Mahābhārata · Adhyāya 13.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.7.1
श्रूयतां पार्थ तत्त्वेन विश्वामित्रो यथा पुरा ।
ब्राह्मणत्वं गतस्तात् ब्रह्मर्षित्वं तथैव च ॥ १३.७.१ ॥
Escucha, oh Pārtha, cómo Viśvāmitra, en tiempos antiguos, alcanzó verdaderamente la condición de brahmán, y asimismo la de brahmarṣi.
13.7.2
भरतस्यान्ववाये वै मिथिलो नाम पार्थिवः ।
बभूव भरतश्रेष्ठ यज्वा धर्मभृतांवरः ॥ १३.७.२ ॥
En el linaje de Bharata hubo un rey llamado Mithila, oh mejor de los Bharatas, un celebrante de sacrificios, el más destacado de los que sostienen el dharma.
13.7.3
तस्य पुत्रो महानासीञ्जह्नुर्नाम नरेश्वरः ।
दुहितृत्वमनुप्राप्ता गङ्गा यस्य महात्मनः ॥ १३.७.३ ॥
Su hijo fue el gran rey llamado Jahnu, cuya hija, el magnánimo, fue Gaṅgā.
13.7.4
तस्यात्मजस्तुल्यगुणः सिन्धुद्वीपो महायशाः ।
सिन्धुद्वीपाच्च राजर्षिर्बलाकाश्वो महाबलः ॥ १३.७.४ ॥
Su hijo fue Sindhudvīpa, igual a él en virtudes y de gran renombre; y de Sindhudvīpa nació el rey sabio Balākāśva, de gran poder.
13.7.5
वल्लभस्तस्य तनयः साक्षाद्धर्म इवापरः ।
कुशिकस्तस्य तनयः सहस्राक्षसमद्युतिः ॥ १३.७.५ ॥
Vallabha fue su hijo, verdaderamente como otro Dharma; y su hijo fue Kuśika, cuyo esplendor igualaba al de Indra, el de mil ojos.
13.7.6
कुशिकस्यात्मजः श्रीमान्गाधिर्नाम जनेश्वरः ।
अपुत्रः प्रसवेनार्थी वनवासमुपावसत् ॥ १३.७.६ ॥
Gādhi, el glorioso rey, fue hijo de Kuśika. Sin hijos, deseando descendencia, habitó en el bosque.
13.7.7
कन्या जज्ञे सुतात्तस्य वने निवसतः सतः ।
नाम्ना सत्यवती नाम रूपेणाप्रतिमा भुवि ॥ १३.७.७ ॥
A aquel hombre virtuoso que vivía en el bosque le nació una hija de su hijo; se llamaba Satyavatī, incomparable en belleza sobre la tierra.
13.7.8
तां वव्रे भार्गवः श्रीमांश्च्यवनस्यात्मसम्भवः ।
ऋचीक इति विख्यातो विपुले तपसि स्थितः ॥ १३.७.८ ॥
Ṛcīka, el glorioso Bhārgava, hijo de Cyavana, renombrado y firme en gran austeridad, la pidió en matrimonio.
13.7.9
स तां न प्रददौ तस्मै ऋचीकाय महात्मने ।
दरिद्र इति मत्वा वै गाधिः शत्रुनिबर्हणः ॥ १३.७.९ ॥
Gādhi, destructor de enemigos, no se la dio a aquel magnánimo Ṛcīka, pensando que era pobre.
13.7.10
प्रत्याख्याय पुनर्यान्तमब्रवीद्राजसत्तप्रः ।
शुल्कं प्रदीयतां मह्यं ततो वत्स्यसि मे सुताम् ॥ १३.७.१० ॥
Tras rechazarlo, cuando se marchaba, el mejor de los reyes volvió a hablar: "Que se me dé el precio nupcial, y entonces vivirás con mi hija."
