మహాభారతం · అధ్యాయం 13.229
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.229.1
भगवन्सर्वलोकेश त्रिपुरार्दन शङ्कर ।
कीदृशा यमदण्डास्ते कीदृशाः परिचारकाः ॥ १३.२२९.१ ॥
ఓ భగవంతుడా, సర్వలోకాధిపతీ, త్రిపురాసుర సంహారీ, శంకరా! యముని దండాలు ఎలాంటివి? అతని సేవకులు ఎలాంటివారు?
13.229.2
कथं मृतास्ते गच्छन्ति प्राणिनो यमसादनम् ।
कीदृशं भवनं तस्य कथं दण्डयति प्रजाः।
एतत्सर्वं महादेव श्रोतुमिच्छाम्यहं प्रभो ॥ १३.२२९.२ ॥
చనిపోయిన ప్రాణులు యమలోకానికి ఎలా వెళ్తారు? అతని భవనం ఎలాంటిది, అతడు ప్రజలను ఎలా శిక్షిస్తాడు? ఓ మహాదేవా, ఓ ప్రభూ, ఇవన్నీ వినాలని కోరుకుంటున్నాను.
13.229.3
शृणु कल्याणि तत्सर्वं यत्ते देवि मनःप्रियम् ।
दक्षिणस्यां दिशि शुभे यमस्य सदनं महत् ॥ १३.२२९.३ ॥
ఓ కల్యాణీ, విను, నీ మనసుకు ప్రియమైనదంతా. ఓ దేవీ, ఓ శుభే, దక్షిణ దిశలో యముని మహా నివాసం ఉంది.
13.229.4
विचित्रं रमणीयं च नानाभावसमन्वितम् ।
पितृभिः प्रेतसङ्घैश्च यमदूतैश्च सन्ततम् ॥ १३.२२९.४ ॥
అది అద్భుతమైనది, రమణీయమైనది, అనేక భావాలతో కూడినది; పితృదేవతలు, ప్రేతసమూహాలు, యమదూతలతో ఎల్లప్పుడూ నిండి ఉంటుంది.
13.229.5
प्राणिसङ्घैश्च बहुभिः कर्मवश्यैश्च पूरितम् ।
तत्रास्ते दण्डयन्नित्यं यमो लोकहिते रतः ॥ १३.२२९.५ ॥
అది అనేక ప్రాణిసమూహాలతో, తమ కర్మవశంలో ఉన్న అనేకులతో నిండి ఉంటుంది. అక్కడ యముడు నిత్యం దండిస్తూ, లోకహితంలో రమిస్తూ ఉంటాడు.
13.229.6
मायया सततं वेत्ति प्राणिनां यच्छुभाशुभम् ।
मायया संहरंस्तत्र प्राणिसङ्घान्यतस्ततः ॥ १३.२२९.६ ॥
తన మాయతో అతడు ప్రాణుల శుభాశుభాలను ఎల్లప్పుడూ తెలుసుకుంటాడు. మాయతోనే అక్కడ ప్రాణిసమూహాలను ఇటు అటు నుండి సమీకరిస్తాడు.
13.229.7
तस्य मायामयाः पाशा न वेद्यन्ते सुरासुरैः ।
को हि मानुषमात्रस्तु देवस्य चरितं महत् ॥ १३.२२९.७ ॥
ఆయన మాయతో కూడిన పాశాలను దేవతలూ అసురులూ కూడా తెలుసుకోలేరు. సామాన్య మానవుడు దేవుని మహత్తర చరితను ఎలా తెలుసుకోగలడు?
13.229.8
एवं संवसतस्तस्य यमस्य परिचारकाः ।
गृहीत्वा सन्नयन्त्येव प्राणिनः क्षीणकर्मणः।
यन केनापदेशेन त्वपदेशसमुद्भवाः ॥ १३.२२९.८ ॥
ఇలా యముని సేవకులు, కర్మ క్షీణించిన ప్రాణులను పట్టుకుని తీసుకువెళ్తారు. ఏదో ఒక సాకుతో వారు ప్రత్యక్షమవుతారు.
