മഹാഭാരതം · അധ്യായം 18.5
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
18.5.1
भीष्मद्रोणौ महात्मानौ धृतराष्ट्रश्च पार्थिवः ।
विराटद्रुपदौ चोभौ शङ्खश्चैवोत्तरस्तथा ॥ १८.५.१ ॥
ഭീഷ്മനും ദ്രോണനും, മഹാത്മാവായ ധൃതരാഷ്ട്രനും രാജാവും, വിരാടനും ദ്രുപദനും ഇരുവരും, ശംഖനും ഉത്തരനും അതുപോലെ.
18.5.2
धृष्टकेजुर्जयत्सेनो राजा चैव स सत्यजित् ।
दुर्योधनसुताश्चैव शकुनिश्चैव सौबलः ॥ १८.५.२ ॥
ധൃഷ്ടകേതു, ജയത്സേനൻ, രാജാവായ സത്യജിത്ത്, ദുര്യോധനന്റെ പുത്രന്മാർ, സുബലന്റെ പുത്രൻ ശകുനിയും.
18.5.3
कर्णपुत्राश्च विक्रान्ता राजा चैव जयद्रथः ।
घटोत्कवादयश्चैव ये चान्ये नानुकीर्तिताः ॥ १८.५.३ ॥
കർണന്റെ പുത്രന്മാർ, വീരനായ രാജാവ് ജയദ്രഥൻ, ഘടോത്കചൻ തുടങ്ങിയവർ, ഇവിടെ പേരെടുത്തു പറയാത്ത മറ്റുള്ളവരും.
18.5.4
ये चान्ये कीर्तिता वीरा राजानो दीप्तमूर्तयः ।
स्वर्गे कालं कियन्तं ते तस्थुस्तदपि शंस मे ॥ १८.५.४ ॥
ഇവിടെ പറഞ്ഞ മറ്റ് വീരരാജാക്കന്മാർ, പ്രകാശിക്കുന്ന രൂപമുള്ളവർ, അവർ സ്വർഗ്ഗത്തിൽ എത്രകാലം നിന്നു? അതും എന്നോട് പറയൂ.
18.5.5
आहोस्विच्छाश्वतं स्थानं तेषां तत्र द्विजोत्तम ।
अन्ते वा कर्मणां कां ते गतिं प्राप्ता नरर्षभाः ॥ १८.५.५ ॥
അല്ലെങ്കിൽ അവിടെ അവരുടെ സ്ഥാനം ശാശ്വതമാണോ, ദ്വിജോത്തമാ? അല്ലെങ്കിൽ കർമ്മങ്ങളുടെ അവസാനത്തിൽ ആ നരർഷഭന്മാർ ഏത് ഗതി പ്രാപിച്ചു?
18.5.6
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं प्रोच्यमानं द्विजोत्तम ।
तपसा हि प्रदीप्तेन सर्वं त्वमनुपश्यति ॥ १८.५.६ ॥
ദ്വിജോത്തമാ, പറയപ്പെടുന്നത് ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. പ്രജ്വലിക്കുന്ന തപസ്സിനാൽ നീ എല്ലാം കാണുന്നു.
18.5.7
इत्युक्तः स तु विप्रर्षिरनुज्ञातो महात्मना ।
व्यासेन तस्य नृपतेराख्यातुमुपचक्रमे। ॥ १८.५.७ ॥
ഇങ്ങനെ ചോദിക്കപ്പെട്ട ആ വിപ്രർഷി, മഹാത്മാവായ വ്യാസന്റെ അനുമതി നേടി, ആ രാജാവിനോട് പറയാൻ തുടങ്ങി.
18.5.8
गन्तव्यं कर्मणामन्ते सर्वेषां मनुजाधिप ।
शृणु गुह्यमिदं राजन्देवानां भरतर्षभ।
यदुवाच महातेजा दिव्यचक्षुः प्रतापवान् ॥ १८.५.८ ॥
മനുജാധിപാ, എല്ലാവരും കർമ്മങ്ങളുടെ അവസാനത്തിൽ പോകേണ്ടതുണ്ട്. രാജാവേ, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ദേവന്മാരുടെ ഈ രഹസ്യം കേൾക്കുക — ദിവ്യദൃഷ്ടിയും മഹാതേജസ്സും പ്രതാപവുമുള്ളവൻ പറഞ്ഞത്.
18.5.9
मुनिः पुराणः कौरव्य पाराशर्यो महाव्रतः ।
अगाधबुद्धिः सर्वज्ञो गतिज्ञः सर्वकर्मणाम् ॥ १८.५.९ ॥
പുരാതനനായ മുനി, കൗരവ്യാ, പരാശരന്റെ പുത്രൻ, മഹാവ്രതൻ, അഗാധ ബുദ്ധിയുള്ളവൻ, സർവ്വജ്ഞൻ, എല്ലാ കർമ്മങ്ങളുടെയും ഗതി അറിയുന്നവൻ (വ്യാസൻ).
18.5.10
तेनोक्तं कर्मणामन्ते प्रविशन्ति स्विकां तनुम् ॥ १८.५.१० ॥
അദ്ദേഹം പറഞ്ഞത്: കർമ്മങ്ങളുടെ അവസാനത്തിൽ അവർ തങ്ങളുടെ സ്വന്തം ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു.
18.5.11
वसूनेव महातेजा भीष्मः प्राप महाद्युतिः ।
अष्टावेव हि दृश्यन्ते वसवो भरतर्षभ ॥ १८.५.११ ॥
മഹാതേജസ്വിയായ, മഹാദ്യുതിയുള്ള ഭീഷ്മർ വസുക്കളിൽ ചേർന്നു. ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, വസുക്കൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ എട്ടുപേരായാണ് കാണപ്പെടുന്നത്.