13.7.11
किं प्रयच्छामि राजेन्द्र तुभ्यं शुल्कमहं नृप ।
दुहितुर्ब्रूह्यसंसक्तो माऽभूत्तत्र विचारणा ॥ १३.७.११ ॥
Ṛcīka dijo: "¡Oh señor de reyes, oh rey! ¿Qué te daré como precio nupcial? Dime sin vacilar sobre tu hija; que no haya deliberación en esto."
13.7.12
चन्द्ररश्मिप्रकाशानां हयानां वातरहसाम् ।
एकतः श्यामकर्णानां सहस्रं दाह भार्गव ॥ १३.७.१२ ॥
Gādhi dijo: "¡Oh Bhārgava! Dame mil caballos brillantes como rayos de luna, veloces como el viento, con orejas negras de un lado."
13.7.13
ततः स भृगुशार्दूलश्च्यवनस्यात्मजः प्रभुः ।
अब्रवीद्वरुणं देवमादित्यं पतिमम्भसाम् ॥ १३.७.१३ ॥
Entonces aquel tigre de los Bhṛgus, el poderoso hijo de Cyavana, habló al dios Varuṇa, el Āditya, señor de las aguas.
13.7.14
एकतः श्यामकर्णानां हयानां चन्द्रवर्चसाम् ।
सहस्रं वातवेगानां भिक्षे त्वां देवसत्तम ॥ १३.७.१४ ॥
¡Oh mejor de los dioses! Te pido mil caballos, brillantes como la luna y veloces como el viento, de orejas oscuras en un lado.
13.7.15
तथेति वरुणो देव आदित्यो भृगुसत्तमम् ।
उवाच यत्र ते च्छन्दस्तत्रोत्थास्यन्ति वाजिनः ॥ १३.७.१५ ॥
«Así sea», dijo el dios Varuṇa, el Āditya, al mejor de los Bhṛgu. «Donde esté tu deseo, allí se levantarán esos caballos.»
13.7.16
ध्यातमात्रे ऋचीकेन हयानां चन्द्रवर्चसाम् ।
गङ्गाजलात्समुत्तस्थौ सहस्रं विपुलौजसाम् ॥ १३.७.१६ ॥
En cuanto Ṛcīka los concibió en su mente, mil caballos brillantes como la luna y de gran vigor surgieron de las aguas del Ganges.
13.7.17
अदूरे कान्यकुब्जस्य गङ्गायास्तीरमुत्तमम् ।
अश्वतीर्थं तदद्यापि मानवाः परिचक्षते ॥ १३.७.१७ ॥
No lejos de Kānyakubja se encuentra una excelente orilla del Ganges, que hoy en día la gente llama Aśvatīrtha, el Vado de los Caballos.
13.7.18
ततो वै गाधये तात सहस्रं वाजिनां शुभम् ।
ऋचीकः प्रददौ प्रीतः शुल्कार्थं तपतां वरः ॥ १३.७.१८ ॥
Entonces, querido, Ṛcīka, el mejor de los ascetas, complacido, dio a Gādhi mil caballos auspiciosos como precio de la novia.
13.7.19
ततः स विस्मितो राजा गाधिः शापभयेन च ।
ददौ तां समलङ्कृत्य कन्यां भृगुसुताय वै ॥ १३.७.१९ ॥
Entonces el rey Gādhi, asombrado y temeroso de la maldición, adornó a la doncella y se la dio al hijo de Bhṛgu.
13.7.20
जग्राह विधिवत्पाणिं तस्या ब्रह्मर्षिसत्तमः ।
सा च तं पतिमासाद्य परं हर्षमवाप ह ॥ १३.७.२० ॥
El mejor de los brahmarṣis tomó su mano según el rito, y ella, habiendo obtenido a su esposo, alcanzó suprema alegría.
13.7.21
स तुतोष च ब्रह्मर्षिस्तस्या वृत्तेन भारत ।
छन्दयामास चैवैनां वरेण वरवर्णिनीम् ॥ १३.७.२१ ॥
Oh Bhārata, aquel brahmarṣi se complació con su conducta y quiso conceder un don a aquella mujer de bella tez.
