مهابهاراتا · أدهيايا 13.96
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
13.96.1
दानं यज्ञः क्रिया चेह किंस्वित्प्रेत्य महाफलम् ।
कस्य ज्यायः फलं प्रोक्तं कीदृशेभ्यः कथं कदा ॥ १३.९६.१ ॥
هنا، من بين الصدقة والقربان والفعل الطقسي، أيّها يثمر ثمرة عظيمة بعد الموت؟ ثمرة مَن تُعدّ الأعلى، ولأيّ صنف من الناس، وكيف ومتى؟
13.96.2
एतदिच्छामि विज्ञातुं याथातथ्येनि भारत ।
विद्वञ्जिज्ञासमानाय दानधर्मान्प्रचक्ष्व मे ॥ १३.९६.२ ॥
يا بهارتا، أودّ أن أعرف هذا على حقيقته. أيها العالم، فاشرح لي، أنا الطالب للمعرفة، شرائع الصدقة.
13.96.3
अन्तर्वेद्यां च यद्दत्तं श्रद्धया चानृशंस्यतः ।
किंस्विन्नैःश्रेयसं तात तन्मे ब्रूहि पितामह ॥ १३.९६.३ ॥
ما الذي يُعطى داخل مذبح القربان بالإيمان والرحمة، فهل يؤدي إلى الخير الأسمى؟ أخبرني بذلك يا جدّي العزيز.
13.96.4
रौद्रं कर्म क्षत्रियस्य सततं तात वर्तते ।
नास्य वैतानिकफलं विना दानं सुपावनम् ॥ १३.९६.४ ॥
يا بُنيّ، إن أعمال الكشاتريا دائمًا شديدة القسوة. فبلا الصدقة، وهي شديدة التطهير، لا ينال ثمرة نار القربان.
13.96.5
न तु पापकृतां राज्ञां याजका द्विजसत्तमाः ।
धने सत्यप्रदातॄणां प्रतिगृह्णन्ति साधवः ॥ १३.९६.५ ॥
لكنّ كهنة الملوك الذين يرتكبون الشر ليسوا خيرة المولودين مرتين. والأخيار لا يقبلون إلا ممّن يعطي الثروة بصدق.
13.96.6
प्रतिगृह्णन्ति न तु चेद्यद्रोषादाप्तदक्षिणैः ।
एतस्मात्कारणाद्यज्ञैर्यजेद्राजाऽऽप्तदक्षिणैः ॥ १३.९६.६ ॥
إن أُعطيت الدَّكشِينا بغضب لم يقبلوها. ولهذا السبب ينبغي للملك أن يقدّم القرابين مع الأجرة اللائقة.
13.96.7
अथ चेत्प्रतिगृह्णीयुर्दद्यादहरहर्नृपः ।
श्रद्धामास्थाय परमां पावनं ह्येतुदुत्तमम् ॥ १३.९६.७ ॥
فإن قبلوا، فعلى الملك أن يعطي يوماً بعد يوم متمسكاً بأعلى الإيمان؛ فهذا حقاً أعلى فعل مطهِّر.
13.96.8
ब्राह्मणांस्तर्पयन्द्रव्यैः स वै यज्ञोऽनुपद्रवः ।
मैत्रान्साधून्वेदविदः शीलवृत्ततपोर्जितान् ॥ १३.९६.८ ॥
ذلك القربان الذي يُرضى فيه البراهمة بالأموال هو حقاً بلا عائق؛ أولئك المتحابون الأخيار العارفون بالفيدا، المكتسبون بالسلوك والخلق والتقشف.
13.96.9
यत्ते ते न करिष्यन्ति कृतं ते न भविष्यति ।
यज्ञान्साधय साधुभ्यः स्वाद्वन्नान्दक्षिणावतः ॥ १३.९६.९ ॥
ما لا يفعلونه لأجلك لن يُنجز منك؛ أتمم القرابين للأخيار، بطعام حلو ودكشينا.
13.96.10
इष्टं दत्तं च मन्येथा आत्मानं दानकर्मणा ।
पूजयेथा यायजूकांस्तवाप्यंशो भवेद्यथा ॥ १३.९६.१० ॥
بفعل العطاء اعتبر نفسك من قدّم القرابين ووهب؛ وأكرم أهل القرابين، ليكون لك نصيب منها.