18.5.12
बृहस्पतिं विवेशाथ द्रोणो ह्यङ्गिरसां वरम् ।
कृतवर्मा तु हार्दिक्यः प्रविवेश मरुद्गणान् ॥ १८.५.१२ ॥
പിന്നെ ദ്രോണർ അംഗിരസ്സുകളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബൃഹസ്പതിയിൽ പ്രവേശിച്ചു; ഹാർദിക്യനായ കൃതവർമ്മാവ് മരുദ്ഗണങ്ങളിൽ പ്രവേശിച്ചു.
18.5.13
सनत्कुमारं प्रद्युम्नः प्रविवेश यथागतम् ।
धृतराष्ट्रो धनेशस्य लोकान्प्राप दुरासदान् ॥ १८.५.१३ ॥
പ്രദ്യുമ്നൻ സനത്കുമാരനിൽ വന്നതുപോലെ പ്രവേശിച്ചു. ധൃതരാഷ്ട്രൻ ധനേശ്വരന്റെ (കുബേരന്റെ) ദുർലഭ ലോകങ്ങൾ പ്രാപിച്ചു.
18.5.14
धृतराष्ट्रो सहिता गन्धारी च यशस्विनी ।
पत्नीभ्यां सहितः पाण्डुमहेन्द्रसदनं ययौ ॥ १८.५.१४ ॥
ധൃതരാഷ്ട്രനും യശസ്വിനിയായ ഗാന്ധാരിയും രണ്ടു ഭാര്യമാരോടുകൂടി മഹേന്ദ്രന്റെ (ഇന്ദ്രന്റെ) ഭവനത്തിലേക്ക് പോയി.
18.5.15
विराटद्रुपदौ चोभौ धृष्टकेतुश्च पार्थिवः ।
निशठाक्रूरसाम्बाश्च भानुः कण्वो विदूरथः ॥ १८.५.१५ ॥
വിരാടനും ദ്രുപദനും ഇരുവരും, രാജാവായ ധൃഷ്ടകേതുവും, നിശഠനും അക്രൂരനും സാംബനും ഭാനുവും കണ്വനും വിദൂരഥനും.
18.5.16
भूरिश्रवाः शलश्चैव भूरिश्च पृथिवीपतिः ।
कंशश्चैवोग्रसेनश्च वसुदेवस्तथैव च ॥ १८.५.१६ ॥
ഭൂരിശ്രവസ്സും ശലനും പൃഥിവീപതിയായ ഭൂരിയും, കംസനും ഉഗ്രസേനനും, അതുപോലെ വസുദേവനും.
18.5.17
उत्तरश्च सह भ्रात्रा शङ्खेन नरपुङ्गवः ।
विश्वेषां देवतानां ते विविशुर्नरसत्तमाः ॥ १८.५.१७ ॥
ഉത്തരനും സഹോദരനായ ശംഖനോടൊപ്പം, നരശ്രേഷ്ഠന്മാരായ അവർ സകല ദേവതകളുടെയും ലോകത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
18.5.18
वर्चा नाम महातेजाः सोमपुत्रः प्रतापवान् ।
सोभिमन्युर्नृसिंहस्य फल्गुनस्य सुतोऽभवत् ॥ १८.५.१८ ॥
വർച്ച എന്ന മഹാതേജസ്വിയും സോമപുത്രനും പ്രതാപവാനും — അദ്ദേഹമാണ് നരസിംഹനായ ഫല്ഗുനന്റെ (അർജുനന്റെ) പുത്രനായ അഭിമന്യു ആയി ജനിച്ചത്.
18.5.19
स युद्ध्वा क्षत्रधर्मेण यथा नान्यः पुमान्क्वचित् ।
विवेश सोमं धर्मात्मा कर्मणोन्ते मरारथः ॥ १८.५.१९ ॥
അവൻ ക്ഷത്രധർമ്മമനുസരിച്ച് യുദ്ധം ചെയ്തു; മറ്റൊരു പുരുഷനും അങ്ങനെ ചെയ്തിട്ടില്ല. ധർമ്മാത്മാവായ ആ മഹാരഥൻ തന്റെ കർമ്മത്തിന്റെ അന്ത്യത്തിൽ സോമനിൽ പ്രവേശിച്ചു.
18.5.20
आविवेश रविं कर्णो निहतः पुरुषर्षभ ।
द्वापरं शकुनिः प्राप धृष्टद्युम्नस्तु पावकम् ॥ १८.५.२० ॥
ഹേ പുരുഷർഷഭാ, കൊല്ലപ്പെട്ട കർണ്ണൻ സൂര്യനിൽ പ്രവേശിച്ചു. ശകുനി ദ്വാപരയുഗം പ്രാപിച്ചു; ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ അഗ്നിയെ പ്രാപിച്ചു.
18.5.21
धृतराष्ट्रात्मजाः सर्वे यातुधानान्प्रपेदिरे ।
धर्ममेवाविशत्क्षत्ता राजा चैव युधिष्ठिरः ॥ १८.५.२१ ॥
ധൃതരാഷ്ട്രന്റെ പുത്രന്മാരെല്ലാം യാതുധാനന്മാരുടെ അടുത്തേക്ക് പോയി. ക്ഷത്താവ് (വിദുരൻ) ധർമ്മത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു; രാജാവായ യുധിഷ്ഠിരനും.
18.5.22
अनन्तो भगवान्देवः प्रविवेश रसातलम् ।
पितामहनियोगाद्वै यो योगाद्गामधारयत् ॥ १८.५.२२ ॥
ഭഗവാനായ അനന്തദേവൻ രസാതലത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു; പിതാമഹന്റെ കല്പനപ്രകാരം, തന്റെ യോഗത്താൽ ഭൂമിയെ താങ്ങിയവൻ.