13.229.9
कर्मणा प्राणिनो लोके उत्तमाधममध्यमाः ।
यथार्हं तान्समादाय नयन्ति यमसादनम् ॥ १३.२२९.९ ॥
లోకంలో కర్మను బట్టి ప్రాణులు ఉత్తములు, అధములు, మధ్యములు అని ఉంటారు. వారికి తగినట్లు వారిని తీసుకుని యముని నివాసానికి తీసుకువెళ్తారు.
13.229.10
धार्मिकानुत्तमान्विद्धि स्वर्गिणस्ते यथाऽमराः ।
त्रिषु जन्म लभन्ते ये कर्मणा मध्यमाः स्मृताः।
तिर्यङनरकगन्तारो ह्यधमास्ते नराधमाः ॥ १३.२२९.१० ॥
ధార్మికులను ఉత్తములుగా తెలుసుకో; వారు దేవతల వలె స్వర్గవాసులు. కర్మచేత మధ్యములుగా చెప్పబడిన వారు మూడు విధాల జన్మలను పొందుతారు. తిర్యక్కు, నరకానికి వెళ్లేవారే అధములు, నరాధములు.
13.229.11
पन्थानस्त्रिविधा दृष्टाः सर्वेषां गतजीविनाम् ।
रमणीयं निराबाधं दुर्दर्शमिति नामतः ॥ १३.२२९.११ ॥
జీవితాన్ని విడిచిన వారందరికీ మూడు విధాల మార్గాలు కనిపించబడ్డాయి. వాటి పేర్లు రమణీయం, నిరాబాధం, దుర్దర్శం.
13.229.12
रमणीयं तु यन्मार्गं पताकाध्वजसङ्कुलम् ।
धूपितं सिक्तसंमृष्टं पुष्पमालाभिसङ्कुलम् ॥ १३.२२९.१२ ॥
రమణీయమైన ఆ మార్గం పతాకలు, ధ్వజాలతో నిండి ఉంటుంది; ధూపంతో సుగంధమై, నీటితో చల్లబడి, శుభ్రపరచబడి, పుష్పమాలలతో నిండి ఉంటుంది.
13.229.13
मनोहरं सुखस्पर्शं गच्छतामेव तद्भवेत् ।
निराबाधं यथालोकं सुप्रशस्तं कृतं भवेत् ॥ १३.२२९.१३ ॥
మనోహరమైనది, స్పర్శకు సుఖమైనది అయిన ఆ మార్గం నడిచేవారికి అడ్డులేకుండా, కంటికి కనిపించినంత వరకు చక్కగా సిద్ధం చేయబడి ఉంటుంది.
13.229.14
तृतीयं यत्तु दुर्दर्शं दुर्गन्धि तमसा वृतम् ।
परुषं शर्कराकीर्णं श्वदंष्ट्राबहुलं भृशम्।
किमिकीटसमाकीर्णं भजतामतिदुर्गमम् ॥ १३.२२९.१४ ॥
మూడవది చూడటానికే భయంకరమైనది, దుర్గంధంతో నిండినది, చీకటితో కప్పబడినది, కఠినమైనది, రాళ్లతో నిండినది, కుక్క కోరలవంటి ముళ్లతో అధికంగా ఉన్నది, పురుగులు కీటకాలతో నిండినది; దానిలో నడిచేవారికి అది మిక్కిలి దుర్గమమైనది.
13.229.15
मार्गैरेवं त्रिभिर्नित्यमुत्तमाधममध्यमान् ।
सन्नयन्ति यथा काले तन्मे शृणु शुचिस्मिते ॥ १३.२२९.१५ ॥
ఈ మూడు మార్గాల ద్వారానే వారు ఎల్లప్పుడూ ఉత్తములను, అధములను, మధ్యములను తగిన సమయంలో తీసుకుపోతారు; ఓ పవిత్ర నవ్వుగలదానా, అది నా నుండి విను.
13.229.16
उत्तमानन्तकाले तु यमदूताः सुसंवृताः ।
नयन्ति सुखमादाय रमणीयपथेन वै ॥ १३.२२९.१६ ॥
కానీ అంత్యకాలంలో యమదూతలు, బాగా సిద్ధమై, ఉత్తములను సుఖంగా తీసుకుని, నిజంగా రమణీయమైన మార్గం ద్వారా తీసుకువెళ్తారు.
13.229.17
भगवंस्तत्र चात्मानं त्यक्तदेहं निराश्रयम् ।
अदृश्यं कथमादाय सन्नयन्ति यमान्तिकम् ॥ १३.२२९.१७ ॥
భగవాన్, అక్కడ శరీరాన్ని విడిచి, ఆధారం లేకుండా, కనిపించని ఆత్మను యమదూతలు ఎలా తీసుకుని యముని సమీపానికి తీసుకువెళ్తారు?
13.229.18
शृणु भामिनि तत्स्रवं त्रिविधं देहकारणम् ।
कर्मवश्यं भोगवश्यं दुःखवश्यमिति प्रिये ॥ १३.२२९.१८ ॥
భామినీ, విను; అది మూడు విధాలైన దేహకారణం: కర్మవశం, భోగవశం, దుఃఖవశం అని, ప్రియురాలా.
13.229.19
मानुषं कर्मवश्यं स्याद्द्वितीयं भोगसाधनम् ।
तृतीयं यातनावश्यं शरीरं मायया कृतम्।
यमलोके न चान्यत्र दृश्यते यातनायुतम् ॥ १३.२२९.१९ ॥
మానవ శరీరం కర్మకు లోబడినది; రెండవది భోగానికి సాధనం; మూడవది యాతనకు లోబడినది; ఈ శరీరం మాయచే సృష్టించబడింది. యమలోకం తప్ప మరెక్కడా యాతనతో కూడినది కనిపించదు.
13.229.20
शरीरैर्यातनावश्यैर्जीवानामुच्य भामिनि ।
नयन्ति यामिकास्तत्र प्राणिनो मायया मृतान् ॥ १३.२२९.२० ॥
ఓ భామినీ! యాతనకు లోబడిన ఆ శరీరాలతో జీవులు అక్కడకు తీసుకెళ్లబడతారు. అక్కడ యమదూతలు మాయచే మరణించిన ప్రాణులను తీసుకెళ్తారు.
13.229.21
मध्यमान्योधवेषेण मध्यमेन पथा तथा ॥ १३.२२९.२१ ॥
మధ్యములను యోధుల వేషంలో, మధ్యమ మార్గంలో అలాగే (తీసుకెళ్తారు).
13.229.22
चण्डालवेषास्त्वधमान्गृहीत्वा भर्त्सतर्जनैः ।
आकर्षन्तस्तथा पाशैर्दुर्दर्शेन नयन्ति तान् ॥ १३.२२९.२२ ॥
కానీ చండాల వేషధారులు అధములను పట్టుకొని, తిట్టి బెదిరిస్తూ, పాశాలతో లాగుతూ, భయంకరంగా వారిని తీసుకెళ్తారు.
13.229.23
त्रिविधानेवमादाय नयन्ति यमसादनम् ।
धर्मासनगतं दक्षं भ्राजमानं स्वतेजसा ॥ १३.२२९.२३ ॥
ఈ విధంగా మూడు రకాల వారినీ తీసుకుని యముని నివాసానికి తీసుకెళ్తారు; అక్కడ ధర్మాసనంపై కూర్చున్న దక్షుడు (యముడు) తన తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తున్నాడు.
13.229.24
लोकपालं सहाध्यक्षं तथैव परिषद्गतम् ।
दर्शयन्ति महाभागे यामिकास्तं निवेद्य ते
पूजयन्दण्डयन्कांश्चित्तेषां शृण्वञ्शुभाशुभम् ।
व्याहृतो बहुसाहस्रैस्तत्रास्ते सततं यमः ॥ १३.२२९.२४ ॥
లోకపాలుని, ఆయన అధ్యక్షులతో కలిసి సభలో ఉన్న ఆయనను, ఓ మహాభాగే, యమదూతలు తెలియజేసి చూపుతారు. వారు కొందరిని గౌరవిస్తారు, కొందరిని దండిస్తారు; వారి మంచి చెడు కర్మలను వింటూ వేలాదిమంది పిలిచే యముడు అక్కడ నిరంతరం ఉంటాడు.