13.7.22
मात्रे तत्सर्वमाचख्यौ सा कन्या राजसत्तम ।
अथतामब्रवीन्माता सुतां किञ्चिदवाङ्मुखीम् ॥ १३.७.२२ ॥
Oh mejor de los reyes, la doncella contó todo a su madre; entonces la madre habló a su hija, que tenía el rostro algo abatido.
13.7.23
ममापि पुत्रि भर्ता ते प्रसादं कर्तुमर्हति ।
अपत्यस्य प्रदानेन समर्थश्च महातपाः ॥ १३.७.२३ ॥
Hija mía, también tu esposo debería concederme su favor; ese gran asceta es capaz de dar descendencia.
13.7.24
ततः सा त्वरितं गत्वा तत्सर्वं प्रत्यवेदयत् ।
मातुश्चिकीर्षितं राजन्ऋचीकस्तामथाब्रवीत् ॥ १३.७.२४ ॥
Entonces ella fue rápidamente e informó de todo; oh rey, Ṛcīka, al oír el deseo de la madre, le habló.
13.7.25
गुणवन्तं च पुत्रं वै त्वं च साऽथ जनिष्यथ ।
जनन्यास्तव कल्याणि मा भूद्वै प्रणयोऽन्यथा ॥ १३.७.२५ ॥
Tú y ella daréis a luz a un hijo virtuoso. Oh auspiciosa, que tu afecto por tu madre no se vuelva de otro modo.
13.7.26
तव चैव गुणश्लाघी पुत्र उत्पत्स्यते महान् ।
अस्मद्वंशकरः श्रीमांस्तव भ्राता च वंशकृत् ॥ १३.७.२६ ॥
Tu hijo, alabado por sus virtudes, nacerá grande. Será el creador de nuestro linaje, glorioso, y también continuará la línea de tu hermano.
13.7.27
ऋतुस्नाता च साऽश्वत्थं त्वं च वृक्षमुदुम्बरम् ।
परिष्वजेतं कल्याणि तत इष्टमवाप्स्यथः ॥ १३.७.२७ ॥
Oh auspiciosa, tras su baño ritual, que ella abrace el árbol aśvattha y tú el árbol udumbara; entonces obtendréis el fruto deseado.
13.7.28
चरुद्वयमिदं चैव मन्त्रपूतं शुचिस्मिते ।
त्वं च सा चोपभुञ्जीतं ततः पुत्राववाप्स्यथः ॥ १३.७.२८ ॥
Oh de sonrisa pura, estas dos ofrendas de arroz, purificadas con mantras, debéis comerlas tú y ella; entonces obtendréis hijos.
13.7.29
ततः सत्यवती हृष्टा मातरं प्रत्यभाषत ।
यदृचीकेन कथितं तच्चाचख्यौ चरुद्वयम् ॥ १३.७.२९ ॥
Entonces Satyavatī, llena de alegría, habló a su madre y le contó todo lo que Ṛcīka había dicho y lo de las dos ofrendas.
13.7.30
तामुवाच ततो माता सुतां सत्यवतीं तदा ।
पुत्रि पूर्वोपपन्नायाः कुरुष्व वचनं मम ॥ १३.७.३० ॥
Entonces la madre dijo a su hija Satyavatī: 'Oh hija, haz lo que te digo, por lo que se obtuvo antes.'
13.7.31
भर्त्रा य एष दत्तस्ते चरुर्मन्त्रपुरस्कृतः ।
एनं प्रयच्छ मह्यं त्वं मदीयं त्वं गृहाण च ॥ १३.७.३१ ॥
Dame este caru preparado con mantras que tu esposo te dio, y toma tú el mío.
