મહાભારત · અધ્યાય 3.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.113.1
इहागतो जटिलो ब्रह्मचारी ।
न वै ह्रस्वो नातिदीर्घो मनस्वी।
सुवर्णवर्णः कमलायताक्षः ।
सुतः सुराणामवि शोभमानः ॥ ३.११३.१ ॥
અહીં જટાધારી બ્રહ્મચારી આવ્યા છે. તે ન ઠીંગણા છે, ન અતિ ઊંચા; મનસ્વી; સુવર્ણવર્ણ, કમળ જેવી વિશાળ આંખોવાળા, દેવોના પુત્ર જેવા શોભે છે.
3.113.2
समृद्धरूपः सवितेव दीप्तः ।
सुश्लक्ष्णवाक्कृष्णतारश्चकोरात्।
नीलाः प्रसन्नाश्च जटाः सुगन्धा ।
हिरण्यरज्जुग्रथिताः सुदीर्घाः ॥ ३.११३.२ ॥
સમૃદ્ધ રૂપવાળો, સવિતા જેવો તેજસ્વી; મધુર વાણી, ચકોર જેવી કાળી કીકીઓ; ભૂરી, સ્વચ્છ, સુગંધી જટાઓ સોનાની દોરીઓથી બાંધેલી અતિ લાંબી છે.
3.113.3
आधारभूतः पुनरस्य कण्ठे ।
विभ्राजते विद्युदिवान्तरिक्षे।
द्वौ चास् पिण्डावधरेण कण्ठा-
दजातरोमौ सुमनोहरौ च ॥ ३.११३.३ ॥
તેના કંઠની નીચે ફરી એક આધારરૂપ ભાગ આકાશમાં વીજળી જેમ ચમકે છે; કંઠની નીચે તેને બે પિંડ છે, રોમ વગરના અને અતિ મનોહર.
3.113.4
विलग्नमध्यश्च स नाभिदेशे ।
कटिश्च तस्यातिकृतप्रमाणा।
तथाऽस् चीरान्तरतः प्रभाति ।
हिरण्मयी मेखला मे यथेयम् ॥ ३.११३.४ ॥
તેનો મધ્યભાગ પાતળો છે, નાભિ પ્રદેશે તે ચોંટેલો છે; તેની કમર પણ અતિ પ્રમાણસરની છે. તેમ જ તેના વસ્ત્રની અંદરથી સોનાની મેખલા ચમકે છે, મારી આ મેખલા જેવી.
3.113.5
अन्यच्च तस्याद्भुतदर्शनीयं ।
विकूजितं पादयोः संप्रभाति।
पाण्योश्च तद्वत्स्वनवन्निबद्धौ ।
कलापकावक्षमाला यथेयम् ॥ ३.११३.५ ॥
તેના પગમાં અદ્ભુત, જોવા યોગ્ય ઝણકાર ચમકે છે; તેમ જ હાથમાં અવાજ કરતા બે ગુચ્છ બાંધેલા છે, આ અક્ષમાળા જેવા.
3.113.6
विचेष्टमानस्य च तस्य तानि ।
कूजन्ति हंसाः सरसीव मत्ताः।
चीराणि तस्याद्भुतदर्शनानि ।
नेमानि तद्वन्मम रूपवन्ति ॥ ३.११३.६ ॥
તે હલનચલન કરે ત્યારે તેનાં વસ્ત્રો સરોવરમાં મદમસ્ત હંસો જેવાં કૂજે છે; તેનાં વસ્ત્રો અદ્ભુત દેખાય છે, મારાં આવાં સુંદર નથી.
3.113.7
वक्रं च तस्याद्भुतदर्सनीयं ।
प्रव्याहृतं ह्लादयतीव चेतः।
पिंस्कोकिलस्येव च तस्य वाणि ।
तां शृण्वतो मे व्यथितोऽन्तरात्मा ॥ ३.११३.७ ॥
તેનું મુખ અદ્ભુત અને જોવા લાયક છે; તેના બોલ નર કોયલના અવાજની જેમ મનને આનંદ આપે છે. તેની એ વાણી સાંભળતાં મારો અંતરાત્મા વ્યથિત થાય છે.
3.113.8
यथा वनं माधवमासिमध्ये ।
समीरीतं श्वसनेनेव भाति।
तथा स भात्युत्तमपुण्यगन्धी ।
निषेव्यमाणः पवनेन तात ॥ ३.११३.८ ॥
વૈશાખ માસમાં પવનથી હલાવાયેલું વન વચ્ચે જેમ શોભે છે, તેમ તે ઉત્તમ પુણ્યગંધવાળો શોભે છે; હે તાત, પવનથી સેવાયેલો તે શોભે છે.
3.113.9
सुसंवताश्चापि जटा विभक्ता ।
द्वैधीकृता भातिललाटदेशे।
कर्णौ च चित्रैरिव चक्रवाकैः ।
समावृतौ तस्य सुरूपवद्भिः ॥ ३.११३.९ ॥
તેની જટાઓ સારી રીતે બાંધેલી અને વહેંચેલી છે; કપાળ પર બે ભાગમાં વહેંચાઈને શોભે છે; તેના કાન સુંદર રૂપવાળા ચિત્રિત ચક્રવાકો જેવા ઢંકાયેલા છે.
3.113.10
तथा फलं वृत्तमथो विचित्रं ।
समाहतं पाणिना दक्षिणेन।
तद्भूमिमासाद्य पुनःपुनश्च ।
समुत्पतत्यद्भुतरूपमुच्चैः ॥ ३.११३.१० ॥
એવી જ રીતે તે ગોળ અને વિચિત્ર ફળ જમણા હાથથી અથડાવાતાં, ભૂમિ પર પહોંચી વારંવાર અદ્ભુત રૂપે ઊંચે ઊછળે છે.
3.113.11
तच्चाभिहत्वा परिवर्ततेऽसौ ।
वातेरितो वृक्ष इवावघूर्णम्।
तं प्रेक्षतः पुत्रमिवामराणां ।
प्रीतिः परा तात रतिश्च जाता ॥ ३.११३.११ ॥
તેને પ્રહાર કરીને તે પવનથી હલાવેલા વૃક્ષની જેમ ફરતો ચક્કર ખાય છે. દેવોના પુત્ર જેવા તેને જોતાં, હે તાત, મને પરમ પ્રીતિ અને આનંદ થયો.
3.113.12
स मे समाश्लिष्य पुनः शरीरं ।
जटासु गृह्याभ्यवनाम्य वक्रम्।
वक्रेण वक्रं प्रणिधाय शब्दं ।
चकार तन्मेऽजनयत्प्रहर्षम् ॥ ३.११३.१२ ॥
તેણે ફરી મારા શરીરને ગાઢ આલિંગન આપ્યું, મારી જટાઓ પકડીને મુખ નમાવ્યું; મુખ સાથે મુખ જોડીને શબ્દ કર્યો, તેનાથી મારામાં હર્ષ ઉત્પન્ન થયો.
3.113.13
न चापि पाद्यं बहुमन्यतेऽसौ ।
फलानि चेमानि मया हृतानि।
एवंव्रतोस्मीति च मामवोच-
त्फलानि चान्यानि नवान्यदान्मे ॥ ३.११३.१३ ॥
તે પાદ્ય (પગ ધોવાનું જળ)ને પણ માન આપતો નથી; આ ફળો મારા દ્વારા લેવાયેલા છે. 'હું આવા વ્રતવાળો છું' એમ કહીને તેણે મારી સાથે વાત કરી, અને મને બીજા નવા ફળ પણ આપ્યા.
3.113.14
मयोपयुक्तानि फलानि यानि ।
नेमानि तुल्यानि रसेन तेषाम्।
न चापि तेषां त्वगियं यथैषां ।
साराणि नैषामिव सन्ति तेषाम् ॥ ३.११३.१४ ॥
મેં ખાધેલા ફળોના રસની સરખામણીએ આ ફળો સમાન નથી. તેમની છાલ પણ આમના જેવી નથી; આમનો સાર પણ તેમના સાર જેવો નથી.
3.113.15
तोयानि चैवातिरसानि मह्यं ।
प्रादात्म वै पातुमुदाररूपः।
पीत्वैव यान्यभ्यधिकः प्रहर्षो ।
ममाभवद्भूश्चलितेव चासीत् ॥ ३.११३.१५ ॥
તે ઉદારરૂપે મને પીવા માટે અત્યંત રસભર્યું જળ પણ આપ્યું. તે પીને મારામાં અધિક હર્ષ થયો, અને પૃથ્વી જાણે ધ્રૂજી ઊઠી.
3.113.16
इमानि चित्राणि च गन्धवन्ति ।
माल्यानि तस्योद्ग्रथितानि पट्टैः।
यानि प्रकीर्येह गतः स्वमेव ।
स आश्रमं तपसा द्योतमानः ॥ ३.११३.१६ ॥
આ વિચિત્ર અને સુગંધિત માળાઓ છે, વસ્ત્રોથી ગૂંથેલી. અહીં વેરીને તપથી દીપતો તે પોતાના આશ્રમે ગયો.
3.113.17
गतेन तेनास्मिकृतो विचेता ।
गात्रं च मे संपरिदह्यतीव।
इच्छामि तस्यान्तिकमाशु गन्तुं ।
तं चेह नित्यं परिवर्तमानम् ॥ ३.११३.१७ ॥
તે ગયો એટલે હું વ્યાકુળ થયો છું; મારું શરીર જાણે ચારેય બાજુ બળતું હોય એવું લાગે છે. અહીં સદા ફરતા તેની સમીપ જલદી જવા ઇચ્છું છું.
3.113.18
गच्छामि तस्यान्तिकमेव तात ।
का नाम सा ब्रह्मचर्या च तस्य।
इच्छाम्यहं चरितुं तेन सार्धं ।
यथा तपः स चरत्यार्यधर्मा ॥ ३.११३.१८ ॥
હે તાત, હું તેની સમીપ જ જઈશ. તેનું તે બ્રહ્મચર્ય કેવું છે? આર્યધર્મી તે જેમ તપ કરે છે તેમ હું તેની સાથે તપ કરવા ઇચ્છું છું.
3.113.19
चर्तुं तथेच्छा हृदये ममास्ति ।
दुनोति चित्तं यदि तं न पश्ये ॥ ३.११३.१९ ॥
એ રીતે તપ કરવાની ઇચ્છા મારા હૃદયમાં છે. જો હું તેને ન જોઉં તો મારું મન દુઃખી થાય છે.