ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 13.261
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.261.1
इत्युक्तस्त्वर्जुनस्तूष्णीमभूद्वायुस्तमब्रवीत् ।
शृणु मे हैहयश्रेष्ठ कर्मात्रेः सुमहात्मनः ॥ १३.२६१.१ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಅರ್ಜುನನು ಮೌನವಾದನು; ಆಗ ವಾಯು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಹೈಹಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಅತ್ರಿಯ ಕರ್ಮವನ್ನು ಕೇಳು.
13.261.2
घोरे तमस्ययुध्यन्त सहिता देवदानवाः ।
अविद्यत शरैस्तत्र स्वर्भानुः सोमभास्करौ ॥ १३.२६१.२ ॥
ಭಯಂಕರ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ದಾನವರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದರು; ಅಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಭಾನು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಸೋಮ ಮತ್ತು ಭಾಸ್ಕರರನ್ನು ಚುಚ್ಚಿದನು.
13.261.3
अथ ते तमसा ग्रस्ता निहन्यन्ते स्म दानवैः ।
देवा नृपतिशार्दूल सहैव बलिभिस्तदा ॥ १३.२६१.३ ॥
ಆಗ ಅವರು ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ದಾನವರಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು; ನೃಪಶಾರ್ದೂಲನೇ, ಆಗ ದೇವತೆಗಳು ಬಲಶಾಲಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದರು.
13.261.4
असुरेर्वध्यमानास्ते क्षीणप्राणा दिवौकसः ।
अपश्यन्त तपस्यन्तमत्रिं विप्रं तपोधनम् ॥ १३.२६१.४ ॥
ಅಸುರರಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಡುತ್ತ, ಪ್ರಾಣ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿದ್ದ ದೇವತೆಗಳು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ತಪೋಧನನಾದ ವಿಪ್ರ ಅತ್ರಿಯನ್ನು ಕಂಡರು.
13.261.5
अथैनमब्रुवन्देवाः शान्तक्रोधं जितेन्द्रियम् ।
असुरेरिषुभिर्विद्धौ चन्द्रादित्याविमावुभौ ॥ १३.२६१.५ ॥
ಆಗ ದೇವತೆಗಳು ಶಾಂತಕ್ರೋಧನೂ ಜಿತೇಂದ್ರಿಯನೂ ಆದ ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: ಅಸುರರ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಈ ಇಬ್ಬರೂ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಆದಿತ್ಯ, ಚುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
13.261.6
वयं वध्यामहे चापि शत्रुभिस्तमसा वृते ।
नाधिगच्छाम शान्तिं च भयात्त्रायस्व नः प्रभो ॥ १३.२६१.६ ॥
ನಾವೂ ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಆವೃತರಾಗಿ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ; ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ಪ್ರಭುವೇ, ಭಯದಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸು.
13.261.7
कथं रक्षामि भवतस्तेऽब्रुवंश्चन्द्रमा भव ।
तिमिरघ्नश्च सविता दस्युहन्ता च नो भव ॥ १३.२६१.७ ॥
ಅತ್ರಿ ಹೇಳಿದನು: ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಹೇಗೆ ರಕ್ಷಿಸಲಿ? ಅವರು ಹೇಳಿದರು, 'ನೀನು ಚಂದ್ರನಾಗು; ಕತ್ತಲನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಸವಿತೃವಾಗಿಯೂ, ನಮ್ಮ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವವನಾಗಿಯೂ ಆಗು.'
13.261.8
एवमुक्तस्तदात्रिर्वै तमोनुदभवच्छशी ।
अपश्यत्सौम्यभावाच्च सोमवत्प्रियदर्शनः ॥ १३.२६१.८ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಅತ್ರಿ ಕತ್ತಲನ್ನು ಓಡಿಸುವ ಚಂದ್ರನಾದನು; ಸೌಮ್ಯ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಚಂದ್ರನಂತೆ ಪ್ರಿಯದರ್ಶನನಾದನು.
13.261.9
दृष्ट्वा नातिप्रभं सोमं तथा सूर्यं च पार्थिव ।
प्रकाशमकरोदत्रिस्तपसा स्वेन संयुगे ॥ १३.२६१.९ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯರು ಅತಿಯಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಅತ್ರಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಬೆಳಕನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.
13.261.10
जगद्वितिमिरं चापि प्रदीप्तमकरोत्तदा ।
व्यजयच्छत्रुसङ्घांश्च देवानां स्वेन तेजसा ॥ १३.२६१.१० ॥
ಆಗ ಅವನು ಜಗತ್ತನ್ನು ಕತ್ತಲಿಲ್ಲದ, ಬೆಳಗುವಂತೆ ಮಾಡಿದನು; ತನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಶತ್ರುಗಳ ಸಮೂಹಗಳನ್ನು, ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದನು.
