ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 3.1
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.1.1
नारायणं नमस्कृत्य नरं चैव नरोत्तमम् ।
देवीं सरस्वतीं व्यासं ततो जयमुदीरयेत्
एवं द्यूतजिताः पार्थाः कोपिताश्च दुरात्मभिः ।
धार्तराष्ट्रैः सहामात्यैर्निकृत्या द्विजसत्तम ॥ ३.१.१ ॥
ನಾರಾಯಣನಿಗೆ, ನರನಿಗೆ, ನರೋತ್ತಮನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ದೇವಿ ಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಸರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ನಂತರ 'ಜಯ'ವನ್ನು ಪಠಿಸಬೇಕು. ಹೀಗೆ ಜೂಜಿನಲ್ಲಿ ಸೋತ ಪಾರ್ಥರು, ದುಷ್ಟಬುದ್ಧಿಯ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರಿಂದ ಮಂತ್ರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ವಂಚನೆಯಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡರು. ಓ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠರೇ!
3.1.2
श्राविताः परुषा वाचः सृजन्तीर्वैरमुत्तमम् ।
किमकुर्वत कौरव्या मम पूर्वपितामहाः ॥ ३.१.२ ॥
ಕಠೋರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿಸಲಾಗಿ, ಮಹಾ ವೈರವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಾ, ನನ್ನ ಪೂರ್ವಪಿತಾಮಹರಾದ ಕೌರವರು ಏನು ಮಾಡಿದರು?
3.1.3
कथं चैश्वर्यभूयिष्ठाः सहसा दुःखमेयुषः ।
वने विजह्रिरे पार्थाः शक्रप्रतिमतेजसः ॥ ३.१.३ ॥
ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿದವರಾಗಿದ್ದ, ಸಹಸಾ ದುಃಖವನ್ನು ಪಡೆದ, ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಸಮಾನ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಪಾರ್ಥರು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಸಂಚರಿಸಿದರು?
3.1.4
के चैतानन्ववर्तन्त प्राप्तान्व्यसनमुत्तमम् ।
किमाचाराः किमाहाराः क्वच वासो महात्मनाम् ॥ ३.१.४ ॥
ಈ ಮಹಾ ಆಪತ್ತನ್ನು ಹೊಂದಿದವರನ್ನು ಯಾರು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು? ಆ ಮಹಾತ್ಮರ ನಡತೆ ಹೇಗಿತ್ತು, ಆಹಾರವೇನು, ವಾಸಸ್ಥಳ ಎಲ್ಲಿ?
3.1.5
कथं द्वादश वर्षाणि वने तेषां महात्मनाम् ।
व्यतीयुर्ब्राह्मणश्रेष्ठ शूराणामनिवर्तिनाम् ॥ ३.१.५ ॥
ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಹಿಂದೆ ಸರಿಯದ ಆ ಮಹಾತ್ಮ ಶೂರರಿಗೆ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಹೇಗೆ ಕಳೆದವು?
3.1.6
कथं च राजपुत्री सा प्रवरा सर्वयोषिताम् ।
पतिव्रता महाभागा सततं प्रियवादिनी ॥ ३.१.६ ॥
ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠಳಾದ, ಪತಿವ್ರತೆಯಾದ, ಮಹಾ ಭಾಗ್ಯವತಿಯಾದ, ಸದಾ ಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ರಾಜಪುತ್ರಿ ಹೇಗಿದ್ದಳು?
3.1.7
वनवासमदुःखार्हा दारुणं प्रत्यपद्यत ।
एतदाचक्ष्व मे सर्वं विस्तरेण तपोधन ॥ ३.१.७ ॥
ದುಃಖಕ್ಕೆ ಅರ್ಹಳಲ್ಲದವಳು ಭೀಕರ ವನವಾಸವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದಳು. ತಪೋಧನನೇ, ಇದೆಲ್ಲವನ್ನು ನನಗೆ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹೇಳು.
3.1.8
श्रोतुमिच्छामि तत्सर्वं भूरिद्रविणतेजसाम् ।
कथ्यमानं त्वया विप्र परं कौतूहलं हि मे ॥ ३.१.८ ॥
ಅಪಾರ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಅವರೆಲ್ಲರ ಕುರಿತು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೇಳಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ವಿಪ್ರನೇ, ನೀನು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಕೇಳುವ ಕುತೂಹಲ ನನಗೆ ಬಹಳವಿದೆ.
