ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 18.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
18.5.1
भीष्मद्रोणौ महात्मानौ धृतराष्ट्रश्च पार्थिवः ।
विराटद्रुपदौ चोभौ शङ्खश्चैवोत्तरस्तथा ॥ १८.५.१ ॥
ਭੀਸ਼ਮ ਅਤੇ ਦ੍ਰੋਣ, ਮਹਾਤਮਾ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਰਾਜਾ, ਵਿਰਾਟ ਅਤੇ ਦ੍ਰੁਪਦ ਦੋਵੇਂ, ਅਤੇ ਸ਼ੰਖ ਤੇ ਉੱਤਰ ਵੀ।
18.5.2
धृष्टकेजुर्जयत्सेनो राजा चैव स सत्यजित् ।
दुर्योधनसुताश्चैव शकुनिश्चैव सौबलः ॥ १८.५.२ ॥
ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਕੇਤੂ, ਜਯਤਸੇਨ, ਰਾਜਾ ਸਤਿਆਜਿਤ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਤੇ ਸੁਬਲ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਕੁਨੀ ਵੀ।
18.5.3
कर्णपुत्राश्च विक्रान्ता राजा चैव जयद्रथः ।
घटोत्कवादयश्चैव ये चान्ये नानुकीर्तिताः ॥ १८.५.३ ॥
ਕਰਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਬਹਾਦਰ ਰਾਜਾ ਜਯਦਰਥ, ਘਟੋਤਕਚ ਆਦਿ, ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਥੇ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਉਹ ਹੋਰ ਵੀ।
18.5.4
ये चान्ये कीर्तिता वीरा राजानो दीप्तमूर्तयः ।
स्वर्गे कालं कियन्तं ते तस्थुस्तदपि शंस मे ॥ १८.५.४ ॥
ਇੱਥੇ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹੋਰ ਵੀਰ ਰਾਜੇ, ਚਮਕਦੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਰਹੇ? ਉਹ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।
18.5.5
आहोस्विच्छाश्वतं स्थानं तेषां तत्र द्विजोत्तम ।
अन्ते वा कर्मणां कां ते गतिं प्राप्ता नरर्षभाः ॥ १८.५.५ ॥
ਜਾਂ ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਥਾਂ ਸਦੀਵੀ ਹੈ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ? ਜਾਂ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ ਕਿਹੜੀ ਗਤੀ ਪਾਈ?
18.5.6
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं प्रोच्यमानं द्विजोत्तम ।
तपसा हि प्रदीप्तेन सर्वं त्वमनुपश्यति ॥ १८.५.६ ॥
ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ, ਜੋ ਦੱਸਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਹ ਮੈਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਦਹਿਕਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਦੇ ਹੋ।
18.5.7
इत्युक्तः स तु विप्रर्षिरनुज्ञातो महात्मना ।
व्यासेन तस्य नृपतेराख्यातुमुपचक्रमे। ॥ १८.५.७ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਹ ਵਿਪ੍ਰਰਿਸ਼ੀ, ਮਹਾਤਮਾ ਵਿਆਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਣ ਲੱਗਾ।
18.5.8
गन्तव्यं कर्मणामन्ते सर्वेषां मनुजाधिप ।
शृणु गुह्यमिदं राजन्देवानां भरतर्षभ।
यदुवाच महातेजा दिव्यचक्षुः प्रतापवान् ॥ १८.५.८ ॥
ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸਭ ਨੂੰ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਇਹ ਗੁਪਤ ਭੇਤ ਸੁਣੋ — ਦਿਵ੍ਯ ਨੇਤਰ, ਮਹਾਤੇਜ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਨੇ ਜੋ ਕਿਹਾ।
18.5.9
मुनिः पुराणः कौरव्य पाराशर्यो महाव्रतः ।
अगाधबुद्धिः सर्वज्ञो गतिज्ञः सर्वकर्मणाम् ॥ १८.५.९ ॥
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੁਨੀ, ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਪਰਾਸ਼ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਵ੍ਰਤੀ, ਅਥਾਹ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ, ਸਰਵਗਿਆਤਾ, ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਗਤੀ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ (ਵਿਆਸ)।
18.5.10
तेनोक्तं कर्मणामन्ते प्रविशन्ति स्विकां तनुम् ॥ १८.५.१० ॥
ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ: ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
18.5.11
वसूनेव महातेजा भीष्मः प्राप महाद्युतिः ।
अष्टावेव हि दृश्यन्ते वसवो भरतर्षभ ॥ १८.५.११ ॥
ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਮਹਾਦ੍ਯੁਤਿ ਵਾਲੇ ਭੀਸ਼ਮ ਵਸੂਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ। ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਵਸੂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਹੀ ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ।