13.261.11
अत्रिणा दह्यमानांस्तान्दृष्ट्वा देवा महासुरान् ।
पराक्रमैस्तेऽपिं तदा व्यघ्नन्नत्रिसुरक्षिताः।
उद्भासितश्च सविता देवास्त्राता हतासुराः ॥ १३.२६१.११ ॥
ಅತ್ರಿಯಿಂದ ಸುಡಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಆ ಮಹಾಸುರರನ್ನು ಕಂಡು, ಅತ್ರಿಯಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ರಕ್ಷಿತರಾದ ದೇವತೆಗಳು ಆಗ ತಮ್ಮ ಪರಾಕ್ರಮದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಹೊಡೆದರು; ಸವಿತೃ ಬೆಳಗಿದನು, ದೇವತೆಗಳು ರಕ್ಷಿತರಾದರು, ಅಸುರರು ಹತರಾದರು.
13.261.12
अत्रिणा त्वथ सोमत्वं कृतमुत्तमतेजसा ।
द्विजेनाग्निद्वितीयेनि जपता चर्मवाससा ॥ १३.२६१.१२ ॥
ಆಗ ಅತ್ರಿಯಿಂದ, ಉತ್ತಮ ತೇಜಸ್ಸಿನ ದ್ವಿಜನಿಂದ, ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಎರಡನೆಯವನನ್ನಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಜಪಿಸುತ್ತಾ, ಚರ್ಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಸೋಮತ್ವ ಸಾಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
13.261.13
फलभक्षेण राजर्षे पश्य कर्मात्रिणा कृतम् ।
तस्यापि विस्तरेणोक्तं कर्मात्रेः सुमहात्मनः।
ब्रवीम्यन्यं ब्रूहि वा त्वमत्रितः क्षत्रियं वरम् ॥ १३.२६१.१३ ॥
ರಾಜರ್ಷಿಯೇ, ಹಣ್ಣಿನ ಆಹಾರದಿಂದ ಅತ್ರಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮವನ್ನು ನೋಡು. ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಅತ್ರಿಯ ಕರ್ಮವೂ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನಾನು ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಅಥವಾ ಓ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕ್ಷತ್ರಿಯನೇ, ನೀನು ಅತ್ರಿಯಿಂದ ಬೇರೆ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳು.
13.261.14
इत्युक्तस्त्वर्जुनस्तूष्णीमभूद्वायुस्ततोऽब्रवीत् ।
शृणु राजन्महत्कर्म च्यवनस्य महात्मनः ॥ १३.२६१.१४ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಅರ್ಜುನನು ಮೌನವಾದನು. ನಂತರ ವಾಯು ಹೇಳಿದನು: ಓ ರಾಜನೇ, ಮಹಾತ್ಮ ಚ್ಯವನನ ಮಹಾಕರ್ಮವನ್ನು ಕೇಳು.
13.261.15
अश्विनोः प्रतिसंश्रुत्य च्यवनः पाकशासनम् ।
प्रोवाच सहितो देवैः सोमपावश्विनौ कुरु ॥ १३.२६१.१५ ॥
ಅಶ್ವಿನಿಯರಿಗೆ ವಾಗ್ದಾನ ಮಾಡಿದ ಚ್ಯವನನು, ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗಿದ್ದ ಪಾಕಶಾಸನನಿಗೆ (ಇಂದ್ರನಿಗೆ) ಹೇಳಿದನು: ಅಶ್ವಿನಿಯರನ್ನು ಸೋಮಪಾನ ಮಾಡುವವರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡು.
13.261.16
अस्माभिर्निन्दितावेतौ भवेतां सोमपौ कथम् ।
देवैर्न सम्मितावेतौ तस्मान्मैवं वदस्व नः ॥ १३.२६१.१६ ॥
ನಮ್ಮಿಂದ ನಿಂದಿತರಾದ ಈ ಇಬ್ಬರು ಸೋಮಪಾನಿಗಳಾಗುವುದು ಹೇಗೆ? ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಇವರು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಮಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಬೇಡ.
13.261.17
अश्विभ्यां सह नेच्छामः सोमं पातुं महाव्रत ।
यदन्यद्वक्ष्यसे विप्र तत्करिष्याम ते वचः ॥ १३.२६१.१७ ॥
ಓ ಮಹಾವ್ರತನೇ, ಅಶ್ವಿನಿಯರೊಂದಿಗೆ ಸೋಮ ಕುಡಿಯಲು ನಾವು ಇಷ್ಟಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಓ ವಿಪ್ರನೇ, ನೀನು ಬೇರೆ ಏನು ಹೇಳಿದರೂ ನಿನ್ನ ಮಾತಿನಂತೆ ನಾವು ಮಾಡುತ್ತೇವೆ.
13.261.18
पिबेतामश्विनौ सोमं भवद्भिः सहिताविमौ ।
उभावेतावपि सुरौ सूर्यपुत्रौ सुरेश्वर ॥ १३.२६१.१८ ॥
ಈ ಇಬ್ಬರು ಅಶ್ವಿನಿಯರು ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಸೋಮ ಕುಡಿಯಲಿ. ಓ ಸುರೇಶ್ವರನೇ, ಇವರಿಬ್ಬರೂ ದೇವತೆಗಳು; ಸೂರ್ಯನ ಪುತ್ರರು.
13.261.19
क्रियतां मद्वचो देवा यथा वै समुदाहृतम् ।
एतद्वः कुर्वतां श्रेयो भवेन्नैतदकुर्वताम् ॥ १३.२६१.१९ ॥
ದೇವತೆಗಳೇ, ನಾನು ಹೇಳಿದಂತೆಯೇ ಮಾಡಿ. ಇದನ್ನು ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಮಾಡದವರಿಗೆ ಇಲ್ಲ.
13.261.20
अश्विभ्यां सह सोमं वै न पास्यामि द्विजोत्तम ।
पिबन्त्वन्ये यथाकामं नाहं पातुमिहोत्सहे ॥ १३.२६१.२० ॥
ದ್ವಿಜೋತ್ತಮನೇ, ಅಶ್ವಿನಿಯರೊಂದಿಗೆ ನಾನು ಸೋಮವನ್ನು ಕುಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇತರರು ಇಷ್ಟಬಂದಂತೆ ಕುಡಿಯಲಿ; ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯಲು ಸಿದ್ಧನಿಲ್ಲ.
13.261.21
न चेत्करिष्यसि वचो मयोक्तं बलसूदन ।
मया प्रमथितः सद्यः सोमं पास्यसि वै मखे ॥ १३.२६१.२१ ॥
ಬಲಸೂದನನೇ, ನಾನು ಹೇಳಿದ ಮಾತನ್ನು ನೀನು ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ನನ್ನಿಂದ ತಕ್ಷಣ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಸೋಮವನ್ನು ಕುಡಿಯುವೆ.
13.261.22
ततः कर्म समारब्धं हिताय सहसाऽश्विनोः ।
च्यवनेनि ततो मन्त्रैरभिभूताः सुराऽभवन् ॥ १३.२६१.२२ ॥
ನಂತರ ಅಶ್ವಿನಿಯರ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಆ ಕರ್ಮ ತಕ್ಷಣ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಆಗ ಚ್ಯವನನು ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು.
13.261.23
तत्तु कर्म समारब्धं दृष्ट्वेन्द्रः क्रोधमूर्च्छितः ।
उद्यम्य विपुलं शैलं च्यवनं समुपाद्रवत् ॥ १३.२६१.२३ ॥
ಆ ಕರ್ಮ ಆರಂಭವಾದುದನ್ನು ಕಂಡು ಇಂದ್ರನು ಕೋಪದಿಂದ ಮೂರ್ಛಿತನಾಗಿ, ದೊಡ್ಡ ಪರ್ವತವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಚ್ಯವನನತ್ತ ಧಾವಿಸಿದನು.
13.261.24
तथा वज्रेम भगवानमर्षाकुललोचनः ।
तमापतन्तं दृष्ट्वैव च्यवनस्तपसाऽन्वितः ॥ १३.२६१.२४ ॥
ಹಾಗೆಯೇ, ಕೋಪದಿಂದ ಕಲಕಿದ ಕಣ್ಣುಗಳ ಭಗವಾನ್ ಇಂದ್ರನು ವಜ್ರದಿಂದ ಧಾವಿಸಿದನು. ಅವನು ಬರುವುದನ್ನು ಕಂಡ ಚ್ಯವನನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದನು.
13.261.25
अद्भिः सिक्त्वाऽस्तम्ययतं सवज्रं सहपर्वतम् ।
अथेन्द्रस्य महाघोरं सोऽसृजच्छत्रुमेव हि ॥ १३.२६१.२५ ॥
ನೀರಿನಿಂದ ಸಿಂಪಡಿಸಿ, ವಜ್ರ ಮತ್ತು ಪರ್ವತದೊಂದಿಗೆ ಎಸೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಇಂದ್ರನ ಆ ಅತಿ ಭಯಂಕರ ಶತ್ರುವನ್ನು ಅವರು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು.