18.5.23
यः स नारायणो नाम देवदेवः सनातनः ।
तस्यांशो वासुदेवस्तु कर्मणोन्ते विवेश ह ॥ १८.५.२३ ॥
നാരായണൻ എന്ന പേരുള്ള ദേവദേവനായ സനാതനൻ — അവന്റെ അംശമാണ് വാസുദേവൻ; അവൻ തന്റെ കർമ്മത്തിന്റെ അന്ത്യത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
18.5.24
षोडशस्त्रीसहस्राणि वासुदेवपरिग्रहाः ।
अमज्जंस्ताः सरस्वत्यां कालेन जनमेजय ॥ १८.५.२४ ॥
വാസുദേവന്റെ പരിഗ്രഹങ്ങളായ പതിനാറായിരം സ്ത്രീകൾ — ഹേ ജനമേജയാ, കാലത്താൽ അവർ സരസ്വതിയിൽ മുങ്ങി.
18.5.25
तत्र त्यक्त्वा शरीराणि दिवमारुरुहुः पुनः ।
ताश्चैवाप्सरसो भूत्वा वासुदेवमुपाविशन् ॥ १८.५.२५ ॥
അവിടെ അവർ ശരീരങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ച് വീണ്ടും സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് ഉയർന്നു; അവർതന്നെ അപ്സരസ്സുകളായി വാസുദേവന്റെ സമീപം ഇരുന്നു.
18.5.26
हतास्तस्मिन्महायुद्धे ये वीरास्तु महारथाः ।
घटोत्कचादयश्चैव देवान्यक्षांश्च भेजिरे ॥ १८.५.२६ ॥
ആ മഹായുദ്ധത്തിൽ കൊല്ലപ്പെട്ട വീര മഹാരഥന്മാർ, ഘടോത്കചൻ മുതലായവർ, ദേവന്മാരെയും യക്ഷന്മാരെയും പ്രാപിച്ചു.
18.5.27
दुर्योधनसहायाश्च राक्षसा येऽनुकीर्तिताः ।
प्राप्तास्ते क्रमशो राजन्सर्वलोकाननुत्तमान् ॥ १८.५.२७ ॥
ദുര്യോധനന്റെ സഹായികളായ, പറയപ്പെട്ട രാക്ഷസന്മാർ, ഓ രാജാവേ, ക്രമത്തിൽ ഉത്തമമായ സകല ലോകങ്ങളും പ്രാപിച്ചു.
18.5.28
भवनं च महेन्द्रस्य कुबेरस्य च धीमतः ।
वरुणस्य तथा लोकान्विविशुः पुरुषर्षभाः ॥ १८.५.२८ ॥
മഹേന്ദ്രന്റെ ഭവനത്തിലും ജ്ഞാനിയായ കുബേരന്റെ ഭവനത്തിലും വരുണന്റെ ലോകങ്ങളിലും ആ പുരുഷശ്രേഷ്ഠന്മാർ പ്രവേശിച്ചു.
18.5.29
एतत्ते सर्वमाख्यातं विस्तरेण महाद्युते ।
कुरूणां चरितं कृत्स्नं पाण्डवानां च भारत ॥ १८.५.२९ ॥
ഓ മഹാതേജസ്വിയേ, ഇതെല്ലാം നിനക്ക് വിസ്തരിച്ച് ഞാൻ പറഞ്ഞു; ഓ ഭാരതാ, കുരുക്കളുടെയും പാണ്ഡവരുടെയും സമ്പൂർണ്ണ ചരിത്രം.
18.5.30
एतच्छ्रुत्वा द्विजश्रेष्ठात्स राजा जनमेजयः ।
विस्मितोऽभवदत्यर्थं यज्ञकर्मान्तरेष्वथ ॥ १८.५.३० ॥
ഇതു ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനിൽനിന്ന് കേട്ട് ആ രാജാവായ ജനമേജയൻ യജ്ഞകർമ്മങ്ങൾക്കിടയിൽ അത്യന്തം വിസ്മിതനായി.
18.5.31
ततः समापयामासुः कर्म तत्तस्य याजकाः ।
आस्तिकश्चाभवत्प्रीतः परिमोक्ष्य भुजङ्गमान् ॥ १८.५.३१ ॥
പിന്നീട് യാജകന്മാർ ആ യജ്ഞകർമ്മം പൂർത്തിയാക്കി; ആസ്തികൻ സർപ്പങ്ങളെ മോചിപ്പിച്ച് സന്തുഷ്ടനായി.
18.5.32
ततो द्विजातीन्सर्वास्तान्दक्षिणाभिरतोषयत् ।
पूजिताश्चापि ते राज्ञा ततो जग्मुर्यथागतम् ॥ १८.५.३२ ॥
പിന്നീട് അദ്ദേഹം ആ ദ്വിജന്മാരെല്ലാവരെയും ദക്ഷിണകളാൽ സംതൃപ്തരാക്കി; രാജാവിനാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട് അവർ വന്ന വഴിയേ മടങ്ങി.
18.5.33
विसर्जयित्वा विप्रांस्तान्राजाऽपि जनमेजयः ।
हृष्टस्तक्षशिलायाः स पुनरायाद्गचाह्वयम् ॥ १८.५.३३ ॥
ആ ബ്രാഹ്മണരെ യാത്രയാക്കി, ജനമേജയ രാജാവും സന്തോഷത്തോടെ തക്ഷശിലയിൽ നിന്ന് വീണ്ടും ഗജാഹ്വയത്തിലേക്ക് (ഹസ്തിനാപുരം) മടങ്ങി.
18.5.34
एतत्ते सर्वमाख्यातं वैशम्पायनकीर्तितम् ।
व्यासाज्ञया समाज्ञातं सर्पसत्रे नृपस्य हि ॥ १८.५.३४ ॥
വൈശമ്പായനൻ വിവരിച്ച ഇതെല്ലാം നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞു കഴിഞ്ഞു; വ്യാസന്റെ കൽപ്പനയാൽ രാജാവിന്റെ സർപ്പസത്രത്തിൽ ഇത് നന്നായി മനസ്സിലാക്കപ്പെട്ടു.