13.7.32
व्यत्यासं वृक्षयोश्चापि करवाव शुचिस्मिते ।
यदि प्रमाणं वचनं मम मातुरनिन्दिते ॥ १३.७.३२ ॥
Oh tú de sonrisa pura, sin reproche, si mi palabra y la de tu madre son válidas, intercambiemos los dos árboles.
13.7.33
स्वमपत्यं विशिष्टं हि सर्व इच्छत्यनाविलम् ।
व्यक्तं भगवता चात्र कृतमेवं भविष्यति ॥ १३.७.३३ ॥
Todos desean que su propia descendencia sea excelente e intachable; y el venerable lo ha dispuesto claramente así aquí.
13.7.34
ततो मे त्वच्चरौ भावः पादपे च समुध्यमे ।
कथं विशिष्टो भ्राता मे भवेदित्येव चिन्तय ॥ १३.७.३४ ॥
Entonces que mi intención esté en tu caru y en el árbol; reflexiona solo sobre cómo mi hermano podría llegar a ser excelente.
13.7.35
तथाच कृतवत्यौ ते माता सत्यवती च सा ।
अथ गर्भावनुप्राप्ते उभे ते वै युधिष्ठिर ॥ १३.७.३५ ॥
Así lo hicieron tu madre Satyavatī y ella; y entonces, oh Yudhiṣṭhira, ambas concibieron.
13.7.36
दृष्ट्वा गर्भमनुप्राप्तां भार्यां स च महानृषिः ।
उवाच तां सत्यवतीं दुर्मना भृगुसत्तमः ॥ १३.७.३६ ॥
Al ver a su esposa encinta, aquel gran sabio, el mejor de los Bhṛgu, habló a Satyavatī con el ánimo abatido.
13.7.37
व्यत्यासेनोपयुक्तस्ते चरुर्व्यक्तं भविष्यति ।
व्यत्यासः पादपे चापि सुव्यक्तं ते कृतः शुभे ॥ १३.७.३७ ॥
Por intercambio, el arroz ritual que tomaste se manifestará con claridad. Oh bienaventurada, también en el árbol hiciste ese intercambio con claridad.
13.7.38
मया हि विश्वं यद्ब्राह्म त्वच्चरौ सन्निवेशितम् ।
क्षत्रवीर्यं च सकलं चरौ तस्या निवेशितम् ॥ १३.७.३८ ॥
Coloqué todo el poder brahmánico en tu arroz ritual, y coloqué todo el vigor kṣatriya en el arroz ritual de ella.
13.7.39
त्रैलोक्यविख्यातगुणं त्वं विप्रं जनयिष्यसि ।
सा च क्षत्रं विशिष्टं वै तत एतत्कृतं मया ॥ १३.७.३९ ॥
Darás a luz a un brahmán de virtudes famosas en los tres mundos, y ella dará a luz a un excelente kṣatriya; por eso lo hice.
13.7.40
व्यत्यासस्तु कृतो यस्मात्त्वया मात्रा च ते शुभे ।
तस्मात्सा ब्राह्मणं श्रेष्ठं माता ते जनयिष्यति ॥ १३.७.४० ॥
Oh bienaventurada, como tú y tu madre hicisteis el intercambio, tu madre dará a luz a un excelente brahmán.
13.7.41
क्षत्रियं तूग्रकर्माणं त्वं भद्रे जनयिष्यसि ।
न हि ते तत्कृतं साधु मातृस्नेहेन भामिनि ॥ १३.७.४१ ॥
Pero, oh amable, darás a luz a un kṣatriya de acciones feroces; oh radiante, lo que hiciste por amor a tu madre no está bien.
13.7.42
सा श्रुत्वा शोकसंतप्ता पपात वरवर्णिनी ।
भूमौ सत्यवती राजंश्छिन्नेव रुचिरा लता ॥ १३.७.४२ ॥
Al oírlo, Satyavatī, la excelente de hermosa tez, atormentada por el dolor, cayó al suelo, oh rey, como una bella enredadera cortada.