3.1.9
एवं द्यूतजिताः पार्थाः कोयिताश्च दुरात्मभिः ।
धार्तराष्ट्रैः सहामात्यैर्निर्ययुर्गजसाह्वयात् ॥ ३.१.९ ॥
ಹೀಗೆ ಜೂಜಿನಲ್ಲಿ ಸೋತ ಪಾಂಡವರು, ದುರಾತ್ಮರಾದ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ, ಅಮಾತ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಗಜಸಾಹ್ವಯದಿಂದ ಹೊರಟರು.
3.1.10
वर्धमानपुरद्वारादभिनिष्क्रम्य ते तदा ।
उदङ्मुखाः शस्त्रभृतः प्रययुः सह कृष्णया ॥ ३.१.१० ॥
ವರ್ಧಮಾನಪುರದ ದ್ವಾರದಿಂದ ಹೊರಟು, ಅವರು ಆಗ ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖರಾಗಿ, ಶಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಕೃಷ್ಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟರು.
3.1.11
इन्द्रसेनादयश्चैतान्भृत्याः परिचतुर्दश ।
रथैरनुययुः शीघ्रैः स्त्रिय आदाय सर्वशः ॥ ३.१.११ ॥
ಇಂದ್ರಸೇನ ಮೊದಲಾದ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಸೇವಕರು ವೇಗದ ರಥಗಳಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು; ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನೂ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋದರು.
3.1.12
ततस्ते पुरुषव्याघ्रा रथानास्थाय भारत ।
ददृशुर्जाह्नवीतीरे प्रमाणाख्यं महावटम् ॥ ३.१.१२ ॥
ಆಗ ಆ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರರು ರಥಗಳನ್ನು ಏರಿ, ಭಾರತನೇ, ಗಂಗಾ ತೀರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣ ಎಂಬ ಮಹಾ ಆಲದ ಮರವನ್ನು ಕಂಡರು.
3.1.13
व्रजतस्तान्विदित्वा तु पौराः शोकाभिपीडिताः ।
गर्हयन्तोऽसकृद्भीष्मविदुरद्रोणगौतमान्।
ऊचुर्वै समयं कृत्वा समागम्य परस्परम् ॥ ३.१.१३ ॥
ಅವರು ಹೋಗುವುದನ್ನು ಕಂಡು ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾದ ಪುರಜನರು ಭೀಷ್ಮ, ವಿದುರ, ದ್ರೋಣ, ಗೌತಮರನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ನಿಂದಿಸುತ್ತಾ, ಪರಸ್ಪರ ಸೇರಿ ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಹೇಳಿದರು.
3.1.14
नेदमस्ति कुलं सर्वं न वयं नच नो गृहाः ।
यत्रदुर्योधनः पापः सौबलेयेन पालितः।
कर्णदुःशासनाद्यैश्च राज्यमेतच्चिकीर्षति ॥ ३.१.१४ ॥
ಈ ಕುಲವೆಲ್ಲವೂ ಇಲ್ಲ, ನಾವೂ ಇಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಮನೆಗಳೂ ಇಲ್ಲ — ಸೌಬಲೇಯನಿಂದ (ಶಕುನಿ) ಪಾಲಿತನಾದ ಪಾಪಿ ದುರ್ಯೋಧನನು ಕರ್ಣ, ದುಃಶಾಸನ ಮೊದಲಾದವರ ನೆರವಿನಿಂದ ಈ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
3.1.15
न तत्कुलं न चाचारो न धर्मोऽर्थः कुतः सुखम् ।
यत्र पापसहायोऽयं पापो राज्यं चिकीर्षति ॥ ३.१.१५ ॥
ಆ ಕುಲವೂ ಇಲ್ಲ, ಆಚಾರವೂ ಇಲ್ಲ, ಧರ್ಮವೂ ಅರ್ಥವೂ ಇಲ್ಲ; ಪಾಪಸಹಾಯಕರೊಂದಿಗೆ ಈ ಪಾಪಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಬಯಸುವಲ್ಲಿ ಸುಖ ಎಲ್ಲಿಂದ?
