મહાભારત · અધ્યાય 2.100
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.100.1
आमन्त्रयामि भरतांस्तथा वृद्धं पितामहम् ।
राजानं सोमदत्तं च महाराजं च बाह्लिकम् ॥ २.१००.१ ॥
હું ભરતવંશીઓ, વૃદ્ધ પિતામહ, રાજા સોમદત્ત અને મહારાજ બાહ્લિકની વિદાય લઉં છું.
2.100.2
द्रोणं कृपं नृपांश्चान्यानश्वत्थामानमेव च ।
विदुरं धृतराष्ट्रं च धार्तराष्ट्रांश्च सर्वशः ॥ २.१००.२ ॥
દ્રોણ, કૃપ, અન્ય રાજાઓ, અશ્વત્થામા, વિદુર, ધૃતરાષ્ટ્ર અને ધૃતરાષ્ટ્રના સર્વ પુત્રો.
2.100.3
सौमदत्तिं महावीर्यं विकर्णं च महामतिम् ।
युयुत्सुं सञ्जयं चैव तथैवान्यान्सभासदः ॥ २.१००.३ ॥
સોમદત્તનો મહાવીર્ય પુત્ર, મહામતિ વિકર્ણ, યુયુત્સુ, સંજય અને સભાના અન્ય સભ્યો.
2.100.4
गान्धारीं च महाभागां मातरं च तथा पृथाम् ।
सर्वानामन्त्र्य गच्छामि द्रष्टाऽस्मि पुनरेत्य वः ॥ २.१००.४ ॥
મહાભાગા ગાંધારી, માતા પૃથા અને સૌની વિદાય લઈને હું જાઉં છું; ફરી આવીને તમને જોઈશ.
2.100.5
न च किञ्चिदथोचुस्तं ह्रियाऽऽसन्ना युधिष्ठिरम् ।
मनोभिरेव कल्याणं दध्युस्ते तस्य धीमतः ॥ २.१००.५ ॥
શરમથી યુધિષ્ઠિર પાસે હોવા છતાં તેઓ કંઈ બોલ્યા નહીં; તે બુદ્ધિમાનનું કલ્યાણ તેમણે માત્ર મનમાં ઇચ્છ્યું.
2.100.6
आर्या पृथा राजपुत्री नारण्यं गन्तुमर्हति ।
सुकुमारी च वृद्धा च नित्यं चैव सुखोचिता ॥ २.१००.६ ॥
આર્યા પૃથા, રાજકુમારી, વનમાં જવાને યોગ્ય નથી; તે સુકુમાર, વૃદ્ધ અને સદા સુખમાં ઉછરેલી છે.
2.100.7
इह वत्स्यति कल्याणी सत्कृता मम वेश्मनि ।
इति पार्था विजानीध्वमगदं वोऽस्तु सर्वशः ॥ २.१००.७ ॥
અહીં કલ્યાણી મારા ઘરમાં આદરપૂર્વક રહેશે. હે પૃથાના પુત્રો, આ જાણી લો; તમારું સર્વ રીતે કલ્યાણ થાઓ.
2.100.8
तथेत्युक्त्वाऽब्रुवन्सर्वे यथा नो वदसेऽनघ ।
त्वं पितृव्यः पितृसमो वयं च त्वत्परायणाः ॥ २.१००.८ ॥
"તથાસ્તુ" કહીને સર્વે બોલ્યા: હે નિષ્પાપ, તમે કહો તેમ જ થશે. તમે અમારા કાકા, પિતા સમાન છો; અમે તમારા પર જ આધારિત છીએ.
2.100.9
यथाऽऽज्ञापयसे विद्वंस्त्वं हि नः परमो गुरुः ।
यच्चान्यदपि कर्तव्यं तद्विधत्स्व महामते ॥ २.१००.९ ॥
હે વિદ્વાન, તમે જેમ આજ્ઞા કરો તેમ; તમે જ અમારા પરમ ગુરુ છો. બીજું જે કંઈ કરવા જેવું હોય, તેની પણ વ્યવસ્થા કરો, હે મહામતિ.
2.100.10
युधिष्ठिर विजानीहि ममेदं भरतर्षभ ।
नाधर्मेण जितः कश्चिद्व्यथते वै पराजये ॥ २.१००.१० ॥
હે યુધિષ્ઠિર, મારી આ વાત જાણી લો, હે ભરતશ્રેષ્ઠ. અધર્મથી જિતાયેલો કોઈ પણ પરાજયમાં દુઃખી થતો નથી.
2.100.11
त्वं वै धर्मं विजानीषे युद्धे जेता धनञ्जयः ।
हन्ताऽरीणां भीमसेनो नकुलस्त्वर्थसङ्ग्रही ॥ २.१००.११ ॥
તમે ધર્મ જાણો છો; યુદ્ધમાં વિજેતા ધનંજય છે. શત્રુઓનો સંહાર કરનાર ભીમસેન છે, અને નકુલ ધન એકઠું કરનાર છે.
2.100.12
संयन्ता सहदेवस्तु धौम्यो ब्रह्मविदुत्तमः ।
धर्मार्थकुशला चैव द्रौपदी धर्मचारिणी ॥ २.१००.१२ ॥
સંયમી સહદેવ છે; અને બ્રહ્મજ્ઞાનીઓમાં શ્રેષ્ઠ ધૌમ્ય છે. ધર્મ અને અર્થમાં કુશળ, ધર્મનું આચરણ કરનારી દ્રૌપદી પણ છે.
2.100.13
अन्योन्यस्य प्रियाः सर्वे तथैव प्रियदर्शनाः ।
परैरभेद्याः सन्तुष्टाः को वोन न स्पृहयेदिह ॥ २.१००.१३ ॥
તેઓ સૌ એકબીજાના પ્રિય હતા, એવા જ જોવામાં સુંદર; બીજાઓથી અભેદ્ય અને સંતુષ્ટ હતા. અહીં કોણ તેમની ઇચ્છા ન કરે?
2.100.14
एष वै सर्वकल्याणः समाधिस्तव भारत ।
नैनं शत्रुर्विषहते शक्रेणापि समोऽप्युत ॥ २.१००.१४ ॥
હે ભારત, આ તમારી સર્વમંગલ સમૃદ્ધિ છે; શત્રુ તેને સહન કરી શકતો નથી, ઇન્દ્ર સમાન હોય તોય.
2.100.15
हिमवत्यनुशिष्टोऽसि मेरुसावर्णिना पुरा ।
द्वैपायनेन कृष्णेन नगरे वारणावते ॥ २.१००.१५ ॥
પૂર્વે હિમાલયમાં મેરુસાવર્ણિએ તમને ઉપદેશ આપ્યો; વારણાવત નગરમાં દ્વૈપાયન કૃષ્ણે પણ.
2.100.16
भृगुतुङ्गे च रामेण दृष्टद्वत्यां च शम्भुना ।
अश्रौषीरसि तस्यापि महर्षेरञ्जनं प्रति ॥ २.१००.१६ ॥
ભૃગુતુંગ પર રામ પાસેથી અને દૃષદ્વતીના કિનારે શંભુ પાસેથી તમે સાંભળ્યું; તે મહર્ષિનો અંજન વિશેનો ઉપદેશ પણ તમે સાંભળ્યો.
2.100.17
कल्माषीतीरसंस्थस्य गतस्त्वं शिष्यतां भृगोः ।
द्रष्टा सदा नारदस्ते धौम्यस्तेऽयं पुरोहितः ॥ २.१००.१७ ॥
કલ્માષી કિનારે રહેતાં તમે ભૃગુના શિષ્ય બન્યા; નારદ સદા તમારા દ્રષ્ટા છે; અને આ ધૌમ્ય તમારા પુરોહિત છે.
2.100.18
माहासीः साम्पराये त्वं बुद्धिं तामृषिपूजिताम् ।
पुरूरवसमैलं त्वं बुद्ध्या जयसि पाण्डव ॥ २.१००.१८ ॥
યુદ્ધમાં ઋષિઓએ પૂજેલી તે બુદ્ધિ તમે ત્યજશો નહીં; હે પાંડવ, બુદ્ધિથી જ તમે ઐલ પુરૂરવાને જીતો છો.
2.100.19
शक्त्या जयसि राज्ञोऽन्यानृषीन्धर्गोपसेवया ।
ऐन्द्रे जये धृतमना याम्ये कोपविधारणे ॥ २.१००.१९ ॥
તું શક્તિથી અન્ય રાજાઓ અને ઋષિઓને જીતે છે; ધર્મના રક્ષકોની સેવાથી. ઇન્દ્રની દિશાના વિજયમાં સ્થિર મનથી, અને યમની દિશામાં ક્રોધને રોકીને.
2.100.20
तथा विसर्गे कौबेरे वारुणे कोपविधारणे ।
आत्मप्रदानं सौम्यत्वमद्भ्यश्चैवोपजीवनम् ॥ २.१००.२० ॥
તેવી જ રીતે કુબેરની દિશાના દાનમાં અને વરુણની દિશામાં ક્રોધ રોકવામાં. આત્મસમર્પણ, સૌમ્યતા, અને જળથી જ જીવિકા.
2.100.21
भूमेः क्षमा च तेजश्च समग्रं सूर्यमण्डलात् ।
वायोर्बलं प्राप्नुहि त्वं भूतेभ्यश्चात्मसम्पदम् ॥ २.१००.२१ ॥
પૃથ્વી પાસેથી ક્ષમા અને સૂર્યમંડળથી સમગ્ર તેજ પ્રાપ્ત કર. વાયુથી બળ અને પ્રાણીઓથી આત્મસંપત્તિ પ્રાપ્ત કર.
2.100.22
अगदं वोऽस्तु भद्रं वो द्रष्टाऽस्मि पुनरागतान् ।
आपद्धर्मार्थकृच्छ्रेषु सर्वकार्येषु वा पुनः ॥ २.१००.२२ ॥
તમારું કલ્યાણ થાઓ, તમારું મંગલ થાઓ. પાછા ફરેલા તમને હું ફરી જોઈશ — આપત્તિમાં, ધર્મ-અર્થના કષ્ટોમાં, અથવા સર્વ કાર્યોમાં.
2.100.23
यथावत्प्रतिपद्येथाः काले काले युधिष्ठिर ।
आपृष्टोऽसीह कौन्तेय स्वस्ति प्राप्नुहि भारत ॥ २.१००.२३ ॥
યુધિષ્ઠિર, દરેક કાળે યથાવત્ આચરણ કરજે. કૌન્તેય, તું અહીંથી વિદાય લઈ રહ્યો છે; ભારત, કલ્યાણ પ્રાપ્ત કર.
2.100.24
कृतार्थं स्वस्मिमन्तं त्वां द्रक्ष्यामः पुनरागतम् ।
न हि वो वृजिनं किञ्चिद्वेद कश्चित्पुराकृतम् ॥ २.१००.२४ ॥
તું પોતાનું કાર્ય સિદ્ધ કરીને પાછો ફરેલો તને અમે જોઈશું. ખરેખર તમારું પૂર્વકૃત કોઈ પાપ કોઈ જાણતું નથી.
2.100.25
एवमुक्तस्तथेत्युक्त्वा पाण्डवः सत्यविक्रमः ।
भीष्मद्रोणौ नमस्कृत्य प्रातिष्ठत युधिष्ठिरः ॥ २.१००.२५ ॥
આમ કહેવાતાં, સત્યપરાક્રમી પાંડવ યુધિષ્ઠિરે 'એમ જ થાઓ' કહીને ભીષ્મ અને દ્રોણને નમસ્કાર કરીને પ્રસ્થાન કર્યું.