13.96.11
विद्वद्भ्यः सम्प्रदानेन तत्राप्यंशोऽस्य पूजया ।
यज्वभ्यश्चाथ विद्वद्भ्यो दत्त्वा लोकं प्रदापयेत्।
प्रदद्याज्ज्ञानदातॄणां ज्ञानदानांशभाग्यभवेत् ॥ १३.९६.११ ॥
وبإعطاء العلماء وتكريمهم يكون لك نصيب منه هناك أيضاً؛ وبإعطاء أهل القرابين والعلماء يُجعل العالم يعطي؛ فليُعطِ لمعطي العلم، ويصبح شريكاً في عطاء العلم.
13.96.12
प्रजावतो भरेथाश्च ब्राह्मणान्बहुभारिणः ।
प्रजावांस्तेन भवति यथा जनयिता तथा ॥ १३.९६.१२ ॥
أعِن البراهمة الذين لهم ذرية ويحملون أعباءً كثيرة؛ فبذلك يصير الإنسان ذا ذرية، كما يكون الوالد.
13.96.13
यावतः साधुधर्मान्वै सन्तः संवर्धयन्त्युत ।
सर्वस्वैश्चापि भर्तव्या नरा ये बहुकारिणः ॥ १३.९६.१३ ॥
بقدر ما يعزز الأخيار من الأعمال الصالحة، ينبغي أن يُعال الذين يقومون بأعمال كثيرة بكل ما يملكه المرء.
13.96.14
समृद्धः सम्प्रयच्छ त्वं ब्राह्म्णेभ्यो युधिष्ठिर ।
धेनूरनडुहोऽन्नानि च्छत्रं वासांस्युपानहौ ॥ १३.९६.१४ ॥
يا يودهيشتيرا، أنت مرفّه؛ فأعطِ البراهمة بسخاء البقر والثيران والطعام والمظلات والثياب والنعال.
13.96.15
आज्यानि यजमानेभ्यस्तथाऽन्नानि च भारत ।
अश्ववन्ति च यानानि वेश्मानि शयनानि च ॥ १३.९६.१५ ॥
يا سليل بهارتا، أعطِ القائمين بالقربان السمن المصفّى والطعام، وكذلك العربات ذات الخيل والبيوت والأسِرّة.
13.96.16
एते देयाः पुष्टिमद्भिर्लघूपायाश्च भारत ।
अजुगुप्सांश्च विज्ञाय ब्राह्मणान्वृत्तिकर्शितान् ॥ १३.९६.१६ ॥
يا سليل بهارتا، ينبغي أن يُعطيها الأغنياء، وهناك وسائل يسيرة أيضًا؛ وإذ يُعلم أن البراهمة المنهكين بفقد وسائل العيش ليسوا مما يُحتقر، فينبغي مساعدتهم.
13.96.17
उपच्छन्नं प्रकाशं वा वृत्त्या तान्प्रतिपालय ।
राजसूयाश्वमेधाभ्यां श्रेयस्तत्क्षत्रियान्प्रति ॥ १३.९६.१७ ॥
سواء في الخفاء أو في العلن، فاحفظهم بوسائل العيش؛ فذلك للكشاتريين أفضل حتى من قرابين الراجاسويا والأشفاميدها.
13.96.18
एवं पापैर्विनिर्मुक्तस्त्वं पूतः स्वर्गमाप्स्यसि ।
सञ्चयित्वा पुनः कोशं यद्राष्ट्रं पालयिष्यसि ॥ १३.९६.१८ ॥
وهكذا، متحررًا من الذنوب ومطهَّرًا، ستنال الجنة؛ وبعد أن تجمع الخزانة من جديد، ستحفظ المملكة.
13.96.19
तेन त्वं ब्रह्मभूयत्वमवाप्स्यसि धनानि च ।
आत्मनश्च परेषां च वृत्तिं संरक्ष भारत ॥ १३.९६.१९ ॥
وبذلك تنال حال البراهما والثروة. يا بهارتا، احفظ معاش نفسك ومعاش غيرك.
13.96.20
पुत्रवच्चापि भृत्यान्स्वान्प्रजाश्च परिपालय ।
योगः क्षेमश्च ते नित्यं ब्राह्मणेष्वस्तु भारत ॥ १३.९६.२० ॥
واحمِ خدمك ورعيتك كما تحمي أبناءك. يا بهارتا، ليكن أمنك ورخاؤك دائما مرتبطين بالبراهمة.