13.7.43
प्रतिलभ्य च सा सञ्ज्ञां शिरसा प्रणिपत्य च ।
उवाच भार्या भर्तारं गाधेयी भार्गवर्षभम् ॥ १३.७.४३ ॥
Recobrando el sentido e inclinando la cabeza, la esposa, hija de Gādhi, habló a su esposo, el toro entre los Bhṛgus.
13.7.44
प्रसादयन्त्यां भार्यायां मयि ब्रह्मविदांवर ।
प्रसादं कुरु विप्रर्षे न मे स्यात्त्रत्रियः सुतः ॥ १३.७.४४ ॥
Oh, el mejor de los conocedores de Brahman, mientras mi esposa me suplicaba, oh sabio brahmán, concédeme tu favor: que mi hijo no sea un kṣatriya.
13.7.45
कामं ममोग्रकर्मा वै पौत्रो भवितुमर्हति ।
न तु मे स्यात्सुतो ब्रह्मन्नेष मे दीयतां वरः ॥ १३.७.४५ ॥
Que mi nieto, de obras feroces, sea digno; pero que no haya hijo mío. Oh brahmán, concédeme este don.
13.7.46
एवमस्त्विति होवाच स्वां भार्यां सुमहातपाः ।
ततः सा जनयामास जमदग्निं सुतं शुभम् ॥ १३.७.४६ ॥
«Así sea», dijo el gran asceta a su esposa. Entonces ella dio a luz a un hijo auspicioso, Jamadagni.
13.7.47
विश्वामित्रं चाजनयद्गाधिभार्या यशस्विनी ।
ऋषेः प्रसादाद्राजेन्द्र ब्रह्मर्षि ब्रह्मवादिनम् ॥ १३.७.४७ ॥
Y la esposa de Gādhi, de gran renombre, dio a luz a Viśvāmitra. Oh señor de reyes, por el favor del sabio se convirtió en brahmarṣi, expositor de Brahman.
13.7.48
ततो ब्राह्मणतां यातो विश्वामित्रो महातपाः ।
क्षत्रियः सोऽप्यथ तथा ब्रह्मवंशस्य कारकः ॥ १३.७.४८ ॥
Entonces el gran asceta Viśvāmitra alcanzó la condición de brahmán. Aunque era kṣatriya, se convirtió en el fundador de un linaje brahmán.
13.7.49
तस्य पुत्रा महात्मानो ब्रह्मवंशविवर्धनाः ।
तपस्विनो ब्रह्मविदो गोत्रकर्तार एव च ॥ १३.७.४९ ॥
Sus hijos magnánimos, que hicieron crecer el linaje brahmánico, fueron ascetas, conocedores de Brahman y también fundadores de linajes.
13.7.50
मधुच्छन्दश्च भगवान्देवरातश्च वीर्यवान् ।
अक्षीणश्च शकुन्तश्च बभ्रुः कालपथस्तथा ॥ १३.७.५० ॥
Madhucchanda, el venerable Devarāta, el poderoso Akṣīṇa, Śakunta, Babhru y también Kālapatha.
13.7.51
याज्ञवल्क्यश्च विख्यातस्तथा स्थूणो महाव्रतः ।
उलूको यमदूतश्च तथर्षिः सैन्धवायनः ॥ १३.७.५१ ॥
Yājñavalkya, el renombrado, y también Sthūṇa de grandes votos, Ulūka el mensajero de Yama, y el sabio Saindhavāyana.
13.7.52
पर्णजङ्घश्च भगवान्गावलश्च महानृषिः ।
ऋषिर्वज्रस्तथा ख्यातः सालङ्कायन एव च ॥ १३.७.५२ ॥
El venerable Parṇajaṅgha, el gran sabio Gāvala, el sabio Vajra, renombrado, y también Sālaṅkāyana.