18.5.12
बृहस्पतिं विवेशाथ द्रोणो ह्यङ्गिरसां वरम् ।
कृतवर्मा तु हार्दिक्यः प्रविवेश मरुद्गणान् ॥ १८.५.१२ ॥
ਫਿਰ ਦ੍ਰੋਣ ਅੰਗਿਰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ; ਅਤੇ ਹਾਰਦਿਕ੍ਯ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਮਰੁਦਗਣਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ।
18.5.13
सनत्कुमारं प्रद्युम्नः प्रविवेश यथागतम् ।
धृतराष्ट्रो धनेशस्य लोकान्प्राप दुरासदान् ॥ १८.५.१३ ॥
ਪ੍ਰਦਯੁਮਨ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ ਉਵੇਂ ਹੀ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ। ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਧਨੇਸ਼ (ਕੁਬੇਰ) ਦੇ ਦੁਰਲੱਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਿਆ।
18.5.14
धृतराष्ट्रो सहिता गन्धारी च यशस्विनी ।
पत्नीभ्यां सहितः पाण्डुमहेन्द्रसदनं ययौ ॥ १८.५.१४ ॥
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਗਾਂਧਾਰੀ ਦੋਵੇਂ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਮਹੇਂਦਰ (ਇੰਦਰ) ਦੇ ਭਵਨ ਨੂੰ ਗਏ।
18.5.15
विराटद्रुपदौ चोभौ धृष्टकेतुश्च पार्थिवः ।
निशठाक्रूरसाम्बाश्च भानुः कण्वो विदूरथः ॥ १८.५.१५ ॥
ਵਿਰਾਟ ਅਤੇ ਦ੍ਰੁਪਦ ਦੋਵੇਂ, ਰਾਜਾ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਕੇਤੂ, ਨਿਸ਼ਠ, ਅਕ੍ਰੂਰ, ਸਾਂਬ, ਭਾਨੂ, ਕਣ੍ਵ ਅਤੇ ਵਿਦੂਰਥ।
18.5.16
भूरिश्रवाः शलश्चैव भूरिश्च पृथिवीपतिः ।
कंशश्चैवोग्रसेनश्च वसुदेवस्तथैव च ॥ १८.५.१६ ॥
ਭੂਰਿਸ਼ਰਵਾ, ਸ਼ਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਥਵੀਪਤੀ ਭੂਰਿ, ਕੰਸ, ਉਗ੍ਰਸੇਨ ਅਤੇ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਸੁਦੇਵ।
18.5.17
उत्तरश्च सह भ्रात्रा शङ्खेन नरपुङ्गवः ।
विश्वेषां देवतानां ते विविशुर्नरसत्तमाः ॥ १८.५.१७ ॥
ਉੱਤਰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਸ਼ੰਖ ਸਮੇਤ, ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ।
18.5.18
वर्चा नाम महातेजाः सोमपुत्रः प्रतापवान् ।
सोभिमन्युर्नृसिंहस्य फल्गुनस्य सुतोऽभवत् ॥ १८.५.१८ ॥
ਵਰਚਾ ਨਾਂ ਦਾ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਸੋਮ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ — ਉਹੀ ਨਰਸਿੰਘ ਫਲਗੁਣ (ਅਰਜੁਨ) ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਭਿਮਨਿਊ ਬਣਿਆ।
18.5.19
स युद्ध्वा क्षत्रधर्मेण यथा नान्यः पुमान्क्वचित् ।
विवेश सोमं धर्मात्मा कर्मणोन्ते मरारथः ॥ १८.५.१९ ॥
ਉਸਨੇ ਕਸ਼ਤ੍ਰਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਮਨੁੱਖ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ ਮਹਾਰਥੀ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਸੋਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ।
18.5.20
आविवेश रविं कर्णो निहतः पुरुषर्षभ ।
द्वापरं शकुनिः प्राप धृष्टद्युम्नस्तु पावकम् ॥ १८.५.२० ॥
ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਰਿਸ਼ਭ, ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਕਰਨ ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ। ਸ਼ਕੁਨੀ ਨੇ ਦੁਆਪਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਨੇ ਅਗਨੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
18.5.21
धृतराष्ट्रात्मजाः सर्वे यातुधानान्प्रपेदिरे ।
धर्ममेवाविशत्क्षत्ता राजा चैव युधिष्ठिरः ॥ १८.५.२१ ॥
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟ੍ਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰ ਯਾਤੁਧਾਨਾਂ ਕੋਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਕਸ਼ੱਤਾ (ਵਿਦੁਰ) ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਵੀ।
18.5.22
अनन्तो भगवान्देवः प्रविवेश रसातलम् ।
पितामहनियोगाद्वै यो योगाद्गामधारयत् ॥ १८.५.२२ ॥
ਭਗਵਾਨ ਅਨੰਤ ਦੇਵ ਰਸਾਤਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ; ਪਿਤਾਮਹ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਜਿਸਨੇ ਯੋਗ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਧਾਰਿਆ ਸੀ।
18.5.23
यः स नारायणो नाम देवदेवः सनातनः ।
तस्यांशो वासुदेवस्तु कर्मणोन्ते विवेश ह ॥ १८.५.२३ ॥