13.229.26
गतानां तु यमस्तेषामुत्तमानभिपूजया ।
अभिसङ्गृह्य विधिवत्पृष्ट्वा स्वागतकौशलम्।
प्रस्तुत्य तत्कृतं तेषां लोकं संदिशते यमः ॥ १३.२२९.२६ ॥
మరణించిన వారిలో ఉత్తములను యముడు గౌరవంతో స్వీకరించి, విధి ప్రకారం క్షేమం అడిగి, వారు చేసిన కర్మలను ప్రస్తావించి, ఒక లోకానికి పంపుతాడు.
13.229.27
यमेनैवमनुज्ञाता यान्ति पश्चात्त्रिविष्टपम् ॥ १३.२२९.२७ ॥
యముడు ఈ విధంగా అనుమతించగా, వారు తరువాత త్రివిష్టపానికి (స్వర్గానికి) వెళ్తారు.
13.229.28
मध्यमानां यमस्तेषां श्रुत्वा कर्म यथातथम् ।
जायन्तां मानुषेष्वेव इति संदिशते च तान् ॥ १३.२२९.२८ ॥
మధ్యములైన వారి కర్మలను యథార్థంగా విని, యముడు 'వీరు మనుష్యులలోనే జన్మించుగాక' అని వారికి ఆజ్ఞాపిస్తాడు.
13.229.29
अधमान्पाशसंयुक्तान्यमो नावेक्षते गतान् ।
यमस्य पुरुषा घोराश्चण्डालसमदर्शनाः।
यातनाः प्रापयन्त्येताँल्लोकपालस्य शासनात् ॥ १३.२२९.२९ ॥
అధములు పాశాలతో బంధింపబడి ఉంటారు; యముడు వారిని చూడడు. చండాలుల వంటి రూపం గల యముని భయంకర సేవకులు, లోకపాలుని ఆజ్ఞతో వారికి వేదనలు కలిగిస్తారు.
13.229.30
भिन्दन्तश्च तुदन्तश्च प्रकर्षन्तो यतस्ततः ।
क्रोशन्तः पातयन्त्येतान्मिथो गर्तेष्ववाङ्मुखान् ॥ १३.२२९.३० ॥
పొడుస్తూ, కొడుతూ, అటూ ఇటూ ఈడ్చుతూ, అరుస్తూ, వారిని గుంతలలో ముఖం క్రిందికి త్రోస్తారు.
13.229.31
संयामिन्यः शिलास्तेषां पतन्ति शिरसि प्रिये ।
अयोमुखाः कङ्कवला भक्षयन्ति सुदारुणाः ॥ १३.२२९.३१ ॥
ప్రియా, సంయామినిలోని రాళ్ళు వారి తలలపై పడతాయి; ఇనుప ముఖాలు గల, అత్యంత క్రూరమైన కంకపక్షులు వారిని తింటాయి.
13.229.32
असिपत्रवने घोरे चारयन्ति तथा परान् ।
तीक्ष्णदंष्ट्रास्तथा श्वानः कांश्चित्तत्र ह्यदन्ति वै ॥ १३.२२९.३२ ॥
అసిపత్రవనం అనే భయంకరమైన అడవిలో వారు ఇతరులను తిప్పుతారు; అక్కడ పదునైన కోరలున్న కుక్కలు కొందరిని తినివేస్తాయి.
13.229.33
तत्र वैतरणी नाम नदी ग्राहसमाकुला ।
दुष्प्रवेशा च घोरा च मूत्रशोणितवाहिनी।
तस्यां सम्मज्जयन्त्येते तृषितान्पाययन्ति तान् ॥ १३.२२९.३३ ॥
అక్కడ వైతరణి అనే నది ఉంది; అది మొసళ్ళతో నిండినది, దాటడానికి కష్టమైనది, భయంకరమైనది, మూత్రాన్ని రక్తాన్ని ప్రవహింపజేస్తుంది. అందులో వీరు దాహార్తులను ముంచుతారు, వారికి అదే తాగిస్తారు.
