ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 14.99
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
14.99.1
श्रुत्वैवं सात्विकं दानं राजसं तामसं तथा ।
पृथक्पृथक्त्वेन गतिं फलं चापि पृथक्पृथक् ॥ १४.९९.१ ॥
ଏହିପରି ସାତ୍ତ୍ୱିକ, ରାଜସ ଓ ତାମସ ଦାନ ଶୁଣି, ସେମାନଙ୍କ ପୃଥକ ଗତି ଓ ଫଳ ମଧ୍ୟ ଶୁଣି।
14.99.2
अवितृप्तः प्रहृष्टात्मा पुण्यं धर्मामृतं पुनः ।
युधिष्ठिरो धर्मरतः केशवं पुनरब्रवीत् ॥ १४.९९.२ ॥
ଧର୍ମାମୃତର ସେହି ପୁଣ୍ୟରେ ଏବେ ବି ଅତୃପ୍ତ ଓ ହର୍ଷିତ ମନ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଧର୍ମରତ ହୋଇ କେଶବଙ୍କୁ ପୁଣି କହିଲେ।
14.99.3
बीजयोनिविशुद्धानां लक्षणानि वदस्व मे ।
बीजदोषेण लोकेश जायन्ते च कथं नराः ॥ १४.९९.३ ॥
ବୀଜ ଓ ଯୋନିରେ ଶୁଦ୍ଧଙ୍କର ଲକ୍ଷଣ ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ। ହେ ଲୋକେଶ, ବୀଜଦୋଷରେ ମଣିଷ କିପରି ଜନ୍ମନ୍ତି?
14.99.4
आचारदोषं देवेशं वक्तुगर्हस्यशेषतः ।
ब्राह्मणानां विशेषं च गुणदोषौ च केशव ॥ १४.९९.४ ॥
ହେ ଦେବେଶ, ଆଚାରର ଦୋଷ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ବିଶେଷତା ଓ ଗୁଣଦୋଷ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ କହିବା ଆପଣଙ୍କ ପକ୍ଷେ ଉଚିତ, ହେ କେଶବ।
14.99.5
चातुर्वर्ण्यस्य कुत्स्नस्य वर्तमानाः प्रतिग्रहे ।
केन विप्रा विशेषेण तरन्ते तारयन्ति च।
एतान्कथय देवेश त्वद्भक्तस्य नमोस्तु ते ॥ १४.९९.५ ॥
ଚାରି ବର୍ଣ୍ଣରେ ଦାନ ଗ୍ରହଣରେ ଲାଗିଥିବା ବିପ୍ରମାନେ ବିଶେଷ ଭାବେ କିପରି ତରନ୍ତି ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ତାରନ୍ତି? ହେ ଦେବେଶ, ଏହା କୁହନ୍ତୁ। ଆପଣଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ନମସ୍କାର।
14.99.6
शृणु राजन्यथावृत्तं बीजयोनिं शुभाशुभम् ।
येन तिष्ठति लोकोयं विनश्यति च पाण्डव ॥ १४.९९.६ ॥
ହେ ରାଜା, ଶୁଣ। ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏହି ଲୋକ ଟିକି ରହେ ଓ ବିନଷ୍ଟ ହୁଏ, ସେହି ବୀଜ ଓ ଯୋନିର ଶୁଭାଶୁଭ ଯେପରି ଅଛି ସେପରି ଶୁଣ, ହେ ପାଣ୍ଡବ।
14.99.7
अविप्लुतब्रह्मचर्यो यस्तु विप्रो यथाविधि ।
स बीजं नाम विज्ञेयं तस्य बीजं शुभं भवेत् ॥ १४.९९.७ ॥
ବିଧି ଅନୁସାରେ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପାଳନ କରୁଥିବା ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତାଙ୍କୁ 'ବୀଜ' ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ; ତାଙ୍କ ବୀଜ ଶୁଭ ହୁଏ।
14.99.8
कन्या चाक्षतयोनिः स्यात्कुलीना पितृमातृतः ।
ब्राह्मणादिषु विवाहेषु परिणीता यथाविधि।
