മഹാഭാരതം · അധ്യായം 2.23
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.23.1
किमर्थं वैरिणावास्तामुभौ तौ कृष्णमागधौ ।
कथं च निर्जितः सङ्ख्ये जरासन्धेन माधवः ॥ २.२३.१ ॥
കൃഷ്ണനും മഗധരാജാവും എന്തു കാരണത്താൽ ശത്രുക്കളായി? യുദ്ധത്തിൽ മാധവൻ (കൃഷ്ണൻ) ജരാസന്ധനാൽ എങ്ങനെ പരാജിതനായി?
2.23.2
कश्च कंसो मागधस्य यस्य हेतोः स वैरवान् ।
एतदाचक्ष्व मे सर्वं वैशम्पायन तत्वतः ॥ २.२३.२ ॥
കംസൻ ആരായിരുന്നു, അവന്റെ കാരണത്താൽ അവൻ മഗധരാജാവിനോട് വൈരം പുലർത്തി? വൈശമ്പായനാ, ഇതെല്ലാം എനിക്ക് യഥാർത്ഥമായി പറഞ്ഞുതരൂ.
2.23.3
यादवानामन्ववाये वसुदेवो महामतिः ।
उदपद्यत वार्ष्णेयो ह्युग्रसेनस्य मन्त्रभृत् ॥ २.२३.३ ॥
യാദവവംശത്തിൽ മഹാബുദ്ധിമാനായ വസുദേവൻ ജനിച്ചു; അവൻ വൃഷ്ണിവംശജനും ഉഗ്രസേനന്റെ മന്ത്രിയുമായിരുന്നു.
2.23.4
उग्रसेनस्य कंसस्तु बभूव बलवान्सुतः ।
ज्येष्ठो बहूनां कौरव्य सर्वशस्त्रविशारदः ॥ २.२३.४ ॥
ഉഗ്രസേനന് ബലവാനായ പുത്രൻ കംസൻ ജനിച്ചു; കൗരവ്യാ, അവൻ പല പുത്രന്മാരിൽ മൂത്തവനും എല്ലാ ആയുധങ്ങളിലും വിദഗ്ദ്ധനുമായിരുന്നു.
2.23.5
जरासन्धस्य दुहिता तस्य भार्याऽतिविश्रुता ।
राज्यशुक्लेन दत्ता सा जरासन्धेन धीमता ॥ २.२३.५ ॥
ജരാസന്ധന്റെ മകൾ, അത്യന്തം പ്രസിദ്ധയായവൾ, അവന്റെ ഭാര്യയായി; ബുദ്ധിമാനായ ജരാസന്ധൻ രാജ്യമെന്ന വിലയ്ക്ക് അവളെ നൽകി.
2.23.6
तदर्थमुग्रसेनस्य मधुरायां सुतस्तदा ।
अभिषिक्तस्तदाऽमात्यैः स वै तीव्रपराक्रमः ॥ २.२३.६ ॥
അതിനായി മഥുരയിൽ ഉഗ്രസേനന്റെ പുത്രൻ, കഠിന വീര്യമുള്ളവൻ, അപ്പോൾ മന്ത്രിമാരാൽ അഭിഷേകം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
2.23.7
ऐश्वर्यबलमत्तस्तु स तदा बलमोहितः ।
निगृह्य पितरं भुङ्क्ते तद्राज्यं मन्त्रिभिः सह ॥ २.२३.७ ॥
അധികാരത്തിന്റെയും ബലത്തിന്റെയും മദത്താൽ ഉന്മത്തനായ അവൻ, ബലത്താൽ മോഹിതനായി, പിതാവിനെ തടവിലാക്കി മന്ത്രിമാരോടൊപ്പം ആ രാജ്യം ഭരിച്ചു.
2.23.8
वसुदेवस्य तत्कृत्यं न शृणोति स मन्दधीः ।
त तेन सह तद्राज्यं धर्मतः पर्यपालयत् ॥ २.२३.८ ॥
ആ മന്ദബുദ്ധി വസുദേവന്റെ ആ കാര്യം ശ്രദ്ധിച്ചില്ല; എങ്കിലും അവനോടൊപ്പം ആ രാജ്യം ധർമ്മപ്രകാരം പാലിച്ചു.
2.23.9
प्रीतिमान्स तु दैत्येन्द्रो वसुदेवस्य देवकीम् ।
वाह भार्या स तदा दुहिता देवकस्य या ॥ २.२३.९ ॥
പ്രീതനായ ആ ദൈത്യേന്ദ്രൻ, അന്ന് ദേവകന്റെ മകളായിരുന്ന ദേവകിയെ വസുദേവന് ഭാര്യയായി നൽകി.
2.23.10
तस्यामुद्वाह्यमानायां रथेन जनमेजय ।
उपारुरोह वार्ष्णेयं कंसो भूमिपतिस्तदा ॥ २.२३.१० ॥
ജനമേജയാ! അവളെ വിവാഹം ചെയ്ത് രഥത്തിൽ കൊണ്ടുപോകുമ്പോൾ, ഭൂപതിയായ കംസൻ വൃഷ്ണിവംശജനായ വസുദേവന്റെ രഥത്തിൽ കയറി.
2.23.11
ततोऽन्तरिक्षे वागासीद्देवदूतस्य कस्यचित् ।
वसुदेवश्च शुश्राव तां वाचं पार्थिवश्च सः ॥ २.२३.११ ॥
അപ്പോൾ ആകാശത്ത് ഏതോ ദേവദൂതന്റെ വാക്ക് ഉണ്ടായി; വസുദേവനും ആ രാജാവും ആ വാക്ക് കേട്ടു.
2.23.12
यामेतां वहमानोऽद्य कंसोद्वहसि देवकीम् ।
अस्या यश्चाष्टमो गर्भः स ते मृत्युर्भविष्यति ॥ २.२३.१२ ॥
കംസാ! ഇന്ന് ഈ ദേവകിയെ നീ വഹിച്ച് വിവാഹത്തിനായി കൊണ്ടുപോകുന്നുവല്ലോ; ഇവളുടെ എട്ടാമത്തെ ഗർഭമാണ് നിനക്ക് മൃത്യുവാകുക.
2.23.13
सोऽवतीर्य ततो राजा खड्गमुद्धृत्य निर्मलम् ।
इयेष तस्या मूर्धानं छेत्तुं परमदुर्मतिः ॥ २.२३.१३ ॥
അപ്പോൾ ആ രാജാവ് ഇറങ്ങി, നിർമ്മലമായ വാൾ ഊരി, പരമദുർമ്മതിയോടെ അവളുടെ തല വെട്ടാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
2.23.14
सान्त्वयन्स तदा कंसं हसन्कोधवशानुगम् ।
राजन्ननुनयामास वसुदेवो महामतिः ॥ २.२३.१४ ॥
അപ്പോൾ മഹാമതിയായ വസുദേവൻ ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, കോപവശനായ കംസനെ ശാന്തനാക്കി, രാജാവേ, അദ്ദേഹത്തോട് അപേക്ഷിച്ചു.
2.23.15
अहिंस्यां प्रमदामाहुः सर्वधर्मेषु पार्थिव ।
अकस्मादबलां नारीं हन्तासीमामनागसीम् ॥ २.२३.१५ ॥
ഹേ രാജാവേ, എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളിലും സ്ത്രീ ഹിംസിക്കപ്പെടരുതാത്തവളാണെന്ന് പറയുന്നു. പെട്ടെന്ന് ഈ ദുർബലയും നിരപരാധിയുമായ സ്ത്രീയെ നീ കൊല്ലാൻ പോകുന്നു.
2.23.16
यच्च तेऽत्र भयं राजञ्शक्यते बाधितुं त्वया ।
इयं शक्या पालयितुं समयं चैव रक्षितुम् ॥ २.२३.१६ ॥
ഹേ രാജാവേ, ഇവിടെ നിനക്കുള്ള ഭയം എന്തുതന്നെയായാലും അതിനെ നിനക്ക് ഇവളിലൂടെ അകറ്റാം; ഇവളെ സംരക്ഷിക്കാം, ഉടമ്പടിയും കാക്കാം.
2.23.17
अस्यास्त्वमष्टमं गर्भं जातमात्रं महीपते ।
विध्वंसय तदा प्राप्तमेवं परिहृतं भवेत् ॥ २.२३.१७ ॥
ഹേ ഭൂപതേ, ഇവളുടെ എട്ടാമത്തെ ഗർഭം ജനിച്ച ഉടനെ നശിപ്പിക്കുക. അപ്പോൾ വരാനിരിക്കുന്നത് ഇങ്ങനെ ഒഴിവാകും.
2.23.18
एवं स राजा कथितो वसुदेवेन भारत ।
तस्य तद्वचनं चके शूरसेनपतिस्तदा ॥ २.२३.१८ ॥
ഹേ ഭാരതാ, ഇങ്ങനെ വസുദേവൻ ആ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു; അപ്പോൾ ശൂരസേനരുടെ അധിപനായ അവൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആ വാക്ക് സ്വീകരിച്ചു.