3.1.16
दुर्योधनो गुरुद्वेषी त्यक्तधर्मः प्रियानृतः ।
अर्तलुब्धोऽभिमानी च नीचः प्रकृतिनिर्घृणः ॥ ३.१.१६ ॥
ದುರ್ಯೋಧನನು ಹಿರಿಯರನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವನು, ಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದವನು, ಸುಳ್ಳನ್ನು ಪ್ರಿಯವೆಂದು ಭಾವಿಸುವವನು, ಧನಲೋಭಿ, ಅಹಂಕಾರಿ, ನೀಚ ಮತ್ತು ಸ್ವಭಾವತಃ ನಿರ್ದಯನು.
3.1.17
नेयमस्ति मही कृत्स्ना यत्र दुर्योधनो नृपः ।
साधु गच्छामहे सर्वे यत्र गच्छन्ति पाण्डवाः ॥ ३.१.१७ ॥
ದುರ್ಯೋಧನ ರಾಜನಾಗಿರುವ ಸ್ಥಳ ಈ ಇಡೀ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಪಾಂಡವರು ಹೋಗುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಿ ಹೋಗೋಣ.
3.1.18
सानुक्रोशा महात्मानो विजितेन्द्रियशत्रवः ।
हीमन्तः कीर्तिमन्तश्च धर्माचारपरायणाः ॥ ३.१.१८ ॥
ಕರುಣೆಯುಳ್ಳವರು, ಮಹಾತ್ಮರು, ಇಂದ್ರಿಯ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದವರು, ಲಜ್ಜಾಶೀಲರು, ಕೀರ್ತಿವಂತರು, ಧರ್ಮಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರು.
3.1.19
एवमुक्त्वाऽनुजग्मुस्ते पाण्डवांस्तान्समेत्य च ।
ऊचुः प्राञ्जलयः सर्वे तान्कुन्तीमाद्रिनन्दनान् ॥ ३.१.१९ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಅವರು ಪಾಂಡವರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಹೋಗಿ, ಅವರನ್ನು ಸೇರಿ, ಎಲ್ಲರೂ ಕೈಮುಗಿದು ಕುಂತಿಯ ಆ ಆದ್ರಿನಂದನರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು.
3.1.20
क्वगमिष्यथ भद्रंवस्त्यक्त्वाऽस्मान्दुःखभागिनः ।
वयमप्यनुयास्यामो यत्र यूयं गमिष्यथ ॥ ३.१.२० ॥
ನೀವು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವಿರಿ? ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ! ದುಃಖವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಟ್ಟು; ನೀವು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುವಿರೋ ಅಲ್ಲಿಗೆ ನಾವೂ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತೇವೆ.
3.1.21
अधर्मेण जिताञ्श्रुत्वा युष्मांस्त्यक्तघृणैः परैः ।
उद्विग्नाः स्मो भृशं सर्वे नास्मान्हातुमिहार्हथ ॥ ३.१.२१ ॥
ಅಧರ್ಮದಿಂದ ನೀವು ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರಿ ಎಂದು, ಕರುಣೆಯಿಲ್ಲದ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಕೇಳಿ, ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಬಹಳ ಕಳವಳಗೊಂಡಿದ್ದೇವೆ; ಇಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಡುವುದು ನಿಮಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ.
3.1.22
भक्तानुरक्तान्सुहृदः सदा प्रियहिते रतान् ।
कुराजाघिष्ठिते राज्ये न विनश्येम सर्वशः ॥ ३.१.२२ ॥
ಭಕ್ತರೂ ಅನುರಕ್ತರೂ, ಸದಾ ಪ್ರಿಯ-ಹಿತದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ ಹಿತೈಷಿಗಳಾದ ನಾವು, ಕೆಟ್ಟ ರಾಜನಿಂದ ಆಳಲ್ಪಡುವ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾಗಬಾರದು.
3.1.23
श्रूयतां चाभिधास्यामो गुणदोषान्नरर्षभाः ।
शुभाशुभाधिवासेन संसर्गः कुरुते यथा ॥ ३.१.२३ ॥
ಓ ನರಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಕೇಳಿರಿ; ಗುಣದೋಷಗಳನ್ನು ನಾವು ವಿವರಿಸುತ್ತೇವೆ—ಶುಭಾಶುಭಗಳ ವಾಸದಿಂದ ಸಂಸರ್ಗ ಹೇಗೆ ಫಲಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು.
3.1.24
वस्त्रमापस्तिलान्भूमिं गन्धो वासयते यथा ।
पुष्पाणामधिवासेन तथा संसर्गजा गुणाः ॥ ३.१.२४ ॥
ಹೂವುಗಳ ವಾಸದಿಂದ ಬಟ್ಟೆ, ನೀರು, ಎಳ್ಳು, ಭೂಮಿ ಸುಗಂಧಗೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಸಂಸರ್ಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಗುಣಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ.
3.1.25
मोहजालस्य योनिर्हि मूढैरेव समागमः ।
अहन्यहनि धर्मस्य योनिः साधुसमागमः ॥ ३.१.२५ ॥
ಮೋಹಜಾಲದ ಮೂಲವು ಮೂಢರ ಸಂಗವೇ; ಧರ್ಮದ ಮೂಲವು ಪ್ರತಿದಿನ ಸಾಧುಗಳ ಸಂಗವೇ.
3.1.26
तस्मात्प्राज्ञैश्च वृद्धैश्च सुस्वभावैस्तपस्विभिः ।
सद्भिश्च सह संसर्गः कार्यः शमपरायणैः ॥ ३.१.२६ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಶಮಪರಾಯಣರು ಪ್ರಾಜ್ಞರು, ವೃದ್ಧರು, ಸುಸ್ವಭಾವದ ತಪಸ್ವಿಗಳು ಮತ್ತು ಸತ್ಪುರುಷರೊಂದಿಗೆ ಸಂಗ ಮಾಡಬೇಕು.
3.1.27
येषां त्रीण्यवदातानि विद्या योनिश्च कर्म च ।
ते सेव्यास्तैः समास्याहि शास्त्रेभ्योपि गरीयसी ॥ ३.१.२७ ॥
ವಿದ್ಯೆ, ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಕರ್ಮ ಎಂಬ ಮೂರು ಶುದ್ಧತೆಗಳಿರುವವರನ್ನೇ ಸೇವಿಸಬೇಕು; ಅವರ ಸಹವಾಸ ಮಾಡು, ಅದು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ.
3.1.28
निरारम्भा ह्यपि वयं पुण्यशीलेषु साधुषु ।
पुण्यमेवाप्नुयामेह पापं पापोपसेवनात् ॥ ३.१.२८ ॥
ನಾವು ಕರ್ಮ ಮಾಡದಿದ್ದರೂ, ಪುಣ್ಯಶೀಲರಾದ ಸಾಧುಗಳ ನಡುವೆ ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಪುಣ್ಯವನ್ನೇ ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ; ಪಾಪಿಗಳ ಸೇವೆಯಿಂದ ಪಾಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ.
3.1.29
असतां दर्शनात्स्पर्शात्संजल्पाच्च सहासवात् ।
धर्माचाराः प्रहीयन्ते सिद्ध्यन्ति च न मानवाः ॥ ३.१.२९ ॥
ದುಷ್ಟರನ್ನು ನೋಡುವುದರಿಂದ, ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದರಿಂದ, ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮದ್ಯ ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯರ ಧರ್ಮಾಚಾರಗಳು ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತವೆ; ಅವರು ಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
3.1.30
बुद्धिश्च हीयते पुंसां नीचैः सह समागमात् ।
मध्यमैर्मध्यतां याति श्रेष्ठैः श्रेष्ठत्वमाप्नुयुः ॥ ३.१.३० ॥
ನೀಚರೊಂದಿಗಿನ ಸಂಗದಿಂದ ಮನುಷ್ಯರ ಬುದ್ಧಿ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತದೆ; ಮಧ್ಯಮರಿಂದ ಮಧ್ಯಮತೆಯನ್ನೂ, ಶ್ರೇಷ್ಠರಿಂದ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
3.1.31
अनीचैर्नाप्यविषयैर्नाधर्मिष्ठैर्विशेषतः ।
ये गुणाः कीर्तिता लोके धर्मकामार्थसंभवाः।
लोकाचारेषु संभूता वेदोक्ताः शिष्टसंमताः ॥ ३.१.३१ ॥
ನೀಚರೊಂದಿಗೆ, ವಿಷಯಾಸಕ್ತರೊಂದಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಧರ್ಮಿಷ್ಠರೊಂದಿಗೆ ಸೇರದಿರುವುದರಿಂದ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹೊಗಳಲ್ಪಟ್ಟ ಗುಣಗಳು, ಧರ್ಮ-ಕಾಮ-ಅರ್ಥಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟುವವು, ಲೋಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವಿಸಿದವು, ವೇದೋಕ್ತವಾದವು, ಶಿಷ್ಟರು ಒಪ್ಪಿದವು.
