంటున్నావు?
13.225.19
भगवन्प्राणिनो लोके म्रियन्ते केन हेतुना ।
जाताजाता न तिष्ठन्ति तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२२५.१९ ॥
ఓ భగవంతుడా! లోకంలో ప్రాణులు ఏ కారణంతో మరణిస్తాయి? పుట్టినవి ఏవీ నిలవవు. అది నాకు తెలియజేయడం తగినది.
13.225.20
तदहं ते प्रवक्ष्यामि शृणु सत्यं समाहिता ।
आत्मा कर्मक्षयाद्देहं यथा मुञ्चति तच्छृणु ॥ १३.२२५.२० ॥
కావున నేను నీకు చెబుతాను. ఏకాగ్రచిత్తంతో సత్యాన్ని వినుము. కర్మక్షయం వల్ల ఆత్మ దేహాన్ని ఎలా వదులుతుందో ఆ విషయం విను.
13.225.21
शरीरात्मसमाहारो जन्तुरित्यभिधीयते ।
तत्रात्मानं नित्यमाहुरनित्यं क्षेत्रिमुच्यते ॥ १३.२२५.२१ ॥
శరీరము, ఆత్మ కలయికను జంతువు అని అంటారు. అందులో ఆత్మను నిత్యమని, అనిత్యమైనదానిని క్షేత్రి (దేహము) అని అంటారు.
13.225.22
एवं कालेन सङ्क्रान्तं शरीरं जर्झरीकृतम् ।
अकर्मयोग्यं संशीर्णं त्यक्त्वा देही ततो व्रजेत् ॥ १३.२२५.२२ ॥
ఈ విధంగా కాలంతో క్షీణించి, జీర్ణమై, కర్మకు తగనిదిగా విరిగిపోయిన శరీరాన్ని వదిలి, దేహి అక్కడి నుండి వెళ్లిపోతాడు.
13.225.23
नित्यस्यानित्यसंत्यागाल्लोके तन्मरणं विदुः ।
कालं नातिक्रमेरन्हि सदेवासुरमानवाः ॥ १३.२२५.२३ ॥
నిత్యమైనది అనిత్యాన్ని విడిచిపెట్టడమే లోకంలో దాని మరణమని తెలుసు. దేవతలు, అసురులు, మానవులు కూడా కాలాన్ని అతిక్రమించలేరు.
13.225.24
यथाऽऽकाशे न तिष्ठेत द्रव्यं किञ्चिदचेतनम् ।
तथा धावति कालोऽयं क्षणं किञ्चिन्न तिष्ठति ॥ १३.२२५.२४ ॥
ఆకాశంలో ఏ అచేతన పదార్థమూ నిలవనట్లే, ఈ కాలం పరుగెడుతూనే ఉంటుంది; క్షణమైనా ఏదీ నిలవదు.
13.225.25
स पुनर्जायतेऽन्यत्र शरीरं नवमाविशन् ।
एवंलोकगतिर्नित्यमादिप्रभृति वर्तते ॥ १३.२२५.२५ ॥
అతడు మళ్లీ మరోచోట కొత్త శరీరాన్ని ధరించి జన్మిస్తాడు. ఈ విధంగా లోకగతి ఆదినుండి నిరంతరం కొనసాగుతోంది.
13.225.26
भगवन्प्राणिनो बाला दृश्यन्ते मरणं गताः ।
अतिवृद्धाश्च जीवन्तो दृश्यन्ते चिरजीविनः ॥ १३.२२५.२६ ॥
భగవంతుడా, పిల్లలు మరణించడం కనిపిస్తోంది; అతివృద్ధులు మాత్రం జీవిస్తూ దీర్ఘకాలం బ్రతకడం కనిపిస్తోంది.
13.225.27
केवलं कालमरणं न प्रमाणं महेश्वर ।
तस्मान्मे संशय ब्रूहि प्राणिनां जीवकारणम् ॥ १३.२२५.२७ ॥
మహేశ్వరా, కేవలం కాలమరణమే ప్రమాణం కాదు. కాబట్టి నా సందేహాన్ని తీర్చి, ప్రాణుల జీవనానికి కారణమేమిటో చెప్పు.
13.225.28
शृणु तत्कारणं देवि निर्णयस्त्वेक एव सः ।
जीर्णत्वमात्रं कुरुते कालो देहं न पातयेत् ॥ १३.२२५.२८ ॥
దేవీ, ఆ కారణాన్ని విను. నిర్ణయం ఒక్కటే: కాలం శరీరాన్ని జీర్ణం చేస్తుంది కానీ దానిని పడగొట్టదు.
13.225.29
जीर्णे कर्मणि संघातः स्वयमेव विशीर्यते ।
पूर्वकर्मप्रमाणेन जीवितं मृत्युरेव वा ॥ १३.२२५.२९ ॥
పూర్వకర్మ జీర్ణమైనప్పుడు శరీర సంఘాతం తనంతట తానే విడిపోతుంది. పూర్వకర్మ ప్రమాణం ప్రకారం జీవితం లేదా మరణం ఏర్పడుతుంది.
13.225.30
यावत्पूर्वकृतं कर्म तावज्जीवति मानवः ।
तत्र कर्मवशाद्बाला म्रियन्ते कालसंक्षयात् ॥ १३.२२५.३० ॥
పూర్వం చేసిన కర్మ ఎంతవరకు ఉంటుందో అంతవరకు మానవుడు జీవిస్తాడు. అక్కడ కర్మ వశంవల్ల, కాలక్షయంవల్ల బాలురు మరణిస్తారు.
