ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 13.230
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.230.1
भगवंस्ते कथं तत्र दण्ड्यन्ते नरकेषु वै ।
कति ते नरका घोराः कीदृशास्ते महेश्वर ॥ १३.२३०.१ ॥
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਉੱਥੇ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਪੀ ਕਿਵੇਂ ਦੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ? ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਕਿੰਨੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਹੋ ਜਿਹੇ ਹਨ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ?
13.230.2
शृणु भामिनि तत्सर्वं पञ्चैते नरकाः स्मृताः ।
भूमेरधस्ताद्विहिता घोरा दुष्कृतकर्मणाम् ॥ १३.२३०.२ ॥
ਹੇ ਭਾਮਿਨੀ, ਸੁਣ। ਧਰਤੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਬੁਰੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਬਣਾਏ ਗਏ ਇਹ ਪੰਜ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਕਹੇ ਗਏ ਹਨ।
13.230.3
प्रथमं रौरवं नाम शतयोजनमायतम् ।
तावत्प्रमाणविस्तीर्णं तामसं पापपीडितम् ॥ १३.२३०.३ ॥
ਪਹਿਲੇ ਨਰਕ ਦਾ ਨਾਂ ਰੌਰਵ ਹੈ। ਇਹ ਸੌ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾ ਅਤੇ ਉਨਾ ਹੀ ਚੌੜਾ ਹੈ; ਇਹ ਹਨੇਰਾ ਅਤੇ ਪਾਪ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੈ।
13.230.4
भृशं दुर्गन्धि परुषं क्रिमिभिर्दारुणैर्वृतम् ।
अतिघोरमनिर्देश्यं प्रतिकूलं ततस्ततः ॥ १३.२३०.४ ॥
ਇਹ ਬਹੁਤ ਬਦਬੂਦਾਰ, ਕਠੋਰ ਹੈ; ਭਿਆਨਕ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ, ਅਕਹਿ ਅਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰਤੀਕੂਲ ਹੈ।
13.230.5
ते चिरं तत्र तिष्ठन्ति न तत्र शयनासने ।
क्रिमिभिर्भक्ष्यमाणाश्च विष्ठागन्धसमायुताः ॥ १३.२३०.५ ॥
ਉਹ ਉੱਥੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਉੱਥੇ ਨਾ ਸੌਣ ਲਈ ਬਿਸਤਰਾ ਹੈ ਨਾ ਬੈਠਣ ਲਈ ਆਸਨ। ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਖਾਏ ਜਾਂਦੇ, ਮਲ ਦੀ ਬਦਬੂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਉਹ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
13.230.6
एवंप्रमाणमुद्विग्ना यावत्तिष्ठन्ति तत्र ते ।
यातनाभ्यो दशगुणं नरके दुःखमिष्यते ॥ १३.२३०.६ ॥
ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਉੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਏਨੇ ਵਿਸਤਾਰ ਵਿੱਚ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਕੇ। ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ ਯਾਤਨਾਵਾਂ ਨਾਲੋਂ ਦਸ ਗੁਣਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.230.7
तत्र चात्यन्तिकं दुःखमिष्यते च शुभेक्षणे ।
क्रोशन्तश्च रुद्रन्तश्च वेदनास्तत्रि भुञ्जते ॥ १३.२३०.७ ॥
ਉੱਥੇ ਅਨੰਤ ਦੁੱਖ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀ। ਉੱਥੇ ਚੀਕਦੇ ਅਤੇ ਰੋਂਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਵੇਦਨਾਵਾਂ ਭੋਗਦੇ ਹਨ।
13.230.8