सा प्रशस्ता वरारोहा तस्या योनिः प्रशस्यते ॥ १४.९९.८ ॥
କନ୍ୟା ଅକ୍ଷତଯୋନି, ପିତାମାତା ଉଭୟ ପକ୍ଷରୁ କୁଳୀନା ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଦି ବିବାହରେ ବିଧି ଅନୁସାରେ ପରିଣୀତା ହେଲେ ସେ ପ୍ରଶସ୍ତା; ସୁନ୍ଦର କଟିଯୁକ୍ତ ସେହି ନାରୀର ଯୋନି ପ୍ରଶଂସିତ।
14.99.9
मनसा कर्मणा वाचा या गच्छेत्परपूरुषम् ।
योनिस्तस्या नरश्रेष्ठ गर्भाधानं न चार्हति ॥ १४.९९.९ ॥
ମନ, କର୍ମ ଓ ବାକ୍ୟରେ ଯେଉଁ ନାରୀ ପରପୁରୁଷ ନିକଟକୁ ଯାଏ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାର ଯୋନି ଗର୍ଭାଧାନ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।
14.99.10
स्वैरिण्या यस्तु पापात्मा संतानार्थमिहेच्छति ।
स कुलान्पातयत्याशु दशपूर्वान्दशापरान् ॥ १४.९९.१० ॥
ସ୍ୱୈରିଣୀ ନାରୀଠାରୁ ଏଠାରେ ସନ୍ତାନ ଇଚ୍ଛା କରୁଥିବା ଯେଉଁ ପାପାତ୍ମା, ସେ ଶୀଘ୍ର ଦଶ ପୂର୍ବ ଓ ଦଶ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ି ସହିତ କୁଳକୁ ପତିତ କରେ।
14.99.11
दुष्टयोनौ तु यो मोहाद्रेतः सिञ्चति मूढधीः ।
तद्रेतसा समुत्पन्नः षडङ्गविदपि द्विजः।
साधुभिः स बहिष्कार्यः श्वापाक इव पार्थिवा ॥ १४.९९.११ ॥
ମୋହରୁ ଦୂଷିତ ଯୋନିରେ ଯେଉଁ ମୂଢ଼ବୁଦ୍ଧି ବୀର୍ଯ୍ୟ ସିଞ୍ଚେ, ସେହି ବୀର୍ଯ୍ୟରୁ ଜାତ ଦ୍ୱିଜ ଷଡଙ୍ଗବିଦ୍ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ହେ ରାଜା, ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ୱପାକ ପରି ବହିଷ୍କୃତ ହେବା ଉଚିତ।
14.99.12
कर्मणा मनसा वाचा या भवेत्स्वैरचारिणी ।
सा कुलघ्रीति विज्ञेया तस्यां जातः श्वपाचकः ॥ १४.९९.१२ ॥
କର୍ମ, ମନ ଓ ବାକ୍ୟରେ ଯେଉଁ ନାରୀ ସ୍ୱୈରଚାରିଣୀ, ତାକୁ କୁଳଘ୍ନୀ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ; ତାଙ୍କଠାରେ ଜାତ ପୁତ୍ର ଶ୍ୱପାକ।
14.99.13
दैवे पित्र्ये तथा दाने भोजने सहभाषणे ।
शयने सहसंबन्धे न योग्या दृष्टयोनिजाः ॥ १४.९९.१३ ॥
ଦେବକାର୍ଯ୍ୟ, ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟ, ଦାନ, ଭୋଜନ, ଏକତ୍ର କଥାବାର୍ତ୍ତା, ଶୟନ ଓ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଦୃଷ୍ଟଯୋନିଜ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହନ୍ତି।
14.99.14
न तस्माद्दुष्टयोन्यां तु गर्भमुत्पादयेद्बुधः ।
मोहेन कुरुते यस्तु कुलं हन्ति त्रिपूरुषम् ॥ १४.९९.१४ ॥
ଅତଏବ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ ଦୂଷିତ ଯୋନିରେ ଗର୍ଭ ଉତ୍ପାଦନ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ମୋହବଶତ ଯେ ଏପରି କରେ, ସେ ତିନି ପୁରୁଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୁଳ ନଷ୍ଟ କରେ।