18.5.35
पुण्योऽयमितिहासाख्यः पवित्रं चेदमुत्तमम् ।
कृष्णेन मुनिना विप्र निर्मितं सत्यवादिना ॥ १८.५.३५ ॥
ഹേ വിപ്ര, ഇതിഹാസം എന്ന പേരിലുള്ള ഈ പുണ്യവും ഉത്തമവും പവിത്രവുമായ ഗ്രന്ഥം സത്യവാദിയായ കൃഷ്ണ (ദ്വൈപായന) മുനിയാൽ രചിക്കപ്പെട്ടതാണ്.
18.5.36
सर्वज्ञेन विधिज्ञेन धर्मज्ञानवता सता ।
अतीन्द्रियेण शुचिना तपसा भावितात्मना ॥ १८.५.३६ ॥
സർവ്വജ്ഞനും വിധിജ്ഞനും ധർമ്മജ്ഞാനമുള്ളവനും സജ്ജനവും ഇന്ദ്രിയാതീതനും പരിശുദ്ധനും തപസ്സാൽ ആത്മാവ് സംസ്കരിച്ചവനുമായ (മുനി) രചിച്ചതാണ്.
18.5.37
ऐश्वर्ये वर्तता चैव साङ्ख्ययोगवता तथा ।
नैकतन्त्रविबुद्धेन दृष्ट्वा दिव्येन चक्षुषा ॥ १८.५.३७ ॥
ഐശ്വര്യത്തിൽ വർത്തിക്കുന്നവനും സാംഖ്യയോഗങ്ങളുള്ളവനും അനേകം തന്ത്രങ്ങളാൽ ഉണർന്നവനും ദിവ്യചക്ഷുസ്സുകൊണ്ട് കണ്ടവനുമായ അവൻ.
18.5.38
कीर्तिं प्रथयता लोके पाण्डवानां महात्मनाम् ।
अन्येषां क्षत्रियाणां च भूरिद्रविणतेजसाम् ॥ १८.५.३८ ॥
ലോകത്തിൽ മഹാത്മാക്കളായ പാണ്ഡവരുടെയും മഹാധനവും തേജസ്സുമുള്ള മറ്റു ക്ഷത്രിയരുടെയും കീർത്തി പ്രചരിപ്പിച്ചവൻ.
18.5.39
क्रीडां च वासुदेवस्य देवदेवस्य शाङ्गिणः ।
विश्वेषां देवभागानां जन्मसायुज्यमेव च ॥ १८.५.३९ ॥
വാസുദേവന്റെയും ദേവദേവനായ ശാർംഗധാരിയുടെയും ലീലയും, എല്ലാ ദേവഭാഗങ്ങളുടെയും ജന്മവും സായുജ്യവും.
18.5.40
य इदं शृणुयाद्विद्वान्पर्वसु द्विजसत्तमः ।
धूतपाप्मा जितस्वर्गो ब्रह्मभूयाय गच्छति ॥ १८.५.४० ॥
ഈ പർവ്വങ്ങൾ കേൾക്കുന്ന വിദ്വാനായ ദ്വിജോത്തമൻ പാപം കുടഞ്ഞ്, സ്വർഗ്ഗം ജയിച്ച്, ബ്രഹ്മഭാവം പ്രാപിക്കുന്നു.
18.5.41
कार्ष्णं वेदमिमं सर्वं शृणुयाद्यः समाहितः ।
ब्रह्महत्याकृतं पापं तत्क्षणादेव नश्यति ॥ १८.५.४१ ॥
കൃഷ്ണന്റെ ഈ സമ്പൂർണ്ണ വേദം ഏകാഗ്രമനസ്സോടെ കേൾക്കുന്നവന്റെ ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം ആ നിമിഷത്തിൽത്തന്നെ നശിക്കുന്നു.
18.5.42
यश्चेदं श्रावयेच्छ्राद्धे ब्राह्मणान्पादमन्ततः ।
अक्षय्यमन्नपानं वै पितॄंस्तस्योपतदिष्ठते ॥ १८.५.४२ ॥
ശ്രാദ്ധത്തിൽ ബ്രാഹ്മണരെ ഇതിന്റെ ഒരു പാദമെങ്കിലും കേൾപ്പിക്കുന്നവന്റെ പിതൃക്കളിലേക്ക് അക്ഷയമായ അന്നപാനങ്ങൾ എത്തുന്നു.
18.5.43
अह्ना यदेनः कुरुते इन्द्रियैर्मनसाऽपि वा ।
महाभारतमाख्याय सर्पपापैः प्रमुच्यते ॥ १८.५.४३ ॥
പകൽസമയത്ത് ഇന്ദ്രിയങ്ങളാലോ മനസ്സാലോ ഏത് പാപം ചെയ്താലും, മഹാഭാരതം പാരായണം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ സർപ്പസമാനമായ പാപങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചനം നേടുന്നു.
18.5.44
यद्रात्रौ कुरुते पापं ब्राह्मणः स्त्रीगणैर्वृतः ।
महाभारतमाख्याय पूर्वां सन्ध्यां प्रमुच्यते ॥ १८.५.४४ ॥
രാത്രിയിൽ സ്ത്രീകളുടെ കൂട്ടത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ പാപം ചെയ്താൽ, മഹാഭാരതം പാരായണം ചെയ്ത് പൂർവസന്ധ്യയിൽ അതിൽ നിന്ന് മോചിതനാകുന്നു.
18.5.45
महत्त्वाद्भारवत्त्वाच्च महाभारतमुच्यते ।
निरुक्तमस्य यो वेद सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ १८.५.४५ ॥
മഹത്വം കൊണ്ടും ഭാരം കൊണ്ടും ഇതിനെ മഹാഭാരതം എന്ന് വിളിക്കുന്നു; ഇതിന്റെ നിരുക്തി അറിയുന്നവൻ സർവപാപങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതനാകുന്നു.
18.5.46
अष्टादशपुराणानि धर्मशास्त्राणि सर्वशः ।
वेदाः साङ्गास्तथैकत्र भारतं चैकतः स्थितम् ॥ १८.५.४६ ॥
പതിനെട്ട് പുരാണങ്ങളും എല്ലാ ധർമശാസ്ത്രങ്ങളും അംഗങ്ങളോടു കൂടിയ വേദങ്ങളും ഒരു ഭാഗത്ത്; മഹാഭാരതം മറുഭാഗത്ത് നിലകൊള്ളുന്നു.
18.5.47
श्रूयतां सिंहनादोऽयमृषेस्तस्य महात्मनः ।
अष्टादशपुराणानां कर्तुर्वेदमहोदधेः ॥ १८.५.४७ ॥
പതിനെട്ട് പുരാണങ്ങളുടെ കർത്താവും വേദമാകുന്ന മഹാസമുദ്രവുമായ ആ മഹാത്മാവായ ഋഷിയുടെ ഈ സിംഹനാദം കേൾക്കുവിൻ.
18.5.48
त्रिभिर्वर्षैर्महत्पुण्यं कृष्णद्वैपायनः प्रभुः ।
अखिलं भारतं चेदं चकार भगवान्मुनिः ॥ १८.५.४८ ॥
മൂന്ന് വർഷം കൊണ്ട്, മഹത്തായ പുണ്യകർമമായി, പ്രഭുവായ കൃഷ്ണദ്വൈപായന മുനി ഈ സമ്പൂർണ മഹാഭാരതം രചിച്ചു.
18.5.49
आकर्ण्य भक्त्या सततं जयाख्यं भारतं महत् ।
श्रीश्च कीर्तिस्तथा विद्या भवन्ति सहिताः सदा ॥ १८.५.४९ ॥
ജയം എന്ന ഈ മഹാഭാരതം ഭക്തിയോടെ നിരന്തരം കേൾക്കുന്നവരിൽ ശ്രീയും കീർത്തിയും വിദ്യയും എപ്പോഴും ഒന്നിച്ചുണ്ടാകും.
18.5.50
धर्मे चार्थे च कामे च मोक्षे च भरतर्षभ ।
यदिहास्ति तदन्यत्र यन्नेहास्ति न कुत्रिचित् ॥ १८.५.५० ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ! ധർമ്മത്തിലും അർത്ഥത്തിലും കാമത്തിലും മോക്ഷത്തിലും ഇവിടെയുള്ളത് മറ്റിടങ്ങളിലുമുണ്ട്; ഇവിടെയില്ലാത്തത് ഒരിടത്തുമില്ല.
18.5.51
वाच्यते यत्र सततं जयाख्यं भारतं महत् ।
श्रीश्व कीर्तिश्च विद्या च भवन्ति मुदिताः सदा ॥ १८.५.५१ ॥
ജയം എന്ന ഈ മഹാഭാരതം എവിടെ നിരന്തരം പാരായണം ചെയ്യപ്പെടുന്നുവോ അവിടെ ശ്രീയും കീർത്തിയും വിദ്യയും സന്തോഷത്തോടെ എപ്പോഴും ഉണ്ടാകും.
18.5.52
भारतस्य तु वक्तारं ब्रह्मर्षि च महागुरुम् ।
वैशंपायनमारोप्य स्वर्णभद्रासनं तदा ॥ १८.५.५२ ॥
അപ്പോൾ ഭാരതം ചൊല്ലിയ വക്താവും ബ്രഹ്മർഷിയും മഹാഗുരുവുമായ വൈശമ്പായനനെ സ്വർണ്ണ ഭദ്രാസനത്തിൽ ഇരുത്തി...
18.5.53
जनमेजयादिराजान आस्तिकाद्या द्विजातयः ।
धर्मदत्तादिवैश्याश्च सोम्यवंश्यादिशूद्रकाः ॥ १८.५.५३ ॥
ജനമേജയൻ തുടങ്ങിയ രാജാക്കന്മാരും, ആസ്തികൻ തുടങ്ങിയ ദ്വിജന്മാരും, ധർമ്മദത്തൻ തുടങ്ങിയ വൈശ്യന്മാരും, സോമ്യവംശ്യൻ തുടങ്ങിയ ശൂദ്രരും.
18.5.54
प्रयुतं चायुतं चेति सहस्रं शतमित्यपि ।
दशकं चेति निष्काणामानर्चुस्तं महागुरुम् ॥ १८.५.५४ ॥
പ്രയുതം, അയുതം, സഹസ്രം, ശതം, ദശകം എന്നിങ്ങനെയുള്ള നിഷ്ക സ്വർണ്ണനാണയങ്ങൾ നൽകി അവർ ആ മഹാഗുരുവിനെ ആദരിച്ചു.
18.5.55
निष्काणां दशकं दत्त्वा मृतपुत्रोऽमृतप्रजः ।
ऊष्मादिव्याधियुक्तश्च शतं दत्त्वा निरामयः ॥ १८.५.५५ ॥
പത്ത് നിഷ്കങ്ങൾ ദാനം ചെയ്താൽ പുത്രന്മാർ മരിച്ചവൻ അമൃത സന്തതിയെ നേടുന്നു; പനി മുതലായ രോഗങ്ങളാൽ ബാധിതനായവൻ നൂറ് നിഷ്കങ്ങൾ ദാനം ചെയ്ത് രോഗരഹിതനാകുന്നു.
18.5.56
सहस्रदानात्संतानहीनः संतानपुत्रवान् ।
आयुरारोग्यमैश्वर्यं भेजुस्तेऽन्नं च पुत्रकान् ॥ १८.५.५६ ॥
ആയിരം ദാനത്താൽ സന്താനഹീനർ സന്താനവാന്മാരായി; അവർ ദീർഘായുസ്സ്, ആരോഗ്യം, ഐശ്വര്യം, അന്നം, പുത്രന്മാർ എന്നിവ നേടി.