13.261.26
मदं नामाहुतिमयं व्यादितास्यं महामुनिः ।
तस्य दन्तसहस्रं तु बभूव शतयोजनम् ॥ १३.२६१.२६ ॥
ಮಹಾಮುನಿ ಆಹುತಿಗಳಿಂದ ರಚಿಸಿದ, ತೆರೆದ ಬಾಯಿಯ 'ಮದ' ಎಂಬ ಅಸುರನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು; ಅದಕ್ಕೆ ಸಾವಿರ ಹಲ್ಲುಗಳಿದ್ದವು ಮತ್ತು ನೂರು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿತ್ತು.
13.261.27
द्वियोजनशतास्तस्य दंष्ट्राः परमदारुणाः ।
हनुस्तस्याभवद्भूमावास्यं चास्यास्पृशद्दिवम् ॥ १३.२६१.२७ ॥
ಅದರ ಕೋರೆಹಲ್ಲುಗಳು ಇನ್ನೂರು ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದ್ದು ಅತ್ಯಂತ ಭಯಂಕರವಾಗಿದ್ದವು; ಅದರ ದವಡೆ ನೆಲದ ಮೇಲಿತ್ತು, ಅದರ ಮುಖ ಆಕಾಶವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿತ್ತು.
13.261.28
जिह्वामूले स्थितास्तस्य सर्वे देवाः सवासवाः ।
तिमेरास्यमनुप्राप्ता यथा मत्स्या महार्णवे ॥ १३.२६१.२८ ॥
ಅದರ ನಾಲಿಗೆಯ ಬುಡದಲ್ಲಿ ವಾಸವನೊಂದಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳು ನಿಂತಿದ್ದರು; ಮಹಾಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಳು ತಿಮಿಯ ಬಾಯಿಗೆ ಬಂದಂತೆ.
13.261.29
ते सम्मन्त्र्य ततो देवा मदस्यास्य समीपगाः ।
अब्रुवन्सहिताः शक्रं प्रणमास्मै द्विजातये ॥ १३.२६१.२९ ॥
ನಂತರ ಈ ಮದದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದ್ದ ದೇವತೆಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಆಲೋಚಿಸಿ ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಹೇಳಿದರು: 'ಈ ದ್ವಿಜನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸು.'
13.261.30
अश्विभ्यां सह सोमं च पिबाम विगतज्वराः ।
ततः स प्रणतः शक्रश्चकार च्यवनस्य तत् ॥ १३.२६१.३० ॥
'ಅಶ್ವಿನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೋಮವನ್ನು ಕುಡಿಯೋಣ, ಸಂಕಟವಿಲ್ಲದೆ.' ಆಗ ಶಕ್ರನು ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಚ್ಯವನನಿಗಾಗಿ ಆ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದನು.
13.261.31
च्यवनः कृतवानेतावश्विनौ सोमपायिनौ ।
ततः प्रत्याहरत्कर्म मदं च व्यभजन्मुनिः ॥ १३.२६१.३१ ॥
ಚ್ಯವನನು ಈ ಇಬ್ಬರು ಅಶ್ವಿನಿಗಳನ್ನು ಸೋಮಪಾನ ಮಾಡುವವರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದನು. ನಂತರ ಮುನಿಯು ಆ ಕರ್ಮವನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದು, ಮದವನ್ನು ಹಂಚಿದನು.
13.261.32
अक्षेषु मृगयायां च पाने स्त्रीषु च वीर्यवान् ।
एतैर्दोषैर्नरा राजन्क्षयं यान्ति न संशयः ॥ १३.२६१.३२ ॥
ಪಗಡೆಯಾಟ, ಬೇಟೆ, ಮದ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ (ಆಸಕ್ತನಾದ ವೀರನೇ), ಓ ರಾಜನೇ, ಈ ದೋಷಗಳಿಂದ ಮನುಷ್ಯರು ನಾಶ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
13.261.33
तस्मादेतान्नरो नित्यं दूरतः परिवर्जयेतद् ॥ १३.२६१.३३ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ಇವುಗಳನ್ನು ಸದಾ ದೂರದಿಂದಲೇ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.
13.261.34
एतत्ते च्यवनस्यापि कर्मि राजन्प्रकीर्तितम् ।
ब्रवीम्यन्यं ब्रूहि वा त्वं क्षत्रियं ब्राह्मणाद्वरम् ॥ १३.२६१.३४ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಚ್ಯವನನ ಈ ಕರ್ಮವನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಯಿತು. ನಾನು ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಅಥವಾ ನೀನೇ ಹೇಳು — ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ?