มหาภารตะ · อัธยายะ 13.249
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.249.1
एवं ब्रुवन्त्यां स्त्रीधर्मं देव्यां देवस्य शासनात् ।
ऋषिगन्धर्वयक्षाणां योषितश्चाप्सरोगणाः ॥ १३.२४९.१ ॥
เมื่อเทวีตรัสเช่นนี้ถึงธรรมของสตรี ตามบัญชาของเทพเจ้า บรรดาสตรีของฤๅษี คนธรรพ์ ยักษ์ และหมู่อัปสรก็มาประชุมกัน
13.249.2
नागभूतस्त्रियश्चैव नद्यश्चैव समागताः ।
श्रुतुकामाः परं वाक्यं सर्वाः पर्यवतस्थिरे ॥ १३.२४९.२ ॥
บรรดานาคินีและแม่น้ำก็มาประชุมกันเช่นเดียวกัน ทั้งหมดปรารถนาจะได้ฟังถ้อยคำอันสูงสุด จึงยืนล้อมอยู่โดยรอบ
13.249.3
उमादेवी मुदा युक्ता पुज्यमानाऽङ्गनागणैः ।
आनृशंस्यपरा देवी सततं स्त्रीगणं प्रति ॥ १३.२४९.३ ॥
เทวีอุมาเปี่ยมด้วยความยินดี มีหมู่สตรีบูชาอยู่ มีใจมุ่งความอ่อนโยนเสมอ จึงหันความใส่ใจไปยังหมู่สตรีอยู่เนืองนิจ
13.249.4
स्त्रीगणस्य हितार्थाय भवप्रियचिकीर्षया ।
वक्तुं वचनमारेभे स्त्रीणां धर्माश्रयान्वितम् ॥ १३.२४९.४ ॥
เพื่อประโยชน์แก่หมู่สตรี ด้วยปรารถนาจะทำให้ภวะ (พระศิวะ) พอพระทัย เทวีจึงเริ่มกล่าวถ้อยคำที่ตั้งอยู่บนธรรมของสตรี
13.249.5
भगवन्सर्वभूतेश श्रूयतां वचनं मम ।
ऋतुप्राप्ता सुशुद्दा या कन्या सेत्यभिधीयते ॥ १३.२४९.५ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ผู้เป็นใหญ่เหนือสรรพสัตว์ ขอทรงฟังถ้อยคำของข้าพระองค์ หญิงที่มาถึงระดูและบริสุทธิ์โดยสมบูรณ์ ท่านเรียกว่ากุมารี
13.249.6
तां तु कन्यां पिता माता भ्राता मातुल एव वा ।
पितृव्यश्चैव पञ्चते दातुं प्रभवतां गताः ॥ १३.२४९.६ ॥
บุคคลผู้มีอำนาจยกกุมารีนั้นให้แต่งงาน มีห้าจำพวก คือบิดา มารดา พี่ชายหรือน้อง ลุงฝ่ายมารดา หรือลุงฝ่ายบิดา
13.249.7
विवाहाश्च तथा पञ्च तासां धर्मार्थकारणात् ।
कामतश्च मिथो दानमितरेतरकाम्यया ॥ १३.२४९.७ ॥
การแต่งงานก็มีห้าแบบเช่นกัน เพื่อประโยชน์แห่งธรรมและทรัพย์ และโดยความปรารถนา การให้กันด้วยความพอใจต่อกันและกันก็มีเช่นกัน
13.249.8
दत्ता यस्य भवेद्भार्या एतेषां येन केन चित् ।
दातारः सुविमृश्यैव दातुमर्हन्ति नान्यथा ॥ १३.२४९.८ ॥
ภริยาที่ถูกยกให้แก่ผู้ใดผู้หนึ่งในบรรดาผู้เหล่านี้ ผู้ให้ควรพิจารณาให้รอบคอบเสียก่อนจึงให้ จะให้โดยไม่พิจารณาหาได้ไม่
13.249.9
उत्तमानां तु वर्णानां मन्त्रवत्पाणिसङ्ग्रहः ।
विवाहकारणं चाहुः शूद्राणां सम्प्रयोगतः ॥ १३.२४९.९ ॥
สำหรับวรรณะชั้นสูง การจับมือโดยมีมนตร์เป็นเหตุแห่งการแต่งงาน กล่าวกันว่าสำหรับศูทร เหตุแห่งการแต่งงานคือการอยู่ร่วมกัน