14.99.15
कानीकनश्च सहोञश्च तथोभौ कुण्डगोलकै ।
आरूढपतिताज्जातः परितस्यापि यः सुतः।
षडेते विप्रचण्डाला निकृष्टाः श्वपचादपि ॥ १४.९९.१५ ॥
କାନୀକ, ସହୋଜ, କୁଣ୍ଡ ଓ ଗୋଳକ—ଏହି ଦୁଇଜଣ, ଏବଂ ଆରୂଢ଼-ପତିତାଙ୍କଠାରୁ ଜାତ ପୁତ୍ର—ଏହି ଛଅ ବିପ୍ର-ଚଣ୍ଡାଳ; ଶ୍ୱପଚଠାରୁ ମଧ୍ୟ ନିକୃଷ୍ଟ।
14.99.16
यो यत्र तत्र वा रेतः सिक्त्वा शूद्रासु वा चरेत् ।
कामचारी स पापात्मा बीजं तस्याशुभं भवेत् ॥ १४.९९.१६ ॥
ଯେ ଯେଉଁଠି ସେଠି ବୀର୍ଯ୍ୟ ସେଚନ କରି ଶୂଦ୍ର ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହ ବିଚରଣ କରେ, ସେ କାମଚାରୀ, ପାପାତ୍ମା; ତାର ବୀଜ ଅଶୁଭ ହୁଏ।
14.99.17
अशुद्धं तद्भवेद्बीजं शुद्धां योनि न चार्हति ।
दूषयत्यपि तां योनिं शुना लीढं हविर्यथा ॥ १४.९९.१७ ॥
ସେ ବୀଜ ଅଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ; ତାହା ଶୁଦ୍ଧ ଯୋନିର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। କୁକୁରଙ୍କ ଚାଟିଥିବା ହବିଃ ପରି ତାହା ସେହି ଯୋନିକୁ ମଧ୍ୟ ଦୂଷିତ କରେ।
14.99.18
शूद्रयोनौ पतेद्बीजं हाहाशब्दं द्विजन्मनः ।
कुर्यात्पुरीषगर्तेषु पतितोऽस्मीति दुःखितः ॥ १४.९९.१८ ॥
ଦ୍ୱିଜର ବୀଜ ଶୂଦ୍ର ଯୋନିରେ ପଡ଼ିଲେ 'ହାୟ ହାୟ' ବୋଲି ଚିତ୍କାର କରିବା ଉଚିତ; ମଳଗର୍ତ୍ତରେ ପଡ଼ିଥିବା ପରି ଦୁଃଖିତ ହୋଇ କହିବା ଉଚିତ, 'ମୁଁ ପତିତ ହୋଇଛି।'
14.99.19
मामधःपातयन्नेष पापात्मा काममोहितः ।
अधोगतिं प्रजोत्क्षिप्रमिति शप्त्वा पतेत्तु तत् ॥ १४.९९.१९ ॥
କାମମୋହିତ ଏହି ପାପାତ୍ମା ମୋତେ ତଳକୁ ପକାଉଛି। 'ସନ୍ତାନ ଶୀଘ୍ର ଅଧୋଗତି ପାଆନ୍ତୁ' ବୋଲି ଶାପ ଦେଇ ସେ ନିଜେ ପଡ଼ୁ।
14.99.20
आत्मा हि शुक्लमुद्दिष्टं दैवतं परमं महत् ।
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन निरुन्ध्याच्छुक्लमात्मनः ॥ १४.९९.२० ॥
ଆତ୍ମା ହିଁ ଶୁକ୍ଳ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି, ପରମ ଓ ମହାନ ଦେବତା। ତେଣୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ନିଜର ଶୁକ୍ରକୁ ନିରୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ୍।
14.99.21
आयुस्तेजो बलं वीर्यं प्रज्ञा श्रीश्च महद्यशः ।
पुण्यं च मत्प्रियत्वं च लभते ब्रह्मचर्यया ॥ १४.९९.२१ ॥
ଆୟୁ, ତେଜ, ବଳ, ବୀର୍ଯ୍ୟ, ପ୍ରଜ୍ଞା, ଶ୍ରୀ, ମହାନ ଯଶ, ପୁଣ୍ୟ ଓ ମୋର ପ୍ରିୟ ହେବା — ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ମଣିଷ ଏସବୁ ପାଏ।
14.99.22
अविप्लुतब्रह्मचर्यैर्गृहस्थश्रममाश्रितैः ।
पञ्चयज्ञपरैर्धर्मः स्थाप्यते पृथिवीतले ॥ १४.९९.२२ ॥
ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଥିବା, ଗୃହସ୍ଥାଶ୍ରମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ଏବଂ ପଞ୍ଚଯଜ୍ଞରେ ନିରତ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀରେ ଧର୍ମ ସ୍ଥାପିତ ହୁଏ।
14.99.23
सायंप्रातस्तु ये सन्ध्यां सम्यङ्नित्यमुपासते ।
नावं वेदमयीं कृत्वा तरन्ते तारयन्ति च ॥ १४.९९.२३ ॥
ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଭାତ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ସର୍ବଦା ଠିକ୍ ଭାବରେ ସନ୍ଧ୍ୟୋପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବେଦମୟ ନାଆ ତିଆରି କରି ପାର ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପାର କରନ୍ତି।
14.99.24
यो जपेत्पावनीं देवीं गायत्रीं वेदमातरम् ।
न सीदेत्प्रतिगृह्णानः पृथिवीं च ससागराम् ॥ १४.९९.२४ ॥
ଯେ ପବିତ୍ରକାରିଣୀ ଦେବୀ, ବେଦମାତା ଗାୟତ୍ରୀ ଜପ କରେ, ସେ ଦାନ ଗ୍ରହଣ କଲେ ମଧ୍ୟ ବୁଡ଼େ ନାହିଁ — ପୃଥିବୀ ଓ ତାର ସାଗର ଗ୍ରହଣ କଲେ ମଧ୍ୟ।
14.99.25
ये चास्य दुःस्थिताः केचिद्ग्रहाः सूर्यादयो दिवि ।
ते चास्य सौम्या जायन्ते शिवाः शुभकरास्तथा ॥ १४.९९.२५ ॥
ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟାଦି ଯେଉଁ ଗ୍ରହମାନେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁଃସ୍ଥିତିରେ ଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସୌମ୍ୟ, ଶିବ ଓ ଶୁଭକାରୀ ହୋଇଯା ଆନ୍ତି।
14.99.26
यत्र यत्र स्थिताश्चैव दारुणाः पिशिताशनाः ।
घोररूपा महाकाया धर्षयन्ति न तं द्विजम् ॥ १४.९९.२६ ॥
ଯେଉଁଠି ଯେଉଁଠି ଥିବା ଭୟଙ୍କର, ମାଂସଭୋଜୀ, ଘୋର ରୂପ ଓ ବିଶାଳ ଶରୀରୀ ପ୍ରାଣୀମାନେ ସେହି ଦ୍ବିଜଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ।
14.99.27
पुनन्तीह पृथिव्यां च चीर्णवेदव्रता नराः ।
चतुर्णामपि वेदानां सा हि राजन्गरीयसी ॥ १४.९९.२७ ॥
ପୃଥିବୀରେ ବେଦବ୍ରତ ସମ୍ପାଦନ କରିଥିବା ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଏଠାରେ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି; ହେ ରାଜନ୍, ଚାରି ବେଦଠାରୁ ମଧ୍ୟ ତାହା ଅଧିକ ଗୌରବମୟ।
14.99.28
अचीर्णिव्रतवेदा ये विकर्मफलमाश्रिताः ।
ब्राह्ममा नाममात्रेण तेऽपि पूज्या युधिष्ठिर।
किं पुनर्यस्तु सन्ध्ये द्वे नित्यमेवोपतिष्ठते ॥ १४.९९.२८ ॥
ବେଦବ୍ରତ ଆଚରଣ ନ କରି, ଦୁଷ୍କର୍ମଫଳକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଥିବା ନାମମାତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ପୂଜ୍ୟ; ଯେ ଦୁଇ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ନିତ୍ୟ ଉପାସନା କରେ, ତାହାର କଥା ଆଉ କ'ଣ କହିବା?