ਨਾਰਾਇਣ ਨਾਮ ਦਾ, ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਦੇਵ, ਸਨਾਤਨ — ਉਸੇ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਵਾਸੁਦੇਵ ਸੀ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਿਆ।
18.5.24
षोडशस्त्रीसहस्राणि वासुदेवपरिग्रहाः ।
अमज्जंस्ताः सरस्वत्यां कालेन जनमेजय ॥ १८.५.२४ ॥
ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੀਆਂ ਪਰਿਗ੍ਰਹਿਤ ਸੋਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਇਸਤਰੀਆਂ — ਹੇ ਜਨਮੇਜਯ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹ ਸਰਸਵਤੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਈਆਂ।
18.5.25
तत्र त्यक्त्वा शरीराणि दिवमारुरुहुः पुनः ।
ताश्चैवाप्सरसो भूत्वा वासुदेवमुपाविशन् ॥ १८.५.२५ ॥
ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਰੀਰ ਤਿਆਗ ਕੇ ਮੁੜ ਸਵਰਗ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ; ਅਤੇ ਉਹੀ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਬਣ ਕੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠ ਗਈਆਂ।
18.5.26
हतास्तस्मिन्महायुद्धे ये वीरास्तु महारथाः ।
घटोत्कचादयश्चैव देवान्यक्षांश्च भेजिरे ॥ १८.५.२६ ॥
ਉਸ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੇ ਵੀਰ ਮਹਾਰਥੀ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਘਟੋਤਕਚ ਆਦਿ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਯਕਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੇ।
18.5.27
दुर्योधनसहायाश्च राक्षसा येऽनुकीर्तिताः ।
प्राप्तास्ते क्रमशो राजन्सर्वलोकाननुत्तमान् ॥ १८.५.२७ ॥
ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਜਿਹੜੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੱਸੇ ਗਏ ਸਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੇ।
18.5.28
भवनं च महेन्द्रस्य कुबेरस्य च धीमतः ।
वरुणस्य तथा लोकान्विविशुः पुरुषर्षभाः ॥ १८.५.२८ ॥
ਮਹਿੰਦਰ ਦਾ ਭਵਨ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਕੁਬੇਰ ਦਾ ਭਵਨ, ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਲੋਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਪੁਰਸ਼ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
18.5.29
एतत्ते सर्वमाख्यातं विस्तरेण महाद्युते ।
कुरूणां चरितं कृत्स्नं पाण्डवानां च भारत ॥ १८.५.२९ ॥
ਹੇ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ, ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ; ਹੇ ਭਾਰਤ, ਕੁਰੂਆਂ ਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦਾ ਸਾਰਾ ਚਰਿੱਤਰ।
18.5.30
एतच्छ्रुत्वा द्विजश्रेष्ठात्स राजा जनमेजयः ।
विस्मितोऽभवदत्यर्थं यज्ञकर्मान्तरेष्वथ ॥ १८.५.३० ॥
ਇਹ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਤੋਂ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯ ਯੱਗ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨ ਹੋਇਆ।
18.5.31
ततः समापयामासुः कर्म तत्तस्य याजकाः ।
आस्तिकश्चाभवत्प्रीतः परिमोक्ष्य भुजङ्गमान् ॥ १८.५.३१ ॥
ਫਿਰ ਯਾਜਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਯੱਗ-ਕਰਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ; ਆਸਤਿਕ ਸੱਪਾਂ ਨੂੰ ਛੁਡਾ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ।
18.5.32
ततो द्विजातीन्सर्वास्तान्दक्षिणाभिरतोषयत् ।
पूजिताश्चापि ते राज्ञा ततो जग्मुर्यथागतम् ॥ १८.५.३२ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਨੂੰ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ; ਰਾਜੇ ਵੱਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾ ਕੇ ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਮੁੜ ਗਏ।
18.5.33
विसर्जयित्वा विप्रांस्तान्राजाऽपि जनमेजयः ।
हृष्टस्तक्षशिलायाः स पुनरायाद्गचाह्वयम् ॥ १८.५.३३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰ ਕੇ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯ ਵੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਤਕਸ਼ਸ਼ਿਲਾ ਤੋਂ ਮੁੜ ਗਜਾਹਵਯ (ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ) ਆ ਗਿਆ।
18.5.34
एतत्ते सर्वमाख्यातं वैशम्पायनकीर्तितम् ।
व्यासाज्ञया समाज्ञातं सर्पसत्रे नृपस्य हि ॥ १८.५.३४ ॥
ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ ਦਾ ਕਹਿਆ ਇਹ ਸਭ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ; ਵਿਆਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਰਪਸਤਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖਿਆ ਗਿਆ।
18.5.35
पुण्योऽयमितिहासाख्यः पवित्रं चेदमुत्तमम् ।
कृष्णेन मुनिना विप्र निर्मितं सत्यवादिना ॥ १८.५.३५ ॥
ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਮ ਦਾ ਇਹ ਪੁੰਨਯ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਮੁਨੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ (ਦ੍ਵੈਪਾਇਨ) ਨੇ ਰਚਿਆ ਹੈ।
18.5.36
सर्वज्ञेन विधिज्ञेन धर्मज्ञानवता सता ।
अतीन्द्रियेण शुचिना तपसा भावितात्मना ॥ १८.५.३६ ॥
ਸਰਬਗਿਆਤਾ, ਵਿਧੀ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ, ਧਰਮ-ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ, ਸਤਪੁਰਖ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਤਪ ਨਾਲ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤੇ ਮੁਨੀ ਦੁਆਰਾ।
18.5.37
ऐश्वर्ये वर्तता चैव साङ्ख्ययोगवता तथा ।
नैकतन्त्रविबुद्धेन दृष्ट्वा दिव्येन चक्षुषा ॥ १८.५.३७ ॥
ਐਸ਼ਵਰਜ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਸਾਂਖਯ ਤੇ ਯੋਗ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਅਨੇਕ ਤੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਜਾਗ੍ਰਿਤ, ਦਿਵ੍ਯ ਚਕ੍ਸ਼ੂ ਨਾਲ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ।
18.5.38
कीर्तिं प्रथयता लोके पाण्डवानां महात्मनाम् ।
अन्येषां क्षत्रियाणां च भूरिद्रविणतेजसाम् ॥ १८.५.३८ ॥
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਧਨ ਤੇ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਦੀ ਕੀਰਤੀ ਫੈਲਾਉਣ ਵਾਲਾ।
18.5.39
क्रीडां च वासुदेवस्य देवदेवस्य शाङ्गिणः ।
विश्वेषां देवभागानां जन्मसायुज्यमेव च ॥ १८.५.३९ ॥
ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੀ ਖੇਡ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਸ਼ਾਰੰਗਧਾਰੀ ਦੀ ਖੇਡ, ਸਾਰੇ ਦੇਵ-ਅੰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਸਾਯੁਜਯ ਵੀ।
18.5.40
य इदं शृणुयाद्विद्वान्पर्वसु द्विजसत्तमः ।
धूतपाप्मा जितस्वर्गो ब्रह्मभूयाय गच्छति ॥ १८.५.४० ॥
ਜੋ ਵਿਦਵਾਨ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਪਰਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪ ਝਾੜ ਕੇ, ਸਵਰਗ ਜਿੱਤ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮ-ਭਾਵ ਨੂੰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
18.5.41
कार्ष्णं वेदमिमं सर्वं शृणुयाद्यः समाहितः ।
ब्रह्महत्याकृतं पापं तत्क्षणादेव नश्यति ॥ १८.५.४१ ॥
ਜੋ ਏਕਾਗਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਇਹ ਸਮੂਹ ਵੇਦ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਬ੍ਰਹਮਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਉਸੇ ਛਿਨ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.42
यश्चेदं श्रावयेच्छ्राद्धे ब्राह्मणान्पादमन्ततः ।
अक्षय्यमन्नपानं वै पितॄंस्तस्योपतदिष्ठते ॥ १८.५.४२ ॥
ਜੋ ਸ਼ਰਾਧ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਪਾਦ ਵੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰਾਂ ਤੱਕ ਅਕਸ਼ੈ ਅੰਨ-ਪਾਣੀ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।
18.5.43
अह्ना यदेनः कुरुते इन्द्रियैर्मनसाऽपि वा ।
महाभारतमाख्याय सर्पपापैः प्रमुच्यते ॥ १८.५.४३ ॥
ਦਿਨ ਵੇਲੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਜਾਂ ਮਨ ਰਾਹੀਂ ਜੋ ਪਾਪ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਹਾਭਾਰਤ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਉਹ ਸੱਪ ਵਰਗੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.44
यद्रात्रौ कुरुते पापं ब्राह्मणः स्त्रीगणैर्वृतः ।
महाभारतमाख्याय पूर्वां सन्ध्यां प्रमुच्यते ॥ १८.५.४४ ॥
ਰਾਤ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਟੋਲੇ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੋ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮਹਾਭਾਰਤ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਕੇ ਉਹ ਪੂਰਬ ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.45