भ्रमन्ति दुःखमोक्षार्थं ज्ञाता कश्चिन्न विद्यते ।
दुःखस्यान्तरमात्रं तु ज्ञानं वा न च लभ्यते ॥ १३.२३०.८ ॥
ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਉਹ ਭਟਕਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦਾ। ਦੁੱਖ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਰਾਮ ਵੀ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
13.230.9
महारौरवसंज्ञं तु द्वितीयं नरकं प्रिये ।
तस्माद्द्विगुणितं विद्धि माने दुःखे च रौरवात् ॥ १३.२३०.९ ॥
ਦੂਜਾ ਨਰਕ ਮਹਾਰੌਰਵ ਨਾਮ ਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਪਿਆਰੀ। ਰੌਰਵ ਨਾਲੋਂ ਦੁੱਖ ਦੇ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੁੱਗਣਾ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਣ।
13.230.10
तृतीयं नरकं तत्र कण्टिकावनसंज्ञितम् ।
ततो द्विगुणितं तच्च पूर्वाभ्यां दुःखमानयोः।
महापातकसंयुक्ता घोरास्तस्मिन्विशन्ति हि ॥ १३.२३०.१० ॥
ਤੀਜਾ ਨਰਕ ਉੱਥੇ ਕੰਟਕਵਨ ਨਾਮ ਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਦੋਹਾਂ ਨਾਲੋਂ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਦੁੱਗਣਾ ਹੈ। ਮਹਾਪਾਤਕਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਭਿਆਨਕ ਜੀਵ ਉਸ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
13.230.11
अग्निकुण्डमिति ख्यातं चतुर्थं नरकं प्रिये ।
एतद्द्विगुणितं तस्माद्यथानिष्टसुखं तथा ॥ १३.२३०.११ ॥
ਅਗਨੀਕੁੰਡ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚੌਥਾ ਨਰਕ, ਹੇ ਪਿਆਰੀ। ਇਹ ਉਸ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਅਨਿਸ਼ਟ ਸੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
13.230.12
ततो दुःखं हि सुमहदमानुषमिति स्मृतम् ।
भुञ्जते तत्रतत्रैव दुःखं दुष्कृतकारिणः ॥ १३.२३०.१२ ॥
ਫਿਰ ਅਤਿ ਮਹਾਨ ਅਮਾਨੁਸ਼ ਦੁੱਖ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਹੀ ਦੁਸ਼ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੁੱਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ।
13.230.13
तत्र दुःखमनिर्देश्यं वहद्धोरं यथा तथा ।
पञ्चेन्द्रियैरसम्बाधात्पञ्चकष्टमिति स्मृतम्।
भुञ्जते तत्रतत्रैव दुःखं दुष्कृतकारिणः ॥ १३.२३०.१३ ॥
ਉੱਥੇ ਬਿਆਨ ਨਾ ਹੋ ਸਕਣ ਵਾਲਾ, ਭਿਆਨਕ ਦੁੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪੰਜ ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੇ ਅਸੰਯਮ ਕਾਰਨ ਉਹ ਪੰਜ ਗੁਣਾ ਕਸ਼ਟ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਬੁਰੇ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉੱਥੇ-ਉੱਥੇ ਹੀ ਦੁੱਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ।
13.230.14
अमानुषार्हजं दुःखं महाभूतैश्च भुञ्जते ।
अतिघोरं चिरं कृत्वा महाभूतानि यान्ति तम् ॥ १३.२३०.१४ ॥
ਅਮਾਨੁਸ਼ਾਂ ਲਈ ਯੋਗ ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਮਹਾਭੂਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਦੁੱਖ ਉਹ ਭੋਗਦੇ ਹਨ। ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਦੁੱਖ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦੇ ਕੇ ਮਹਾਭੂਤ ਉਸ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ।