14.99.29
शीलमध्ययनं दानं शौचं मार्दवमार्जवम् ।
तस्माद्वेदाद्विशिष्टानि मनुराह प्रजापतिः ॥ १४.९९.२९ ॥
ଶୀଳ, ଅଧ୍ୟୟନ, ଦାନ, ଶୌଚ, ମୃଦୁତା ଓ ସରଳତା — ଏଗୁଡିକୁ ବେଦଠାରୁ ମଧ୍ୟ ବିଶିଷ୍ଟ ବୋଲି ପ୍ରଜାପତି ମନୁ କହିଛନ୍ତି।
14.99.30
भूर्भुवस्स्वरिति ब्रह्म यो वेदनिरतो द्विजः ।
स्वदारनिरतो दान्तः स विद्वान्स च भूसुरः ॥ १४.९९.३० ॥
'ଭୂଃ ଭୁବଃ ସ୍ୱଃ' ବ୍ରହ୍ମ ଓ ବେଦରେ ନିରତ, ନିଜ ପତ୍ନୀରେ ଅନୁରକ୍ତ ଓ ଦାନ୍ତ ଦ୍ବିଜ ହିଁ ବିଦ୍ୱାନ; ସେ ହିଁ ଭୂସୁର।
14.99.31
सन्ध्यामुपासते ये वै नित्यमेव द्विजोत्तमाः ।
ते यान्ति नरशार्दूल ब्रह्मलोकं न संशयः ॥ १४.९९.३१ ॥
ହେ ନରଶାର୍ଦୂଳ, ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ନିତ୍ୟ ସନ୍ଧ୍ୟୋପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ବ୍ରହ୍ମଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି।
14.99.32
सावित्रीमात्रसारोपि वरो विप्रः सुयन्त्रितः ।
नायन्त्रितश्चतुर्वेदी सर्वाशी सर्वविक्रयी ॥ १४.९९.३२ ॥
ସାବିତ୍ରୀର ସାର ମାତ୍ର ଜାଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସୁସଂଯତ ବିପ୍ର ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଅସଂଯତ ଚତୁର୍ବେଦୀ ସର୍ବଭୋଜୀ ଓ ସର୍ବବିକ୍ରୟୀ।
14.99.33
सावित्रीं चैव वेदांश्च तुलयाऽतोलयन्पुरा ।
सदेवर्षिगणाश्चैव सर्वे ब्रह्मपुरस्सराः।
चतुर्णामपि वेदानां सा हि राजन्गरीयसी ॥ १४.९९.३३ ॥
ପୂର୍ବକାଳରେ ଦେବତା ଓ ଋଷିଗଣ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ସାବିତ୍ରୀ ଓ ବେଦମାନଙ୍କୁ ତୁଳାରେ ଓଜନ କଲେ; ହେ ରାଜନ, ଚାରି ବେଦରୁ ସେ ହିଁ ଗୁରୁତର।
14.99.34
यथा विकसिते पुष्पे मधु गृह्णन्ति षट्पदाः ।
एवं गृहीता सावित्री सर्ववेदे च पाण्डवः ॥ १४.९९.३४ ॥
ପ୍ରଫୁଟିତ ଫୁଲରୁ ଭ୍ରମର ମଧୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି ପରି, ହେ ପାଣ୍ଡବ, ସାବିତ୍ରୀ ସମସ୍ତ ବେଦରେ ଗୃହୀତ ହୁଏ।
14.99.35
तस्मात्तु सर्ववेदानां सावित्री प्राण उच्यते ।
निर्जीवा हीतरे वेदा विना सावित्रिया नृपः ॥ १४.९९.३५ ॥
ତେଣୁ ସମସ୍ତ ବେଦର ପ୍ରାଣ ସାବିତ୍ରୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ହେ ନୃପ, ସାବିତ୍ରୀ ବିନା ଅନ୍ୟ ବେଦ ନିର୍ଜୀବ।
14.99.36
नायन्त्रितश्चतुर्वेदी शीलभ्रष्टः स कुत्सितः ।
शीलवृत्तसमायुक्तः सावित्रीपाठको वरः ॥ १४.९९.३६ ॥
ଅସଂଯତ ଚତୁର୍ବେଦୀ ଶୀଳଭ୍ରଷ୍ଟ ଓ ନିନ୍ଦନୀୟ; ଶୀଳ ଓ ସଦାଚାରଯୁକ୍ତ ସାବିତ୍ରୀ-ପାଠକ ହିଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
14.99.37
सहस्रपरमां देवीं शतमध्यां दशावराम् ।
सावित्रीं जप कौतेय सर्वपापप्रणाशिनीम् ॥ १४.९९.३७ ॥
ହେ କୌନ୍ତେୟ, ସହସ୍ରଗୁଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠା, ଶତଗୁଣ ମଧ୍ୟମା ଓ ଦଶଗୁଣ ଅବରା ଦେବୀ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କୁ ଜପ କର; ସେ ସର୍ବପାପନାଶିନୀ।
14.99.38
त्रैलोक्यनाथ हे कृष्ण सर्वभूतात्मको ह्यसि ।
नानायोगपर श्रेष्ठ तुष्यसे केन कर्मणा ॥ १४.९९.३८ ॥
ହେ ତ୍ରୈଲୋକ୍ୟନାଥ, ହେ କୃଷ୍ଣ, ତୁମେ ହିଁ ସର୍ବଭୂତର ଆତ୍ମା। ଅନେକ ଯୋଗରେ ନିରତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, କେଉଁ କର୍ମରେ ତୁମେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅ?