3.1.32
ते युष्मासु समस्ताश्च व्यस्ताश्चैवेह सद्गुणाः ।
इच्छामो गुणवन्मध्ये वस्तुं श्रेयोभिकाङ्क्षिणः ॥ ३.१.३२ ॥
ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರವಾಗಿಯೂ ಬೇರೆಬೇರೆಯಾಗಿಯೂ ಇರುವ ಆ ಸದ್ಗುಣಗಳು ಇರುವವರ ನಡುವೆ, ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಬಯಸುವ ನಾವು ವಾಸಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇವೆ.
3.1.33
धन्या वयं यदस्माकं स्नेहकारुण्ययन्त्रिताः ।
असतोऽपि गुणानाहुर्ब्राह्मणप्रमुखाः प्रजाः ॥ ३.१.३३ ॥
ಸ್ನೇಹ, ಕರುಣೆಯಿಂದ ಬಂಧಿತರಾದ ನಾವು ಧನ್ಯರು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮುಂದಾಳಾಗಿರುವ ಪ್ರಜೆಗಳು ಅಸತ್ಯರಲ್ಲೂ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
3.1.34
तदहं भ्रातृसहितः सर्वान्विज्ञापयामि वः ।
नान्यथा तद्धि कर्तव्यमस्मत्स्नेहानुकम्पया ॥ ३.१.३४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಸಹೋದರರೊಂದಿಗೆ ನಿಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿಸುತ್ತೇನೆ; ನಮ್ಮ ಸ್ನೇಹದ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಹೀಗೆಯೇ ಮಾಡಬೇಕು, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಲ್ಲ.
3.1.35
भीष्मः पितामहो राजा विदुरो जननी च मे ।
सुहृज्जनश्च प्रायो मे नगरे नागसाह्वये ॥ ३.१.३५ ॥
ಪಿತಾಮಹ ಭೀಷ್ಮ, ರಾಜ, ವಿದುರ, ನನ್ನ ತಾಯಿ, ಮತ್ತು ನಾಗಸಾಹ್ವಯ ನಗರದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಹಿತೈಷಿಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನವರು.
3.1.36
ते त्वस्मद्धितकामार्थं पालनीयाः प्रयत्नतः ।
युष्माभिः सहिताः सर्वे शोकसंतापविह्वलाः ॥ ३.१.३६ ॥
ಅವರು ನಮ್ಮ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸುವವರು; ನೀವೆಲ್ಲರೂ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು; ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಶೋಕ ಸಂತಾಪದಿಂದ ವಿಹ್ವಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
3.1.37
निवर्ततागता दूरं ममागमनकाङ्क्षिणः ।
स्वजने न्यासभूते मे कार्या स्नेहान्विता मतिः ॥ ३.१.३७ ॥
ನನ್ನ ಆಗಮನವನ್ನು ಬಯಸಿ ನೀವು ದೂರದಿಂದ ಬಂದಿದ್ದೀರಿ; ಈಗ ಹಿಂತಿರುಗಿ. ನನಗೆ ಠೇವಣಿಯಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ವಜನರ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಸ್ನೇಹದಿಂದ ಕೂಡಿರಬೇಕು.
3.1.38
एतद्धि मम कार्याणां परमं हृदि संस्थितम् ।
कृता तेन तु तुष्टिर्मे सत्कारश्च भविष्यति ॥ ३.१.३८ ॥
ನನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದೇ ಅತ್ಯುನ್ನತವಾದದ್ದು; ಇದು ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಅದರಿಂದ ನನಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಗೌರವ ಲಭಿಸುವುದು.
3.1.39
तथानुमन्त्रितास्तेन धर्मराजेन ताः प्रजाः ।
चक्रुरार्तस्वरं घोरं हा राजन्निति दुःखिताः ॥ ३.१.३९ ॥
ಧರ್ಮರಾಜನು ಹೀಗೆ ಬೀಳ್ಕೊಟ್ಟಾಗ ಆ ಪ್ರಜೆಗಳು ದುಃಖಿತರಾಗಿ ಭಯಂಕರ ಆರ್ತಸ್ವರದಲ್ಲಿ 'ಹಾ ರಾಜನ್!' ಎಂದು ಅಳತೊಡಗಿದರು.
3.1.40
गुणान्पार्थस्य संस्मृत्य दुःखार्ताः परमातुराः ।
अकामाः संन्यवर्तन्त समागम्याथ पाण्डवान् ॥ ३.१.४० ॥
ಅರ್ಜುನನ ಗುಣಗಳನ್ನು ನೆನೆದು ದುಃಖದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ, ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಾಕುಲರಾಗಿ, ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಪಾಂಡವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು.
3.1.41
निवृत्तेषु तुं पौरेषु रथानास्थाय पाण्डवाः ।
आजग्मुर्जाह्नवीतीरे प्रमाणाख्यं महावटम् ॥ ३.१.४१ ॥
ಪೌರರು ಹಿಂತಿರುಗಿದ ನಂತರ, ಪಾಂಡವರು ರಥಗಳನ್ನೇರಿ ಗಂಗಾ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ 'ಪ್ರಮಾಣ' ಎಂಬ ಮಹಾವಟವೃಕ್ಷದ ಬಳಿ ಬಂದರು.
3.1.42
ते तं दिषसशेषेण वटं गत्वा तु पाण्डवाः ।
ऊषुस्तां रजनीं वीराः संस्पृश्य सलिलं शुचि ॥ ३.१.४२ ॥
ಆ ವೀರ ಪಾಂಡವರು ಹಗಲಿನ ಉಳಿದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆ ವಟವೃಕ್ಷದ ಬಳಿ ತಲುಪಿ, ಶುದ್ಧ ಜಲವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿ ಆ ರಾತ್ರಿ ಅಲ್ಲೇ ವಾಸಿಸಿದರು.
3.1.43
उदकेनैव तां रात्रिमृषुस्ते दुःखकर्शिताः ।
अनुजग्मुश्च तत्रैतान्स्नेहात्केचिद्द्विजातयः ॥ ३.१.४३ ॥
ದುಃಖದಿಂದ ಕೃಶರಾದ ಅವರು ಆ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ನೀರನ್ನೇ ಕುಡಿದು ಕಳೆದರು; ಅಲ್ಲಿ ಸ್ನೇಹದಿಂದ ಕೆಲವು ದ್ವಿಜರು ಇವರನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು.
3.1.44
साग्रयोऽनग्नयश्चैव सशिष्यगणबान्धवाः ।
स तैः परिवृतो राजा शुशुभे ब्रह्मवादिभिः ॥ ३.१.४४ ॥
ಮುಖ್ಯರಾದ, ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರಿಗಳಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೂ ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯರು, ಗುಂಪುಗಳು, ಬಂಧುಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರು; ಆ ಬ್ರಹ್ಮವಾದಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ರಾಜನು ಶೋಭಿಸಿದನು.
3.1.45
तेषां प्रादुष्कृताग्नीनां मुहूर्ते रम्यदारुणे ।
ब्रह्मघोषपुरस्कारः संजल्पः समजायत ॥ ३.१.४५ ॥
ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿದ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಲ್ಲಿ, ಆ ರಮ್ಯವೂ ಭಯಂಕರವೂ ಆದ ಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ, ಬ್ರಹ್ಮಘೋಷವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಸಂಭಾಷಣೆಯ ಧ್ವನಿ ಎದ್ದಿತು.
3.1.46
राजानं तु कुरुश्रेष्ठं ते हंसमधुरस्वराः ।
आश्वासयन्तो विप्राग्र्याः क्षयां सर्वां व्यनोदयत् ॥ ३.१.४६ ॥
ಹಂಸದಂತೆ ಮಧುರ ಸ್ವರದ ಆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಜನಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳುತ್ತ ಇಡೀ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕಳೆದರು.
3.1.47
राजा तु भ्रातृभिः सार्धं तथा सर्वैः सुहृद्गणैः ।
अशेत तां निशांराजन्दुःखशोकसमाहितः ॥ ३.१.४७ ॥
ರಾಜನು ತಮ್ಮಂದಿರೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಹಿತೈಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ, ದುಃಖ-ಶೋಕದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ ಆ ರಾತ್ರಿ ಮಲಗಿದನು, ಓ ರಾಜನೇ.