13.249.10
यदा दत्ता भवेत्कन्या तस्माद्भार्यार्थिने स्वकैः ।
तदाप्रभृति सा नारी दशरात्रं विलज्जया।
मनसा कर्मणा वाचा अनुकूला च सा भवेत् ॥ १३.२४९.१० ॥
เมื่อกุมารีถูกญาติของนางยกให้แก่ผู้ที่แสวงหาภริยา นับแต่นั้นไป หญิงนั้นพึงประพฤติตนให้เป็นที่พอใจทั้งใจ การกระทำ และวาจา ตลอดสิบราตรี ด้วยความเจียมตน
13.249.11
इति भर्तृव्रतं कुर्यात्पतिमुद्दिश्य शोभना ।
तदाप्रभृति सा नारी न कुर्यात्पत्युरप्रियम् ॥ १३.२४९.११ ॥
หญิงงามพึงรักษาวัตรแห่งการภักดีต่อสามีเช่นนี้ โดยมุ่งถึงสามีเป็นที่ตั้ง นับแต่นั้นไป หญิงนั้นไม่พึงทำสิ่งใดที่ไม่เป็นที่พอใจแก่สามี
13.249.12
यद्यदिच्छति वै भर्ता ध्रमकामार्थकारणात् ।
तथैवानुप्रिया भूत्वा तथैवोपचरेत्पतिम्।
पतिव्रतात्वं नारीणामेतदेव सनातनम् ॥ १३.२४९.१२ ॥
สิ่งใดที่สามีปรารถนา เพื่อประโยชน์แห่งธรรม กามะ และทรัพย์ เธอพึงเป็นที่โปรดปรานของสามี และปรนนิบัติสามีด้วยวิธีนั้นเอง นี่แหละคือความภักดีต่อสามีของสตรีอันเป็นนิรันดร์
13.249.13
तादृशी सा भवेन्नित्यं यादृशस्तु भवेत्पतिः ।
शुभाशुभसमाचार एतद्वृत्तं समासतः ॥ १३.२४९.१३ ॥
ภริยาเช่นนั้นพึงเป็นอยู่เสมอตามที่สามีเป็น นี่คือความประพฤติดีและไม่ดีโดยสรุป
13.249.14
दैवतं सततं साध्वी भर्तारं या तु पश्यति ।
दैवमेव भवेत्तस्याः पतिरित्यवगम्यते ॥ १३.२४९.१४ ॥
หญิงผู้ประเสริฐที่ถือสามีเป็นเทพอยู่เสมอ สำหรับนาง สามีนั่นเองย่อมกลายเป็นเทพของนาง ดังที่เข้าใจกัน
13.249.15
एतस्मिन्कारणं देव पौराणी श्रूयते श्रुतिः ।
कथयामि प्रसादात्ते शृणु देव समासतः ॥ १३.२४९.१५ ॥
ข้าแต่พระเจ้า เหตุผลในเรื่องนี้ปรากฏในพระเวทโบราณ ด้วยพระกรุณาของพระองค์ ข้าพระองค์จะกล่าวโดยย่อ ขอทรงฟังเถิด ข้าแต่พระเจ้า
13.249.16
कस्य चित्त्वथ विप्रस्य भार्ये द्वे हि बभूवतुः ।
तयोरेका धर्मकामा देवानुद्दिश्य भक्तितः ॥ १३.२४९.१६ ॥
กาลหนึ่ง พราหมณ์ผู้หนึ่งมีภริยาสองคน คนหนึ่งปรารถนาธรรม ได้มุ่งบูชาเหล่าเทพด้วยความภักดี
13.249.17
भर्तारमवमत्यैव देवतासु समाहिता ।
चकार विपुलं धर्मं पूजयानाऽर्चयाऽन्वितम् ॥ १३.२४९.१७ ॥
นางดูหมิ่นสามี จึงตั้งจิตมั่นอยู่กับเหล่าเทพ และประกอบธรรมอันยิ่งใหญ่ เต็มไปด้วยการบูชาและการถวายเครื่องสักการะ
13.249.18
अपरा धर्मकामा च पतिमुद्दिश्य शोभना ।
भर्तारं दैवतं कृत्वा चकार किल तत्प्रियम् ॥ १३.२४९.१८ ॥
อีกคนหนึ่งเป็นหญิงงามผู้ปรารถนาธรรม มุ่งถึงสามีเป็นที่ตั้ง ถือสามีเป็นเทพ และได้ทำสิ่งที่เป็นที่พอใจแก่สามีอย่างแท้จริง
