Mahābhārata · Adhyāya 14.112
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.112.1
चक्रायुध नमस्तेऽस्तु देवेश गरुडध्वज ।
चान्द्रायणविधिं पुण्यमाख्याहि भगवन्मम ॥ १४.११२.१ ॥
Homenaje a ti, oh portador del disco, señor de los dioses, de estandarte Garuḍa. Oh bienaventurado, explícame el rito meritorio de la penitencia lunar.
14.112.2
शृणु पाण्डव तत्वेन सर्वपापप्रणाशनम् ।
पापिनो येन शुद्ध्यन्ति तत्ते वक्ष्यामि सर्वशः ॥ १४.११२.२ ॥
Escucha, oh Pāṇḍava: te diré por completo, en esencia, aquello que destruye todos los pecados y por lo cual los pecadores se purifican.
14.112.3
ब्राह्मणः क्षत्रियो वाऽपि वैश्यो वा चरितव्रतः ।
यथावत्कर्तुकामो वै तस्यैवं प्रथमा क्रिया ॥ १४.११२.३ ॥
Un brahmán, kṣatriya o vaiśya que ha tomado un voto y desea cumplirlo debidamente: este es su primer rito.
14.112.4
शोधयेत्तु शरीरं स्वं पञ्चगव्येन यन्त्रितः ।
सशिरः कृष्णपक्षस्य ततः कुर्वीत वापनम् ॥ १४.११२.४ ॥
Dominándose, debe purificar su propio cuerpo con los cinco productos de la vaca; luego, en la quincena oscura, debe hacerse rapar la cabeza.
14.112.5
शुक्लवासाः शुचिर्भूत्वा मौञ्जीं बध्नीत मेखलाम् ।
पालाशद्ण्डमादाय ब्रह्मचारिव्रते स्थितः ॥ १४.११२.५ ॥
Vistiendo ropas blancas y purificado, debe atarse un cinturón de hierba munja; tomando un bastón de madera de palāśa, debe permanecer firme en el voto de estudiante célibe.
14.112.6
कृतोपलासः पूर्वं तु शुक्लप्रतिपदि द्विजः ।
नदीसंगमतीर्थेषु शुचौ देशे गृहेऽपि वा।
गोमयेनोपलिप्रेऽथ स्थण्डिलेऽग्निं निधापयन् ॥ १४.११२.६ ॥
El nacido dos veces, tras haber ayunado antes, el primer día de la quincena clara, en las confluencias de ríos y vados sagrados, o en un lugar puro o en una casa, debe establecer el fuego sobre una plataforma untada con estiércol de vaca.
14.112.7
आघारावाज्यभागौ च प्रणवं व्याहृतीस्तथा ।
वारुणं चैव पञ्चैव हुत्वा सर्वान्यथाक्रमम् ॥ १४.११२.७ ॥
Habiendo ofrecido en orden las libaciones de ghee, las dos porciones de mantequilla clarificada, la sílaba Oṃ, las vyāhṛtis, la ofrenda a Varuṇa y luego las cinco ofrendas.
14.112.8
सत्याय विष्णवे चेति ब्रह्मर्षिभ्योऽथ ब्रह्मणे ।
विश्वेभ्यो हि च देवेभ्यः सप्रजापतये तथा ॥ १४.११२.८ ॥
A Satya, a Viṣṇu, a los sabios brahmanes, luego a Brahmā, a todos los dioses y también a Prajāpati de la misma manera.
14.112.9
षडुक्त्वा जुहुयात्पश्चात्प्रायश्चित्ताहुतिं द्विजः ।
अतः समापयेदग्निं शान्तिं कृत्वाऽथ पौष्टिकिम् ॥ १४.११२.९ ॥
Tras recitar seis mantras, el hombre nacido dos veces debe ofrecer luego la oblación expiatoria. A continuación debe concluir el fuego, realizar el rito de apaciguamiento y después el rito de prosperidad.
14.112.10
प्रणम्य् चाग्निं सोमं च भस्म दिग्ध्वा यथाविधि ।
नदीं गत्वा विशुद्धात्मा सोमाय वरुणाय च।
आदित्याय नमस्कृत्वा ततः स्नायात्समाहितः ॥ १४.११२.१० ॥
Tras inclinarse ante Agni y Soma, y cubrirse de ceniza según la regla, debe ir al río con el ánimo purificado; tras rendir homenaje a Soma, Varuṇa y el Sol, debe entonces bañarse con la mente concentrada.
14.112.11
उत्तीर्योदकमाचम्य चासीनः पूर्वतोमुखः ।
प्राणायामं ततः कृत्वा पवित्रैरभिषेचनम् ॥ १४.११२.११ ॥
Tras salir del agua y hacer el ācamana, sentado mirando al este, habiendo practicado luego el control de la respiración, debe rociarse con las hierbas purificadoras.
14.112.12
आचान्तस्त्वमिवीक्षेत ऊर्ध्वबाहुर्दिवाकरम् ।
कृताञ्जलिपुटः स्थित्वा कुर्याच्चैव प्रदक्षिणम् ॥ १४.११२.१२ ॥
Tras hacer el ācamana, debe mirar al sol con los brazos levantados; de pie, con las palmas juntas, debe realizar la circunvalación.
14.112.13
नारायणं वा रुद्रं वा ब्रह्मणमथवाऽपि च ।
वारुणं मन्त्रमूक्तं वा प्राग्भोजनमथापि वा ॥ १४.११२.१३ ॥
Que recite el mantra de Nārāyaṇa, Rudra, Brahmā o Varuṇa, o el mantra antes de la comida.
14.112.14
वीरघ्नमृषभफं वाऽपि तथा चाप्यघमर्षणम् ।
गायत्रीं मम देवीं वा सावित्रीं वा जपेत्ततः।
शतं वाऽष्टशतं वाऽपि सहस्रमथवा परम् ॥ १४.११२.१४ ॥
Que recite los mantras Vīraghna, Ṛṣabhaphaṃ y Aghamarṣaṇa, o a mi diosa Gāyatrī o Sāvitrī; luego cien, ciento ocho o mil veces, o incluso más.
14.112.15
ततो मध्याह्नकाले वै पायसं यावकं हि वा ।
पाचयित्वा प्रयत्नेन प्रयतः सुसमाहितः ॥ १४.११२.१५ ॥
Luego, al mediodía, habiendo cocinado con cuidado arroz con leche o gachas de cebada, sea dueño de sí y de mente bien concentrada.
14.112.16
पात्रं तु सुसमादाय सौवर्णं राजतं तु वा ।
ताम्रं वा मृन्मयं वापि औदुंबरमथापि वा। ॥ १४.११२.१६ ॥
Habiendo tomado bien un recipiente — de oro, de plata, de cobre, de barro o de madera de udumbara (higuera).
14.112.17
वृक्षाणां याज्ञियानं तु पर्णैरार्द्रैरकुत्सितैः ।
पुटकेन तु गुप्तेनि चरेद्भैक्षं समाहितः ॥ १४.११२.१७ ॥
Que salga a mendigar, con la mente serena, con un cuenco cubierto hecho de hojas frescas e intachables de árboles sacrificiales.
14.112.18
ब्राह्मणानां गृहाणां तु सप्तानां नापरं व्रजेत् ।
गोदोहमात्रं तिष्ठित्तु वाग्यतः संयतेन्द्रियः ॥ १४.११२.१८ ॥
No debe ir más allá de siete casas de brahmanes; que se quede de pie el tiempo que tarda en ordeñarse una vaca, callado en el habla y con los sentidos dominados.
14.112.19
न हसेन्न च वीक्षेत नाभिभाषेत वा स्त्रियम् ॥ १४.११२.१९ ॥
No debe reír, ni mirar, ni dirigir la palabra a una mujer.
14.112.20
दृष्ट्वा मूत्रं पुरीषं वा चण्डालं वा रजस्वलाम् ।
पतितं च तथा श्वानमादित्यमवलोकयेत् ॥ १४.११२.२० ॥
Tras ver orina o excremento, a un chandāla, a una mujer menstruante, a un caído o a un perro, debe mirar al sol.
14.112.21
यो हि पादुकमारुह्य सर्वदा प्रचरेद्द्विजः ।
तं दृष्ट्वा पापकर्माणमादित्यमवलोकयेत् ॥ १४.११२.२१ ॥
Si ve a un dvija que siempre anda calzado con sandalias, a aquel pecador, debe mirar al sol.
14.112.22
ततस्त्वावसथं प्राप्तो भिक्षां निक्षिप्य भूतले ।
प्रक्षाल्य पादावाजान्वोर्हस्तावाकूर्परं पुनः।
आचम्य वारिणा तेन वह्निं विप्रांश्च पूययेत् ॥ १४.११२.२२ ॥
Luego, llegado a su morada, depositada la limosna en el suelo, lavados los pies hasta las rodillas y las manos hasta los codos, y habiendo bebido agua ritual con ella, debe purificar el fuego y a los brahmanes.
14.112.23
पञ्च सप्ताथवा कुर्याद्भागान्भैक्षस्य तस्य वै ।
तेषामन्यतमं पिण्डमादित्याय निवेदयेत् ॥ १४.११२.२३ ॥
Debe dividir esa limosna en cinco o siete porciones, y ofrecer al sol una de esas bolas de alimento.
14.112.24
ब्रह्मणे चाग्नये चैव सोमाय वरुणाय च ।
विश्वेभ्यश्चैव देवेभ्यो दद्यादन्नं यथाक्रमम् ॥ १४.११२.२४ ॥
Debe dar alimento según el orden a Brahmā, a Agni, a Soma, a Varuṇa y, asimismo, a los Viśvedevas.
14.112.25
अवशिष्टमथैकं तु वक्त्रमात्रं प्रकल्पयेत् ॥ १४.११२.२५ ॥
Y la porción restante, una sola, debe prepararla solo para la boca.
14.112.26
अङ्गुल्यग्रे स्थितं पिण्डं गायत्र्या चाभिमन्त्रयेत् ।
अङ्गुलीभिस्त्रिभिः पिण्डं प्राश्नीयात्प्राङ्मुखःक शुचिः। ॥ १४.११२.२६ ॥
Debe consagrar con la Gāyatrī la bola de alimento colocada en la punta del dedo, y, puro, sentado mirando al este, comerla con tres dedos.
14.112.27
यथा च वर्धते सोमो ह्रसते च यथा पुनः ।
तथा पिण्डाश्च वर्धन्ते ह्रसन्ते च दिनेदिने ॥ १४.११२.२७ ॥
Como la luna crece y luego vuelve a menguar, así también las bolas de alimento aumentan y disminuyen día tras día.
14.112.28
त्रिकालं स्नानमस्योक्तं द्विकालमथवा सकृत् ।
ब्रह्मचारी सदा वाऽपि न च वस्त्रं प्रपीडयेत् ॥ १४.११२.२८ ॥
Para él se prescribe el baño tres veces, o dos, o incluso una vez; debe permanecer siempre como célibe brahmacārin y no retorcer su vestidura.
14.112.29
स्थान न दिवसं तिष्ठेद्रात्रौ वीरासनं व्रजेत् ।
भवेत्स्थण्डिलशायी वाऽप्यथा वृक्षमूलिकः ॥ १४.११२.२९ ॥
No debe permanecer de pie durante el día; de noche debe adoptar la postura del héroe. Que duerma sobre el suelo desnudo, o que habite al pie de un árbol.
14.112.30
वल्कलं यदि वा क्षौमं शाणं कार्पासकं तथा ।
आच्छादनं भवेत्तस्य वस्त्रार्थं पाण्डुनन्दन ॥ १४.११२.३० ॥
Ya sea tela de corteza, seda, cáñamo o algodón, que su cubierta sirva como vestidura, ¡oh hijo de Pāṇḍu!
14.112.31
एवं चान्द्रायणे पूर्णे मासस्यान्ते प्रयत्नवान् ।
ब्राह्मणान्भोजयेद्भक्त्या दद्याच्चैव च दक्षिणाम् ॥ १४.११२.३१ ॥
Así, cuando el penitencia lunar (cāndrāyaṇa) se ha completado, al final del mes, el diligente debe alimentar con devoción a los brāhmaṇas y también darles dakṣiṇā.
14.112.32
चान्द्रायणेन चीर्णेन यत्कृतं तेन दुष्कृतम् ।
तत्सर्वं तत्क्षणादेव भस्मीभवति काष्ठवत् ॥ १४.११२.३२ ॥
Cualquier acto malvado cometido antes, al realizar la penitencia lunar (cāndrāyaṇa), se convierte en cenizas en ese mismo instante, como la madera.
14.112.33
ब्रह्महत्या च गोहत्या सुवर्णस्तैन्यमेव च ।
भ्रूणहत्या सुरापानं गुरोर्दारव्यतिक्रमः ॥ १४.११२.३३ ॥
El asesinato de un brāhmaṇa, la matanza de una vaca, el robo de oro, el aborto, beber licor y la transgresión con la esposa del maestro—
14.112.34
एवमन्यानि पापानि पातकीयानि यानि च ।
चान्द्रायणेन नश्यन्ति वायुना पांसवो यथा ॥ १४.११२.३४ ॥
De la misma manera, otros pecados y cualesquiera faltas graves se destruyen con la penitencia lunar, como el polvo se disipa con el viento.
14.112.35
अनिर्दशाया गोः क्षीरमौष्ठ्रमाविकमेव च ।
मृतसूतकयोश्चान्नं भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३५ ॥
Quien haya comido leche de una vaca que no ha pasado diez días desde el parto, leche de camella u oveja y cabra, o comida bajo la impureza de muerte o nacimiento, debe realizar la penitencia lunar.
14.112.36
उपपातकिनश्चान्नं पतितान्नं तथैव च ।
शूद्रस्योच्छेषणं चैव भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३६ ॥
Quien haya comido la comida de un culpable de faltas menores, la de un caído, y asimismo los restos de un śūdra, debe realizar la penitencia lunar.
14.112.37
आकाशस्थं तु हस्तस्थमधः स्रस्तं तथैव च ।
परहस्तस्थितं चैव भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३७ ॥
Quien come alimento que está en el aire, en la mano, caído al suelo, o de igual modo en la mano de otro, debe realizar la penitencia lunar (cāndrāyaṇa).
14.112.38
अथाग्रेधिषोरन्नं दिधिषूपपतेस्तता ।
परिवेत्तुस्तथा चान्नं परिवित्तान्नमेव च ॥ १४.११२.३८ ॥
Quien come la comida del agredhi, del didhiṣūpati, del parivettṛ, y asimismo del parivitti, debe realizar la penitencia lunar.
14.112.39
कुण्डान्नं गोलकान्नं च देवलान्नं तथैव च ।
तथा पुरोहितस्यान्नं भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३९ ॥
Quien come la comida del kuṇḍa, del golaka, del devala, y asimismo del sacerdote doméstico, debe realizar la penitencia lunar.
14.112.40
सुराऽऽसवं विषं सर्पिर्लाक्षा लवणमेव च ।
तैलं चापि च विक्रीणन्द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४० ॥
El dvija que vende licor, bebida fermentada, veneno, mantequilla clarificada, laca, sal o aceite debe realizar la penitencia lunar.
14.112.41
एकोद्दिष्टं तु यो भुङ्क्ते जनमध्यगतोऽपि यः ।
भिन्नभाण्डेषु यो भुङ्क्ते द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४१ ॥
El dvija que come el alimento ofrecido a una sola persona (ekoddiṣṭa), el que come en medio de la gente, y el que come en vasijas rotas, debe realizar la penitencia lunar.
14.112.42
यो भुङ्क्तेऽनुपनीतेन यो भुङ्क्ते च स्त्रिया सह ।
कन्यया सह यो भुङ्क्ते द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४२ ॥
El dvija que come con quien no ha sido iniciado (anupanīta), el que come con una mujer, y el que come con una joven soltera debe realizar la penitencia lunar.
14.112.43
उच्छिष्टं स्थापयेद्विप्रो यो मोहाद्भोजनान्तरे ।
दद्याद्वा यदि वा मोहाद्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४३ ॥
El brahmán que, por ofuscación, deja restos de comida entre las comidas o los da por ofuscación, debe realizar el penitencia lunar, Cāndrāyaṇa.
14.112.44
तुम्बकोशातकं चैव पलाण्डुं गृञ्जनं तथा ।
छत्राकं लशुनं चैव भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४४ ॥
Después de comer calabaza, Kośātaka, cebolla, gṛñjana, hongo o ajo, debe realizarse el penitencia lunar Cāndrāyaṇa.
14.112.45
द्विजः पर्युषितं चान्नं पक्वं परगृहागतम् ।
विपक्वं च तथा मांसं भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४५ ॥
El dvija que come arroz recocido, comida cocinada venida de la casa ajena, o carne mal cocida, debe realizar el penitencia lunar Cāndrāyaṇa.
14.112.46
उदक्यया शुना वाऽपि चण्डालैर्वा द्विजोत्तमः ।
दृष्टमन्नं तु भुञ्जानो द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४६ ॥
Si el mejor de los dvijas come alimento visto por una mujer menstruante, un perro o parias, debe realizar el penitencia lunar Cāndrāyaṇa.
14.112.47
तत्पुरा विशुद्ध्यर्थमृषिभिश्चरितं व्रतम् ।
पावनं सर्वभूतानां पुण्यं पाण्डवचोदितम् ॥ १४.११२.४७ ॥
Ese voto, practicado en tiempos antiguos por los sabios para la purificación, purifica a todos los seres y es meritorio; fue prescrito por el Pāṇḍava.
14.112.48
एतेन वसवो रुद्राश्चादित्याश्च दिवं गताः ।
एतदद्य परं गुह्यं पवित्रं पापनाशनम् ॥ १४.११२.४८ ॥
Por medio de esto, los Vasus, los Rudras y los Ādityas fueron al cielo; hoy esto es el supremo secreto, puro y destructor del pecado.
14.112.49
यथोक्तमेतद्यः कुर्याद्द्विजः पापप्रणाशनम् ।
स दिवं याति पूतात्मा निर्मलादित्यसंनिभः ॥ १४.११२.४९ ॥
El dvija que realiza este rito destructor del pecado tal como se ha dicho, va al cielo con el alma purificada, resplandeciente como el sol sin mancha.