महत्त्वाद्भारवत्त्वाच्च महाभारतमुच्यते ।
निरुक्तमस्य यो वेद सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ १८.५.४५ ॥
ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਭਾਰ ਕਾਰਨ ਇਸਨੂੰ ਮਹਾਭਾਰਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਇਸਦੀ ਨਿਰੁਕਤੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.46
अष्टादशपुराणानि धर्मशास्त्राणि सर्वशः ।
वेदाः साङ्गास्तथैकत्र भारतं चैकतः स्थितम् ॥ १८.५.४६ ॥
ਅਠਾਰਾਂ ਪੁਰਾਣ, ਸਾਰੇ ਧਰਮਸ਼ਾਸਤਰ, ਅੰਗਾਂ ਸਮੇਤ ਵੇਦ ਇੱਕ ਪਾਸੇ; ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
18.5.47
श्रूयतां सिंहनादोऽयमृषेस्तस्य महात्मनः ।
अष्टादशपुराणानां कर्तुर्वेदमहोदधेः ॥ १८.५.४७ ॥
ਅਠਾਰਾਂ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਕਰਤਾ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਮਹਾਸਾਗਰ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਇਹ ਸਿੰਘ-ਗਰਜਨਾ ਸੁਣੋ।
18.5.48
त्रिभिर्वर्षैर्महत्पुण्यं कृष्णद्वैपायनः प्रभुः ।
अखिलं भारतं चेदं चकार भगवान्मुनिः ॥ १८.५.४८ ॥
ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਨ ਪੁੰਨ ਕਰਮ ਵਜੋਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਦ੍ਵੈਪਾਯਨ ਮੁਨੀ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰਾ ਮਹਾਭਾਰਤ ਰਚਿਆ।
18.5.49
आकर्ण्य भक्त्या सततं जयाख्यं भारतं महत् ।
श्रीश्च कीर्तिस्तथा विद्या भवन्ति सहिताः सदा ॥ १८.५.४९ ॥
ਜਯ ਨਾਮਕ ਇਸ ਮਹਾਨ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਕੋਲ ਸਦਾ ਸ਼੍ਰੀ, ਕੀਰਤੀ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਆ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
18.5.50
धर्मे चार्थे च कामे च मोक्षे च भरतर्षभ ।
यदिहास्ति तदन्यत्र यन्नेहास्ति न कुत्रिचित् ॥ १८.५.५० ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ ਅਤੇ ਮੋਕਸ਼ ਬਾਰੇ ਜੋ ਇੱਥੇ ਹੈ ਉਹੀ ਹੋਰ ਥਾਂ ਵੀ ਹੈ; ਜੋ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਉਹ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ।
18.5.51
वाच्यते यत्र सततं जयाख्यं भारतं महत् ।
श्रीश्व कीर्तिश्च विद्या च भवन्ति मुदिताः सदा ॥ १८.५.५१ ॥
ਜਯ ਨਾਮਕ ਇਹ ਮਹਾਨ ਭਾਰਤ ਜਿੱਥੇ ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਸ਼੍ਰੀ, ਕੀਰਤੀ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਆ ਸਦਾ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
18.5.52
भारतस्य तु वक्तारं ब्रह्मर्षि च महागुरुम् ।
वैशंपायनमारोप्य स्वर्णभद्रासनं तदा ॥ १८.५.५२ ॥
ਤਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਕਤਾ, ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਮਹਾਗੁਰੂ ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਭੱਦਰਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ...
18.5.53
जनमेजयादिराजान आस्तिकाद्या द्विजातयः ।
धर्मदत्तादिवैश्याश्च सोम्यवंश्यादिशूद्रकाः ॥ १८.५.५३ ॥
ਜਨਮੇਜਯ ਆਦਿ ਰਾਜੇ, ਆਸਤਿਕ ਆਦਿ ਦ੍ਵਿਜ, ਧਰਮਦੱਤ ਆਦਿ ਵੈਸ਼ ਅਤੇ ਸੋਮਯਵੰਸ਼ੀ ਆਦਿ ਸ਼ੂਦਰ।
18.5.54
प्रयुतं चायुतं चेति सहस्रं शतमित्यपि ।
दशकं चेति निष्काणामानर्चुस्तं महागुरुम् ॥ १८.५.५४ ॥
ਪ੍ਰਯੁਤ, ਅਯੁਤ, ਸਹਸ੍ਰ, ਸ਼ਤ ਅਤੇ ਦਸ਼ਕ ਇਤਨੀਆਂ ਨਿਸ਼ਕ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਗੁਰੂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ।
18.5.55
निष्काणां दशकं दत्त्वा मृतपुत्रोऽमृतप्रजः ।
ऊष्मादिव्याधियुक्तश्च शतं दत्त्वा निरामयः ॥ १८.५.५५ ॥
ਦਸ ਨਿਸ਼ਕ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਮ੍ਰਿਤਪੁੱਤਰ ਅਮਰ ਸੰਤਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਬੁਖਾਰ ਆਦਿ ਰੋਗਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸੌ ਨਿਸ਼ਕ ਦਾਨ ਕਰਕੇ ਰੋਗ-ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.56
सहस्रदानात्संतानहीनः संतानपुत्रवान् ।
आयुरारोग्यमैश्वर्यं भेजुस्तेऽन्नं च पुत्रकान् ॥ १८.५.५६ ॥
ਹਜ਼ਾਰ ਦਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਤਾਨਹੀਣ ਲੋਕ ਸੰਤਾਨ ਵਾਲੇ ਹੋ ਗਏ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ, ਆਰੋਗਤਾ, ਐਸ਼ਵਰਿਆ, ਅੰਨ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।
18.5.57
सुवर्णं रजतं रत्नं सर्वाण्याभरणानि च ।
सर्वोपकरणैर्युक्तं निधिनिक्षेपसंयुतम् ॥ १८.५.५७ ॥
ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਰਤਨ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਗਹਿਣੇ, ਸਾਰੇ ਸਾਜ਼-ਸਮਾਨ ਸਹਿਤ, ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ ਅਤੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਧਨ ਸਹਿਤ (ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ)।
18.5.58
इष्टकाभित्तिसंयुक्तमग्निबाधादिवर्जितम् ।
देवपूजाग्निहोत्रादिपाठार्थगृहसंयुतम्।
सान्तर्बहिस्संवरणं सप्रासादं सगोगृहम् ॥ १८.५.५८ ॥
ਇੱਟਾਂ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਵਾਲਾ, ਅੱਗ ਆਦਿ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਦੇਵ-ਪੂਜਾ, ਅਗਨੀਹੋਤਰ ਅਤੇ ਪਾਠ ਲਈ ਘਰ ਵਾਲਾ, ਅੰਦਰੋਂ-ਬਾਹਰੋਂ ਘਿਰਿਆ, ਮਹਲ ਅਤੇ ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਸਹਿਤ (ਘਰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ)।
18.5.59
व्यष्ट्या समष्ट्या वा दद्यात्स्वर्गारोहणपर्वणि ।
निवृत्तिकामो दद्याच्चेत्पुनर्जन्म न विद्यते ॥ १८.५.५९ ॥
ਸ੍ਵਰਗਾਰੋਹਣ ਪਰਵ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜਾਂ ਸਮੂਹਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਦਾਨ ਕਰੇ ਤਾਂ ਉਸਦਾ ਪੁਨਰਜਨਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
18.5.60
सकामश्चेद्ब्रह्मकल्पं सुकं ब्रह्मगृहे वसेत् ॥ १८.५.६० ॥
ਜੇ ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬ੍ਰਹਮਕਲਪ ਤੱਕ ਸੁਖ ਨਾਲ ਵਾਸ ਕਰੇ।
18.5.61
पुराणमुखतो यस्माद्वेदान्तज्ञानमाप्यते ।
स तेन गुरुराख्यातस्तत्पूजा हीशपूजनम् ॥ १८.५.६१ ॥
ਕਿਉਂਕਿ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਵੇਦਾਂਤ ਦਾ ਗਿਆਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਗੁਰੂ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸਦੀ ਪੂਜਾ ਹੀ ਈਸ਼ਵਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੈ।
18.5.62
भारतस्य तु वक्तारं श्रोतारं लेखकांस्तदा ।
प्रपूजयन्ति संहृष्टाः सिद्धाश्च परमर्षयः ॥ १८.५.६२ ॥
ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਵਕਤਾ, ਸ੍ਰੋਤਾ ਅਤੇ ਲਿਖਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਸਿੱਧ ਅਤੇ ਪਰਮ ਰਿਸ਼ੀ ਆਦਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
18.5.63
महाभारतवक्तारं नार्चयन्तीह ये नराः ।
तेषां सर्वक्रियाहानिर्भवेद्देवाः शपन्ति च ॥ १८.५.६३ ॥
ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਇੱਥੇ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਵਕਤਾ ਦਾ ਆਦਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਹਾਨੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਦੇਵਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਾਪ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
18.5.64
जयो नामेतिहासोऽयं श्रोतव्यो जयमिच्छता ।
राज्ञा राजसुतैश्चैव गर्भिण्या चैव योषिता ॥ १८.५.६४ ॥
'ਜਯ' ਨਾਮ ਦਾ ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ, ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਅਤੇ ਗਰਭਵਤੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
18.5.65
स्वर्गकामो लभेत्स्वर्गं जयकामो लभेज्जयम् ।
गर्भिणी लभते पुत्रं कन्यां वा बहुभागिनीम् ॥ १८.५.६५ ॥
ਸਵਰਗ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਸਵਰਗ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਜਿੱਤ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਗਰਭਵਤੀ ਇਸਤਰੀ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਧੀ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ।
18.5.66
अनागतश्च मोक्षश्च कृष्णद्वैपायनः प्रभुः ।
संदर्भं भारतस्यास्य कृतवान्धर्मकाम्यया ॥ १८.५.६६ ॥
ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਫਲ ਅਤੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ ਲਈ, ਪ੍ਰਭੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦ੍ਵੈਪਾਯਨ ਨੇ ਧਰਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਇਸ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ।
