Mahābhārata · Adhyāya 13.8
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.8.1
श्रुतं मे महदाख्यानमेतत्कुरुकुलोद्वह ।
सुदुष्प्रापं यद्ब्रवीषि ब्राह्मण्यं वदतांवर ॥ १३.८.१ ॥
Oh portador del linaje kuru, he escuchado esta gran narración que relatas, sobre la condición de brahmán, muy difícil de alcanzar, oh mejor de los oradores.
13.8.2
विश्वामिइत्रो महाराज राजा ब्राह्मणतां गतः ।
कथितं भवता सर्वं विस्तरेण पितामह ॥ १३.८.२ ॥
Oh gran rey, el rey Viśvāmitra alcanzó la condición de brahmán. Oh abuelo, lo has contado todo con detalle.
13.8.3
तच्च राजन्मया सर्वं श्रुतं बुद्धिमतांवर ।
आगमो हि परोऽस्माकं त्वत्तः कौरवनन्दन ॥ १३.८.३ ॥
Oh rey, he escuchado todo eso. Oh mejor de los sabios, esta tradición recibida de ti es para nosotros suprema, oh deleite de los Kauravas.
13.8.4
वीतहव्यश्च नृपतिः श्रुतो मे विप्रतां गतः ।
तदेव तावद्गाङ्गेय श्रोतुमिच्छाम्यहं विभो ॥ १३.८.४ ॥
También he oído que el rey Vītahavya alcanzó la condición de brahmán. Oh hijo de Gaṅgā, oh poderoso, eso mismo deseo escuchar ahora.
13.8.5
स केन कर्मणा प्राप्तो ब्राह्मण्यं राजसत्तमः ।
वरेण तपसा वाऽपि तन्मे व्याख्यातुमर्हसि ॥ १३.८.५ ॥
¿Mediante qué acción aquel mejor de los reyes alcanzó la condición de brahmán? ¿Por un don o por austeridad? Debes explicármelo.
13.8.6
शृणु राजन्यथा राजा वीतहव्यो महायशाः ।
राजर्षिर्दुर्लभं प्राप्तो ब्राह्मण्यं लोकसत्कृतम् ॥ १३.८.६ ॥
Escucha, oh rey, cómo el rey Vītahavya, de gran fama, un sabio real, alcanzó la rara condición de brahmán, honrada por el mundo.
13.8.7
मनोर्महात्मनस्तात प्रजा धर्मेण शासतः ।
बभूव पुत्रो धर्मात्मा शर्यातिरिति विश्रुतः ॥ १३.८.७ ॥
Querido hijo, mientras el magnánimo Manu gobernaba a sus súbditos con dharma, nació un hijo justo, famoso con el nombre de Śaryāti.
13.8.8
तस्यान्ववाये द्वौ राजन्राजानौ सम्बभूवतुः ।
हैहयस्तालजङ्घश्च वत्सेषु जयतांवर ॥ १३.८.८ ॥
En su linaje, oh rey, nacieron dos reyes: Haihaya y Tālajaṅgha, oh el mejor de los vencedores.
13.8.9
हैहयस्य तु राजेन्द्र दशसु स्त्रीषु भारत ।
शतं बभूव पुत्राणां शूराणामनिवर्तिनाम्।
तुल्यरूपप्रभावानां बलिनां युद्धशालिनाम् ॥ १३.८.९ ॥
Oh señor de reyes, oh Bhārata, de diez esposas Haihaya tuvo cien hijos: héroes que nunca retrocedían, iguales en forma y poder, fuertes y diestros en la guerra.
13.8.10
धनुर्वेदे च वेदे च सर्वत्रैव कृतश्रमाः ॥ १३.८.१० ॥
Tanto en la ciencia del arco como en el Veda, en todo sentido, se habían esforzado con diligencia.
13.8.11
काशिष्वपि नृपो राजन्दिवोदासपितामहः ।
हर्यश्व इति विख्यातो बभूव जयतांवरः ॥ १३.८.११ ॥
Entre los Kāśis también, oh rey, hubo un rey llamado Haryaśva, abuelo de Divodāsa, renombrado como el mejor de los vencedores.
