ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 2.72
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
2.72.1
ततः स कुरुराजस्य सर्वकर्मसमृद्धिमान् ।
यज्ञः प्रीतिकरो राजन्संबभौ विपुलोत्सवः ॥ २.७२.१ ॥
ਤਦ ਕੁਰੂਰਾਜ ਦਾ ਉਹ ਯੱਗ, ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦਾ ਹੋਇਆ, ਵੱਡੇ ਉਤਸਵ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਇਆ।
2.72.2
शान्तविघ्नः सुखारम्भः प्रभूतधनधान्यवान् ।
अन्नवान्बहुभक्ष्यश्च केशवेन सुरक्षितः ॥ २.७२.२ ॥
ਵਿਘਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਗਏ, ਸੁਖ ਨਾਲ ਆਰੰਭ ਹੋਇਆ, ਭਰਪੂਰ ਧਨ-ਧਾਨ ਤੇ ਅੰਨ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਭੋਜਨ ਵਾਲਾ ਇਹ ਯੱਗ ਕੇਸ਼ਵ ਦੁਆਰਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।
2.72.3
समापयामास च तं राजसूयं महाक्रतुम् ।
कोटिसहस्रं प्रददौ ब्राह्मणानां महात्मनाम् ॥ २.७२.३ ॥
ਉਸਨੇ ਉਹ ਰਾਜਸੂਯ ਮਹਾਯੱਗ ਸੰਪੂਰਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਕਰੋੜਾਂ ਦਾ ਦਾਨ ਦਿੱਤਾ।
2.72.4
न करिष्यति तं लोके कश्चिदन्यो महीपतिः ।
याजकाः सर्वकामैश्च सततं ततृपुर्धनैः ॥ २.७२.४ ॥
ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਹੋਰ ਰਾਜਾ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਯੱਗ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ; ਯਾਜਕ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਅਤੇ ਧਨ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਏ।
2.72.5
ततश्चावभृथस्नातः स राजा पाण्डुनन्दनः ।
व्यासं धौम्यं वसिष्ठं च नारदं च महामुनिम् ॥ २.७२.५ ॥
ਫਿਰ ਅਵਭ੍ਰਿਥ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਿਆਸ, ਧੌਮਿਆ, ਵਸ਼ਿਸ਼ਟ, ਨਾਰਦ ਅਤੇ ਮਹਾਮੁਨੀ ਦਾ (ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ)।
2.72.6
सुमन्तु जैमिनिं पैलं वैशम्पायनमेव च ।
याज्ञवल्क्यं च कपिलं कपालं कौशिकं तथा।
सर्वांश्च ऋत्विक्प्रवरान्पूजयामास सत्कृतान् ॥ २.७२.६ ॥
ਸੁਮੰਤੂ, ਜੈਮਿਨੀ, ਪੈਲ, ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ, ਯਾਜ੍ਞਵਲਕ੍ਯ, ਕਪਿਲ, ਕਪਾਲ ਅਤੇ ਕੌਸ਼ਿਕ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਉੱਤਮ ਰਿਤਵਿਜਾਂ ਦੀ ਉਸਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
2.72.7
युष्मत्प्रसादात्प्राप्तोऽयं राजसूयो महाक्रतुः ।
जनार्दनप्रसादाद्धि सम्पूर्णो मे मनोरथः ॥ २.७२.७ ॥
ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਇਹ ਰਾਜਸੂਯ ਮਹਾਯੱਗ ਸੰਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹੀ ਮੇਰੀ ਮਨੋਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
2.72.8
अथ यज्ञं समाप्यान्ते पूजयामास माधवम् ।
बलदेव च देवेशं भीष्माद्यांश्च कुरूद्वहान् ॥ २.७२.८ ॥
ਯੱਗ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਮਗਰੋਂ ਉਸਨੇ ਮਾਧਵ, ਦੇਵੇਸ਼ ਬਲਦੇਵ ਅਤੇ ਭੀਸ਼ਮ ਆਦਿ ਕੁਰੂਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ।
2.72.9
ततस्त्ववभृथस्नातं धर्मात्मानं युधिष्ठिरम् ।
समस्तं पार्थिवं क्षत्रमुपगम्येदमब्रवीत् ॥ २.७२.९ ॥
ਫਿਰ ਅਵਭ੍ਰਿਥ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਧਰਮਾਤਮਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਕੋਲ ਸਾਰੇ ਖੱਤਰੀ ਰਾਜੇ ਆ ਕੇ ਇਹ ਬੋਲੇ।
2.72.10
दिष्ट्या वर्धसि धर्मज्ञ साम्राज्यं प्राप्तवानसि ।
आजमीढाजमीढानां यशः संवर्धितं त्वया ॥ २.७२.१० ॥
ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ, ਹੇ ਧਰਮਜ੍ਞ, ਤੂੰ ਵਧ-ਫੁੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈਂ, ਸਾਮਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਅਜਮੀੜ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਤੂੰ ਅਜਮੀੜਾਂ ਦਾ ਯਸ਼ ਵਧਾਇਆ ਹੈ।
2.72.11
कर्मणैतेन राजेन्द्र धर्मश्च सुमहान्कृतः ।
आपृच्छामो नरव्याघ्र सर्वकामैः सूपूजिताः ॥ २.७२.११ ॥
ਇਸ ਕਰਮ ਨਾਲ, ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਮਹਾਨ ਧਰਮ ਸੰਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹੇ ਨਰਵਿਆਘਰ, ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਲੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰੇ ਗਏ ਅਸੀਂ ਵਿਦਾ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ।
2.72.12
स्वराष्ट्राणि गमिष्यामस्तदनुज्ञातुमर्हसि ।
श्रुत्वा तु वचनं राज्ञां धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ २.७२.१२ ॥
ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰਾਜਾਂ ਨੂੰ ਜਾਵਾਂਗੇ, ਇਸ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ। ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ...
2.72.13
यथार्हं पूज्य नृपतीन्भ्रातॄन्सर्वानुवाच ह ।
राजानः सर्व एवैते प्रीत्याऽस्मान्प्तमुपागताः ॥ २.७२.१३ ॥
ਯਥੋਚਿਤ ਆਦਰ ਦੇ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਰਾਜਿਆਂ ਅਤੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ — 'ਇਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਏ ਹਨ।'
2.72.14
प्रस्थिताः स्वानि राष्ट्राणि मामापृच्छय परन्तपाः ।
अनुव्रजत भद्रं वो विषयान्तं नृपोत्तमान् ॥ २.७२.१४ ॥
'ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਾਜਿਓ! ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਰਾਜਾਂ ਨੂੰ ਚਲੇ ਜਾਓ। ਤੁਹਾਡਾ ਭਲਾ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਰੇਸ਼ੋ, ਤੁਹਾਡੀ ਰਾਜ-ਸੀਮਾ ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਜਾਵਾਂਗੇ।'
2.72.15
भ्रातुर्वचनमाज्ञाय पाण्डवा धर्मचारिणः ।
यथार्हं नृपतीन्सर्वानेकैकं समनुव्रजन् ॥ २.७२.१५ ॥
ਭਰਾ ਦੇ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਧਰਮ ਦਾ ਆਚਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਾਂਡਵ ਯਥੋਚਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹਰ ਰਾਜੇ ਨਾਲ ਤੁਰ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
2.72.16
विरायटमन्वायात्तूर्णं धृष्टह्युम्नः प्रतापवान् ।
धनञ्जयो यज्ञसेनं महात्मानं महारथम् ॥ २.७२.१६ ॥
ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਝਟਪਟ ਵਿਰਾਟ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ; ਧਨੰਜਯ ਮਹਾਤਮਾ ਮਹਾਰਥੀ ਯਗ੍ਯਸੇਨ (ਦ੍ਰੁਪਦ) ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ।
2.72.17
भीष्मं च धृतराष्ट्रं च भीमसेनो महाबलः ।
द्रोणं तु ससुतं वीरं सहदेवो युधां पतिः ॥ २.७२.१७ ॥
ਮਹਾਬਲੀ ਭੀਮਸੇਨ ਭੀਸ਼ਮ ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ; ਯੋਧਿਆਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਸਹਦੇਵ ਪੁੱਤਰ ਸਹਿਤ ਵੀਰ ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ।
2.72.18
नकुलः सुबलं राजन्सहपुत्रं समन्वयात् ।
द्रौपदेयाः ससौभद्राः पार्वतीयान्महारथान् ॥ २.७२.१८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਨਕੁਲ ਪੁੱਤਰ ਸਹਿਤ ਸੁਬਲ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ; ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੌਭਦ੍ਰ ਸਹਿਤ ਪਹਾੜੀ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਏ।
2.72.19
अन्वगच्छंस्तथैवान्यान्क्षत्रियान्क्षत्रियर्षभाः ।
एवं सुपूजिताः सर्वे जग्मुर्विप्राः सहस्रशः ॥ २.७२.१९ ॥
ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਜੇ ਵੀ ਹੋਰ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰੇ ਗਏ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ।
2.72.20
गतेषु पार्थिवेन्द्रेषु सर्वेषु ब्राह्मणेषु च ।
युधिष्ठिरमुवाचेदं वासुदेवः प्रतापवान् ॥ २.७२.२० ॥
ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਹਾ।
2.72.21
आपृच्छे त्वां गमिष्यामि द्वारकां कुरुनन्दन ।
राजसूयं क्रतुश्रेष्ठं दिष्ट्या त्वं प्राप्तवानसि ॥ २.७२.२१ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਨੰਦਨ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਥੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਦਵਾਰਕਾ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਭਾਗ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਯੱਗ ਰਾਜਸੂਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।
2.72.22
तमुवाचैवमुक्तस्तु धर्मराजो जनार्दनम् ।
तव प्रसादाद्गोविन्द प्राप्तः क्रतुवरो मया ॥ २.७२.२२ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ਤੇ ਧਰਮਰਾਜ ਨੇ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਗੋਵਿੰਦ, ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਹ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਯੱਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
2.72.23
क्षत्रं समग्रमपि च त्वत्प्रसादाद्वशे स्थितम् ।
उपादाय बलिं मुख्यं मामेव समुपस्थितम् ॥ २.७२.२३ ॥
ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਕਸ਼ੱਤਰੀ ਵਰਗ ਮੇਰੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਕਰ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੀ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਏ ਹਨ।
2.72.24
कथं त्वद्गमनार्थं मे वाणी वितरतेऽनघ ॥ २.७२.२४ ॥
ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਤੁਹਾਡੇ ਜਾਣ ਲਈ ਮੇਰੀ ਬਾਣੀ ਕਿਵੇਂ ਸਹਿਮਤੀ ਦੇਵੇ?
2.72.25
न ह्यहं त्वामृते वीरं रतिं प्राप्नोमि कर्हचित् ।
अवश्यं चैव गन्तव्या भवता द्वारका पुरी ॥ २.७२.२५ ॥
ਵੀਰ, ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ; ਤੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਨਗਰੀ ਜਾਣਾ ਹੈ।
2.72.26
एवमुक्तः स धर्मात्मा युधिष्ठिरसहायवान् ।
अभिगम्याब्रवीत्प्रीतः पृथां पृथुयशा हरिः ॥ २.७२.२६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਧਰਮਾਤਮਾ ਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਸਹਾਇਕ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਯਸ਼ ਵਾਲੇ ਹਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਿਥਾ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਬੋਲੇ।
2.72.27
साम्राज्यं समनुप्राप्ताः पुत्रास्तेऽद्य पितृष्वसः ।
सिद्धार्था वसुमन्तश्च सा त्वं प्रीतिमवाप्नुहि ॥ २.७२.२७ ॥
ਭੂਆ, ਅੱਜ ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਸਾਮਰਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਧਨਵਾਨ ਹਨ; ਤੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ।
2.72.28
अनुज्ञातस्त्वया चाहं द्वारकां गन्तुमुत्सहे ।
सुभद्रां द्रौपदीं चैव सभाजयत केशवः ॥ २.७२.२८ ॥
ਤੇਰੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲਣ ਤੇ ਮੈਂ ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਜਾਣ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਹਾਂ; ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਤੇ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ।
2.72.29
निष्क्रम्यान्तः पुरात्तस्माद्युधिष्ठिरसहायवान् ।
स्नातश्च कृतजप्यश्च ब्राह्मणान्स्वस्ति वाच्य च ॥ २.७२.२९ ॥
ਉਸ ਅੰਤਹਪੁਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਜਪ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੋਂ ਸ੍ਵਸਤੀ ਵਚਨ ਕਹਾਏ।