13.230.15
पञ्च् कष्टेन हि समं नास्ति दुःखं तथा परम् ।
दुःखस्थानमिति प्राहुः पञ्चकष्टमिति प्रिये ॥ १३.२३०.१५ ॥
ਪੰਚਕਸ਼ਟ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋਰ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦਾ ਸਥਾਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਹੇ ਪਿਆਰੀ, ਇਸਨੂੰ ਪੰਚਕਸ਼ਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.230.16
एवं त्वेतेषु तिष्ठन्ति प्राणिनोः दुःखभागिनः ।
अन्ये च नरकाः सन्ति अवीचिप्रमुखाः प्रिये ॥ १३.२३०.१६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁੱਖ ਦੇ ਭਾਗੀ ਪ੍ਰਾਣੀ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਵੀਚਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹੋਰ ਨਰਕ ਵੀ ਹਨ; ਹੇ ਪਿਆਰੀ।
13.230.17
क्रोशन्तश्च रुदन्तश्च वेदनर्ता भृशातुराः ।
केचिद्भमन्तश्चेष्टन्ते केचिद्धावन्ति चातुराः ॥ १३.२३०.१७ ॥
ਚੀਕਦੇ ਅਤੇ ਰੋਂਦੇ ਹੋਏ, ਪੀੜਾ ਨਾਲ ਦੁਖੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਕੇ; ਕੁਝ ਭਟਕਦੇ ਹੋਏ ਹਿਲਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਬੇਚੈਨੀ ਨਾਲ ਦੌੜਦੇ ਹਨ।
13.230.18
आधावन्तो निवार्यन्ते शूलहस्तैर्यतस्ततः ।
रुजार्दितास्तृषायुक्ताः प्राणिनः पापकारिणः ॥ १३.२३०.१८ ॥
ਦੌੜ ਕੇ ਆਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਫੜੇ ਲੋਕ ਇੱਧਰ-ਉੱਧਰ ਰੋਕਦੇ ਹਨ। ਰੋਗ ਨਾਲ ਪੀੜਤ, ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਾਣੀ।
13.230.19
यावत्पूर्वकृतं तावन्न मुच्यन्ते कथञ्चन ।
क्रिमिभिर्भक्ष्यमाणाश्च वेदनार्तास्तृषान्विताः ॥ १३.२३०.१९ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤਾ ਪਾਪ ਜਦ ਤੱਕ ਹੈ, ਤਦ ਤੱਕ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਕਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਕੀੜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖਾਏ ਜਾਂਦੇ, ਪੀੜਾ ਨਾਲ ਦੁਖੀ ਅਤੇ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ।
13.230.20
संस्मरन्तः स्वकं पापं कृतमात्मापराधजम् ।
शोचन्तस्तत्र तिष्ठन्ति यावत्पापक्षयं प्रिये।
एवं भुक्त्वा तु नरकं मुच्यन्ते पापसंक्षयात् ॥ १३.२३०.२० ॥
ਆਪਣੇ ਹੀ ਅਪਰਾਧ ਤੋਂ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ, ਸੋਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਉੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਦ ਤੱਕ ਪਾਪ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਿਆਰੀਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਰਕ ਭੋਗ ਕੇ ਪਾਪ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਨਾਲ ਉਹ ਮੁਕਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
13.230.21
भगवन्कतिकालं ते तिष्ठन्ति नरकेषु वै ॥ १३.२३०.२१ ॥
ਭਗਵਾਨ, ਉਹ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ?