14.99.39
यदि भारसहस्रं तु गुग्गुल्वादि प्रधूपयेत् ।
करोति चेन्नमस्कारमुपहारं च कारयेत् ॥ १४.९९.३९ ॥
ଯଦି କେହି ସହସ୍ର ଭାର ଗୁଗୁଲୁ ଆଦିର ଧୂପ ଦିଏ, ନମସ୍କାର କରେ ଓ ଉପହାର ଦିଏ,
14.99.40
स्तौति यः स्तुतिभिर्मां च ऋग्यजुस्सामभिः सदा ।
न तोषयति चेद्धिप्रान्नाहं तुष्यामि भारत ॥ १४.९९.४० ॥
ଯିଏ ସର୍ବଦା ଋକ୍, ଯଜୁଃ, ସାମ ମନ୍ତ୍ରରେ ମୋତେ ସ୍ତୁତି କରେ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ନ କରେ, ହେ ଭରତ, ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ।
14.99.41
ब्राह्मणे पूजिते नित्यं पूजितोस्मि न संशयः ।
आक्रुष्टे चाहमाक्रुष्टो भवामि भरतर्षभ ॥ १४.९९.४१ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିତ୍ୟ ପୂଜିତ ହେଲେ ମୁଁ ନିଃସନ୍ଦେହ ପୂଜିତ ହୁଏ; ସେ ନିନ୍ଦିତ ହେଲେ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ନିନ୍ଦିତ ହୁଏ, ହେ ଭରତର୍ଷଭ।
14.99.42
परा मयि गतिस्तेषां पूजयन्ति द्विजं हि ये ।
यदहं द्विजरूपेण वसामि वसुधातले ॥ १४.९९.४२ ॥
ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ପରମ ଗତି ମୋ'ଠାରେ; କାରଣ ମୁଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୂପରେ ପୃଥିବୀରେ ବାସ କରେ।
14.99.43
यस्तान्पूजयति प्राज्ञो मद्गतेनान्तरात्मना ।
तमहं स्वेन रूपेण पश्यामि नरपुङ्गव ॥ १४.९९.४३ ॥
ଯେ ଜ୍ଞାନୀ ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରେ, ମୋତେ ଲଗ୍ନ ଅନ୍ତରାତ୍ମାରେ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାକୁ ମୁଁ ମୋ ନିଜ ରୂପରେ ଦେଖେ।
14.99.44
कुब्जाः काणा वामनाश्च दरिद्रा व्याधितास्तथा ।
नावमान्या द्विजाः प्राज्ञैर्मम रूपा हि ते द्विजाः ॥ १४.९९.४४ ॥
କୁବ୍ଜ, କାଣ, ବାମନ, ଦରିଦ୍ର ଏବଂ ସେହିପରି ରୋଗୀ — ସେହି ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଅପମାନ କରିବେ ନାହିଁ; ସେମାନେ ମୋର ହିଁ ରୂପ।
14.99.45
ये केचित्सागरान्तायां पृथिव्यां द्विजसत्तमाः ।
मम रूपं हि तेष्वेवमर्चितेष्वर्चितोऽस्म्यहम् ॥ १४.९९.४५ ॥
ସମୁଦ୍ରାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ଅଛନ୍ତି — ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୋର ରୂପ ଅଛି; ସେମାନେ ପୂଜିତ ହେଲେ ମୁଁ ହିଁ ପୂଜିତ ହୁଏ।
14.99.46
बहवस्तु न जानन्ति नरा ज्ञानबहिष्कृताः ।
यदहं द्विजरूपेण वसामि वसुधातले ॥ १४.९९.४६ ॥
କିନ୍ତୁ ଜ୍ଞାନରୁ ବହିଷ୍କୃତ ଅନେକ ମନୁଷ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ ଯେ ମୁଁ ଦ୍ୱିଜରୂପରେ ଏହି ପୃଥିବୀପୃଷ୍ଠରେ ବାସ କରେ।
14.99.47
अवमन्यन्ति ये विप्रान्स्वधर्मान्पातयन्ति ते ।
प्रेषणैः प्रेषयन्ते च शुश्रूषां कारयन्ति च ॥ १४.९९.४७ ॥
ଯେଉଁମାନେ ବିପ୍ରମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରନ୍ତି ସେମାନେ ନିଜ ସ୍ୱଧର୍ମରୁ ଖସନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କୁ କାମରେ ପଠାନ୍ତି ଓ ସେବା କରାନ୍ତି।
14.99.48
मृतांश्चात्र परत्रेमान्यमदूता महाबलाः ।
निकृन्तन्ति यथाकामं सूत्रमार्गेण शिल्पिनः ॥ १४.९९.४८ ॥
ଏଠାରେ ଏବଂ ପରଲୋକରେ ମୃତ ଏମାନଙ୍କୁ ଯମର ମହାବଳୀ ଦୂତମାନେ ଶିଳ୍ପୀମାନେ ସୂତ୍ରରେଖାରେ କାଟନ୍ତି ପରି ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ କାଟନ୍ତି।
14.99.49
आक्रोशपरिवादाभ्यां ये रमन्ते द्विजातिषु ।
तान्मृतान्यमलोकस्थान्निपात्य पृथिवीतले ॥ १४.९९.४९ ॥
ଯେଉଁମାନେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ଗାଳି ଓ ନିନ୍ଦାରେ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି, ଯମଲୋକରେ ଥିବା ସେହି ମୃତମାନଙ୍କୁ ପୃଥିବୀ ପୃଷ୍ଠରେ ପକାଇ...
14.99.50
आक्रम्योरसि पादेन क्रूरः संरक्तलोचनः ।
अग्निवर्णैस्तु संदंशैर्यमो जिह्वां समुद्धरेत् ॥ १४.९९.५० ॥
କ୍ରୂର ଯମ ଛାତି ଉପରେ ପାଦ ରଖି, ରକ୍ତିମ ଆଖିରେ, ଅଗ୍ନିବର୍ଣ୍ଣ ସାଁଡ଼ାଶିରେ ତାର ଜିଭ ଟାଣି ବାହାର କରନ୍ତୁ...
14.99.51
ये च विप्रान्निरीक्षन्ते पापाः पापेन चक्षुषा ।
अब्रह्मण्याः श्रुतेर्बाह्या नित्यं ब्रह्मद्विषो नराः ॥ १४.९९.५१ ॥
ଯେଉଁ ପାପୀମାନେ ପାପଦୃଷ୍ଟିରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି, ବ୍ରାହ୍ମଣ୍ୟର ଅସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ବେଦ ବାହାରେ ଥାଆନ୍ତି, ସଦା ବ୍ରହ୍ମଦ୍ୱେଷୀ ଅଟନ୍ତି...
14.99.52
तेषां घोरा महाकाया वक्रतुण्डा महाबलाः ।
उद्धरन्ति मुहूर्तेन स्वगाश्चक्षुर्यमाज्ञया ॥ १४.९९.५२ ॥
ସେମାନଙ୍କର ଭୟଙ୍କର, ବିଶାଳ ଶରୀରୀ, ବଙ୍କା ଠୁଣ୍ଡିଆ, ମହାବଳୀ (ଦୂତମାନେ) ଯମଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ମୁହୂର୍ତ୍ତକ ମଧ୍ୟରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଟାଣି ବାହାର କରନ୍ତି...
14.99.53
यः प्रहारं द्विजेन्द्राय दद्यात्कुर्याच्च शोणितम् ।
अस्थिभङ्गं च यः कुर्यात्प्राणैर्वा विप्रयोजयेत्।
सोनुपूर्व्येण यातीमान्नरकानेकविंशतिम् ॥ १४.९९.५३ ॥
ଯିଏ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ପ୍ରହାର କରେ, ରକ୍ତ ବୁହାଏ, ହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗେ, କିମ୍ବା ପ୍ରାଣରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରେ, ସେ କ୍ରମଶଃ ଏହି ଏକୋଇଶଟି ନରକକୁ ଯାଏ...