2.23.19
ततस्तस्यां सम्बभूवुः कुमाराः सूर्यवर्चसः ।
जाताञ्चातांस्तु तान्सर्वाञ्जघान मधुरेश्वरः ॥ २.२३.१९ ॥
പിന്നീട് അവളിൽ സൂര്യതേജസ്സുള്ള കുമാരന്മാർ ജനിച്ചു. മഥുരയുടെ അധിപതി ജനിച്ച എല്ലാവരെയും വധിച്ചു.
2.23.20
अथ तस्यां समभवद्बलदेवस्तु सत्तमः ।
याम्यता मायया तं तु यमो राजा विशाम्पते ॥ २.२३.२० ॥
പിന്നീട് അവളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബലദേവൻ ജനിച്ചു. ജനപാലകാ, യമരാജൻ മായയാൽ അവനെ കൊണ്ടുപോയി.
2.23.21
देवक्या गर्भमतुलं रोहिण्या जठरेऽक्षिपत् ।
आकृष्य कर्षणात्सम्यक्सङ्कर्षणं इति स्मृतः ॥ २.२३.२१ ॥
ദേവകിയുടെ അതുല്യമായ ഗർഭത്തെ അവൻ രോഹിണിയുടെ ഉദരത്തിൽ വച്ചു. വലിച്ചെടുക്കപ്പെട്ടതിനാൽ അവൻ സങ്കർഷണൻ എന്ന് സ്മരിക്കപ്പെട്ടു.
2.23.22
बलश्रेष्ठतया तस्य बलदेव इति स्मृतः ।
पुनस्तस्यां समभवदष्टमो मधुमूदनः ॥ २.२३.२२ ॥
ബലത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠനായതിനാൽ അവൻ ബലദേവൻ എന്ന് സ്മരിക്കപ്പെട്ടു. വീണ്ടും അവളിൽ എട്ടാമനായി മധുസൂദനൻ ജനിച്ചു.
2.23.23
तस्य गर्भस्य रक्षां तु स चक्रेऽभ्यधिकं नृपः ।
ततः काले रक्षणार्थं वसुदेवस्य तत्वतः
उग्रः प्रयुक्तः कंसेन सचिवः क्रूरकर्मकृत् ॥ २.२३.२३ ॥
ആ രാജാവ് ആ ഗർഭത്തെ അധികമായി സംരക്ഷിച്ചു. പിന്നീട് യഥാസമയം, വസുദേവനെ കാക്കാൻ കംസനാൽ നിയോഗിക്കപ്പെട്ട, ക്രൂരകർമ്മം ചെയ്യുന്ന ഉഗ്രനായ മന്ത്രി.
2.23.25
जातमात्रं वासुदेवमथाकृष्य पिता ततः ।
उपजह्रे परिक्रीतां सुतां गोपस्य कस्यचित् ॥ २.२३.२५ ॥
ജനിച്ചയുടനെ പിതാവ് വാസുദേവനെ എടുത്തു; പിന്നീട് ഏതോ ഇടയന്റെ വിലയ്ക്കു വാങ്ങിയ മകളെ കൊണ്ടുവന്നു വച്ചു.
2.23.26
अमृष्यमाणस्तं शब्दं देवदूतस्य पार्थिवः ।
वासुदेवं महात्मानमर्पयामास गोकुले ॥ २.२३.२६ ॥
ദേവദൂതന്റെ ആ വാക്ക് സഹിക്കാനാകാതെ രാജാവ് മഹാത്മാവായ വാസുദേവനെ ഗോകുലത്തിൽ ഏൽപ്പിച്ചു.
2.23.27
वासुदेवोपि गोपेषु ववृधेऽब्जमिवाम्भसि ।
अज्ञायमानः कंसेन गूढोऽग्निरिव दारुषु ॥ २.२३.२७ ॥
വാസുദേവനും ഗോപന്മാർക്കിടയിൽ വെള്ളത്തിൽ താമരപോലെ വളർന്നു; കംസൻ അറിയാതെ, വിറകിൽ ഒളിഞ്ഞ തീപോലെ.
2.23.28
विप्रचके तदा सर्वान्बल्लवान्मधुरेश्वरः ।
वर्धमानो महाबाहुस्तेजोबलसमन्वितः ॥ २.२३.२८ ॥
അപ്പോൾ മഥുരേശ്വരനായ മഹാബാഹു, തേജസ്സും ബലവും ഒത്തുചേർന്ന്, വളർന്ന് എല്ലാ ഇടയന്മാരെയും മറികടന്നു.