13.230.22
शतवर्षसहस्राणामादिं कृत्वा हि जन्तवः ।
तिष्ठन्ति नरकावासाः प्रलयान्तमिति स्थितिः ॥ १३.२३०.२२ ॥
ਸੈਂਕੜੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ ਜੀਵ ਨਰਕਵਾਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਪ੍ਰਲੈ ਤੱਕ ਚਲਦੀ ਹੈ।
13.230.23
भगवंस्तेषु के तत्र तिष्ठन्तीति वद प्रभो ॥ १३.२३०.२३ ॥
ਭਗਵਾਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਥੇ ਕੌਣ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ? ਪ੍ਰਭੂ, ਦੱਸੋ।
13.230.24
रौरवे शतसाहस्रं वर्षाणामिति संस्थितिः ।
मानुषघ्नाः कृतघ्नाश्च तथैवानृतवादिनः ॥ १३.२३०.२४ ॥
ਰੌਰਵ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੱਖ ਸਾਲ ਰਹਿਣਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਯਤ ਹੈ; ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੇ, ਕ੍ਰਿਤਘਣ ਅਤੇ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ।
13.230.25
द्वितीये द्विगुणं कालं पच्यन्ते तादृशा नराः ।
महापातकयुक्तास्तु तृतीये दुःखमाप्नुयुः ॥ १३.२३०.२५ ॥
ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਐਸੇ ਮਨੁੱਖ ਦੁੱਗਣੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮਹਾਪਾਤਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਲੋਕ ਤੀਜੇ ਵਿੱਚ ਦੁੱਖ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
13.230.26
एतावन्मानुषसहं परमन्येषु लक्ष्यते ॥ १३.२३०.२६ ॥
ਮਨੁੱਖ ਇੰਨਾ ਹੀ ਸਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੂਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.230.27
यक्षा विद्याधराश्चैव काद्रवेयाश्च किंनराः ।
गन्धर्वभूतसङ्घाश्च तेषां पापयुता भृशम्।
चतुर्थे परिपच्यन्ते तादृशा नरकाः स्मृताः ।
चतुर्थे परितप्यन्ते यावद्युगविपर्ययः। ॥ १३.२३०.२७ ॥
ਯਕਸ਼, ਵਿਦਿਆਧਰ, ਕਦਰੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ (ਨਾਗ), ਕਿੰਨਰ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਭੂਤਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜਿਹੜੇ ਬਹੁਤ ਪਾਪੀ ਹਨ, ਉਹ ਚੌਥੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਨਰਕ ਕਹੇ ਗਏ ਹਨ। ਯੁਗ-ਪਲਟਣ ਤੱਕ ਉਹ ਚੌਥੇ ਵਿੱਚ ਤਪਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
13.230.28
सहन्तस्तादृशं घोरं पञ्चकष्टे तु यादृशम् ।
तत्रास्य चिरदुःखस्य ह्यधोन्यान्विद्धि मानुषान् ॥ १३.२३०.२८ ॥
ਪੰਜਵੀਂ ਯਾਤਨਾ ਵਿੱਚ ਜਿੰਨਾ ਭਿਆਨਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਓਨਾ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਉਹ ਸਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਇਸ ਲੰਬੇ ਦੁੱਖ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣੋ।
13.230.29
एवं ते नरकान्भुक्त्वा तत्र क्षपितकल्मषाः ।
नरकेभ्यो विमुक्ताश्च जायन्ते कृमिजातिषु ॥ १३.२३०.२९ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਉੱਥੇ ਨਰਕ ਭੋਗ ਕੇ, ਪਾਪ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੇ, ਨਰਕਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਕੀੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
13.230.30
उद्भेदजेषु वा केचिदत्रापि क्षीणकल्मषाः ।
पुनरेव प्रजायन्ते मृगपक्षिषु शोभने।
मृगपक्षिषु तद्भुक्त्वा लभन्ते मानुषं पदम् ॥ १३.२३०.३० ॥
ਕੁਝ ਉਦਭੇਦ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਥੇ ਵੀ, ਪਾਪ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰ ਸੁੰਦਰ ਮ੍ਰਿਗ-ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਮ੍ਰਿਗ-ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਭੋਗ ਕੇ ਉਹ ਮਨੁੱਖੀ ਪਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
13.230.31
नानाजातिषु केनैव जायन्ते पापकारिणः ॥ १३.२३०.३१ ॥
ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਹੜੀਆਂ ਕਿਹੜੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ?