13.8.12
स वीतहव्यदायादैरागत्य पुरुषर्षभ ।
गङ्गायमुनयोर्मध्ये सङ्ग्रामे विनिपातितः ॥ १३.८.१२ ॥
Oh toro entre los hombres, habiendo llegado, los herederos de Vītahavya lo mataron en batalla entre el Gaṅgā y el Yamunā.
13.8.13
तं तु हत्वा नरपतिं हैहयास्ते महारथाः ।
प्रतिजग्मुः पुरीं रम्यां वत्सानामकुतोभयाः ॥ १३.८.१३ ॥
Habiendo matado a aquel rey, los grandes guerreros en carro, los Haihayas, regresaron sin temor a la hermosa ciudad de los Vatsas.
13.8.14
हर्यश्वस्य च दायादः काशिराजोऽभ्यषिच्यत ।
सुदेवो देवसंकाशः साक्षाद्धर्म इवापरः ॥ १३.८.१४ ॥
Sudeva, rey de Kāśī y heredero de Haryaśva, fue consagrado; era semejante a un dios, como si fuera el mismo Dharma en persona.
13.8.15
स पालयामास महीं धर्मात्मा काशिनन्दनः ।
तैर्वीतहव्यैरागत्य युधि सर्वैर्विनिर्जितः ॥ १३.८.१५ ॥
Aquel hijo de Kāśi, de alma justa, gobernó la tierra; pero los Vītahavyas vinieron y lo derrotaron por completo en la batalla.
13.8.16
तमथाजौ विनिर्जित्य प्रतिजग्मुर्यथागतम् ।
सौदेविस्त्वथ काशीशोदिवोदासोऽभ्यषिच्यत ॥ १३.८.१६ ॥
Habiéndolo vencido en la batalla, regresaron por donde habían venido; entonces Divodāsa, hijo de Sudeva y señor de Kāśī, fue consagrado.
13.8.17
दिवोदासस्तु विज्ञाय वीर्य तेषां यतात्मनाम् ।
वाराणसीं महातेजा निर्ममे शक्रशासनात् ॥ १३.८.१७ ॥
Pero Divodāsa, de gran esplendor, conociendo el poder de aquellos Vītahavyas de alma dominada, fundó la ciudad de Vārāṇasī por mandato de Śakra.
13.8.18
विप्रक्षत्रियसम्बाधां वैश्यशूद्रसमाकुलाम् ।
नैकद्रव्योच्चयवतीं समृद्धविपणापणाम् ॥ १३.८.१८ ॥
Estaba llena de brahmanes y kshatriyas, abarrotada de vaishyas y shudras, rebosante de montones de muchas mercancías, y rica en mercados y tiendas prósperas.
13.8.19
गङ्गाया उत्तरे कूले वप्रान्ते राजसत्तम् ।
गोमत्या दक्षिणे कूले शक्रस्येवामरावतीम्। ॥ १३.८.१९ ॥
¡Oh, mejor de los reyes! En la orilla norte del Gaṅgā, al borde de la muralla, y en la orilla sur del Gomatī, como la Amarāvatī de Indra.
13.8.20
तत्र तं राजशार्दूलं निवसन्तं महीपतिम् ।
आगत्य हैहया भूयः पर्यधावन्त भारत ॥ १३.८.२० ॥
Allí, mientras aquel tigre entre los reyes residía, los Haihaya volvieron a llegar y se lanzaron a rodear al señor de la tierra, ¡oh Bhārata!
13.8.21
स निष्क्रम्य ददौ युद्धं तेभ्यो राजा महाबलः ।
देवासुरसमं घोरं दिवोदासो महाद्युतिः ॥ १३.८.२१ ॥
Aquel rey de gran poder y gran esplendor, Divodāsa, salió y les dio batalla, terrible como la batalla de dioses y asuras.
13.8.22
स तु युद्धे महाराज दिनानां दशतीर्दश ।
हतवाहनभूयिष्ठस्ततो दैन्यमुपागमत् ॥ १३.८.२२ ॥
Oh gran rey, él luchó en aquella batalla durante diez veces diez días; luego, con la mayoría de sus monturas muertas, cayó en la desdicha.
13.8.23
हतयोधस्ततो राजन्क्षीणकोशश्चक भूमिपः ।
दिवोदासः पुरीं त्यक्त्वा पलायनपरोऽभवत् ॥ १३.८.२३ ॥
Oh rey, con sus guerreros muertos y su tesoro agotado, el señor de la tierra Divodāsa abandonó su ciudad y se dio a la fuga.
