മഹാഭാരതം · അധ്യായം 16.7
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
16.7.1
तं प्रविष्टं महात्मानं वीरमानकदुन्दुभिः ।
पुत्रशोकेन संतप्तो ददर्श कुरुपुङ्गवम् ॥ १६.७.१ ॥
പ്രവേശിച്ച ആ മഹാത്മാവിനെ, പുത്രശോകത്താൽ വേദനിച്ച ആനകദുന്ദുഭി (വസുദേവൻ) കുരുശ്രേഷ്ഠനെ കണ്ടു.
16.7.2
तस्याश्रुपरिपूर्णाक्षो व्यूढोरस्को महाभुजः ।
आर्तस्यार्ततरः पार्थः पादौ जग्राह भारत ॥ १६.७.२ ॥
കണ്ണീർ നിറഞ്ഞ കണ്ണുകളോടും വിശാലമായ മാറോടും മഹാബാഹുക്കളോടും കൂടിയ പാർത്ഥൻ (അർജുനൻ), ദുഃഖിതനെക്കാൾ ഏറെ ദുഃഖിതനായി, ഹേ ഭാരതാ, അവരുടെ പാദങ്ങളിൽ പിടിച്ചു.
16.7.3
तस्य मूर्धानमाघ्रातुमियेषानकदुन्दुभिः ।
स्वस्रीयस्य महाबाहुर्न शशाक च शत्रुहन् ॥ १६.७.३ ॥
ആനകദുന്ദുഭി (വസുദേവൻ) തന്റെ സഹോദരിയുടെ പുത്രന്റെ ശിരസ്സ് മണക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു; എന്നാൽ ഹേ ശത്രുഹന്താവേ, ആ മഹാബാഹുവിന് അതിനു കഴിഞ്ഞില്ല.
16.7.4
समालिङ्ग्यार्जुनं वृद्धः स भुजाभ्यां महाभुजः ।
रुरोदाथ स्मरञ्शौरिं विललाप सुविह्वलः।
भ्रातॄन्पुत्रांश्च पौत्रांश्च दौहित्रान्स सखीनपि ॥ १६.७.४ ॥
മഹാബാഹുവായ ആ വൃദ്ധൻ അർജുനനെ കൈകളാൽ പുണർന്ന് കരഞ്ഞു; പിന്നെ ശൗരിയെ (കൃഷ്ണനെ) ഓർത്ത് അതിവിഹ്വലനായി സഹോദരന്മാർക്കും പുത്രന്മാർക്കും പൗത്രന്മാർക്കും ദൗഹിത്രന്മാർക്കും സുഹൃത്തുക്കൾക്കും വേണ്ടി വിലപിച്ചു.
16.7.5
यैर्जिता भूमिपालाश्च दैत्याश्च शतशोऽर्जुन ।
तान्सर्वान्नेह पश्यामि जीवाम्यर्जुन दुर्मरः ॥ १६.७.५ ॥
ഹേ അർജുനാ, ആരാൽ നൂറുകണക്കിന് ഭൂപാലന്മാരും ദൈത്യന്മാരും ജയിക്കപ്പെട്ടുവോ, അവരെയെല്ലാം ഞാൻ ഇവിടെ കാണുന്നില്ല; ഹേ അർജുനാ, മരിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള ഞാൻ ജീവിച്ചിരിക്കുന്നു.
16.7.6
यो तावर्जुनशिष्यौ ते प्रियौ बहुमतौ सदा ।
तयोरपनयात्पार्थ वृष्णयो निधनं गताः ॥ १६.७.६ ॥
ഹേ പാർത്ഥാ, നിന്റെ ആ രണ്ട് ശിഷ്യന്മാർ എപ്പോഴും പ്രിയരും ഏറെ ബഹുമാന്യരുമായിരുന്നു; ആ ഇരുവരുടെയും അകൽച്ചയാൽ വൃഷ്ണികൾ നാശം പ്രാപിച്ചു.
16.7.7
यौ तौ वृष्णिप्रवीराणां द्वावेवातिरथौ मतौ ।
प्रद्युम्नो युयुधानश्चि कथनन्कत्थसे च यौ ॥ १६.७.७ ॥
വൃഷ്ണി വീരന്മാരിൽ അതിരഥന്മാരായി കരുതപ്പെട്ട ആ രണ്ടുപേർ — പ്രദ്യുമ്നനും യുയുധാനനും; ആത്മപ്രശംസ ചെയ്യുന്ന ആ രണ്ടുപേർ.
16.7.8
तौ सदा कुरुशार्दूल कृष्णस्य प्रियभाजनौ ।
तावुभौ वृष्णिनाशस्य मुखमास्तां धनंजय ॥ १६.७.८ ॥
കുരുശാർദൂല, ആ ഇരുവരും എപ്പോഴും കൃഷ്ണന് പ്രിയപ്പെട്ടവരായിരുന്നു; ധനഞ്ജയ, ആ ഇരുവരും വൃഷ്ണികളുടെ നാശത്തിന്റെ മുഖമായി നിന്നു.
16.7.9
न तु गर्हामि शैनेयं हार्दिक्यं चाहमर्जुन ।
अक्रूरं रौक्मिणेयं च शापो ह्येवात्र कारणम् ॥ १६.७.९ ॥
അർജുന, ഞാൻ ശൈനേയനെയോ (സാത്യകി), ഹാർദിക്യനെയോ (കൃതവർമ്മാവ്), അക്രൂരനെയോ, രൗക്മിണേയനെയോ നിന്ദിക്കുന്നില്ല; ഇവിടെ ശാപം തന്നെയാണ് കാരണം.
16.7.10
केशिनं यस्तु कंसं च विक्रम्यि हतवान्प्रभुः ।
विदेहमकरोत्पार्थं चैद्यं च बलगर्वितम् ॥ १६.७.१० ॥
ശക്തിയാൽ കേശിയെയും കംസനെയും വധിച്ച ആ പ്രഭു, പാർത്ഥാ, വിദേഹത്തെ കീഴടക്കി; ബലഗർവ്വിതനായ ചൈദ്യനെയും (കീഴടക്കി).
16.7.11
नैषादिमेकलव्यं च चक्रे कालिङ्गमागधान् ।
गान्धारान्काशिराजं च मरुभूमौ च पार्थिवान् ॥ १६.७.११ ॥
നിഷാദപുത്രൻ ഏകലവ്യനെയും (കീഴടക്കി); കലിംഗർ, മഗധർ, ഗാന്ധാരർ, കാശിരാജാവ്, മരുഭൂമിയിലെ രാജാക്കന്മാർ എന്നിവരെയും (കീഴടക്കി).
16.7.12
प्राच्यांश्च दाक्षिणात्यांश्च पार्वतीयांस्तथा नृपान् ।
सोभ्युपेक्षितवानेवमनयान्मधुसूदनः ॥ १६.७.१२ ॥
കിഴക്കൻ, തെക്കൻ രാജാക്കന്മാരെയും, പർവതീയ രാജാക്കന്മാരെയും — ഇങ്ങനെ മധുസൂദനൻ അന്യായമായി അവരെ അവഗണിച്ചു.
16.7.13
त्वं हि तं नारदश्चैव मुनयश्च सनातनम् ।
गोविन्दमनघं देवमभिजानीध्वमच्युतम् ॥ १६.७.१३ ॥
നീ അവനെ അറിയുന്നു; നാരദനും മുനിമാരും ആ സനാതനനും നിർമ്മലനുമായ ദേവനും അച്യുതനുമായ ഗോവിന്ദനെ അറിയുന്നു.
16.7.14
प्रत्यपश्यच्च स विभुर्ज्ञातिक्षयमधोक्षजः ।
समुपेक्षितवान्नित्यं स्वयं स मम पुत्रकः ॥ १६.७.१४ ॥
ആ സർവ്യാപിയായ അധോക്ഷജൻ ബന്ധുക്ഷയം മുൻകൂട്ടി കണ്ടു; എന്റെ പുത്രനായ അവൻതന്നെ അതിനെ എപ്പോഴും അവഗണിച്ചു.
16.7.15
गान्धार्या वचनं यत्तदृषीणां च परंतप ।
तन्नूनमन्यथा कर्तुं नैच्छत्स जगतः प्रभुः ॥ १६.७.१५ ॥
ശത്രുതാപനനേ, ഗാന്ധാരിയുടെയും ഋഷിമാരുടെയും വാക്ക് ആ ജഗത്പ്രഭു തീർച്ചയായും മറ്റൊന്നാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചില്ല.
16.7.16
प्रत्यक्षं भवतश्चापि तव पौत्रः परंतप ।
अश्वत्थाम्ना हतश्चापि जीवितस्तस्य तेजसा।
इमांस्तु नैच्छत्स्वान्ज्ञातीन्रक्षितुं च सखा तव ॥ १६.७.१६ ॥
ശത്രുതാപനനേ, നിന്റെ കൺമുന്നിൽതന്നെ നിന്റെ പേരക്കുട്ടിയെ അശ്വത്ഥാമാവ് കൊന്നു; അവൻ ആ തേജസ്സിനാൽ വീണ്ടും ജീവൻ നേടി; എന്നാൽ നിന്റെ സഖാവ് സ്വന്തം ഈ ബന്ധുക്കളെ രക്ഷിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചില്ല.
16.7.17
ततः पुत्रांश्च पौत्रांश्च भ्रातॄनथ सखींस्तथा ।
शयानान्निहतान्दृष्ट्वा कृष्णो मामब्रवीदिदम् ॥ १६.७.१७ ॥
അപ്പോൾ പുത്രന്മാരെയും പേരക്കുട്ടികളെയും സഹോദരന്മാരെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും കൊല്ലപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നതായി കണ്ട് കൃഷ്ണൻ എന്നോട് ഇത് പറഞ്ഞു.