2.72.30
ततो मेघवपुः प्रग्व्यं स्यन्दनं च सुकल्पितम् ।
योजयित्वा महाबाहुर्दारुकः समुपस्थितः ॥ २.७२.३० ॥
ਫਿਰ ਬੱਦਲ ਵਰਗੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਬਾਹੂ ਦਾਰੁਕ ਸ਼ਰੇਸ਼ਠ ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਜਾਇਆ ਰਥ ਜੋੜ ਕੇ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਇਆ।
2.72.31
उपस्थितं रथं दृष्ट्वा तार्क्ष्यप्रवरकेतनम् ।
प्रदक्षिणमुपावृत्य समारुह्य महामनाः ॥ २.७२.३१ ॥
ਤਿਆਰ ਖੜ੍ਹੇ ਉਸ ਰਥ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਧੁਜਾ ਗਰੁੜ ਦੀ ਸੀ, ਮਹਾਮਨਾ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਨੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸਿਓਂ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਕੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
2.72.32
प्रययौ पुण्डरीकाक्षस्ततो द्वारवतीं पुरीम् ॥ २.७२.३२ ॥
ਫਿਰ ਕਮਲਨੈਣ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਏ।
2.72.33
तं पद्भ्यामनुवव्राज धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
भ्रातृभिः सहितः श्रीमान्वासुदेवं महाबलम् ॥ २.७२.३३ ॥
ਧਰਮਰਾਜ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਭਰਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਪੈਦਲ ਹੀ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਤੁਰਿਆ।
2.72.34
ततो मुहूर्तं सङ्गृह्य स्यन्दनप्रवरं हरिः ।
अब्रवीत्पुण्डरीकाक्षः कुन्तीपुत्रं युधिष्ठिरम् ॥ २.७२.३४ ॥
ਫਿਰ ਇੱਕ ਪਲ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਥ ਰੋਕ ਕੇ ਕਮਲਨੈਣ ਹਰੀ ਨੇ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
2.72.35
अप्रमत्तः स्थितो नित्यं प्रजाः पाहि विशाम्पते ।
पर्जन्यमिव भूतानि महाद्रुममिव द्विजाः ॥ २.७२.३५ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ, ਸਦਾ ਚੌਕਸ ਰਹਿ ਕੇ ਪਰਜਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ; ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਅਤੇ ਪੰਛੀ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹਨ।
2.72.36
बान्धवास्त्वोपजीवन्तु सहस्राक्षमिवामराः ।
कृत्वा परस्परेणैव संवादं कृष्णपाण्डवौ ॥ २.७२.३६ ॥
ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਸਹਸ੍ਰਾਕਸ਼ ਇੰਦਰ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਬੰਧੂ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਣ; ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣ।
2.72.37
अन्योन्यं समनुज्ञाप्य जग्मतुः स्वगृहान्प्रति ।
गते द्वारवतीं कृष्णे सात्वतप्रवरे नृप ॥ २.७२.३७ ॥
ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਚਲੇ ਗਏ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸਾਤਵਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ।
2.72.38
महादुर्योधनो राजा शकुनिश्चापि सौबलः ।
सूतपुत्रश्च गधेयः सह दुःशासनादिभिः ॥ २.७२.३८ ॥
ਮਹਾਰਾਜ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਸੁਬਲ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਕੁਨੀ, ਸੂਤਪੁੱਤਰ (ਕਰਨ) ਅਤੇ ਗਾਂਧਾਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ ਆਦਿ ਨਾਲ।
2.72.39
सर्वकामगुणोपेतैरर्च्यमानास्तु भारत ।
तस्यां सभायां दिव्यायामवसंस्तत्र पाण्डवैः ॥ २.७२.३९ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਸਾਰੇ ਮਨਭਾਉਂਦੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਉਸ ਦਿਵ੍ਯ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਸਤਿਕਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।