マハーバーラタ · 章 2.67
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.67.1
नैषा चेदिपतेर्बुद्धिर्यया त्वाह्वयतेऽच्युतम् ।
नूनमेव जगद्भर्तुः कृष्णस्यैव विनिश्चयः। ॥ २.६७.१ ॥
アチュタに挑むこのことは、チェーディの王の考えではない。確かにこれは世界の維持者クリシュナ自身の決断である。
2.67.2
को हि मां भीमसेनाद्य क्षितावर्हति पार्थिवः ।
क्षेप्तुं कालपरीतात्मा यथैष कुलपांसनः ॥ २.६७.२ ॥
今日ビーマセーナの前で、大地上のどの王が私を侮辱するにふさわしいだろうか。死に囚われた心をもつ、この家名を汚す者のように。
2.67.3
एष ह्यस्य महाबाहुस्तेर्जोशश्च हरेर्ध्रुवम् ।
तमेव पुनरादातुं कुरुतेऽत्र मतिं हरिः ॥ २.६७.३ ॥
この者は確かに、あの大腕のハリの威光の一部である。ハリは再びこの者を取り戻そうと、ここで考えている。
2.67.4
येनैष कुरुशार्दूल शार्दूल इव चेदिराट् ।
गर्जत्यतीव दुर्बुद्धिः सर्वानस्मानचिन्तयन् ॥ २.६७.४ ॥
クルの虎よ、その力によってこのチェーディの王は虎のように猛り狂っている。この邪な心の者は、我らを誰一人顧みることなく。
2.67.5
ततो न ममृषे चैद्यस्तद्भीष्मवचनं तदा ।
उवाच चैन सङ्क्रुद्धः पुनर्भीष्ममथोत्तरम् ॥ २.६७.५ ॥
そこでチャイディヤ（シシュパーラ）はビーシュマの言葉に耐えられず、激しく怒って再びビーシュマに答えた。
2.67.6
द्विषतां नोऽस्तु भीष्मैष प्रभावः केशवस्य यः ।
यस्य संस्तववक्ता त्वं बन्दिवत्सततोत्थितः ॥ २.६७.६ ॥
ビーシュマよ、我らの敵にとっては、ケーシャヴァのこの威力があるがよい。お前はその賛美者であり、いつも吟唱詩人のように立ち上がっている。
2.67.7
संस्तवे चमनो भीष्म परेषां रमते यदि ।
तदा संस्तुहि राज्ञस्त्वमिमं हित्वा जनार्दनम् ॥ २.६७.७ ॥
ビーシュマよ、もし君の心が他者を讃えることに喜びを感じるなら、このジャナールダナを捨てて諸王を讃えよ。
2.67.8
दरदं स्तुहि बाह्लीकमिमं पार्थिवसत्तमम् ।
जायमानेन येनेयभवद्दारिता मही ॥ २.६७.८ ॥
ダラダとバーフリーカを讃えよ。この王の中の最上の者は、生まれた時に大地を裂いたのだ。
2.67.9
वङ्गाङ्गविषयाध्यक्षं सहस्राक्षसमं बले ।
स्तुहि कर्णमिमं भीष्म महाचापविकर्षणम् ॥ २.६७.९ ॥
ビーシュマよ、この者カルナを讃えよ。ヴァンガとアンガの地の主であり、力はインドラに等しく、大弓を引く者だ。
2.67.10
यस्येमे कुण्डले दिव्ये सहजे देवनिर्मिते ।
कवचं च महाबाहो बालार्कसदृशप्रभम् ॥ २.६७.१० ॥
これら神々が作った天与の神聖な耳飾りを持つ者、そして大腕の者よ、その鎧は昇りゆく太陽のように輝く。
2.67.11
वासवप्रतिमो येन जरासन्धोऽतिदुर्जयः ।
विजितो बाहुयुद्धेन देहभेदं च लम्भितः ॥ २.६७.११ ॥
インドラに等しく、極めて打ち破りがたいジャラーサンダを腕相撲で破り、その体を裂かせた者。
2.67.12
द्रोणं द्रौणिं च साधु त्वं पितापुत्रौ महारथौ ।
स्तुहि स्तुत्यावुभौ भीष्म सततं द्विजसत्तमौ ॥ २.६७.१२ ॥
ビーシュマよ、ドローナとドラウニ、この父子の大戦車兵を讃えよ。二人とも讃えられるべきで、再生族の中で最も優れた者たちだ。
2.67.13
ययोरन्यतरो भीष्म सङ्क्रुद्धः सचराचराम् ।
इमां वसुमतीं कुर्यान्निः शेषामिति मे मतिः ॥ २.६७.१३ ॥
ビーシュマよ、彼らのどちらかが怒れば、動くものも動かぬものもろともこの大地を完全に滅ぼすだろう、というのが私の考えだ。
2.67.14
द्रोणस्य हि समं युद्धे न पश्यामि नराधिपम् ।
नाश्वत्थाम्नः समं भीष्म न च तौ स्तोतुमिच्छसि ॥ २.६७.१४ ॥
ビーシュマよ、戦いにおいてドローナに並ぶ王は私には見当たらず、アシュヴァッターマンに並ぶ者もいない。それなのに、お前はあの二人を讃えようとしない。
2.67.15
पृथिव्यां सागरान्तायां यो वैप्रतिसमो भवेत् ।
दुर्योधनं त्वं राजेन्द्रमतिक्रम्य महाभुजम् ॥ २.६७.१५ ॥
海に囲まれたこの大地で、誰が彼に並べようか。王の王、大腕のドゥルヨーダナさえ飛び越えて、お前は誰を讃えるのか。
2.67.16
जयद्रथं च राजानं कृतास्त्रं दृढविक्रमम् ।
द्रुमं किम्पुरुषाचार्यं लोके प्रथितविक्रमम्।
अतिक्रम्य महावीर्यं किं प्रशंससि केशवम् ॥ २.६७.१६ ॥
武芸に秀で、堅固な勇猛を持つ王ジャヤドラタも、キンプルシャの師であり世に名高い勇者ドルマも飛び越えて、なぜお前は偉大な力のケーシャヴァを讃えるのか。
2.67.17
वृद्धं च भरताचार्यं तथा शारद्वतं कृपम् ।
अतिक्रम्य महावीर्यं किं प्रशंससि केशवम् ॥ २.६७.१७ ॥
老齢のクリパ、シャラドヴァットの子でバラタ族の師をも飛び越えて、なぜお前は偉大な力のケーシャヴァを讃えるのか。
2.67.18
धनुर्धराणां प्रवरं रुक्मिणं पुरुषोत्तमम् ।
अतिक्रम्य महावीर्यं किं प्रशंससि केशवम् ॥ २.६७.१८ ॥
弓使いの中で最も優れ、人の中の最上者であるルクミンも飛び越えて、なぜお前は偉大な力のケーシャヴァを讃えるのか。
2.67.19
भीष्मकं च महावीर्यं दन्तवक्त्रं च भूमिपम् ।
भगदत्तं यूपकेथु जयत्सेनं च मागधम् ॥ २.६७.१९ ॥
大力のビーシュマカ、大地の主ダンタヴァクトラ、バガダッタ、ユーパケートゥ、そしてマガダのジャヤトセーナ。
2.67.20
विराटद्रुपदौ चोभौ शकुनिं च बहद्बलम् ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ पाण्ड्यं श्वेतमथोत्तमम् ॥ २.६७.२० ॥
ヴィラータとドルパダの両者、大軍のシャクニ、アヴァンティのヴィンダとアヌヴィンダ、パーンディヤ、そして最上のシュヴェータ。
2.67.21
शङ्खं च सुमहाभागं वृषसेनं च मानिनम् ।
एकलव्यं च विक्रान्तं कालिङ्गं च महारथम् ॥ २.६७.२१ ॥
大いに福のあるシャンカ、誇り高いヴリシャセーナ、勇猛なエーカラヴィヤ、そしてカリンガの大戦車兵。
2.67.22
अतिक्रम्य महावीर्यं किं प्रशंसति केशवम् ।
शल्यादीनपि कस्मात्त्वं न स्तौषि वसुधाधिपान्।
स्तवाय यदि ते बुद्धिर्वर्तते भीष्म वसुधाधिपान्। ॥ २.६७.२२ ॥
大いなる力の者を飛び越えて、なぜケーシャヴァを讃えるのか。なぜシャリャなど大地の王たちを讃えないのか。ビーシュマよ、讃えることを思うなら、大地の王たちを讃えよ。
2.67.23
किं हि शक्यं मया कर्तुं यद्वृद्धानां त्वया नृप ।
पुरा कथयतां नूनं न श्रुतं धर्मवादिनाम् ॥ २.६७.२३ ॥
王よ、お前が言う長老たちのことを、どうして私が行えようか。昔、法を語る者たちが語ったことを、お前は確かに聞いていないのだ。
2.67.24
आत्मनिन्दात्मपूजा च परनिन्दा परस्तवः ।
अनाचरितमार्याणामिति ते भीष्म न श्रुतम् ॥ २.६७.२४ ॥
自己を責めること、自己を崇めること、他人を非難すること、他人を讃えること——これらは尊き人々が行わないものだ。ビーシュマよ、お前はこれを聞いていないのか。
2.67.25
यदस्तव्यमिमं शश्वन्मोहात्संस्तौषि भक्तितः ।
केशवं तच्च ते भीष्म न कश्चिदनुमन्यते ॥ २.६७.२५ ॥
ビーシュマよ、迷いと信心から、おまえはいつもこの男を褒めたたえる。ケーシャヴァは称賛に値せず、それを認める者は誰もいない。
2.67.26
कथं भोजस्य पुरुषे वत्सपाले दुरात्मनि ।
समावेशयसे सर्वं जगत्केवलकाम्यया ॥ २.६७.२६ ॥
ボージャの従者、子牛飼いで邪悪な心のその男に、ただ欲望から、どうして世界全体を置くのか？
2.67.27
अथ चैषा न ते बुद्धिः प्रकृतिं याति भारत ।
मयैव कथितं पूर्वं कुलिङ्गशकुनिर्यथा ॥ २.६७.२७ ॥
バーラタよ、もしおまえのこの知性が本来の状態に戻らないのなら、私は先に『クリンガの鳥』のことを語ったとおりだ。
2.67.28
कुलिङ्गशकुनिर्नाम पार्श्वे हिमवतः परे ।
भी तस्याः सदा वाचः श्रूयन्तेऽर्थविगर्हिताः ॥ २.६७.२८ ॥
ヒマーラヤの向こう側に、クリンガという名の鳥がいる。その言葉はいつも恐ろしく、意味において非難されるものとして聞こえる。
2.67.29
मा साहसमितीदं सा सततं वाशते किल ।
साहसं चात्मनातीव चरन्ती नावबुध्यते ॥ २.६७.२९ ॥
「無謀であってはならない」——これをいつも彼女は叫ぶ。しかし自ら無謀さのなかを過度に歩みながら、彼女はそれに気づかない。
2.67.30
सा हि मांसार्गलं भीष्म मुखात्सिंहस्य खादतः ।
दन्तान्तरविलग्नं यत्तदादत्तेऽल्पचेतना ॥ २.६७.३० ॥
ビーシュマよ、その思慮の浅い鳥は、獅子が食べている最中に、その口の歯の間に挟まった肉片を取っていく。
2.67.31
इच्छतः सा हि सिंहस्य भीष्म जीवत्यसंशयम् ।
तद्वत्त्वमप्यधर्मिष्ठ सदा वाचः प्रभाषसे ॥ २.६७.३१ ॥
ビーシュマよ、望む獅子のその望みは確かに生きている。同様に、不正の極みなる者よ、お前もいつも言葉を語っている。
2.67.32