13.96.21
तदर्थं जीवितं तेऽस्तु मा तेभ्योऽप्रतिपालनम् ।
अनर्थो ब्राह्मणस्यैष यद्वित्तनिचयो महान् ॥ १३.९६.२१ ॥
فليكن عمرك لهذا الغرض، ولا يكن تقصير في حمايتهم. وهذا للبراهمي شر عظيم: أن يتجمع لديه مال عظيم.
13.96.22
क्षिया ह्यभीक्ष्णं संवासो दर्पयेत्सम्प्रमोहयेत् ।
ब्राह्मणेषु प्रमूढेषु धर्मो विप्रणशेद्धुवम्।
धर्मप्रणाशे भूतानामभावः स्यान्न संशयः ॥ १३.९६.२२ ॥
وبالمخالطة الدائمة يتآكل ويولد الكبر والضلال العظيم. فإذا ضل البراهمة هلك الدارما قطعاً. وبهلاك الدارما يزول وجود الكائنات، ولا شك في ذلك.
13.96.23
यो रक्षिभ्यः सम्प्रदाय राजा राष्ट्रं विलुम्पति ।
यज्ञे राष्ट्राद्धनं तस्मादानयध्वमिति ब्रुवन् ॥ १३.९६.२३ ॥
الملك الذي يسلّمه إلى الحراس ثم ينهب المملكة قائلاً: «ائتوا بالمال من المملكة للقربان» —
13.96.24
यच्चादाय तदाज्ञप्तं भीतं दत्तं सुदारुणम् ।
यजेद्राजा न तं यज्ञं प्रशंसन्त्यस्य साधवः ॥ १३.९६.२४ ॥
والملك الذي يقيم قربانا بمال أُعطي خوفا وأُخذ بأشد الأوامر قسوة، فلا يمدح الأخيار ذلك القربان له.
13.96.25
अपीडिताः सुसंवृद्धा ये ददत्यनुकूलतः ।
तादृशेनाप्युपायेन यष्टव्यं नोद्यमाहृतैः ॥ १३.९६.२५ ॥
من لم يُضطهد، وازدهر ازدهارًا حسنًا، فيعطي طوعًا، فبمثل هذا الوسيلة ينبغي أن يُقام القربان، لا بما جُمع بالجهد.
13.96.26
यदा परिनिषिच्येत निहितो वै यथाविधि ।
तदा राजा महायज्ञैर्यजेत बहुदक्षिणैः ॥ १३.९६.२६ ॥
حين يُوضع ما جُمع وفق القاعدة ويستقر تمامًا، فعندئذٍ ينبغي للملك أن يقيم القرابين العظيمة بالعطايا الوفيرة.
13.96.27
वृद्धबालधनं रक्ष्यमन्धस्य कृपणस्य च ।
न खातपूर्वं कुर्वीत न रुदन्तीधनं हरेत् ॥ १३.९६.२७ ॥
ينبغي حماية مال الشيوخ والأطفال والعميان والفقراء؛ لا ينبغي أن يُحفر ما حُفر من قبل، ولا يأخذ المرء مال من يبكي.
13.96.28
हृतं कृपणवित्तं हि राष्ट्रं हन्ति नृप श्रियम् ।
दद्याच्च महतो भोगान्क्षुद्भयं प्रणुदेत्सताम् ॥ १३.९६.२८ ॥
أيها الملك، إن المال المسلوب من الفقير يُهلك المملكة وازدهارها؛ ينبغي أن تُعطى المتع الكبيرة، وأن يُدفع عن الأخيار خوف الجوع.
13.96.29
येषां स्वादूनि भोज्यानि समवेक्ष्यन्ति बालकाः ।
नाश्नन्ति विधिवत्तानि किन्नु पापतरं ततः ॥ १३.९६.२९ ॥
من تنظر إلى طعامه الشهي الأطفال بشوق، وهو لا يأكله على الوجه المشروع — فأي ذنب أعظم من هذا؟
13.96.30
यदि ते तादृशो राष्ट्रे विद्वान्त्सीदेत्क्षुधा द्विजः ।
भ्रूणहत्यां च गच्छेथाः कृत्वा पापमिवोत्तमम् ॥ १३.९६.३० ॥
إن كان في مملكتك مثل هذا البرهمي العالم يعاني من الجوع، فإنك ستقع في إثم قتل الجنين، وهو أعظم الذنوب.
