ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.225
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.225.1
भगवन्भगनेत्रघ्न मानुषाणां विचेष्टितम् ।
सर्वमात्मकृतं चेति श्रुतं मे भगवन्मतम् ॥ १३.२२५.१ ॥
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਭਗ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ! ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਆਪਣੇ ਹੀ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਇਹ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ; ਇਹੀ ਭਗਵਾਨ ਦਾ ਮਤ ਹੈ।
13.225.2
लोके ग्रहकृतं सर्वं मत्वा कर्म शुभाशुभम् ।
तदेव ग्रहनक्षत्रं प्रायशः पर्युपासते।
एष मे संशयो देव तं मे त्वं छेत्तुमर्हसि ॥ १३.२२५.२ ॥
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ-ਅਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਕੀਤੇ ਮੰਨ ਕੇ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਗ੍ਰਹਾਂ-ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਦੇਵ, ਇਹੀ ਮੇਰਾ ਸੰਸਾ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਆਪ ਹੀ ਦੂਰ ਕਰੋ।
13.225.3
स्थाने संशयितं देवि शृणु तत्वविनिश्चयम् ॥ १३.२२५.३ ॥
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੂੰ ਠੀਕ ਹੀ ਸੰਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਹੁਣ ਤਤਵ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਸੁਣ।
13.225.4
नक्षत्राणि ग्रहाश्चैव शुभाशुभनिवेदकाः ।
मानवानां महाभागे न तु कर्मकराः स्वयम् ॥ १३.२२५.४ ॥
ਨਕਸ਼ਤਰ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਹੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ-ਅਸ਼ੁਭ ਦੱਸਣ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਹੇ ਮਹਾਭਾਗੇ, ਉਹ ਆਪ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।
13.225.5
प्रजानां तु हितार्थाय शुभाशुभविधिं प्रति ।
अनागतमतिक्रान्तं ज्योतिश्चक्रेण बोध्यते ॥ १३.२२५.५ ॥
ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਹਿਤ ਲਈ, ਸ਼ੁਭ-ਅਸ਼ੁਭ ਦੀ ਵਿਧੀ ਬਾਰੇ, ਭਵਿੱਖ ਅਤੇ ਬੀਤਿਆ ਜੋਤਿਸ਼ ਚੱਕਰ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.225.6
किन्तु तत्र शुभं कर्म सुग्रहैस्तु निवेद्यते ।
दुष्कृतस्याशुभैरेव समावायो भवेदिति ॥ १३.२२५.६ ॥
ਪਰ ਉੱਥੇ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਬੁਰੇ ਕਰਮ ਦਾ ਸੰਯੋਗ ਅਸ਼ੁਭ ਗ੍ਰਹਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
13.225.7
तस्मात्तु ग्रहवैषम्ये विषमं कुरुते जनः ।
ग्रहसाम्ये शुभं कुर्याज्ज्ञात्वाऽऽत्मानं तथा कृतम् ॥ १३.२२५.७ ॥
ਇਸ ਲਈ ਗ੍ਰਹ ਵਿਸ਼ਮ ਹੋਣ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਵਿਸ਼ਮ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਗ੍ਰਹ ਸਮ ਹੋਣ ਤੇ, ਆਪਣਾ ਕੀਤਾ ਹੀ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
13.225.8
केवलं ग्रहनक्षत्रं न करोति शुभाशुभम् ।
सर्वमात्मकृतं कर्म लोकवादो ग्रहा इति ॥ १३.२२५.८ ॥
ਕੇਵਲ ਗ੍ਰਹ ਅਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰ ਸ਼ੁਭ-ਅਸ਼ੁਭ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ; ਸਾਰਾ ਕਰਮ ਆਪਣਾ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਗ੍ਰਹ ਤਾਂ ਲੋਕ-ਕਥਨ ਹੀ ਹਨ।
13.225.9
पृथग्ग्रहाः पृथक्कर्ता कर्ता स्वं भुञ्जते फलम् ।
इति ते कथितं सर्वं विशङ्कां जहि शोभने ॥ १३.२२५.९ ॥
ਗ੍ਰਹ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਕਰਤਾ ਵੀ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਹਨ; ਕਰਤਾ ਆਪਣਾ ਹੀ ਫਲ ਭੋਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ; ਹੇ ਸ਼ੋਭਨੇ, ਸ਼ੰਕਾ ਛੱਡ ਦੇ।
13.225.10