18.5.57
सुवर्णं रजतं रत्नं सर्वाण्याभरणानि च ।
सर्वोपकरणैर्युक्तं निधिनिक्षेपसंयुतम् ॥ १८.५.५७ ॥
സ്വർണ്ണം, വെള്ളി, രത്നങ്ങൾ, എല്ലാ ആഭരണങ്ങളും, എല്ലാ ഉപകരണങ്ങളോടും കൂടിയതും, നിധിയും നിക്ഷേപവും ചേർന്നതുമായത് (ദാനം ചെയ്യണം).
18.5.58
इष्टकाभित्तिसंयुक्तमग्निबाधादिवर्जितम् ।
देवपूजाग्निहोत्रादिपाठार्थगृहसंयुतम्।
सान्तर्बहिस्संवरणं सप्रासादं सगोगृहम् ॥ १८.५.५८ ॥
ഇഷ്ടിക ചുവരുകളുള്ളതും തീ മുതലായ ഉപദ്രവങ്ങളില്ലാത്തതും ദേവപൂജ, അഗ്നിഹോത്രം, പാഠം എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഗൃഹത്തോടുകൂടിയതും അകത്തും പുറത്തും വേലി കെട്ടിയതും കൊട്ടാരവും ഗോശാലയും ഉള്ളതുമായ (ഭവനം ദാനം ചെയ്യണം).
18.5.59
व्यष्ट्या समष्ट्या वा दद्यात्स्वर्गारोहणपर्वणि ।
निवृत्तिकामो दद्याच्चेत्पुनर्जन्म न विद्यते ॥ १८.५.५९ ॥
സ്വർഗ്ഗാരോഹണ പർവ്വത്തിൽ വ്യക്തിപരമായോ കൂട്ടായോ ദാനം ചെയ്യണം; മോക്ഷം കാംക്ഷിക്കുന്നവൻ ദാനം ചെയ്താൽ അവന് പുനർജന്മമില്ല.
18.5.60
सकामश्चेद्ब्रह्मकल्पं सुकं ब्रह्मगृहे वसेत् ॥ १८.५.६० ॥
ഫലം കാംക്ഷിക്കുന്നവനാണെങ്കിൽ ബ്രഹ്മലോകത്ത് ഒരു ബ്രഹ്മകല്പം കാലം സുഖമായി വസിക്കണം.
18.5.61
पुराणमुखतो यस्माद्वेदान्तज्ञानमाप्यते ।
स तेन गुरुराख्यातस्तत्पूजा हीशपूजनम् ॥ १८.५.६१ ॥
പുരാണങ്ങളുടെ മുഖത്തിലൂടെയാണ് വേദാന്തജ്ഞാനം ലഭിക്കുന്നത്; അതിനാൽ അവൻ ഗുരുവെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. അവനെ പൂജിക്കുന്നത് ഈശ്വരനെ പൂജിക്കുന്നതാണ്.
18.5.62
भारतस्य तु वक्तारं श्रोतारं लेखकांस्तदा ।
प्रपूजयन्ति संहृष्टाः सिद्धाश्च परमर्षयः ॥ १८.५.६२ ॥
മഹാഭാരതം പറയുന്നവരെയും കേൾക്കുന്നവരെയും എഴുതുന്നവരെയും അപ്പോൾ സന്തോഷത്തോടെ സിദ്ധന്മാരും പരമഋഷിമാരും ആദരിക്കുന്നു.
18.5.63
महाभारतवक्तारं नार्चयन्तीह ये नराः ।
तेषां सर्वक्रियाहानिर्भवेद्देवाः शपन्ति च ॥ १८.५.६३ ॥
ഇവിടെ മഹാഭാരതം പറയുന്നവരെ ആദരിക്കാത്ത മനുഷ്യർക്ക് എല്ലാ കർമ്മങ്ങളും നഷ്ടപ്പെടും; ദേവന്മാർ അവരെ ശപിക്കുന്നു.
18.5.64
जयो नामेतिहासोऽयं श्रोतव्यो जयमिच्छता ।
राज्ञा राजसुतैश्चैव गर्भिण्या चैव योषिता ॥ १८.५.६४ ॥
'ജയം' എന്ന ഈ ഇതിഹാസം വിജയം ആഗ്രഹിക്കുന്ന രാജാവും രാജകുമാരന്മാരും ഗർഭിണിയായ സ്ത്രീയും കേൾക്കണം.
18.5.65
स्वर्गकामो लभेत्स्वर्गं जयकामो लभेज्जयम् ।
गर्भिणी लभते पुत्रं कन्यां वा बहुभागिनीम् ॥ १८.५.६५ ॥
സ്വർഗ്ഗം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ സ്വർഗ്ഗം പ്രാപിക്കും; ജയം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ജയം പ്രാപിക്കും; ഗർഭിണി പുത്രനെയോ ഭാഗ്യവതിയായ പുത്രിയെയോ പ്രാപിക്കും.
18.5.66
अनागतश्च मोक्षश्च कृष्णद्वैपायनः प्रभुः ।
संदर्भं भारतस्यास्य कृतवान्धर्मकाम्यया ॥ १८.५.६६ ॥
ഭാവി ഫലവും മോക്ഷവും ലക്ഷ്യമാക്കി, പ്രഭുവായ കൃഷ്ണദ്വൈപായനൻ ധർമ്മേച്ഛയോടെ ഈ ഭാരതത്തിന്റെ രചന നടത്തി.
18.5.67
षष्टिं शतसहस्राणि चकारान्यां स संहिताम् ।
त्रिंशच्छतसहस्राणि देवलोके प्रतिष्ठितम् ॥ १८.५.६७ ॥
അദ്ദേഹം മറ്റൊരു സംഹിത രചിച്ചു; അതിൽ അറുപതു ലക്ഷം (ശ്ലോകങ്ങൾ) ഉണ്ടായിരുന്നു. അവയിൽ മുപ്പതു ലക്ഷം ദേവലോകത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിതമാണ്.
18.5.68
पित्र्ये पञ्चदशं ज्ञेयं यक्षलोके चतुर्दश ।
एकं शतसहस्रं तु मानुषेषु प्रभाषितम् ॥ १८.५.६८ ॥
പിതൃലോകത്തിൽ പതിനഞ്ചു (ലക്ഷം) അറിയേണ്ടതാണ്; യക്ഷലോകത്തിൽ പതിനാല്; മനുഷ്യരിൽ പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടത് ഒരു ലക്ഷം (ശ്ലോകങ്ങൾ).
18.5.69
नारदोऽश्रावयद्देवानसितो देवलः पितॄन् ।
रक्षोयक्षाञ्शुको मर्त्यान्वैशम्पायन एव तु ॥ १८.५.६९ ॥
നാരദൻ ദേവന്മാരെ കേൾപ്പിച്ചു; അസിതനും ദേവലനും പിതൃക്കളെ; ശുകൻ രാക്ഷസന്മാരെയും യക്ഷന്മാരെയും; വൈശമ്പായനൻ മർത്യരെയും.
18.5.70
इतिहासमिमं पुण्यं महार्थं वेदसंमितम् ।
व्यासोक्तं श्रूयते येन कृत्वा ब्राह्म्णमग्रतः ॥ १८.५.७० ॥
ഈ പുണ്യവും മഹാർത്ഥവും വേദതുല്യവുമായ ഇതിഹാസം—വ്യാസൻ പറഞ്ഞത്—ബ്രാഹ്മണനെ മുന്നിൽ നിർത്തി കേൾക്കപ്പെടുന്നു.
18.5.71
स नरः सर्वकामांश्च कीर्तिं प्राप्येह शौनक ।
गच्छेत्परमिकां सिद्धिमत्र मे नास्ति संशयः ॥ १८.५.७१ ॥
ശൗനകാ, ആ മനുഷ്യൻ ഇവിടെ എല്ലാ കാമങ്ങളും കീർത്തിയും നേടി പരമസിദ്ധി പ്രാപിക്കും; ഇതിൽ എനിക്ക് സംശയമില്ല.
18.5.72
भारताध्ययनात्पुण्यादपि पादमधीयतः ।
श्रद्धया परया भक्त्या श्राव्यते चापि येन तु।
य इमां संहितां पुण्यां पुत्रमध्यापयच्छुकम् ॥ १८.५.७२ ॥
ഭാരത അധ്യയനത്തിന്റെ പുണ്യത്തിൽ നിന്ന് ഒരു പാദം മാത്രം പഠിക്കുന്നവനും (ഫലം ലഭിക്കും); പരമമായ ശ്രദ്ധയോടും ഭക്തിയോടും ആരാൽ ഇത് കേൾപ്പിക്കപ്പെടുന്നുവോ, ആ പുണ്യസംഹിത മകൻ ശുകനെ പഠിപ്പിച്ചവൻ.
18.5.73
मातापितृसहस्राणि पुत्रदारशतानि च ।
संसारेष्वनुभूतानि यान्ति यास्यन्ति चापरे ॥ १८.५.७३ ॥
സംസാരത്തിൽ ആയിരക്കണക്കിന് മാതാപിതാക്കളും നൂറുകണക്കിന് പുത്രന്മാരും ഭാര്യമാരും അനുഭവിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്; അവർ പോകുന്നു, മറ്റുള്ളവരും പോകും.
18.5.74
हर्षस्थानसहस्राणि भयस्थानशतानि च ।
दिवसेदिवसे मूढमाविशन्ति न पण्डितम् ॥ १८.५.७४ ॥
സന്തോഷത്തിന്റെ ആയിരം കാരണങ്ങളും ഭയത്തിന്റെ നൂറു കാരണങ്ങളും ദിനംതോറും മൂഢനിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു; പണ്ഡിതനിൽ പ്രവേശിക്കുന്നില്ല.
18.5.75
ऊर्ध्वबाहुर्विरौम्येष न च कश्चिच्छृणोति मे ।
धर्मादर्थश्च कामश्च स किमर्थं न सेव्यते ॥ १८.५.७५ ॥
കൈകൾ ഉയർത്തി ഞാൻ നിലവിളിക്കുന്നു, എന്നാൽ ആരും എന്നെ കേൾക്കുന്നില്ല. ധർമ്മത്തിൽനിന്നുതന്നെ അർത്ഥവും കാമവും ഉണ്ടാകുന്നു; പിന്നെ അത് എന്തുകൊണ്ട് സേവിക്കപ്പെടുന്നില്ല?
18.5.76
न जातु कामान्न भयान्न लोभा-
द्धर्मं त्यजेज्जीवितस्यापि हेतोः।
नित्यो धर्मः सुखदुःखे त्वनिथ्ये ।
जीवो नित्यो हेतुरस्य त्वनित्यः ॥ १८.५.७६ ॥
ആഗ്രഹംകൊണ്ടോ ഭയംകൊണ്ടോ ലോഭംകൊണ്ടോ, ജീവനുവേണ്ടിപോലും ധർമ്മം ഒരിക്കലും ഉപേക്ഷിക്കരുത്. ധർമ്മം നിത്യമാണ്; സുഖദുഃഖങ്ങൾ അനിത്യമാണ്. ജീവൻ നിത്യമാണ്; അതിന്റെ കാരണം അനിത്യമാണ്.
18.5.77
इमां भारतसावित्रीं प्रातरुत्थायः यः पठेत् ।
स भारतफलं प्राप्य परं ब्रह्माधिगच्छति ॥ १८.५.७७ ॥
രാവിലെ എഴുന്നേറ്റ് ഈ ഭാരത-സാവിത്രി പാരായണം ചെയ്യുന്നവൻ ഭാരതത്തിന്റെ ഫലം നേടി പരബ്രഹ്മത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു.