18.5.67
षष्टिं शतसहस्राणि चकारान्यां स संहिताम् ।
त्रिंशच्छतसहस्राणि देवलोके प्रतिष्ठितम् ॥ १८.५.६७ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੰਹਿਤਾ ਰਚੀ; ਉਸ ਵਿੱਚ ਸੱਠ ਲੱਖ (ਸ਼ਲੋਕ) ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੀਹ ਲੱਖ ਦੇਵਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹਨ।
18.5.68
पित्र्ये पञ्चदशं ज्ञेयं यक्षलोके चतुर्दश ।
एकं शतसहस्रं तु मानुषेषु प्रभाषितम् ॥ १८.५.६८ ॥
ਪਿਤਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਪੰਦਰਾਂ (ਲੱਖ) ਜਾਣਨ ਯੋਗ ਹਨ; ਯਕਸ਼ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਚੌਦਾਂ; ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹਿਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਲੱਖ (ਸ਼ਲੋਕ)।
18.5.69
नारदोऽश्रावयद्देवानसितो देवलः पितॄन् ।
रक्षोयक्षाञ्शुको मर्त्यान्वैशम्पायन एव तु ॥ १८.५.६९ ॥
ਨਾਰਦ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਇਆ; ਅਸਿਤ ਅਤੇ ਦੇਵਲ ਨੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ; ਸ਼ੁਕ ਨੇ ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਯਕਸ਼ਾਂ ਨੂੰ; ਅਤੇ ਵੈਸ਼ੰਪਾਯਨ ਨੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ।
18.5.70
इतिहासमिमं पुण्यं महार्थं वेदसंमितम् ।
व्यासोक्तं श्रूयते येन कृत्वा ब्राह्म्णमग्रतः ॥ १८.५.७० ॥
ਇਹ ਪੁੰਨਯ, ਮਹਾਨ ਅਰਥਾਂ ਵਾਲਾ, ਵੇਦਾਂ ਵਰਗਾ ਇਤਿਹਾਸ—ਵਿਆਸ ਦਾ ਕਹਿਆ—ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.71
स नरः सर्वकामांश्च कीर्तिं प्राप्येह शौनक ।
गच्छेत्परमिकां सिद्धिमत्र मे नास्ति संशयः ॥ १८.५.७१ ॥
ਹੇ ਸ਼ੌਨਕ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਇੱਥੇ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕੀਰਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਪਰਮ ਸਿੱਧੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
18.5.72
भारताध्ययनात्पुण्यादपि पादमधीयतः ।
श्रद्धया परया भक्त्या श्राव्यते चापि येन तु।
य इमां संहितां पुण्यां पुत्रमध्यापयच्छुकम् ॥ १८.५.७२ ॥
ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਪੁੰਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਾਦ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ (ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ); ਪਰਮ ਸ਼ਰਧਾ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਜਿਸ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਸੁਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸਨੇ ਇਹ ਪੁੰਨ ਸੰਹਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ੁਕ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਈ।
18.5.73
मातापितृसहस्राणि पुत्रदारशतानि च ।
संसारेष्वनुभूतानि यान्ति यास्यन्ति चापरे ॥ १८.५.७३ ॥
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਪੁੱਤਰ-ਪਤਨੀਆਂ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ; ਉਹ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੋਰ ਵੀ ਜਾਣਗੇ।
18.5.74
हर्षस्थानसहस्राणि भयस्थानशतानि च ।
दिवसेदिवसे मूढमाविशन्ति न पण्डितम् ॥ १८.५.७४ ॥
ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅਤੇ ਡਰ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਕਾਰਨ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਮੂਰਖ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪੰਡਿਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ।
18.5.75
ऊर्ध्वबाहुर्विरौम्येष न च कश्चिच्छृणोति मे ।
धर्मादर्थश्च कामश्च स किमर्थं न सेव्यते ॥ १८.५.७५ ॥
ਬਾਹਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਪੁਕਾਰਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਮੇਰੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੁਣਦਾ। ਧਰਮ ਤੋਂ ਹੀ ਅਰਥ ਅਤੇ ਕਾਮ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਸੇਵਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ?
