マハーバーラタ · 章 14.24
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.24.1
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
सुभगे पञ्चहोतॄणां विधानमिह यादृशम् ॥ १४.२४.१ ॥
ここでもこの古い物語が語られる。幸いなる女よ、ここで五人のホートリの規定はどのようなものか。
14.24.2
प्राणापानवुदानश्च समानो व्यान एव च ।
पञ्चहोतॄंस्तथैतान्वै परं भावं विदुर्बुधाः ॥ १४.२४.२ ॥
プラーナ、アパーナ、ウダーナ、サマーナ、ヴィヤーナ——この五人のホートリを賢者たちは至高の状態と知る。
14.24.3
ब्राह्मण्युवाच ।
स्वभावात्सप्तहोतार इति मे पूर्विका मतिः।
यथा वै पञ्च होतारः परो भावस्तदुच्यताम् ॥ १४.२४.३ ॥
バラモンの女は言った。本来の私の考えでは、ホートリは七人である。五人のホートリの至高の状態を説いてください。
14.24.4
प्राणेन सम्भृतो वायुरपानो जायते ततः ।
अपाने सम्भृतो वायुस्ततो व्यानः प्रवर्तते ॥ १४.२४.४ ॥
プラーナから風が生じ、そこからアパーナが生まれる。アパーナに生じた風から、やがてヴィヤーナが働き始める。
14.24.5
व्यानेन सम्भृतो वायुस्ततोदानः प्रवर्तते ।
उदाने सम्भृतो वायुः समानो नाम जायते ॥ १४.२४.५ ॥
ヴィヤーナから生じた風から、やがてウダーナが働く。ウダーナに生じた風から、サマーナという名のものが生まれる。
14.24.6
तेऽपृच्छन्त पुरो गत्वा पूर्वजातं पितामहम् ।
यो नः श्रेष्ठस्तमाचक्ष्व स नः श्रेष्ठो भविष्यति ॥ १४.२४.६ ॥
彼らは先に進み、最初に生まれた祖父に尋ねた。我々の中で最も優れた者を告げよ。その者が我々の中で最も優れたものとなるであろう。
14.24.7
ब्रह्मोवाच ।
यस्मिन्प्रलीने प्रलयं व्रजन्ति
सर्वे प्राणाः प्राणभृतां शरीरे ।
यस्मिन्प्रवृत्ते च पुनश्चरन्ति
स वै श्रेष्ठो गच्छत यत्र कामः ॥ १४.२४.७ ॥
ブラフマーは言った：それが退くとき、生き物の身体のすべての気息は消滅に向かい、それが現れるとき、それらは再び動き出す。それこそが最も優れたものである。欲するところへ行け。
14.24.8
मयि प्रलीने प्रलयं व्रजन्ति ।
सर्वे प्राणाः प्राणभृतां शरीरे।
मयि प्रवृत्ते च पुनश्चरन्ति ।
श्रेष्ठो ह्यहं पश्यत मां प्रलीनम् ॥ १४.२४.८ ॥
プラーナは言った：私が退くとき、生き物の身体のすべての気息は消滅に向かい、私が動くとき、それらは再び動き出す。私こそが最も優れている。私が退くのを見よ。
14.24.9
प्रामः प्रालीयत ततः पुनश्च प्रचचार ह ।
समानश्चाप्युदानश्च वचो ब्रूतां पुनः शुभे ॥ १४.२४.९ ॥
プラーナは退き、それから再び動いた。サマーナとウダーナも言った：ああ吉祥なる者よ、もう一度語れ。
14.24.10
न त्वं सर्वमिदं व्याप्य तिष्ठसीह यथा वयम् ।
न त्वं श्रेष्ठो हि नः प्राण अपानो हि वशे तव।
प्रचचार पुनः प्राणस्ततोऽपानोऽभ्यभाषत ॥ १४.२४.१० ॥
お前はこのすべてに遍満してここに留まるわけではない、我々のように。プラーナよ、お前は我々の中で最も優れてはいない；アパーナはお前の支配下にある。プラーナは再び動き、そしてアパーナが語った。
14.24.11
उपान उवाच। ॥ १४.२४.११ ॥
アパーナは言った。
14.24.12
ब्राह्मण उवाच। ॥ १४.२४.१२ ॥
バラモンは言った。
14.24.13
अपानः प्रचचाराथ व्यानस्तं पुनरब्रवीत् ।
श्रेष्ठोऽहमस्मि सर्वेषां श्रूयतां येन हेतुना ॥ १४.२४.१३ ॥
下気（アパーナ）は動き回った。そこで遍行気（ヴィヤーナ）は再び彼に言った。「私は皆の中で最も優れている。その理由を聞け。」
14.24.14
मयि प्रलीने प्रलयं व्रजन्ति ।
सर्वे प्राणाः प्राणभृतां शरीरे।
मयि प्रवृत्ते च पुनश्चरन्ति ।
श्रेष्ठो ह्यहं पश्यत मां प्रलीनम् ॥ १४.२४.१४ ॥
私が静まると、身体の中の生きとし生けるものの気息はすべて消滅に向かう。私が働き出すと、それらはまた動き出す。私こそ最も優れている。私が静まるのを見よ。
14.24.15
प्रालीयत ततो व्यानः पुनश्च प्रचचार ह ।
प्राणापानावुदानस्च समानश्च तमब्रुवन् ॥ १४.२४.१५ ॥
そこでヴィヤーナは静まり、それからまた動き回った。プラーナ、アパーナ、ウダーナ、サマーナが彼に語った。
14.24.16
न त्वं श्रेष्ठोसि नो व्यान समानस्तु वशे तव ।
प्रचचार पुनर्व्यानः समानः पुनरब्रवीत्।
श्रेष्ठोऽहमस्मि सर्वेषां श्रूयतां येन हेतुना ॥ १४.२४.१६ ॥
ヴィヤーナよ、お前は我々の中で最も優れてはいない。サマーナはお前の支配下にある。ヴィヤーナが再び動き回ると、サマーナが再び言った。「私は皆の中で最も優れている。その理由を聞け。」
14.24.17
मयि प्रलीने प्रलयं व्रजन्ति ।
सर्वे प्राणाः प्राणभृतां शरीरे।
मयि प्रवृत्ते च पुनश्चरन्ति ।
श्रेष्ठो ह्यहं पश्यत मां प्रलीनम् ॥ १४.२४.१७ ॥
私が静まると、身体の中の生きとし生けるものの気息はすべて消滅に向かう。私が働き出すと、それらはまた動き出す。私こそ最も優れている。私が静まるのを見よ。
14.24.18
ततः समानः प्रालिल्ये पुनश्च प्रचचार ह ।
प्राणापानावुदानस्च व्यानश्चैव तमब्रवीत्।
न त्वं समान श्रेष्ठोसि व्यान एव वशे तव ॥ १४.२४.१८ ॥
するとサマーナは隠れ、やがてまた動き出した。プラーナ、アパーナ、ウダーナ、ヴィヤーナは彼に言った。「サマーナよ、お前は最高ではない。ヴィヤーナだけがお前の支配下にある。」
14.24.19
समानः प्रचचाराथ उदानस्तमुवाच ह ।
श्रेष्ठोऽहमस्मि सर्वेषां श्रूयतां येन हेतुना ॥ १४.२४.१९ ॥
サマーナが動いていると、ウダーナは彼に言った。「私は皆の中で最高だ。その理由を聞け。」
14.24.20
मयि प्रलीने प्रलयं व्रजन्ति ।
सर्वे प्राणाः प्राणभृतां शरीरे।
मयि प्रवृत्ते च पुनश्चरन्ति ।
श्रेष्ठो ह्यहं पश्यत मां प्रलीनम् ॥ १४.२४.२० ॥
私が隠れると、生きとし生けるものの身体のすべての気息は消滅に向かう。私が活動すると、それらは再び動き出す。私こそ最高である。見よ、私は隠れているのだ。
14.24.21
ततः प्रालीयतोदानः पुनश्च प्रचचार ह ।
प्राणापानौ समानश्च व्यानश्चैव तमब्रुवन्।
उदानि न त्वं श्रेष्ठोसि व्यानि एव वशे तव ॥ १४.२४.२१ ॥
するとウダーナは隠れ、やがてまた動き出した。プラーナ、アパーナ、サマーナ、ヴィヤーナは彼に言った。「ウダーナよ、お前は最高ではない。ヴィヤーナよ、すべてはお前の支配下にある。」
14.24.22
ततस्तानब्रवीत्सर्वान्स्मयमानः प्रजापतिः ।
सर्वे श्रेष्ठा न च श्रेष्ठाः सर्वे चान्योन्यकाङ्क्षिणः ॥ १४.२४.२२ ॥
するとプラジャーパティは微笑みながら、彼ら全員に言った。「皆が最高であり、同時に最高ではない。お前たちは皆、互いを求めているのだ。」
14.24.23
सर्वे स्वविषये श्रेष्ठाः सर्वे चान्योन्यधर्मिणः ।
इति तानब्रवीत्सर्वान्समवेतान्प्रजापतिः ॥ १४.२४.२३ ॥
皆それぞれの領域において優れており、皆が互いの務めを担っている。こうして、そこに集まった一同に造物主は語った。
14.24.24
एकः स्थिरश्चराश्चान्ये विशेषात्पञ्च वायवः ।
एक एव च सर्वात्मा बहुधाऽप्युपचीयते ॥ १४.२४.२४ ॥
一つは静止し、他は動く。特に五つの風である。すべての唯一の自己は、それでも多様な仕方で増大する。
14.24.25
परस्परस्य सुहृदो भावयन्तः परस्परम् ।
स्वस्ति व्रजत भद्रं वो धारयध्वं परस्परम् ॥ १४.२४.२५ ॥
互いに善き友となり、互いを慈しみ合って、あなたがたに安寧と幸福がありますように。行きなさい、互いを支え合いなさい。