भगवन्विविधं कर्म कृत्वा जन्तुः शुभाशुभम् ।
किं तयोः पूर्वकतरं भुङ्क्ते जन्मान्तरे पुनः।
एष मे संशयो देव तं मे त्वं छेत्तुमर्हसि ॥ १३.२२५.१० ॥
ਹੇ ਭਗਵਨ, ਜੀਵ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ-ਅਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਕਰਕੇ, ਪੁਨਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਹੜਾ ਪਹਿਲਾਂ ਭੋਗਦਾ ਹੈ? ਹੇ ਦੇਵ, ਇਹੀ ਮੇਰਾ ਸ਼ੰਕਾ ਹੈ; ਉਸਨੂੰ ਆਪ ਹੀ ਕੱਟਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
13.225.11
स्थाने संशयितं देवि तत्ते वक्ष्यामि तत्वतः ।
अशुभं पूर्वमित्याहुरपरे शुभमित्यपि। ॥ १३.२२५.११ ॥
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੇਰਾ ਸ਼ੰਕਾ ਠੀਕ ਹੀ ਹੈ; ਉਹ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੱਤਵਤਃ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਕੁਝ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਪਹਿਲਾਂ ਅਸ਼ੁਭ, ਦੂਸਰੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਭ।
13.225.12
मिथ्या तदुभयं प्रोक्तं केवलं तद्ब्रवीमि ते ॥ १३.२२५.१२ ॥
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਝੂਠ ਕਹੇ ਗਏ ਹਨ; ਕੇਵਲ ਇਹੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
13.225.13
मानुषे तु पदे कर्म युगपद्भुज्यते सदा ।
यथाकृतं यथायोगमुभयं भुज्यते क्रमात् ॥ १३.२२५.१३ ॥
ਮਨੁੱਖੀ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਕਰਮ ਸਦਾ ਇਕੱਠੇ ਭੋਗੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਉਚਿਤ ਹੋਵੇ, ਦੋਵੇਂ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਗੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
13.225.14
भुञ्जानाश्चापि दृश्यन्ते क्रमशो भुवि मानवाः ।
ऋद्धिं हानिं सुखं दुःखं तत्सर्वमुभयं भयम् ॥ १३.२२५.१४ ॥
ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਨੁੱਖ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਗਦੇ ਦਿਸਦੇ ਹਨ। ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਅਤੇ ਹਾਨੀ, ਸੁਖ ਅਤੇ ਦੁੱਖ — ਉਹ ਸਭ, ਦੋਵੇਂ, ਭੈ ਹੀ ਹਨ।
13.225.15
दुःखान्यनुभवन्त्याढ्या दरिद्राश्च सुखानि च ।
यौगपद्याद्धि भुञ्जाना दृश्यन्ते लोकसाक्षिकम् ॥ १३.२२५.१५ ॥
ਅਮੀਰ ਲੋਕ ਦੁੱਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਸੁਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ। ਇਕੱਠੇ ਭੋਗਦੇ ਹੋਏ ਹੀ ਉਹ ਦਿਸਦੇ ਹਨ — ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੱਖ ਗਵਾਹ ਹੈ।
13.225.16
नरके स्वर्गलोके च न तथा संस्थितिः प्रिये ।
नित्यं दुःखं हि नरके स्वर्गे नित्यं सुखं तथा ॥ १३.२२५.१६ ॥
ਪਿਆਰੀਏ, ਨਰਕ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਹਾਲਤ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਦੁੱਖ ਹੀ ਹੈ; ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਦਾ ਸੁਖ ਹੈ।
13.225.17
शुभाशुभानामाधिक्यं कर्मणां तत्र सेव्यते ।
निरन्तरं सुखं दुःखं स्वर्गे च नरके भवेत् ॥ १३.२२५.१७ ॥
ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਅਸ਼ੁਭ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਅਧਿਕਤਾ ਉੱਥੇ ਭੋਗੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਖ ਅਤੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
13.225.18
तत्रापि सुमहद्भुक्त्वा पूर्वमल्पं पुनः शुभे ।
एतत्ते सर्वमाख्यातं किं भूयः श्रोतुमिच्छसि ॥ १३.२२५.१८ ॥
ਉੱਥੇ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭੋਗ ਕੇ ਫਿਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਭੋਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ; ਹੁਣ ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ?