16.7.18
सम्प्राप्तोऽद्यायमस्यान्तः कुलस्य भरतर्षभ ।
आगमिष्यति बीभत्सुरिमां द्वारवतीं पुरीम्।
आख्येयं तस्य यद्वृत्तं वृष्णीनां वैशसं महत् ॥ १६.७.१८ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ഇന്നീ കുലത്തിന്റെ അന്തം വന്നെത്തി; ബീഭത്സു (അർജ്ജുനൻ) ഈ ദ്വാരകാപുരിയിൽ വരും; വൃഷ്ണികളുടെ ആ മഹാനാശത്തിന്റെ വൃത്താന്തം അവനോട് പറയേണ്ടതുണ്ട്.
16.7.19
स तु श्रुत्वा महातेजा यदूनां निधनं प्रभो ।
आगन्ता क्षिप्रमेवेह न मेऽत्रास्ति विचारणा ॥ १६.७.१९ ॥
പ്രഭോ, യാദവരുടെ നാശം കേട്ട് ആ മഹാതേജസ്വി ഉടൻതന്നെ ഇവിടെ വരും; അതിൽ എനിക്ക് സംശയമില്ല.
16.7.20
योऽहं तमर्जुनं विद्धि योऽर्जुनः सोहमेव तु ।
यद्ब्रूयात्तत्तथा कार्यमिति बुद्ध्यस्व भारत ॥ १६.७.२० ॥
ഞാൻ ആരോ അവനെ അർജ്ജുനനായി അറിയുക; അർജ്ജുനൻ ആരോ അവൻ ഞാൻ തന്നെ. ഹേ ഭാരതാ, അവൻ പറയുന്നത് അതുപോലെ ചെയ്യണമെന്ന് മനസ്സിലാക്കുക.
16.7.21
स स्त्रीषु प्राप्तकालासु पाण्डवो बालकेषु च ।
प्रतिपत्स्यति बीभत्सुर्भवतश्चौर्ध्वद्गेहिकम् ॥ १६.७.२१ ॥
പാണ്ഡവനായ ആ ബീഭത്സു (അർജ്ജുനൻ) സമയമായ സ്ത്രീകൾക്കും കുട്ടികൾക്കും, അതുപോലെ നിങ്ങൾക്കും ഊർധ്വദൈഹിക കർമ്മങ്ങൾ നടത്തും.
16.7.22
इमां च नगरीं सद्यः प्रतियाते धनंजये ।
प्राकारट्टालकोपेतां समुद्रः प्लावयिष्यति ॥ १६.७.२२ ॥
ധനഞ്ജയൻ മടങ്ങിയ ഉടനെ, മതിലുകളും കാവൽഗോപുരങ്ങളും ഉള്ള ഈ നഗരത്തെ സമുദ്രം മുക്കിക്കളയും.
16.7.23
अहं देशे तु कस्मिंश्चित्पुण्ये नियममास्थितः ।
कालं काङ्क्षे सद्य एव रामेण सहितो वने ॥ १६.७.२३ ॥
ഞാൻ ഏതോ പുണ്യദേശത്ത് നിയമം സ്വീകരിച്ച്, രാമനോടൊപ്പം കാട്ടിൽ ഉടൻതന്നെ മരണത്തെ കാത്തിരിക്കും.
16.7.24
एवमुक्त्वा हृषीकेशो मामचिन्त्यपराक्रमः ।
हित्वा मां बालकैः सार्धं दिशं कामप्यगात्प्रभुः ॥ १६.७.२४ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞിട്ട്, അചിന്ത്യപരാക്രമനായ ഹൃഷീകേശൻ (കൃഷ്ണൻ) എന്നെയും കുട്ടികളെയും വിട്ട് ഏതോ ദിക്കിലേക്ക് പോയി.
16.7.25
सोहं तौ च महात्मानौ चिन्तयन्रामकेशवौ ।
घोरं ज्ञातिवधं चैव न भुञ्जे शोककर्शितः ॥ १६.७.२५ ॥
ആ രണ്ടു മഹാത്മാക്കളായ രാമനെയും കേശവനെയും ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട്, ബന്ധുവധത്തിന്റെ ഘോരശോകത്താൽ ക്ഷീണിതനായി ഞാൻ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നില്ല.
16.7.26
न मोक्ष्येन च जीविष्ये दिष्ट्या प्राप्तोसि पाण्डव ।
यदुक्तं पार्थं कृष्णेन तत्सर्वमखिलं कुरु ॥ १६.७.२६ ॥
ഞാൻ മോചിതനാകില്ല, ജീവിക്കുകയുമില്ല. ഭാഗ്യവശാൽ നീ എത്തിയിരിക്കുന്നു, പാണ്ഡവാ. കൃഷ്ണൻ പാർത്ഥനോട് പറഞ്ഞതെല്ലാം പൂർണമായി ചെയ്യുക.
16.7.27
एतत्ते पार्थ राज्यं च स्त्रियो रत्नानि चैव हि ।
इष्टान्प्राणानहं हीमांस्त्यक्ष्यामि रिपुसूदन ॥ १६.७.२७ ॥
ഇതാ പാർത്ഥാ, ഈ രാജ്യവും സ്ത്രീകളും രത്നങ്ങളും നിനക്കുള്ളവയാണ്. ശത്രുസൂദനാ, ഈ പ്രിയപ്പെട്ട പ്രാണനെയും ഞാൻ ത്യജിക്കും.