13.225.31
चिरं जीवन्ति वृद्धाश्च तथा कर्मप्रमाणतः ।
इति ते कथितं देवि निर्विशङ्का भव प्रिये ॥ १३.२२५.३१ ॥
కర్మ ప్రమాణం ప్రకారం వృద్ధులు చిరకాలం జీవిస్తారు. దేవీ, ఇది నీకు చెప్పబడింది; ప్రియే, సందేహం లేకుండా ఉండు.
13.225.32
भगवन्केन वृत्तेन भवन्ति चिरजीविनः ।
अल्पायुषो नराः केन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२२५.३२ ॥
భగవంతుడా, ఏ నడవడి వల్ల మనుషులు దీర్ఘాయుష్కులవుతారు, ఏ నడవడి వల్ల అల్పాయుష్కులవుతారు? అది నాకు చెప్పడం తగును.
13.225.33
शृणु तत्सर्वमखिलं गुह्यं पथ्यतरं नृणाम् ।
येन वृत्तेन सम्पन्ना भवन्ति चिरजीविनः ॥ १३.२२५.३३ ॥
వినుము, అది అంతా సమగ్రంగా, రహస్యంగా, మనుషులకు అత్యంత హితకరమైనది; ఏ నడవడితో కూడినవారు దీర్ఘాయుష్కులవుతారో అది.
13.225.34
अहिंसा सत्यवचनमक्रोधः क्षीन्तिरार्जवम् ।
गुरूणां नित्यशुश्रूषा वृद्धानामपि पूजनम् ॥ १३.२२५.३४ ॥
అహింస, సత్యవచనం, క్రోధం లేకపోవడం, క్షమ, ఋజుత్వం, గురువులకు నిత్య సేవ, వృద్ధులను గౌరవించడం.
13.225.35
शौचादकार्यसंत्यागात्सदा पथ्यस्य भोजनम् ।
एवमादिगुणं वृत्तं नराणां दीर्घजीविनाम् ॥ १३.२२५.३५ ॥
శుచితో, చేయరాని పనులను విడిచిపెట్టడంతో, ఎల్లప్పుడు హితకరమైన భోజనంతో— ఇటువంటి గుణాలు గల నడవడి దీర్ఘాయుష్కులైన మనుషులది.
13.225.36
तपसा ब्रह्मचर्येण रसायननिषेवणात् ।
उदग्रसत्त्वा बलिनो भवन्ति चिरजीविनः।
स्वर्गे वा मानुषे वाऽपि चिरं तिष्ठन्ति धार्मिकाः ॥ १३.२२५.३६ ॥
తపస్సు, బ్రహ్మచర్యం, రసాయన ఔషధ సేవనం వల్ల ఉదాత్త సత్త్వం గల బలవంతులు దీర్ఘాయుష్కులవుతారు; ధార్మికులు స్వర్గంలోనైనా మానుష లోకంలోనైనా చిరకాలం ఉంటారు.
13.225.37
अपरे पापकर्माणः प्रायशोऽनृतवादिनः ।
हिंसाप्रिया गुरुद्विष्टा निष्क्रियाः शौचवर्जिताः ॥ १३.२२५.३७ ॥
ఇతరులు పాపకర్మలు చేసేవారు; ఎక్కువగా అసత్యం పలికేవారు, హింసను ఇష్టపడేవారు, గురువులను ద్వేషించేవారు, కర్మను విడిచినవారు, శౌచం లేనివారు.
13.225.38
नास्तिका घोरकर्माणः सततं मांसपानपाः ।
पापाचारा गुरुद्विष्टाः कोपनाः कलहप्रियाः ॥ १३.२२५.३८ ॥
నాస్తికులు, భయంకర కర్మలు చేసేవారు, ఎల్లప్పుడూ మాంసమూ మద్యమూ సేవించేవారు, పాపాచారులు, గురువులను ద్వేషించేవారు, కోపిష్ఠులు, కలహప్రియులు.
13.225.39
एवमेवाशुभाचारास्तिष्ठन्ति नरके चिरम् ।
तिर्यग्योनौ तथाऽत्यन्तमल्पास्तिष्ठन्ति मानवाः।
तस्मादल्पायुषो मर्त्यास्तादृशाः सम्भवन्ति ते ॥ १३.२२५.३९ ॥
ఇదే విధంగా అశుభాచారులు నరకంలో చాలా కాలం ఉంటారు; తిర్యగ్యోనిలో కూడా అత్యంతకాలం ఉంటారు; మానవులు తక్కువ కాలం ఉంటారు. అందువల్ల అలాంటివారు అల్పాయుష్కులుగా జన్మిస్తారు.
13.225.40
अगम्यदेशगमनादपथ्यानां च भोजनात् ।
आयुःक्षयो भवेन्नॄणामायुःक्षयकरा हि ते ॥ १३.२२५.४० ॥
అగమ్య ప్రదేశాలకు వెళ్ళడం వల్ల, అపథ్యాలను తినడం వల్ల మనుషుల ఆయుష్షు క్షీణిస్తుంది; అవే ఆయుష్షును క్షీణింపజేసేవి.
13.225.41
भवन्त्यल्पायुषस्तैस्तैरन्यथा चिरजीविनः ।
एतत्ते कथितं सर्वं भूयः श्रोतुं किमिच्छसि ॥ १३.२२५.४१ ॥
ఆయా కారణాల వల్ల మనుషులు అల్పాయుష్కులవుతారు; వాటికి విరుద్ధంగా ప్రవర్తిస్తే దీర్ఘాయుష్కులవుతారు. ఇవన్నీ నీకు చెప్పాను; ఇంకా ఏమి వినాలని కోరుకుంటావు?