18.5.78
कयथा समुद्रो भगवान्यथा हि हिमवान्गिरिः ।
ख्यातावुभौ रत्ननिधी तथा भारतमुच्यते ॥ १८.५.७८ ॥
ഭഗവാൻ സമുദ്രവും ഹിമവാൻ പർവ്വതവും രത്നനിധികളായി പ്രസിദ്ധമായതുപോലെ, ഭാരതവും അങ്ങനെതന്നെ പറയപ്പെടുന്നു.
18.5.79
कार्ष्णं देवमिमं विद्वाञ्श्रावयित्वाऽर्थमश्नुते ।
इदं भारतमाख्यानं यः पठेत्सुसमाहितः।
स गच्छेत्परमां सिद्धिमिति मे नास्ति संशयः ॥ १८.५.७९ ॥
കൃഷ്ണദേവനെ അറിയുന്ന വിദ്വാൻ ഇത് കേൾപ്പിച്ച് ഫലം നേടുന്നു; ഈ ഭാരത ആഖ്യാനം അതീവ ഏകാഗ്രതയോടെ പാരായണം ചെയ്യുന്നവൻ പരമസിദ്ധി നേടും, ഇതിൽ എനിക്ക് സംശയമില്ല.
18.5.80
द्वैपायनोष्ठपुटनिस्सृतमप्रमेयं ।
पुण्यं पवित्रमथ पापहरं शिवं च।
यो भारतं समधिगच्छति वाच्यमानं ।
किं तस्य पुष्करजलैरभिषेचनेन ॥ १८.५.८० ॥
ദ്വൈപായനന്റെ അധരപുടത്തിൽനിന്നു പുറപ്പെട്ടത്, അളവില്ലാത്തതും പുണ്യവും പവിത്രവും പാപഹരവും ശുഭവുമാണ്; ഈ ഭാരതം പാരായണം ചെയ്യുമ്പോൾ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കുന്നവന് പുഷ്കര ജലത്താലുള്ള അഭിഷേകം കൊണ്ട് എന്തു ഫലം?
18.5.81
यो गोशतं कनकशृङ्गमयं ददाति ।
विप्राय वेदविदुषे सुबहुश्रुताय।
पुण्यां च भारतकथां सततं शृणोति ।
तुल्यं फलं भवति तस्य च तस्य चैव ॥ १८.५.८१ ॥
വേദജ്ഞനും ബഹുശ്രുതനുമായ ബ്രാഹ്മണന് സ്വർണ്ണക്കൊമ്പുള്ള നൂറു പശുക്കളെ ദാനം ചെയ്യുന്നവനും, ഭാരതകഥയായ പുണ്യം എപ്പോഴും കേൾക്കുന്നവനും - ഇവർക്ക് ഒരുപോലെ ഫലം ലഭിക്കുന്നു.
18.5.82
यद्यदिष्टतमं कामं लभते श्रद्धयाऽन्वितः ।
शृणुयान्मुदितो भूत्वा आस्तिको बुद्धिसंयुतः ॥ १८.५.८२ ॥
ശ്രദ്ധയോടെ കൂടിയവൻ തനിക്കേറ്റവും ഇഷ്ടമായ ഏത് ആഗ്രഹവും നേടുന്നു; ആസ്തികനും ബുദ്ധിമാനുമായി സന്തോഷത്തോടെ ഇത് കേൾക്കണം.
18.5.83
वासुदेवं स्मरन्विद्वान्पुण्डरीकायतेक्षणम् ।
इतिहासमिमं पुण्यं महार्थं वेदसंमितम् ॥ १८.५.८३ ॥
താമരക്കണ്ണനായ വാസുദേവനെ സ്മരിച്ചുകൊണ്ട് വിദ്വാൻ ഈ പുണ്യവും മഹാർത്ഥവുമായ, വേദതുല്യമായ ഇതിഹാസം (കേൾക്കണം).
18.5.84
श्रावयेद्यस्तु वर्णादीन्कृत्वा ब्राह्मणमग्रतः ।
सर्वपापविशुद्धात्मा शुचिस्तद्गतमानसः ॥ १८.५.८४ ॥
ആരെങ്കിലും ബ്രാഹ്മണനെ മുന്നിൽ നിർത്തി വർണ്ണാദികളെ ഇത് ഉച്ചത്തിൽ കേൾപ്പിക്കുന്നുവോ, അവൻ സർവപാപങ്ങളിൽ നിന്നും ശുദ്ധാത്മാവായി, പവിത്രനായി, മനസ്സ് അതിൽത്തന്നെ ഉറപ്പിച്ചവനായി ഇരിക്കും.
18.5.85
इह कीर्तिं महत्प्राप्य भोगवान्सुखमश्नुते ।
व्यासप्रसादेन पुनः स्वर्गलोकं स गच्छति ॥ १८.५.८५ ॥
ഇവിടെ മഹത്തായ കീർത്തി നേടി, ഭോഗങ്ങളോടുകൂടിയവനായി അവൻ സുഖം അനുഭവിക്കുന്നു; വ്യാസന്റെ പ്രസാദത്താൽ അവൻ വീണ്ടും സ്വർഗലോകത്തിലേക്ക് പോകുന്നു.
18.5.86
एतद्विदित्वा सर्वं तु सर्ववेदार्थविद्भवेत् ।
पूजनीयश्च सततं माननीयो भवेद्द्विजः ॥ १८.५.८६ ॥
ഇതെല്ലാം അറിഞ്ഞവൻ സർവവേദാർത്ഥങ്ങളും അറിയുന്നവനാകുന്നു; ദ്വിജൻ എപ്പോഴും പൂജനീയനും മാനനീയനുമായിരിക്കണം.