13.230.32
तदहं ते प्रवक्ष्यामि यत्त्वमिच्छसि शोभने ।
सर्वदाऽऽत्मा कर्मवशो नानाजातिषु जायते ॥ १३.२३०.३२ ॥
ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਸੁੰਦਰੀ, ਜੋ ਤੂੰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ ਉਹ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਕਰਮ ਦੇ ਵਸ ਹੋਈ ਆਤਮਾ ਸਦਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
13.230.33
यश्च मांसप्रियो नित्यं काकगृध्नान्स संस्पृशेत् ।
सुरापः सततं मर्त्यः सूकरत्वं व्रजेद्भुवम् ॥ १३.२३०.३३ ॥
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ ਮਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰੇਮੀ ਹੈ, ਕਾਂ ਤੇ ਗਿਰਝਾਂ ਨੂੰ ਛੂੰਹਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜ਼ਰੂਰ ਸੂਰ ਦੀ ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.230.34
अभक्ष्यभक्षणो मर्त्यः काकजातिषु जायते ।
आत्मघ्नो यो नरः कोपात्प्रेतजातिसु तिष्ठति ॥ १३.२३०.३४ ॥
ਅਭੱਖ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰੇਤ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
13.230.35
पैशुन्यात्परिवादाच्च कुक्कुटत्वमवाप्नुयात् ।
नास्तिकश्चैव यो मूर्खो मृगजातिं स गच्छति ॥ १३.२३०.३५ ॥
ਚੁਗਲੀ ਅਤੇ ਨਿੰਦਾ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਕੁੱਕੜ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਨਾਸਤਿਕ ਅਤੇ ਮੂਰਖ ਹੈ, ਉਹ ਹਿਰਨ ਦੀ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
13.230.36
हिंसाविहारस्तु नरः क्रिमिकीटेषु जायते ।
अतिमानयुतो नित्यं प्रेत्य गर्दभतां व्रजेत् ॥ १३.२३०.३६ ॥
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਰਮਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੀੜਿਆਂ-ਮਕੌੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਦਾ ਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਰਨ ਮਗਰੋਂ ਖੋਤੇ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
13.230.37
अगम्यागमनाच्चैव परदारनिषेवणात् ।
मूषिकत्वं व्रजेन्मर्त्यो नास्ति तत्र विचारणा ॥ १३.२३०.३७ ॥
ਅਗਮ੍ਯ ਇਸਤਰੀ ਨਾਲ ਗਮਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਰਾਈ ਇਸਤਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਚੂਹੇ ਦੀ ਹਾਲਤ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
13.230.38
कृतघ्नो मित्रघाती च सृगालवृकजातिषु ।
कृतघ्नः पुत्रघाती च स्थावरेष्वथ तिष्ठति ॥ १३.२३०.३८ ॥
ਕ੍ਰਿਤਘਣ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰਘਾਤੀ ਗਿੱਦੜ ਅਤੇ ਬਘਿਆੜ ਦੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਕ੍ਰਿਤਘਣ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰਘਾਤੀ ਸਥਾਵਰ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
13.230.39
एवमाद्यशुभं कृत्वा नरा निरयगामिनः ।
तांस्तान्भावान्प्रपद्यन्ते स्वकृतस्यैव कारणात् ॥ १३.२३०.३९ ॥
ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਨਰਕ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਹੀ ਕੀਤੇ ਕਰਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਹ-ਉਹ ਹਾਲਤਾਂ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
13.230.40
एवंजातिषु निर्देश्याः प्राणिनः पापकारिणः ।
कथंचित्पुनरुत्पद्यि लभन्ते मानुषं पदम् ॥ १३.२३०.४० ॥
ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਪਾਪੀ ਜੀਵ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਮਨੁੱਖੀ ਪਦਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
13.230.41
बहुशश्चाग्निसङ्क्रान्तं लोहं शुचिमयं तथा ।
बहुदुःखाभिसन्तप्तस्तथाऽऽत्मा शोध्यते बलात्।
तस्मात्सुदुर्लभं चेति विद्धि जन्मसु मानुषम् ॥ १३.२३०.४१ ॥
ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਤਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਲੋਹਾ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਤਪਿਆ ਆਤਮਾ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਜਾਣ ਲੈ ਕਿ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਜਨਮ ਬਹੁਤ ਦੁਰਲੱਭ ਹੈ।