इच्छतां भूमिपालानां भीष्म जीवस्यसंशयम् ।
लोकविद्विष्टकर्मा हि नान्योऽस्ति भवता समः ॥ २.६७.३२ ॥
ビーシュマよ、望む王たちの中でお前は確かに生きている。世間に忌まれる行いをするお前に並ぶ者は他にいない。
2.67.33
ततश्चेदिपतेः श्रुत्वा भीष्मः स कटुकं वचः ।
उवाचेदं वचो राजंश्चेदिराजस्य शृण्वतः ॥ २.६७.३३ ॥
そこでビーシュマは、チェーディの主の苛烈な言葉を聞き、王よ、チェーディ王が聞いている前でこの言葉を語った。
2.67.34
इच्छतां किल नामाहं जीवाम्येषां महीक्षिताम् ।
सोऽहं न गणयाम्येतांस्तृणेनापि नराधिपान् ॥ २.६७.३४ ॥
"望むこれらの王たちの中で、確かに私こそが生きている。その私は、これら人の主たちを一本の草ほどにも数えはしない。"
2.67.35
एवमुक्ते तु भीष्मेण ततः सञ्चुक्रुशुर्नृपाः ।
केचिज्जहृषिरे तत्र केचिद्भीष्मं जगर्हिरे ॥ २.६७.३५ ॥
ビーシュマがこう言うと、そこで一部の王たちは叫び声を上げた。ある者は喜び、ある者はビーシュマを非難した。
2.67.36
केचिदूचुर्महेष्वासाः श्रुत्वा भीष्मस्य यद्वचः ।
पापोऽवलिप्तो वृद्धश्च नायं भीष्मोऽर्हति क्षमाम् ॥ २.६७.३६ ॥
ビーシュマのその言葉を聞いて、ある大弓の射手たちは言った。「この罪深く傲慢で老いたビーシュマは、寛恕に値しない。」
2.67.37
हन्यतां दुर्मतिर्भीष्मः पशुवत्साध्वयं नृपाः ।
सर्वैः समेत्य संरब्धैर्दह्यतां वा कटाग्निना ॥ २.६७.३७ ॥
王たちよ、この愚かな心のビーシュマを獣のように殺せ。あるいは皆で集まり怒りに燃えて、葦の火で焼き尽くせ。
2.67.38
इति तेषां वचः श्रुत्वा ततः कुरुपितामहः ।
उवाच मतिमान्भीष्मस्तानेव वसुधाधिपान् ॥ २.६७.३८ ॥
彼らの言葉を聞いて、クル族の祖父である賢明なビーシュマは、その地の王たちに語った。
2.67.39
उक्तस्योक्तस्य नेहान्तमहं समुपलक्षये ।
यत्तु वक्ष्यामि तत्सर्वं शृणुध्वं वसुधाधिपाः ॥ २.६७.३९ ॥
語られたことに対して、ここで語り尽くせる終わりを私は見出せない。しかし、地の王たちよ、私が語ることをすべて聞け。
2.67.40
पशुवद्घातनं वा मे दहनं वा कटाग्निना ।
क्रियतां मूर्ध्नि वो न्यस्तं मयेदं सकलं पदम् ॥ २.६७.४० ॥
私を獣のように殺すか、葦の火で焼くがよい。私はこの身の全ての立場をあなたがたの頭上に置いた。
2.67.41
एष तिष्ठति गोविन्दः पूजितोऽस्माभिरच्युतः ।
यस्य वस्त्वरते बुद्धिर्मरणाय स माधवम् ॥ २.६७.४१ ॥
ここに立つのは、我らが崇めたゴーヴィンダ、アチュユタである。あなたがたの中で心が死を厭う者は、マーダヴァのもとへ行くがよい。
2.67.42
कृष्णमाह्वयतामद्य युद्धे चक्रगदाधरम् ।
यादवस्यैव देवस्य देहं विशतु पातितः ॥ २.६७.४२ ॥
今日、戦いで円盤と棍棒を持つクリシュナに挑め。倒れた者はヤーダヴァの神の身に入るがよい。