13.229.34
आरोपयन्ति वै कांश्चित्तत्र कण्टकशल्मलीम् ।
यन्त्रचक्रेषु तिलवत्पीड्यन्ते तत्र केचन ॥ १३.२२९.३४ ॥
అక్కడ కొందరిని ముళ్ళ సావలి చెట్టెక్కిస్తారు; అక్కడ కొందరు యంత్ర చక్రాలలో నువ్వుల వలె నలిపివేయబడతారు.
13.229.35
अङ्गरेषु च दह्यन्ते तथा दुष्कृतकारिणः ।
कुम्भीपाकेषु पच्यन्ते पच्यन्ते सिकतासु वै ॥ १३.२२९.३५ ॥
దుష్కర్మలు చేసినవారు నిప్పుకణాలలో దహించబడతారు; కుంభీపాకాలలో ఉడికించబడతారు; ఇసుకలో కూడా ఉడికించబడతారు.
13.229.36
पाट्यन्ते तरुवच्छस्त्रैः पापिनः क्रकचादिभिः ।
भिद्यन्ते भागशः शूलैस्तुद्यन्ते सूक्ष्मसूचिभिः ॥ १३.२२९.३६ ॥
పాపులు చెట్టువలె రంపం మొదలైన ఆయుధాలతో చీల్చబడతారు; శూలాలతో భాగాలుగా ఛేదించబడతారు; సూక్ష్మమైన సూదులతో గుచ్చబడతారు.
13.229.37
एवं त्वया कृतं दोषं तदर्थं दण्डनं त्विति ।
वाचैव घोषयन्ति स्म दण्डमानाः समन्ततः ॥ १३.२२९.३७ ॥
"నువ్వు ఈ దోషం చేశావు; దానికోసం ఇదే దండన" అని, దండించబడినవారు అన్ని వైపులా మాటతోనే ప్రకటిస్తారు.
13.229.38
एवं ते यातनां प्राप्य शरीरैर्यातनाशयैः ।
प्रसहन्तश्च तद्दुःखं स्मरन्तः स्वापराधजम् ॥ १३.२२९.३८ ॥
ఈ విధంగా వారు యాతనను పొంది, యాతనకు తగిన శరీరాలతో ఆ దుఃఖాన్ని సహిస్తూ, తమ తప్పు వల్ల కలిగినదాన్ని స్మరిస్తూ.
13.229.39
क्रोशन्तश्च रुद्रन्तश्च न मुच्यन्ते कथञ्चन ।
स्मरन्तस्तत्र तप्यन्ते पापमात्मकृतं भृशम् ॥ १३.२२९.३९ ॥
అరుస్తూ ఏడుస్తూ ఉన్నా వారు ఏ విధంగానూ విముక్తి పొందరు; అక్కడ తాము చేసిన పాపాన్ని స్మరిస్తూ అత్యంత బాధ పడతారు.
13.229.40
एवं बहुविधा दण्डा भुज्यन्ते पापकारिभिः ।
यातनाभिश्च पच्यन्ते नरकेषु पुनः पुनः ॥ १३.२२९.४० ॥
ఈ విధంగా పాపం చేసినవారు అనేక విధాల దండనలను అనుభవిస్తారు; నరకాలలో యాతనలతో మళ్లీ మళ్లీ వేగిపోతారు.
13.229.41
अपरे यातनां भुक्त्वा मुच्यन्ते तत्र किल्बिषात् ।
पापदोषक्षयकरा यातनाः संस्मृता नृणाम्।
बहुतप्तं यथा लोहममलं तत्तथा भवेत् ॥ १३.२२९.४१ ॥
ఇతరులు యాతనను అనుభవించి అక్కడ పాపం నుండి విముక్తి పొందుతారు. మనుషుల పాపదోషాలను నాశనం చేసే యాతనలు అని స్మరించబడ్డాయి; అత్యంత కాల్చిన ఇనుము నిర్మలమైనట్లు, అది కూడా అలా అవుతుంది.