2.23.29
ततस्ते क्लिश्यमानास्तु पुण्डरीकाक्षमच्युतम् ।
भयेन कामादपरे गणशः पर्यवारयन् ॥ २.२३.२९ ॥
അപ്പോൾ അവർ വേദനിച്ച്, പുണ്ഡരീകാക്ഷനായ അച്യുതനെ ചുറ്റി കൂട്ടമായി നിന്നു; ചിലർ ഭയത്താലും ചിലർ ആഗ്രഹത്താലും.
2.23.30
स तु लब्ध्वा बलं राजन्नुग्रसेनस्य संमतः ।
वसुदेवात्मजः सर्वैर्भ्रातृभिः सहितं पुनः ॥ २.२३.३० ॥
രാജാവേ, ഉഗ്രസേനന്റെ പ്രിയനായ വസുദേവപുത്രൻ ബലം നേടി, സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം വീണ്ടും.
2.23.31
निर्जित्य युधि भोजेन्द्रं हत्वा कंसं महाबलः ।
अभ्यषिञ्चत्ततो राज्य उग्रसेनं विशाम्पते ॥ २.२३.३१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഭോജരുടെ അധിപനെ ജയിച്ച്, കംസനെ വധിച്ച്, ആ മഹാബലൻ, ജനപതേ, ഉഗ്രസേനനെ രാജ്യാഭിഷേകം ചെയ്തു.
2.23.32
ततः श्रुत्वा जरासन्धो माधवेन हतं युधि ।
शूरसेनाधिपं चक्रे कंसपुत्रं तदा नृप ॥ २.२३.३२ ॥
യുദ്ധത്തിൽ മാധവനാൽ (കൃഷ്ണനാൽ) കൊല്ലപ്പെട്ടതു കേട്ട് അപ്പോൾ ജരാസന്ധൻ, രാജാവേ, കംസപുത്രനെ ശൂരസേനരുടെ അധിപനാക്കി.
2.23.33
ससैन्यं महदुत्थाप्य वासुदेवं तदा नृप ।
अभ्यषिञ्चत्सुतं तत्र सुताया जनमेजय ॥ २.२३.३३ ॥
രാജാവേ, അപ്പോൾ മഹത്തായ സൈന്യത്തോടെ വാസുദേവനെ (കൃഷ്ണനെ) എതിർത്തു, ജനമേജയാ, അവിടെ തന്റെ മകളുടെ പുത്രനെ അഭിഷേകം ചെയ്തു.
2.23.34
उग्रसेनं च वृष्णींश्च महाबलसमन्वितः ।
स तत्र विप्रकुरुते जरासन्धः प्रतापवान् ॥ २.२३.३४ ॥
മഹാബലത്തോടു കൂടിയ ആ പ്രതാപശാലിയായ ജരാസന്ധൻ അവിടെ ഉഗ്രസേനനെയും വൃഷ്ണികളെയും ഉപദ്രവിക്കുന്നു.
2.23.35
एतद्वैरं कौरवेय जरासन्धस्य माधवे ।
आशासितार्थे राजेन्द्र संरुरोध विनिर्जितान् ॥ २.२३.३५ ॥
കൗരവനേ, ഇതാണ് ജരാസന്ധന്റെ മാധവനോടുള്ള വൈരം. രാജേന്ദ്രാ, ആഗ്രഹിച്ച ലക്ഷ്യത്തിനായി അവൻ പരാജിതരെ ഉപരോധിച്ചു.
2.23.36
पार्थिवैस्तैर्नृपतिभिर्यक्ष्यमाणः समृद्धिमान् ।
देवश्रेष्ठं महादेवं कृत्तिवासं त्रियम्बकम् ॥ २.२३.३६ ॥
ആ രാജാക്കന്മാരോടൊപ്പം സമൃദ്ധനായ ജരാസന്ധൻ യാഗം ചെയ്യാൻ ഒരുങ്ങി; ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ മഹാദേവനും കൃത്തിവാസനും ത്ര്യംബകനുമായവന്.
2.23.37
एतत्सर्वं यथावृत्तं कथितं भरतर्षभ ।
यथा तु स हतो राजा भीमसेनेन तच्छृणु ॥ २.२३.३७ ॥
ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ഇതെല്ലാം നടന്നതുപോലെ പറഞ്ഞു. ആ രാജാവ് ഭീമസേനനാൽ എങ്ങനെ കൊല്ലപ്പെട്ടു എന്നത് കേൾക്കുക.