13.8.24
गत्वाऽऽश्रमपदं रम्यं भरद्वाजस्य धीमतः ।
जगाम शरणं राजा कृताञ्जलिररिंदम् ॥ १३.८.२४ ॥
Oh domador de enemigos, habiendo ido al agradable ermitaño del sabio Bharadvāja, el rey buscó refugio con las manos juntas.
13.8.25
तमुवाच भरद्वाजो ज्येष्ठः पुत्रो बृहस्पतेः ।
पुरोधाः शीलसम्पन्नो दिवोदासं महीपतिम् ॥ १३.८.२५ ॥
Bharadvāja, el hijo mayor de Bṛhaspati, sacerdote de buena conducta, habló a Divodāsa, señor de la tierra.
13.8.26
किमागमनकृत्यं ते सर्वं प्रबूहि मे नृप ।
यत्ते प्रियं तत्करिष्ये न मेऽत्रास्ति विचारणा ॥ १३.८.२६ ॥
Oh rey, dime todo el propósito de tu venida. Lo que te sea querido, eso haré; en ello no tengo vacilación alguna.
13.8.27
भगवन्वैतहव्यैर्मे युद्धे वंशः प्रणाशितः ।
अहमेकः परिद्यूनो भवन्तं शरणं गतः ॥ १३.८.२७ ॥
Venerable señor, los Vītahavyas destruyeron mi linaje en batalla. Yo solo quedo, abatido, y he venido a ti en busca de refugio.
13.8.28
शिष्यस्नेहेन भगवंस्त्वं मां रक्षितुमर्हसि ।
एकशेषः कृतो वंशो मम तैः पापकर्मभिः ॥ १३.८.२८ ॥
Venerable señor, por tu afecto hacia tu discípulo, deberías protegerme. Esos malhechores han dejado de mi linaje un solo superviviente.
13.8.29
तमुवाच महाभागो भरद्वाजः प्रतापवान् ।
न भेतव्यं न भेतव्यं सौदेव व्येतु ते भयम् ॥ १३.८.२९ ॥
El muy afortunado y poderoso Bharadvāja le dijo: "No temas, no temas, ¡oh hijo de Sudeva! Que se aleje tu temor."
13.8.30
अहमिष्टिं करिष्यामि पुत्रार्थं ते विशाम्पते ।
वीतहव्यसहस्राणि येन त्वं प्रहरिष्यसि ॥ १३.८.३० ॥
Oh señor de los pueblos, realizaré un sacrificio por ti, para obtener un hijo, mediante el cual abatirás a miles de los Vītahavyas.
13.8.31
तत इष्टिं चकारर्षिस्तस्य वै पुत्रकामिकीम् ।
अथास्य तनयो जज्ञे दैवोदासः प्रतर्दनः ॥ १३.८.३१ ॥
Entonces el sabio realizó para él el sacrificio para obtener un hijo, y luego nació Pratardana, hijo de Divodāsa.
13.8.32
स जातमात्रो ववृधे समाः सद्यस्त्रयोदश ।
वेदं चापि जगौ कृत्स्नं धनुर्वेदं च भारत ॥ १३.८.३२ ॥
Apenas nacido creció como si tuviera trece años, y recitó todo el Veda y también la ciencia del arco, oh Bhārata.
13.8.33
योगेन च समाविष्टो भरद्वाजेन धीमता ।
कृत्स्नं हि तेजो यल्लोके तदेतद्देहमाविशत् ॥ १३.८.३३ ॥
Unido por el yoga al sabio Bharadvāja, todo el esplendor que existe en el mundo entró en aquel cuerpo.
13.8.34
ततः स कवची धन्वी स्तूयमानः सुरर्षिभिः ।
बन्दिभिर्वन्द्यमानश्च बभौ सूर्य इवोदितः ॥ १३.८.३४ ॥
Entonces él, armado con coraza y arco, alabado por los sabios divinos y honrado por los bardos, brilló como el sol al salir.