13.225.19
भगवन्प्राणिनो लोके म्रियन्ते केन हेतुना ।
जाताजाता न तिष्ठन्ति तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२२५.१९ ॥
ਹੇ ਭਗਵਾਨ! ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣੀ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਮਰਦੇ ਹਨ? ਜੋ ਜੰਮਦੇ ਹਨ ਉਹ ਟਿਕਦੇ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਣਾ ਤੁਹਾਡਾ ਫਰਜ਼ ਹੈ।
13.225.20
तदहं ते प्रवक्ष्यामि शृणु सत्यं समाहिता ।
आत्मा कर्मक्षयाद्देहं यथा मुञ्चति तच्छृणु ॥ १३.२२५.२० ॥
ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਇਕਾਗਰ ਮਨ ਨਾਲ ਸੱਚ ਸੁਣ। ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਨਾਲ ਆਤਮਾ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਛੱਡਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਣ।
13.225.21
शरीरात्मसमाहारो जन्तुरित्यभिधीयते ।
तत्रात्मानं नित्यमाहुरनित्यं क्षेत्रिमुच्यते ॥ १३.२२५.२१ ॥
ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਦੇ ਮੇਲ ਨੂੰ ਜੀਵ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਅਤੇ ਅਨਿੱਤ ਨੂੰ ਖੇਤਰੀ (ਦੇਹ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.225.22
एवं कालेन सङ्क्रान्तं शरीरं जर्झरीकृतम् ।
अकर्मयोग्यं संशीर्णं त्यक्त्वा देही ततो व्रजेत् ॥ १३.२२५.२२ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਾਲ ਨਾਲ ਜਰਜਰ ਹੋਏ, ਕਰਮ ਲਈ ਅਯੋਗ ਅਤੇ ਖੰਡਰ ਹੋਏ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਦੇਹੀ ਫਿਰ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.225.23
नित्यस्यानित्यसंत्यागाल्लोके तन्मरणं विदुः ।
कालं नातिक्रमेरन्हि सदेवासुरमानवाः ॥ १३.२२५.२३ ॥
ਨਿੱਤ ਦਾ ਅਨਿੱਤ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਕਾਲ ਨੂੰ ਲੰਘ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ।
13.225.24
यथाऽऽकाशे न तिष्ठेत द्रव्यं किञ्चिदचेतनम् ।
तथा धावति कालोऽयं क्षणं किञ्चिन्न तिष्ठति ॥ १३.२२५.२४ ॥
ਜਿਵੇਂ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਚੇਤਨ ਵਸਤੂ ਨਹੀਂ ਟਿਕਦੀ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਇਹ ਕਾਲ ਦੌੜਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਪਲ ਭਰ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਠਹਿਰਦਾ।
13.225.25
स पुनर्जायतेऽन्यत्र शरीरं नवमाविशन् ।
एवंलोकगतिर्नित्यमादिप्रभृति वर्तते ॥ १३.२२५.२५ ॥
ਉਹ ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਨਵਾਂ ਸਰੀਰ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਤੀ ਆਦਿ ਕਾਲ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਚਲਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।
13.225.26
भगवन्प्राणिनो बाला दृश्यन्ते मरणं गताः ।
अतिवृद्धाश्च जीवन्तो दृश्यन्ते चिरजीविनः ॥ १३.२२५.२६ ॥
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਬੱਚੇ ਮੌਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਬੁੱਢੇ ਜੀਉਂਦੇ ਰਹਿ ਕੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
13.225.27
केवलं कालमरणं न प्रमाणं महेश्वर ।
तस्मान्मे संशय ब्रूहि प्राणिनां जीवकारणम् ॥ १३.२२५.२७ ॥
ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਕੇਵਲ ਕਾਲ ਨਾਲ ਹੋਈ ਮੌਤ ਹੀ ਪ੍ਰਮਾਣ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ ਮੇਰਾ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ ਅਤੇ ਦੱਸੋ ਕਿ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਕੀ ਹੈ।
13.225.28
शृणु तत्कारणं देवि निर्णयस्त्वेक एव सः ।
जीर्णत्वमात्रं कुरुते कालो देहं न पातयेत् ॥ १३.२२५.२८ ॥
ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਹ ਕਾਰਨ ਸੁਣ। ਨਿਰਣਾ ਇੱਕੋ ਹੀ ਹੈ: ਕਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਜੀਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਡਿੱਗਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ।
13.225.29
जीर्णे कर्मणि संघातः स्वयमेव विशीर्यते ।
पूर्वकर्मप्रमाणेन जीवितं मृत्युरेव वा ॥ १३.२२५.२९ ॥
ਪੂਰਬਲਾ ਕਰਮ ਜੀਰਨ ਹੋਣ ਤੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸੰਘਾਤ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਖਿੰਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਬਲੇ ਕਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵਨ ਜਾਂ ਮੌਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
13.225.30
यावत्पूर्वकृतं कर्म तावज्जीवति मानवः ।
तत्र कर्मवशाद्बाला म्रियन्ते कालसंक्षयात् ॥ १३.२२५.३० ॥
ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਕਰਮ ਜਿੰਨਾ ਹੈ, ਮਨੁੱਖ ਓਨਾ ਚਿਰ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਕਰਮ ਦੇ ਵਸ ਹੋ ਕੇ, ਕਾਲ ਦੇ ਖੈ ਨਾਲ ਬੱਚੇ ਮਰਦੇ ਹਨ।
13.225.31
चिरं जीवन्ति वृद्धाश्च तथा कर्मप्रमाणतः ।
इति ते कथितं देवि निर्विशङ्का भव प्रिये ॥ १३.२२५.३१ ॥
ਕਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਅਨੁਸਾਰ ਬਜ਼ੁਰਗ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਤੈਨੂੰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ; ਪਿਆਰੀਏ, ਸ਼ੰਕਾ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾ।
13.225.32
भगवन्केन वृत्तेन भवन्ति चिरजीविनः ।
अल्पायुषो नराः केन तन्मे शंसितुमर्हसि ॥ १३.२२५.३२ ॥
ਭਗਵਾਨ, ਕਿਸ ਆਚਰਣ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸ ਨਾਲ ਥੋੜ੍ਹੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ? ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
13.225.33
शृणु तत्सर्वमखिलं गुह्यं पथ्यतरं नृणाम् ।
येन वृत्तेन सम्पन्ना भवन्ति चिरजीविनः ॥ १३.२२५.३३ ॥
ਸੁਣ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸੰਪੂਰਨ, ਗੁਪਤ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਅਤਿ ਹਿਤਕਾਰੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਆਚਰਣ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਲੋਕ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
13.225.34
अहिंसा सत्यवचनमक्रोधः क्षीन्तिरार्जवम् ।
गुरूणां नित्यशुश्रूषा वृद्धानामपि पूजनम् ॥ १३.२२५.३४ ॥
ਅਹਿੰਸਾ, ਸੱਚ ਬੋਲਣਾ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾ ਹੋਣਾ, ਖਿਮਾ, ਸਿੱਧਾਪਣ, ਗੁਰੂਆਂ ਦੀ ਨਿੱਤ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ।
13.225.35