18.5.76
न जातु कामान्न भयान्न लोभा-
द्धर्मं त्यजेज्जीवितस्यापि हेतोः।
नित्यो धर्मः सुखदुःखे त्वनिथ्ये ।
जीवो नित्यो हेतुरस्य त्वनित्यः ॥ १८.५.७६ ॥
ਕਾਮ ਕਰਕੇ, ਡਰ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਲੋਭ ਕਰਕੇ, ਜੀਵਨ ਲਈ ਵੀ ਕਦੇ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਤਿਆਗਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਧਰਮ ਨਿੱਤ ਹੈ; ਸੁਖ-ਦੁੱਖ ਅਨਿੱਤ ਹਨ। ਜੀਵ ਨਿੱਤ ਹੈ; ਉਸਦਾ ਕਾਰਨ ਅਨਿੱਤ ਹੈ।
18.5.77
इमां भारतसावित्रीं प्रातरुत्थायः यः पठेत् ।
स भारतफलं प्राप्य परं ब्रह्माधिगच्छति ॥ १८.५.७७ ॥
ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਜੋ ਇਸ ਭਾਰਤ-ਸਾਵਿਤਰੀ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਪਰਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
18.5.78
कयथा समुद्रो भगवान्यथा हि हिमवान्गिरिः ।
ख्यातावुभौ रत्ननिधी तथा भारतमुच्यते ॥ १८.५.७८ ॥
ਜਿਵੇਂ ਭਗਵਾਨ ਸਮੁੰਦਰ ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਪਰਬਤ ਦੋਵੇਂ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਭਾਰਤ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.79
कार्ष्णं देवमिमं विद्वाञ्श्रावयित्वाऽर्थमश्नुते ।
इदं भारतमाख्यानं यः पठेत्सुसमाहितः।
स गच्छेत्परमां सिद्धिमिति मे नास्ति संशयः ॥ १८.५.७९ ॥
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇਵ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਵਿਦਵਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਾ ਕੇ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਬਹੁਤ ਇਕਾਗਰਤਾ ਨਾਲ ਇਹ ਭਾਰਤ ਆਖਿਆਨ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ ਉਹ ਪਰਮ ਸਿੱਧੀ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ।
18.5.80
द्वैपायनोष्ठपुटनिस्सृतमप्रमेयं ।
पुण्यं पवित्रमथ पापहरं शिवं च।
यो भारतं समधिगच्छति वाच्यमानं ।
किं तस्य पुष्करजलैरभिषेचनेन ॥ १८.५.८० ॥
ਦ੍ਵੈਪਾਯਨ ਦੇ ਬੁੱਲ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁਟ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਇਹ ਅਪ੍ਰਮੇਯ, ਪੁੰਨਮਈ, ਪਵਿੱਤਰ, ਪਾਪ ਹਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਹੈ; ਜੋ ਇਸ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਪੁਸ਼ਕਰ ਜਲ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਾਉਣ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?
18.5.81
यो गोशतं कनकशृङ्गमयं ददाति ।
विप्राय वेदविदुषे सुबहुश्रुताय।
पुण्यां च भारतकथां सततं शृणोति ।
तुल्यं फलं भवति तस्य च तस्य चैव ॥ १८.५.८१ ॥
ਜੋ ਵੇਦਵਿਦ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਸਦਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪੁੰਨ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਹੈ - ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
18.5.82
यद्यदिष्टतमं कामं लभते श्रद्धयाऽन्वितः ।
शृणुयान्मुदितो भूत्वा आस्तिको बुद्धिसंयुतः ॥ १८.५.८२ ॥
ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਜੋ ਵੀ ਅਤਿ ਇੱਛਤ ਕਾਮਨਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਆਸਤਿਕ ਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣੇ।
18.5.83
वासुदेवं स्मरन्विद्वान्पुण्डरीकायतेक्षणम् ।
इतिहासमिमं पुण्यं महार्थं वेदसंमितम् ॥ १८.५.८३ ॥
ਕਮਲ-ਨੈਣ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵਿਦਵਾਨ ਇਸ ਪੁੰਨ, ਮਹਾਰਥ ਵਾਲੇ, ਵੇਦ ਸਮਾਨ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ (ਸੁਣੇ)।
18.5.84
श्रावयेद्यस्तु वर्णादीन्कृत्वा ब्राह्मणमग्रतः ।
सर्वपापविशुद्धात्मा शुचिस्तद्गतमानसः ॥ १८.५.८४ ॥
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਵਰਣਾਂ ਆਦਿ ਨੂੰ ਇਹ ਉੱਚੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਆਤਮਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਮਨ ਉਸੇ ਵਿੱਚ ਲਾਈ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
18.5.85
इह कीर्तिं महत्प्राप्य भोगवान्सुखमश्नुते ।
व्यासप्रसादेन पुनः स्वर्गलोकं स गच्छति ॥ १८.५.८५ ॥
ਇੱਥੇ ਮਹਾਨ ਕੀਰਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਭੋਗਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਸੁਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ; ਵਿਆਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਫਿਰ ਉਹ ਸਵਰਗਲੋਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
18.5.86
एतद्विदित्वा सर्वं तु सर्ववेदार्थविद्भवेत् ।
पूजनीयश्च सततं माननीयो भवेद्द्विजः ॥ १८.५.८६ ॥
ਇਹ ਸਭ ਜਾਣ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਦ੍ਵਿਜ ਸਦਾ ਪੂਜਣਯੋਗ ਅਤੇ ਮਾਨਣਯੋਗ ਹੋਵੇ।