13.8.35
स रथी बद्धनिस्त्रिंशो बभौ दीप्त इवानलः ।
प्रययौ स धनुर्धुन्वन्विवर्षिषुरिवाम्बुदः ॥ १३.८.३५ ॥
Aquel guerrero de carro, con la espada ceñida, brilló como un fuego ardiente; agitando su arco, avanzó como una nube a punto de llover.
13.8.36
तं दृष्ट्वा परमं हर्षं सुदेवतनयो ययौ ।
मेने च मनसा दग्धान्वैतहव्यान्स पार्थिवः ॥ १३.८.३६ ॥
Al verlo, el hijo de Sudeva se marchó con suprema alegría, y aquel rey pensó en su mente que los Vaitahavyas ya estaban quemados.
13.8.37
ततोसौ यौवराज्ये च स्थापयित्वा प्रतर्दनम् ।
कृतकृत्यं तदाऽऽत्मानं स राजा प्रत्यपद्यत ॥ १३.८.३७ ॥
Entonces, tras instalar a Pratardana como príncipe heredero, el rey se consideró a sí mismo como quien había cumplido su tarea.
13.8.38
ततस्तु वैतहव्यानां वधाय स महीपतिः ।
पुत्रं प्रस्थापयासास प्रतर्दनमरिंदमम् ॥ १३.८.३८ ॥
Entonces aquel señor de la tierra envió a su hijo Pratardana, domador de enemigos, para la matanza de los Vaitahavyas.
13.8.39
सरथः स तु संतीर्य गङ्गामाशु पराक्रमी ।
प्रययौ वीतहव्यानां पुरीं परपुरंजयः ॥ १३.८.३९ ॥
Aquel valiente conquistador de ciudades enemigas, con su carro, cruzó rápidamente el Ganges y partió hacia la ciudad de los Vītahavyas.
13.8.40
वैतहव्यास्तु संश्रुत्य रथघोषं समुद्धतम् ।
निर्ययुर्नगराकारै रथैः पररथारुजैः ॥ १३.८.४० ॥
Los Vaitahavyas, al oír el estruendo impetuoso de los carros, salieron con carros tan grandes como ciudades, quebrantadores de carros enemigos.
13.8.41
निष्क्रम्य ते नरव्याघ्रा दंशिताश्चित्रयोधिनः ।
प्रतर्दनं समाजग्मुः शरवर्षैरुदायुधाः ॥ १३.८.४१ ॥
Aquellos tigres entre los hombres, guerreros acorazados y admirables, salieron y se acercaron a Pratardana, lloviendo lluvias de flechas, con las armas en alto.
13.8.42
शस्त्रैश्च विविधाकारै रथौघैश्च युधिष्ठिर ।
अभ्यवर्षन्त राजानं हिमवन्तमिवाम्बुदाः ॥ १३.८.४२ ॥
Oh Yudhiṣṭhira, con armas de muchas formas y masas de carros, derramaron sobre el rey, como las nubes sobre el Himālaya.
13.8.43
अस्त्रैरस्त्राणि संवार्य तेषां राजा प्रतर्दनः ।
जघान तान्महातेजा वज्रानलसमैः शरैः ॥ १३.८.४३ ॥
Habiendo repelido sus armas con armas, el rey Pratardana, de gran esplendor, los abatió con flechas iguales al rayo y al fuego.
13.8.44
कृत्तोत्तमाङ्गास्ते राजन्भल्लैः शतसहस्रशः ।
अपतन्रुधिरार्द्राङ्गा निकृत्ता इव किंशुकाः ॥ १३.८.४४ ॥
Oh rey, con las cabezas cortadas por flechas bhalla por cientos de miles, con los cuerpos empapados en sangre, cayeron como árboles kiṃśuka talados.
13.8.45
हतेषु तेषु सर्वेषु वीतहव्यः सुतेष्वथ ।
प्राद्रवन्नगरं हित्वा भृगोराश्रममप्युत ॥ १३.८.४५ ॥
Cuando todos aquellos hijos de Vītahavya fueron muertos, Vītahavya huyó abandonando la ciudad hacia el ermitaño de Bhṛgu.
13.8.46
ययौ भृगुं च शरणं वीतहव्यो नराधिपः ।
अभयं च ददौ तस्मै वीतहव्याय भार्गवः।
आसनं शिष्यमध्ये च भृगुरन्यत्समादिशत् ॥ १३.८.४६ ॥
El rey Vītahavya fue a Bhṛgu en busca de refugio, y el Bhārgava le concedió a Vītahavya la seguridad; y Bhṛgu ordenó otra cosa: que se le diera un asiento entre los discípulos.
13.8.47
अथानुपदमेवाशु तत्रागच्छत्प्रतर्दनः ।
स प्राप्य चाश्रमपदं दिवोदासात्मजोऽब्रवीत् ॥ १३.८.४७ ॥
Entonces, justo detrás de él, Pratardana llegó rápidamente allí. Al llegar a la ermita, el hijo de Divodāsa habló.
13.8.48
भोभो केऽत्राश्रमे सन्ति भृगोः शिष्या महात्मनः ।
द्रष्टुमिच्छे मुनिमहं तस्याचक्षत मामिति ॥ १३.८.४८ ॥
¡Oh, oh! ¿Quiénes son aquí, en esta ermita, los discípulos del magnánimo Bhṛgu? Deseo ver al sabio. Me respondieron:
13.8.49
स तं विदित्वा तु भृगुर्निश्चक्रामाश्रमात्तदा ।
पूजयामास च ततो विधिना नृपसत्तमम् ॥ १३.८.४९ ॥
Reconociéndole, Bhṛgu salió entonces del ermitaño y, según el rito, honró a aquel mejor de los reyes.
13.8.50
उवाच चैनं राजेन्द्र किं कार्यं ब्रूहि पार्थिव ।
स चोवाच नृपस्तस्मै यदागमनकारणम् ॥ १३.८.५० ॥
Dijo: "Oh señor de los reyes, oh rey, dime qué debe hacerse." Y el rey le explicó la razón de su venida.
13.8.51
अयं ब्रह्मन्नितो राजा वीतहव्यो विसर्ज्यताम् ।
अस्य पुत्रैर्हि मे कृत्स्नो ब्रह्मन्वंशः प्रणाशितः ॥ १३.८.५१ ॥
Oh brahmán, que este rey Vītahavya sea liberado de aquí. Por sus hijos ha sido destruido todo mi linaje.
13.8.52
उत्सादितश्च विषयः काशीनां रत्नसञ्चयः ।
एतस्य वीर्यदृप्तस्य हतं पुत्रशतं मया।
अस्येदानीं वधादद्य भविष्याम्यनृणः पितुः ॥ १३.८.५२ ॥
El reino de los Kāśī fue devastado y su tesoro de joyas saqueado. Orgulloso de su valor, maté a sus cien hijos. Ahora, al matarlo hoy, quedaré libre de mi deuda con mi padre.
13.8.53
तमुवाच कृपाविष्टो भृगुर्धर्मभृतांवरः ।
नेहास्ति क्षत्रियः कश्चित्सर्वे हीमे द्विजातयः ॥ १३.८.५३ ॥
Conmovido por la compasión, Bhṛgu, el mejor de los que sostienen el dharma, le dijo: "Aquí no hay ningún kṣatriya; todos estos son dvijas."
13.8.54
एतत्तु वचनं श्रुत्वा भृगोस्तथ्यं प्रतर्दनः ।
पादावुपस्पृश्य शनैः प्रहृष्टो वाक्यमब्रवीत् ॥ १३.८.५४ ॥
Al oír estas palabras verdaderas de Bhṛgu, Pratardana le tocó los pies y, complacido, habló lentamente estas palabras.
13.8.55
एवमप्यस्मि भगवन्कृतकृत्यो न संशयः ।
य एष राजा वीर्येण स्वजातिं त्याजितो मया ॥ १३.८.५५ ॥
Así, he cumplido mi propósito, no hay duda; este rey, por mi poder, ha sido hecho abandonar su propia casta.
13.8.56
अनुजानीहि मां ब्रह्मन्ध्यायस्व च शिवेन माम् ।
त्याजितो हि मया जातिमेव राजा भृगूद्वह ॥ १३.८.५६ ॥
Concédeme permiso, oh brahmán, y medita en mí con benevolencia. Oh mejor de los Bhṛgus, en verdad he hecho que este rey abandone su casta.
13.8.57
ततस्तेनाभ्यनुज्ञातो ययौ राजा प्रतर्दनः ।
यथागतं महाराज मुक्त्वा विषमिवोरगः ॥ १३.८.५७ ॥
Entonces, con su permiso, el rey Pratardana se marchó por donde había venido, oh gran rey, como una serpiente que ha soltado su veneno.
13.8.58
भृगोर्वचनमात्रेण स च ब्रह्मर्षितां गतः ।
वीतहव्यो महाराज ब्रह्मवादित्वमेव च ॥ १३.८.५८ ॥
Por la sola palabra de Bhṛgu alcanzó el estado de brahmarṣi, oh gran rey, y Vītahavya alcanzó también la condición de expositor del Brahman.
13.8.59
तस्य गृत्समदः पुत्रो रूपेणेन्द्र इवापरः ।
शक्रस्त्वमिति यो दैत्यैर्निगृहीतः किलाभवत् ॥ १३.८.५९ ॥
Su hijo fue Gṛtsamada, que en apariencia era como otro Indra; los demonios lo habían capturado diciéndole: «Tú eres Śakra».
13.8.60
ऋग्वेदे वर्तते चाग्र्या श्रुतिर्यस्य महात्मनः ।
यत्र गृत्समदो राजन्ब्राह्मणैः स महीयते ॥ १३.८.६० ॥
En el Ṛgveda permanece el himno sagrado más excelso de aquel de alma grande, donde, oh rey, Gṛtsamada es honrado por los brahmanes.
13.8.61
स ब्रह्मचारी विप्रर्षिः श्रीमान्गृत्समदोऽभवत् ।
पुत्रो गृत्समदस्यापि विप्रः सावैनसोऽभवत् ॥ १३.८.६१ ॥
Él se convirtió en Gṛtsamada, el glorioso sabio entre los brahmanes, un estudiante célibe. El hijo de Gṛtsamada también llegó a ser brahmán, Sāvainasa.
13.8.62
सावैनसस्य पुत्रो वै वितस्त्यस्तस्य चात्मजः ।
वितस्त्यस्य सुतस्तस्य शिवस्तश्चात्मजोऽभवत् ॥ १३.८.६२ ॥
El hijo de Sāvainasa fue Vitasti, y también su hijo. El hijo de Vitasti fue Śiva, y a él le nació también un hijo.
13.8.63
श्रवास्तस्य सुतश्चर्षिः श्रवसश्चाभवत्तमः ।
तमसश्च प्रकाशोऽभूत्तनयो द्विजसत्तमः ॥ १३.८.६३ ॥
Su hijo fue el sabio Śravā, y el hijo de Śravā fue Tamas. El hijo de Tamas fue Prakāśa, el mejor de los dos veces nacidos.
13.8.64
प्रकाशस्य च वागिन्द्रो बभूव जयतांवरः ।
तस्यात्मजश्च प्रमितिर्वेदवेदाङ्गपारगः ॥ १३.८.६४ ॥
Y Vāgindra, el mejor de los vencedores, fue hijo de Prakāśa. Su hijo fue Pramiti, maestro de los Vedas y sus ramas.
13.8.65
घृताच्यां तस्य पुत्रस्तु रुरुर्नामोदपद्यत ।
प्रमद्वरायां तु रुरोः पुत्रः समुदपद्यत।
शुनको नाम विप्रर्षिर्यस्य पुत्रोऽथ शौनकः ॥ १३.८.६५ ॥
De Ghṛtācī le nació un hijo llamado Ruru. De Pramadvarā le nació a Ruru un hijo, el sabio entre brahmanes Śunaka, cuyo hijo fue Śaunaka.
13.8.66
एवं विप्रत्वमगमद्वीतहव्यो नराधिपः ।
भृगोः प्रसादाद्राजेन्द्र क्षत्रियः क्षत्रियर्षभ ॥ १३.८.६६ ॥
Así el señor de los hombres Vītahavya alcanzó la condición de brahmán por la gracia de Bhṛgu, oh señor de reyes, oh toro entre los kṣatriyas, aunque era un kṣatriya.
13.8.67
एष ते कथितो वंशो राजन्गार्त्समदो मया ।
विस्तरेण महाराज किमन्यदनुपृच्छसि ॥ १३.८.६७ ॥
Oh rey, te he relatado en detalle este linaje de Gārtsamada. Oh gran rey, ¿qué más preguntas?