13.7.53
लीलाढ्यो नारदश्चैव तथा कूर्चामुखः स्मृतः ।
वादुलिर्मुसलश्चैव वक्षोग्रीवस्तथैव च। ॥ १३.७.५३ ॥
Līlāḍhya, también Nārada, y se recuerda a Kūrcāmukha; también Vādulī, Musala y Vakṣogrīva.
13.7.54
आङ्घ्रिको नैकदृक्चैव शिलायूपः सितः शुचिः ।
चक्रको मारुतन्तव्यो वातघ्नोऽथाश्वलायनः ॥ १३.७.५४ ॥
Āṅghrika y también Ekadṛk, Śilāyūpa, el blanco y puro; Cakraka, Mārutantavya, Vātaghna, y luego Aśvalāyana.
13.7.55
श्यामायनोऽथ गार्ग्यश्च जाबालिः सुश्रुतस्तथा ।
कारीषिरथ संश्रुत्यः परपौरवतन्तवः ॥ १३.७.५५ ॥
Śyāmāyana, Gārgya, Jābāli, Suśruta, Kārīṣi y Saṃśrutya, y los linajes Paurava del linaje Para.
13.7.56
महानृषिश्च कपिलस्तथर्षिस्ताडकायनः ।
तथैव चोपगहनस्तथर्षिश्चासुरायणः ॥ १३.७.५६ ॥
el gran sabio Kapila, el sabio Tāḍakāyana, Upagahana y el sabio Āsurāyaṇa.
13.7.57
मार्दमर्षिर्हिरण्याक्षो जङ्गारिर्बाभ्रवायणिः ।
भूतिर्विभूतिः सूतश्च सुरकृत्तु तथैव च ॥ १३.७.५७ ॥
el sabio Mārda, Hiraṇyākṣa, Jaṅgāri, Bābhravāyaṇi, Bhūti, Vibhūti, Sūta y Surakṛt.
13.7.58
अरालिर्नाचिकश्चैव चाम्पेयोज्जयनौ तथा ।
नवतन्तुर्बकनखः सेयनो यतिरेव च ॥ १३.७.५८ ॥
Arālin, Nācika, Cāmpeya, Ujjayana, Navatantu, Bakanakha, Seyana y el asceta Yati.
13.7.59
अम्भोरुदश्चारुमत्स्यः शिरीषी चाथ गार्दभिः ।
ऊर्जयोनिरुदापेक्षी नारदी च महानृषिः।
विश्वामित्रात्मजाः सर्वे मुनयो ब्रह्मवादिनः ॥ १३.७.५९ ॥
Ambhorudra, Cārumatsya, Śirīṣī, Gārdabhi, Ūrjayoni, Udāpekṣī, Nāradī y el gran sabio: todos hijos de Viśvāmitra, sabios que hablan el Brahman.
13.7.60
तथैव क्षत्रियो राजन्विश्वामित्रो महातपाः ।
ऋचीकेनाहितं ब्रह्म परमेतद्युधिष्ठिर ॥ १३.७.६० ॥
Igualmente, oh rey, el kṣatriya Viśvāmitra, de gran austeridad, recibió este Brahman supremo de Ṛcīka, oh Yudhiṣṭhira.
13.7.61
एतत्ते सर्वमाख्यातं तत्वेन भरतर्षभ ।
विश्वामित्रस्य वै जन्म सोमसूर्याग्नितेजसः ॥ १३.७.६१ ॥
Bhīṣma: Toro de los Bharatas, te he contado todo esto con verdad: el nacimiento de Viśvāmitra, que posee el esplendor de Soma, el Sol y el Fuego.
13.7.62
यत्रयत्र च सन्देहो भूयस्ते राजसत्तम ।
तत्रतत्र च मां ब्रूहि च्छेत्ताऽस्मि तव संशयान् ॥ १३.७.६२ ॥
Bhīṣma: Mejor de los reyes, donde quiera que de nuevo surja una duda en ti, pregúntame allí; yo cortaré tus dudas.