14.99.54
शूलमारोप्यते पश्चाज्ज्वलने परिपच्यते ।
बहुवर्षसहस्राणि पच्यमानस्त्ववाक्छिराः।
नावमुच्येत दुर्मेदा न तस्य क्षीयते गतिः ॥ १४.९९.५४ ॥
ପରେ ତାକୁ ଶୂଳରେ ଚଢ଼ାଯାଏ ଏବଂ ଅଗ୍ନିରେ ଭଲ ଭାବେ ପକାଯାଏ। ମୁଣ୍ଡ ତଳକୁ କରି ବହୁ ହଜାର ବର୍ଷ ପକ୍ୱ ହେଉଥିବା ସେହି ମୂର୍ଖ ମୁକ୍ତି ପାଏ ନାହିଁ; ତାର ଗତିର ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ...
14.99.55
ब्राह्मणान्वा विचार्यैव व्रजन्तै वधकाङ्क्षया ।
शतर्वषसहस्राणि तामिस्रे परिपच्यते ॥ १४.९९.५५ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ବିଚାର କରି ଯିବାରେ ଲୋକେ ତାମିସ୍ର ନରକରେ ଶହ ହଜାର ବର୍ଷ ପାଚନ୍ତି।
14.99.56
उत्पाद्य शोणितं गात्रात्संरंभमतिपूर्वकम् ।
सपर्ययेण यातीमान्नरकानेकविंशतिम् ॥ १४.९९.५६ ॥
ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ରୋଧରେ ଶରୀରରୁ ରକ୍ତ ବାହାର କରୁଥିବା ଲୋକ ଏହି ଏକୋଇଶ ନରକକୁ କ୍ରମଶଃ ଯାଏ।
14.99.57
तस्मान्नाकुशलं ब्रूयान्न शुष्कां गतिमीरयेत् ।
न ब्रूयात्परुषां वाणीं न चैवैनानतिक्रमेत् ॥ १४.९९.५७ ॥
ତେଣୁ ଅମଙ୍ଗଳ କଥା କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ, ରୁକ୍ଷ ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ, କଠୋର ବାଣୀ କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ଏବଂ ଏମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
14.99.58
ये विप्राञ्श्लक्ष्णया वाचा पूजयन्ति नरोत्तमाः ।
अर्चितश्च स्तुतश्चैव तैर्भवामि न संशयः ॥ १४.९९.५८ ॥
ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାନବମାନେ ମଧୁର ବାଣୀରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ଓ ସ୍ତୁତ ହୋଇ ମୁଁ ନିଃସନ୍ଦେହ ହୁଏ।
14.99.59
तर्जयन्ति च ये विप्रान्क्रोशयन्ति च भारत ।
आक्रुष्टस्तर्जितश्चाहं तैर्भवामि न संशयः ॥ १४.९९.५९ ॥
ହେ ଭାରତ, ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଧମକ ଦିଅନ୍ତି ଓ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିନ୍ଦିତ ଓ ଧମକିତ ହୋଇ ମୁଁ ନିଃସନ୍ଦେହ ହୁଏ।
14.99.60
यश्चन्दनैश्चागरुधूपदीपै-
रभ्यर्चयेत्काष्ठमयीं ममार्चाम्।
तेनार्चितो नैव भवामि सम्य-
ग्विप्रार्चनादस्मि समर्चितोऽहम् ॥ १४.९९.६० ॥
ଚନ୍ଦନ, ଅଗରୁ ଧୂପ ଓ ଦୀପରେ ଯିଏ ମୋ କାଠମୟ ମୂର୍ତ୍ତିକୁ ପୂଜା କରେ, ତା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ସମ୍ୟକ୍ ପୂଜିତ ହୁଏନାହିଁ; ବ୍ରାହ୍ମଣ ପୂଜାରୁ ହିଁ ମୁଁ ଭଲ ଭାବେ ପୂଜିତ ହୁଏ।
14.99.61
विप्रप्रसादाद्धरणीधरोऽहं ।
विप्रप्रसादादसुराञ्जयामि।
विप्रप्रसादाच्च सदक्षिणोऽहं ।
विप्रप्रसादादजितोऽहमस्मि ॥ १४.९९.६१ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରେ ମୁଁ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରେ ମୁଁ ଅସୁରମାନଙ୍କୁ ଜୟ କରେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରେ ମୁଁ ଦକ୍ଷିଣା ସହିତ ଥାଏ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହରେ ମୁଁ ଅଜିତ ଅଟେ।