13.96.31
धिक्तस्य जीवितं राज्ञो राष्ट्रे यस्यावसीदति ।
द्विजोऽन्यो वा मनुष्योपि शिबिराह वचो यथा ॥ १३.९६.३१ ॥
تباً لحياة ذلك الملك الذي في مملكته يعاني براهمي أو غيره من الناس، كما قال شيبي.
13.96.32
यस्य स्म विषये राज्ञः स्नातकः सीदति क्षुधा ।
अवृद्धिमेति तद्राष्ट्रं विन्दते सह राजकम् ॥ १३.९६.३२ ॥
في مملكة الملك الذي يعاني فيها الـ سناتَكا من الجوع، تضمحل تلك المملكة وتلقى الخراب مع الأسرة المالكة.
13.96.33
क्रोशन्त्यो यस्य वै राष्ट्राद्ध्रियन्ते तरसा स्त्रियः ।
क्रोशतां पतिपुत्राणां मृतोऽसौ न च जीवति ॥ १३.९६.३३ ॥
ذلك الملك الذي تُنتزع من مملكته النساء بالقوة وهنّ يصرخن، بينما يبكي أزواجهن وأبناؤهن، هو ميّت لا حيّ.
13.96.34
अरक्षितारं हर्तारं विलोप्तारमनायकम् ।
तं वै राजकलिं हन्युः प्रजाः सन्नह्य निर्घृणं ॥ १३.९६.३४ ॥
ينبغي للرعية أن تقتل بلا رحمة، وهي مدرّعة، ذلك الـ كالي الملكي الذي لا يحمي، وهو لص ونهّاب ولا قائد له.
13.96.35
अहं वो रक्षितेत्युक्त्वा यो न रक्षति भूमिपः ।
स संहत्य निहन्तव्यः श्वेव सोन्माद आतुरः ॥ १३.९६.३५ ॥
الحاكم الذي يقول «أنا حاميكم» ثم لا يحمي، ينبغي أن يُقتل مجتمعين، كما يُقتل كلب مسعور مريض.
13.96.36
पापं कुर्वन्ति यत्किञ्चित्प्रजा राज्ञा ह्यरक्षिताः ।
चतुर्थं तस्य पापस्य राजा विन्दति भारत ॥ १३.९६.३६ ॥
أيّ ذنب يرتكبه الرعايا وهم غير محميين من الملك، يا بهارتا، فإن الملك ينال ربعه.
13.96.37
अथाहुः सर्वमेवैति भूयोऽर्धमिति निश्चयः ।
चतुर्थं मतमस्माकं मनोः श्रुत्वानुशासनम् ॥ १३.९६.३७ ॥
ثم يقولون إن كل شيء يعود مرة أخرى نصفًا، وذلك يقين. أما رأينا، بعد أن سمعنا تعليم مانو، فهو الربع.
13.96.38
शुभं वा यच्च कुर्वन्ति प्रजा राज्ञा सुरक्षिताः ।
चतुर्थं तस्य पुण्यस्य राजा चाप्नोति भारत ॥ १३.९६.३८ ॥
أي عمل صالح يقوم به الرعايا المحمية جيدًا من الملك، يا بهارата، ينال الملك ربع ذلك الثواب.
13.96.39
जीवन्तं त्वानुजीवन्तु प्रजाः सर्वा युधिष्ठिर ।
पर्जन्यमिव भूतानि महाद्रुममिवाण्डजाः ॥ १३.९६.३९ ॥
ليعش جميع الرعايا معتمدين على الملك الحي، يا يوديشتيرا، كما تعيش الكائنات على السحاب والطيور على الشجرة العظيمة.
13.96.40
कुबेरमिव रक्षांसि शतक्रतुमिवामराः ।
ज्ञातयस्त्वाऽनुजीवन्तु सुहृदश्च परन्तप ॥ १३.९६.४० ॥
كما تعيش الرakshasas على كوبيرا والخالدون على شتاكراتو، فليعش أقاربك وأصدقاؤك عليك، يا مُحرِق الأعداء.