शौचादकार्यसंत्यागात्सदा पथ्यस्य भोजनम् ।
एवमादिगुणं वृत्तं नराणां दीर्घजीविनाम् ॥ १३.२२५.३५ ॥
ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ, ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਤਿਆਗਣ ਨਾਲ, ਸਦਾ ਹਿਤਕਾਰੀ ਭੋਜਨ ਨਾਲ— ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਆਚਰਣ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਹੈ।
13.225.36
तपसा ब्रह्मचर्येण रसायननिषेवणात् ।
उदग्रसत्त्वा बलिनो भवन्ति चिरजीविनः।
स्वर्गे वा मानुषे वाऽपि चिरं तिष्ठन्ति धार्मिकाः ॥ १३.२२५.३६ ॥
ਤਪ, ਬ੍ਰਹਮਚਰਜ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਸੇਵਨ ਨਾਲ ਉੱਚੇ ਸੱਤਵ ਵਾਲੇ ਬਲਵਾਨ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਧਾਰਮਿਕ ਲੋਕ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖਲੋਕ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
13.225.37
अपरे पापकर्माणः प्रायशोऽनृतवादिनः ।
हिंसाप्रिया गुरुद्विष्टा निष्क्रियाः शौचवर्जिताः ॥ १३.२२५.३७ ॥
ਹੋਰ ਪਾਪ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਅਕਸਰ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ, ਹਿੰਸਾ ਪਿਆਰੇ, ਗੁਰੂਆਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਕਰਮਹੀਣ ਅਤੇ ਸ਼ੌਚ ਰਹਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
13.225.38
नास्तिका घोरकर्माणः सततं मांसपानपाः ।
पापाचारा गुरुद्विष्टाः कोपनाः कलहप्रियाः ॥ १३.२२५.३८ ॥
ਨਾਸਤਿਕ, ਭਿਆਨਕ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸਦਾ ਮਾਸ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲੇ, ਪਾਪੀ ਆਚਰਨ ਵਾਲੇ, ਗੁਰੂਆਂ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ, ਗੁੱਸੇਖੋਰ ਅਤੇ ਝਗੜਾਲੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
13.225.39
एवमेवाशुभाचारास्तिष्ठन्ति नरके चिरम् ।
तिर्यग्योनौ तथाऽत्यन्तमल्पास्तिष्ठन्ति मानवाः।
तस्मादल्पायुषो मर्त्यास्तादृशाः सम्भवन्ति ते ॥ १३.२२५.३९ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸ਼ੁਭ ਆਚਰਨ ਵਾਲੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਪਸ਼ੂ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ; ਮਨੁੱਖ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਅਜਿਹੇ ਮਰਤ ਅਲਪਾਯੂ ਹੋ ਕੇ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
13.225.40
अगम्यदेशगमनादपथ्यानां च भोजनात् ।
आयुःक्षयो भवेन्नॄणामायुःक्षयकरा हि ते ॥ १३.२२५.४० ॥
ਅਗਮ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਅਤੇ ਅਪਥ ਭੋਜਨ ਖਾਣ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਘਟਦੀ ਹੈ; ਉਹੀ ਉਮਰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
13.225.41
भवन्त्यल्पायुषस्तैस्तैरन्यथा चिरजीविनः ।
एतत्ते कथितं सर्वं भूयः श्रोतुं किमिच्छसि ॥ १३.२२५.४१ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ-ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਅਲਪਾਯੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਉਲਟ ਆਚਰਨ ਨਾਲ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ; ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ?