Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 14.112

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

14.112.1

चक्रायुध नमस्तेऽस्तु देवेश गरुडध्वज ।
चान्द्रायणविधिं पुण्यमाख्याहि भगवन्मम ॥ १४.११२.१ ॥

ହେ ଚକ୍ରାୟୁଧ, ଦେବେଶ, ଗରୁଡଧ୍ୱଜ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ହେ ଭଗବନ୍, ମୋତେ ପୁଣ୍ୟଦାୟକ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବିଧି କୁହନ୍ତୁ।

14.112.2

शृणु पाण्डव तत्वेन सर्वपापप्रणाशनम् ।
पापिनो येन शुद्ध्यन्ति तत्ते वक्ष्यामि सर्वशः ॥ १४.११२.२ ॥

ହେ ପାଣ୍ଡବ, ଶୁଣ। ଯାହାଦ୍ୱାରା ପାପୀମାନେ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି, ଯାହା ସର୍ବପାପ ନାଶ କରେ, ତାହା ମୁଁ ତୁମକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କହିବି।

14.112.3

ब्राह्मणः क्षत्रियो वाऽपि वैश्यो वा चरितव्रतः ।
यथावत्कर्तुकामो वै तस्यैवं प्रथमा क्रिया ॥ १४.११२.३ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ବା ବୈଶ୍ୟ, ଯିଏ ବ୍ରତ ଧାରଣ କରି ତାହା ବିଧିବତ୍ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ, ତାହାର ପ୍ରଥମ କ୍ରିୟା ଏହା।

14.112.4

शोधयेत्तु शरीरं स्वं पञ्चगव्येन यन्त्रितः ।
सशिरः कृष्णपक्षस्य ततः कुर्वीत वापनम् ॥ १४.११२.४ ॥

ନିଜ ଶରୀରକୁ ପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସଂଯମରେ ଶୁଦ୍ଧ କରିବ। ତା'ପରେ କୃଷ୍ଣପକ୍ଷରେ ମସ୍ତକ ସହିତ ମୁଣ୍ଡନ କରିବ।

14.112.5

शुक्लवासाः शुचिर्भूत्वा मौञ्जीं बध्नीत मेखलाम् ।
पालाशद्ण्डमादाय ब्रह्मचारिव्रते स्थितः ॥ १४.११२.५ ॥

ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରି, ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ମୁଞ୍ଜ ଘାସର ମେଖଳା ବାନ୍ଧିବ। ପଳାଶ ଦଣ୍ଡ ନେଇ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ବ୍ରତରେ ସ୍ଥିର ରହିବ।

14.112.6

कृतोपलासः पूर्वं तु शुक्लप्रतिपदि द्विजः ।
नदीसंगमतीर्थेषु शुचौ देशे गृहेऽपि वा।
गोमयेनोपलिप्रेऽथ स्थण्डिलेऽग्निं निधापयन् ॥ १४.११२.६ ॥

ଦ୍ୱିଜ ପ୍ରଥମେ ଉପବାସ କରିବ। ଶୁକ୍ଲ ପ୍ରତିପଦାରେ ନଦୀ ସଙ୍ଗମ ତୀର୍ଥରେ, କିମ୍ବା ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ କିମ୍ବା ଘରେ, ଗୋମୟ ଲେପିତ ବେଦୀରେ ଅଗ୍ନି ସ୍ଥାପନ କରିବ।

14.112.7

आघारावाज्यभागौ च प्रणवं व्याहृतीस्तथा ।
वारुणं चैव पञ्चैव हुत्वा सर्वान्यथाक्रमम् ॥ १४.११२.७ ॥

ଆଘାର, ଆଜ୍ୟଭାଗ, ପ୍ରଣବ, ବ୍ୟାହୃତି, ବାରୁଣ ଏବଂ ପାଞ୍ଚ ଆହୁତି — ସମସ୍ତଙ୍କୁ କ୍ରମାନୁସାରେ ହୋମ କରି।

14.112.8

सत्याय विष्णवे चेति ब्रह्मर्षिभ्योऽथ ब्रह्मणे ।
विश्वेभ्यो हि च देवेभ्यः सप्रजापतये तथा ॥ १४.११२.८ ॥

ସତ୍ୟଙ୍କୁ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ, ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନଙ୍କୁ, ତା'ପରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଏବଂ ପ୍ରଜାପତି ସହିତ ସେହିପରି।

14.112.9

षडुक्त्वा जुहुयात्पश्चात्प्रायश्चित्ताहुतिं द्विजः ।
अतः समापयेदग्निं शान्तिं कृत्वाऽथ पौष्टिकिम् ॥ १४.११२.९ ॥

ଛଅ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ପରେ ଦ୍ୱିଜ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଆହୁତି ହୋମ କରିବେ। ତା'ପରେ ଅଗ୍ନିକୁ ସମାପ୍ତ କରିବେ, ଶାନ୍ତି କର୍ମ କରି ପରେ ପୌଷ୍ଟିକ କର୍ମ କରିବେ।

14.112.10

प्रणम्य् चाग्निं सोमं च भस्म दिग्ध्वा यथाविधि ।
नदीं गत्वा विशुद्धात्मा सोमाय वरुणाय च।
आदित्याय नमस्कृत्वा ततः स्नायात्समाहितः ॥ १४.११२.१० ॥

ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ବିଧି ଅନୁସାରେ ଭସ୍ମ ଲେପି, ନଦୀକୁ ଯାଇ, ଶୁଦ୍ଧ ମନରେ, ସୋମ, ବରୁଣ ଓ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ତାପରେ ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ସ୍ନାନ କରିବେ।

14.112.11

उत्तीर्योदकमाचम्य चासीनः पूर्वतोमुखः ।
प्राणायामं ततः कृत्वा पवित्रैरभिषेचनम् ॥ १४.११२.११ ॥

ଜଳରୁ ଉଠି, ଆଚମନ କରି, ପୂର୍ବମୁଖ ହୋଇ ବସି, ପ୍ରାଣାୟାମ କରି, ତା'ପରେ ପବିତ୍ର କୁଶରେ ଅଭିଷେଚନ କରିବେ।

14.112.12

आचान्तस्त्वमिवीक्षेत ऊर्ध्वबाहुर्दिवाकरम् ।
कृताञ्जलिपुटः स्थित्वा कुर्याच्चैव प्रदक्षिणम् ॥ १४.११२.१२ ॥

ଆଚମନ କରି, ବାହୁ ଉଠାଇ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିବେ; ଅଞ୍ଜଳି ଯୋଡ଼ି ଠିଆ ହୋଇ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରିବେ।

14.112.13

नारायणं वा रुद्रं वा ब्रह्मणमथवाऽपि च ।
वारुणं मन्त्रमूक्तं वा प्राग्भोजनमथापि वा ॥ १४.११२.१३ ॥

ନାରାୟଣ, ରୁଦ୍ର, ବ୍ରହ୍ମା କିମ୍ବା ବରୁଣଙ୍କ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ; କିମ୍ବା ଭୋଜନ ପୂର୍ବରୁ (ସେହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ)।

14.112.14

वीरघ्नमृषभफं वाऽपि तथा चाप्यघमर्षणम् ।
गायत्रीं मम देवीं वा सावित्रीं वा जपेत्ततः।
शतं वाऽष्टशतं वाऽपि सहस्रमथवा परम् ॥ १४.११२.१४ ॥

ବୀରଘ୍ନ, ଋଷଭଫ ଓ ଅଘମର୍ଷଣ ମନ୍ତ୍ର, କିମ୍ବା ମୋ ଦେବୀ ଗାୟତ୍ରୀ ବା ସାବିତ୍ରୀର ଜପ କରିବା ଉଚିତ; ତା'ପରେ ଶହେ, ଏକଶହ ଆଠ କିମ୍ବା ହଜାର ଥର, ଅଥବା ତାଠାରୁ ଅଧିକ।

14.112.15

ततो मध्याह्नकाले वै पायसं यावकं हि वा ।
पाचयित्वा प्रयत्नेन प्रयतः सुसमाहितः ॥ १४.११२.१५ ॥

ତା'ପରେ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସମୟରେ ପାୟସ କିମ୍ବା ଯାବକ (ଯବ ପେଜ) ଯତ୍ନ ସହକାରେ ରାନ୍ଧି, ସଂଯମୀ ଓ ସୁସମାହିତ ଚିତ୍ତରେ (ରହିବା ଉଚିତ)।