13.249.19
एवं विवर्तमाने तु युगपन्मरणेऽध्वनि ।
गते किल महादेव तत्रैका या पतिव्रता।
देवप्रियायां तिष्ठन्त्यां पुण्यलोकं जगाम सा ॥ १३.२४९.१९ ॥
เมื่อเป็นเช่นนี้ เมื่อทั้งสองพากันหันกลับไปพร้อมกันบนหนทางแห่งความตาย และมหาเทพได้เสด็จไปแล้ว มีผู้หนึ่งซึ่งเป็นภริยาผู้ภักดี ขณะที่เทวปริยาอยู่ที่นั้น นางก็ไปสู่โลกแห่งบุญ
13.249.20
देवप्रिया च तिष्ठन्ती विललाप सुदुःखिता ।
तां यमो लोकपालस्तु बभाषे पुष्कलं वचः ॥ १३.२४९.२० ॥
เทวปริยาผู้ยืนอยู่ คร่ำครวญด้วยความเศร้าโศกอย่างยิ่ง ยมะผู้เป็นผู้พิทักษ์โลกจึงกล่าววาจาอันหนักแน่นแก่นาง
13.249.21
मा शुचस्त्वं निवर्तस्व न लोकाः सन्ति तेऽनघे ।
स्वधर्मविमुखा सा त्वं तस्माल्लोका न सन्ति ते ॥ १३.२४९.२१ ॥
อย่าโศกเศร้าเลย จงหันกลับไปเถิด โลกทั้งหลายไม่มีไว้สำหรับเจ้า ผู้ไร้มลทินเอ๋ย เพราะเจ้าหันหลังให้แก่ธรรมของตน โลกทั้งหลายจึงไม่มีไว้สำหรับเจ้า
13.249.22
देवता हि पतिर्नार्याः स्थापिता सर्वदैवतैः ।
अवमत्य शुभे तत्त्वं कथं लोकान्गमिष्यसि ॥ १३.२४९.२२ ॥
สำหรับสตรี สามีคือเทพเจ้า ข้อนี้เทพทั้งปวงได้ตั้งไว้แล้ว ผู้เป็นมงคลเอ๋ย เจ้าดูหมิ่นข้อนั้นแล้ว จะไปยังโลกทั้งหลายได้อย่างไรเล่า
13.249.23
मोहेनि त्वं वरारोहे न जानीषे स्वदैवतम् ।
पतिमत्या स्त्रिया कार्यो धर्मः पत्यर्पणस्त्विति ॥ १३.२४९.२३ ॥
เพราะความหลง ผู้มีสะโพกงามเอ๋ย เจ้าจึงไม่รู้จักเทพเจ้าของตน หน้าที่ธรรมของสตรีผู้ซื่อสัตย์ต่อสามี คือการมอบตนแด่สามี นี่คือสิ่งที่ต้องทำ
13.249.24
तस्मात्त्वं हि निवर्तस्व कुरु पत्याश्रितं हितम् ।
तदा गन्तासि लोकांस्तान्यान्गच्छन्ति पतिव्रताः।
नान्यथा शक्यते प्राप्तुं पतीनां लोकमुत्तमम् ॥ १३.२४९.२४ ॥
เพราะฉะนั้น จงหันกลับไปเถิด จงทำสิ่งที่เป็นประโยชน์ โดยพึ่งพาสามี แล้วเจ้าจะไปยังโลกเหล่านั้น ซึ่งสตรีผู้ซื่อสัตย์ต่อสามีย่อมไป มิฉะนั้น ย่อมไม่อาจบรรลุโลกอันสูงสุดของสามีได้
13.249.25
यमेनैवंविधं चोक्ता निवृत्ता पुनरेव सा ।
बभूव पतिमालम्ब्य पतिप्रियपरायणा ॥ १३.२४९.२५ ॥
เมื่อยมตรัสด้วยถ้อยคำเช่นนี้ นางจึงหันกลับมาอีกครั้ง ยึดเหนี่ยวสามีไว้ และอุทิศตนทั้งหมดแด่สิ่งที่เป็นที่รักของสามี
13.249.26
एवमेतन्महगादेव दैवतं हि स्त्रियाः पतिः ।
तस्मात्पतिपरा भूत्वा पतीनुपचरेदिति ॥ १३.२४९.२६ ॥
เป็นจริงดังนี้ ด้วยสตรีนั้น สามีคือเทพเจ้า เพราะฉะนั้น ผู้ที่อุทิศตนแด่สามี พึงรับใช้สามีของตน