14.112.16

पात्रं तु सुसमादाय सौवर्णं राजतं तु वा ।
ताम्रं वा मृन्मयं वापि औदुंबरमथापि वा। ॥ १४.११२.१६ ॥

ପାତ୍ର ଭଲ ଭାବରେ ନେଇ - ସୁନା, ରୂପା, ତମ୍ବା, ମାଟି କିମ୍ବା ଡୁମୁର (ଉଦୁମ୍ବର) କାଠର।

14.112.17

वृक्षाणां याज्ञियानं तु पर्णैरार्द्रैरकुत्सितैः ।
पुटकेन तु गुप्तेनि चरेद्भैक्षं समाहितः ॥ १४.११२.१७ ॥

ଯଜ୍ଞୀୟ ବୃକ୍ଷର ତାଜା, ନିର୍ଦୋଷ ପତ୍ରରେ ତିଆରି ଆବୃତ ପତ୍ରପାତ୍ର ସହିତ, ସମାହିତ ହୋଇ ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଯିବା ଉଚିତ।

14.112.18

ब्राह्मणानां गृहाणां तु सप्तानां नापरं व्रजेत् ।
गोदोहमात्रं तिष्ठित्तु वाग्यतः संयतेन्द्रियः ॥ १४.११२.१८ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ସାତ ଘରର ଅଧିକ ଯିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ଗାଈ ଦୁହିବା ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଠିଆ ହେବା ଉଚିତ, ବାକ୍ୟରେ ସଂଯମୀ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସଂଯତ ହୋଇ।

14.112.19

न हसेन्न च वीक्षेत नाभिभाषेत वा स्त्रियम् ॥ १४.११२.१९ ॥

ହସିବ ନାହିଁ, ଦେଖିବ ନାହିଁ, କିମ୍ବା ସ୍ତ୍ରୀ ସହ କଥା ହେବ ନାହିଁ।

14.112.20

दृष्ट्वा मूत्रं पुरीषं वा चण्डालं वा रजस्वलाम् ।
पतितं च तथा श्वानमादित्यमवलोकयेत् ॥ १४.११२.२० ॥

ମୂତ୍ର, ମଳ, ଚଣ୍ଡାଳ, ରଜସ୍ଵଳା ନାରୀ, ପତିତ କିମ୍ବା କୁକୁର ଦେଖି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିବ।

14.112.21

यो हि पादुकमारुह्य सर्वदा प्रचरेद्द्विजः ।
तं दृष्ट्वा पापकर्माणमादित्यमवलोकयेत् ॥ १४.११२.२१ ॥

ଯେ ଦ୍ୱିଜ ସର୍ବଦା ପାଦୁକା ପିନ୍ଧି ବୁଲେ, ସେହି ପାପକର୍ମାକୁ ଦେଖି ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିବ।

14.112.22

ततस्त्वावसथं प्राप्तो भिक्षां निक्षिप्य भूतले ।
प्रक्षाल्य पादावाजान्वोर्हस्तावाकूर्परं पुनः।
आचम्य वारिणा तेन वह्निं विप्रांश्च पूययेत् ॥ १४.११२.२२ ॥

ତା'ପରେ ବାସସ୍ଥାନକୁ ଆସି, ଭିକ୍ଷା ଭୂମିରେ ରଖି, ଆଣ୍ଠୁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଦ ଓ କୂର୍ପର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହାତ ଧୋଇ, ସେହି ଜଳରେ ଆଚମନ କରି ଅଗ୍ନି ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରିବ।

14.112.23

पञ्च सप्ताथवा कुर्याद्भागान्भैक्षस्य तस्य वै ।
तेषामन्यतमं पिण्डमादित्याय निवेदयेत् ॥ १४.११२.२३ ॥

ଭିକ୍ଷାର ପାଞ୍ଚ କିମ୍ବା ସାତ ଭାଗ କରିବ; ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ପିଣ୍ଡ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କୁ ନିବେଦନ କରିବ।

14.112.24

ब्रह्मणे चाग्नये चैव सोमाय वरुणाय च ।
विश्वेभ्यश्चैव देवेभ्यो दद्यादन्नं यथाक्रमम् ॥ १४.११२.२४ ॥

ବ୍ରହ୍ମା, ଅଗ୍ନି, ସୋମ, ବରୁଣ ଓ ବିଶ୍ୱଦେବମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କ୍ରମାନୁସାରେ ଅନ୍ନ ଦେବ।

14.112.25

अवशिष्टमथैकं तु वक्त्रमात्रं प्रकल्पयेत् ॥ १४.११२.२५ ॥

ଅବଶିଷ୍ଟ ଏକ ଅଂଶ କେବଳ ମୁଖ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବେ।

14.112.26

अङ्गुल्यग्रे स्थितं पिण्डं गायत्र्या चाभिमन्त्रयेत् ।
अङ्गुलीभिस्त्रिभिः पिण्डं प्राश्नीयात्प्राङ्मुखःक शुचिः। ॥ १४.११२.२६ ॥

ଆଙ୍ଗୁଳି ଅଗ୍ରରେ ରଖାଯାଇଥିବା ପିଣ୍ଡକୁ ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ରରେ ଅଭିମନ୍ତ୍ରିତ କରିବେ; ଶୁଚି ହୋଇ ପୂର୍ବମୁଖ ହୋଇ ତିନି ଆଙ୍ଗୁଳିରେ ପିଣ୍ଡ ଖାଇବେ।

14.112.27

यथा च वर्धते सोमो ह्रसते च यथा पुनः ।
तथा पिण्डाश्च वर्धन्ते ह्रसन्ते च दिनेदिने ॥ १४.११२.२७ ॥

ଚନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ବଢ଼େ ଓ ପୁଣି କ୍ଷୀଣ ହୁଏ, ସେପରି ପିଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକ ଦିନକୁ ଦିନ ବଢ଼ନ୍ତି ଓ କମନ୍ତି।

14.112.28

त्रिकालं स्नानमस्योक्तं द्विकालमथवा सकृत् ।
ब्रह्मचारी सदा वाऽपि न च वस्त्रं प्रपीडयेत् ॥ १४.११२.२८ ॥

ତାଙ୍କ ପାଇଁ ତିନି ଥର ସ୍ନାନ ବିହିତ, କିମ୍ବା ଦୁଇ ଥର, କିମ୍ବା ଥରେ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି; ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ହୋଇ ସର୍ବଦା ରହିବେ ଏବଂ ବସ୍ତ୍ର ନିଚୋଡ଼ିବେ ନାହିଁ।

14.112.29

स्थान न दिवसं तिष्ठेद्रात्रौ वीरासनं व्रजेत् ।
भवेत्स्थण्डिलशायी वाऽप्यथा वृक्षमूलिकः ॥ १४.११२.२९ ॥

ଦିନରେ ଠିଆ ହୋଇ ରହିବେ ନାହିଁ; ରାତିରେ ବୀରାସନ କରିବେ। ସେ ଭୂମିରେ ଶୟନକାରୀ ହୁଅନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ବୃକ୍ଷମୂଳରେ ବାସକାରୀ ହୁଅନ୍ତୁ।

14.112.30

वल्कलं यदि वा क्षौमं शाणं कार्पासकं तथा ।
आच्छादनं भवेत्तस्य वस्त्रार्थं पाण्डुनन्दन ॥ १४.११२.३० ॥

ବୃକ୍ଷଛାଲର ବସ୍ତ୍ର ହେଉ, କିମ୍ବା ରେଶମୀ, କିମ୍ବା ଶଣର, କିମ୍ବା ସୂତା ବସ୍ତ୍ର; ତାଙ୍କ ଆଚ୍ଛାଦନ ବସ୍ତ୍ର ପାଇଁ ହେଉ। ହେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ!

14.112.31

एवं चान्द्रायणे पूर्णे मासस्यान्ते प्रयत्नवान् ।
ब्राह्मणान्भोजयेद्भक्त्या दद्याच्चैव च दक्षिणाम् ॥ १४.११२.३१ ॥

ଏହିପରି ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ମାସ ଶେଷରେ ଯତ୍ନଶୀଳ ବ୍ୟକ୍ତି ଭକ୍ତିଭାବରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇ ଦକ୍ଷିଣା ଦେବା ଉଚିତ।

14.112.32

चान्द्रायणेन चीर्णेन यत्कृतं तेन दुष्कृतम् ।
तत्सर्वं तत्क्षणादेव भस्मीभवति काष्ठवत् ॥ १४.११२.३२ ॥

ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ଆଚରଣ କଲେ ପୂର୍ବରେ କରାଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ ଦୁଷ୍କର୍ମ ସେହି କ୍ଷଣରେ କାଠ ପରି ଭସ୍ମ ହୋଇଯାଏ।

14.112.33

ब्रह्महत्या च गोहत्या सुवर्णस्तैन्यमेव च ।
भ्रूणहत्या सुरापानं गुरोर्दारव्यतिक्रमः ॥ १४.११२.३३ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା, ଗୋହତ୍ୟା, ସୁନା ଚୋରି, ଭ୍ରୂଣ ହତ୍ୟା, ମଦ୍ୟପାନ ଏବଂ ଗୁରୁପତ୍ନୀ ସହିତ ଅତିକ୍ରମ—

14.112.34

एवमन्यानि पापानि पातकीयानि यानि च ।
चान्द्रायणेन नश्यन्ति वायुना पांसवो यथा ॥ १४.११२.३४ ॥

ଏହିପରି ଅନ୍ୟ ପାପ ଏବଂ ଯେଉଁ ପାତକ ଅଛି, ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣରେ ପବନରେ ଧୂଳି ଉଡିଯିବା ପରି ନଷ୍ଟ ହୁଏ।

14.112.35

अनिर्दशाया गोः क्षीरमौष्ठ्रमाविकमेव च ।
मृतसूतकयोश्चान्नं भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३५ ॥

ଦଶ ଦିନ ନ ହୋଇଥିବା ଗାଈର କ୍ଷୀର, ଓଟ, ମେଣ୍ଢା-ଛେଳିର କ୍ଷୀର ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ-ଜନ୍ମର ସୂତକର ଅନ୍ନ ଖାଇଲେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.36

उपपातकिनश्चान्नं पतितान्नं तथैव च ।
शूद्रस्योच्छेषणं चैव भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३६ ॥

ଉପପାତକୀଙ୍କ ଅନ୍ନ, ପତିତଙ୍କ ଅନ୍ନ ଏବଂ ସେହିପରି ଶୂଦ୍ରଙ୍କ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଅନ୍ନ ଖାଇଲେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.37

आकाशस्थं तु हस्तस्थमधः स्रस्तं तथैव च ।
परहस्तस्थितं चैव भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३७ ॥

ଆକାଶରେ ଥିବା, ହାତରେ ଥିବା, ତଳେ ପଡ଼ିଥିବା ଏବଂ ସେହିପରି ଅନ୍ୟ ହାତରେ ଥିବା ଅନ୍ନ ଖାଇଲେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.38

अथाग्रेधिषोरन्नं दिधिषूपपतेस्तता ।
परिवेत्तुस्तथा चान्नं परिवित्तान्नमेव च ॥ १४.११२.३८ ॥

ଅଗ୍ରେଧିଙ୍କ ଅନ୍ନ, ଦିଧିଷୂପତିଙ୍କ ଅନ୍ନ, ପରିବେତ୍ତାଙ୍କ ଅନ୍ନ ଏବଂ ପରିବିତ୍ତିଙ୍କ ଅନ୍ନ ଖାଇଲେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.39

कुण्डान्नं गोलकान्नं च देवलान्नं तथैव च ।
तथा पुरोहितस्यान्नं भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.३९ ॥

କୁଣ୍ଡାନ୍ନ, ଗୋଲକାନ୍ନ, ଦେବଲାନ୍ନ ଏବଂ ପୁରୋହିତଙ୍କ ଅନ୍ନ ଖାଇଲେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.40

सुराऽऽसवं विषं सर्पिर्लाक्षा लवणमेव च ।
तैलं चापि च विक्रीणन्द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४० ॥

ସୁରା, ଆସବ, ବିଷ, ଘିଅ, ଲାଖ, ଲୁଣ ଏବଂ ତେଲ ବିକ୍ରୟକାରୀ ଦ୍ୱିଜ ମଧ୍ୟ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.41

एकोद्दिष्टं तु यो भुङ्क्ते जनमध्यगतोऽपि यः ।
भिन्नभाण्डेषु यो भुङ्क्ते द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४१ ॥

ଏକୋଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅନ୍ନ ଯିଏ ଖାଏ, ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ଯିଏ ଖାଏ, ଏବଂ ଭଙ୍ଗା ପାତ୍ରରେ ଯିଏ ଖାଏ—ସେହି ଦ୍ୱିଜ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.42

यो भुङ्क्तेऽनुपनीतेन यो भुङ्क्ते च स्त्रिया सह ।
कन्यया सह यो भुङ्क्ते द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४२ ॥

ଯିଏ ଅନୁପନୀତ ସହିତ ଭୋଜନ କରେ, ଯିଏ ସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ ଭୋଜନ କରେ, ଏବଂ ଯିଏ କନ୍ୟା ସହିତ ଭୋଜନ କରେ—ସେହି ଦ୍ୱିଜ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.43

उच्छिष्टं स्थापयेद्विप्रो यो मोहाद्भोजनान्तरे ।
दद्याद्वा यदि वा मोहाद्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४३ ॥

ଭୋଜନ ମଧ୍ୟରେ ମୋହବଶତଃ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଅନ୍ନ ରଖିବା ବା ମୋହବଶତଃ ଦେଇଦେବା ବିପ୍ର ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.44

तुम्बकोशातकं चैव पलाण्डुं गृञ्जनं तथा ।
छत्राकं लशुनं चैव भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४४ ॥

ତୁମ୍ବା, କୋଶାତକୀ, ପିଆଜ, ଗୃଞ୍ଜନ, ଛତ୍ରାକ ଓ ରସୁଣ ଖାଇଲେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.45

द्विजः पर्युषितं चान्नं पक्वं परगृहागतम् ।
विपक्वं च तथा मांसं भुक्त्वा चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४५ ॥

ଦ୍ୱିଜ ଯଦି ବାସି ଅନ୍ନ, ଅନ୍ୟ ଘରରୁ ଆସିଥିବା ରାନ୍ଧା ଖାଦ୍ୟ ଓ ଅଧପକ୍ୱ ମାଂସ ଖାଏ, ତେବେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.46

उदक्यया शुना वाऽपि चण्डालैर्वा द्विजोत्तमः ।
दृष्टमन्नं तु भुञ्जानो द्विजश्चान्द्रायणं चरेत् ॥ १४.११२.४६ ॥

ଉତ୍ତମ ଦ୍ୱିଜ ଯଦି ଋତୁମତୀ ସ୍ତ୍ରୀ, କୁକୁର କିମ୍ବା ଚଣ୍ଡାଳ ଦେଖିଥିବା ଅନ୍ନ ଖାଏ, ତେବେ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ।

14.112.47

तत्पुरा विशुद्ध्यर्थमृषिभिश्चरितं व्रतम् ।
पावनं सर्वभूतानां पुण्यं पाण्डवचोदितम् ॥ १४.११२.४७ ॥

ପୂର୍ବକାଳରେ ଋଷିମାନେ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ଆଚରଣ କରିଥିବା ସେହି ବ୍ରତ ସମସ୍ତ ଜୀବଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରେ ଏବଂ ପୁଣ୍ୟଦାୟକ; ପାଣ୍ଡବ ଏହାର ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ।

14.112.48

एतेन वसवो रुद्राश्चादित्याश्च दिवं गताः ।
एतदद्य परं गुह्यं पवित्रं पापनाशनम् ॥ १४.११२.४८ ॥

ଏହାଦ୍ୱାରା ହିଁ ବସୁଗଣ, ରୁଦ୍ରଗଣ ଓ ଆଦିତ୍ୟଗଣ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଥିଲେ; ଏହା ଆଜି ପରମ ଗୁହ୍ୟ, ପବିତ୍ର ଓ ପାପନାଶକ ବ୍ରତ।

14.112.49

यथोक्तमेतद्यः कुर्याद्द्विजः पापप्रणाशनम् ।
स दिवं याति पूतात्मा निर्मलादित्यसंनिभः ॥ १४.११२.४९ ॥

ଯେପରି କୁହାଯାଇଛି ସେହିପରି ଯେଉଁ ଦ୍ୱିଜ ଏହି ପାପନାଶକ କର୍ମ କରେ, ସେ ପବିତ୍ରାତ୍ମା ହୋଇ ନିର୍ମଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଏ।