ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 3.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.113.1
इहागतो जटिलो ब्रह्मचारी ।
न वै ह्रस्वो नातिदीर्घो मनस्वी।
सुवर्णवर्णः कमलायताक्षः ।
सुतः सुराणामवि शोभमानः ॥ ३.११३.१ ॥
ਇੱਥੇ ਜਟਾਧਾਰੀ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਆਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਨਾ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਹੈ ਨਾ ਬਹੁਤ ਲੰਮਾ; ਮਨਸਵੀ; ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਰੰਗ ਵਾਲਾ, ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਦਾ ਹੈ।
3.113.2
समृद्धरूपः सवितेव दीप्तः ।
सुश्लक्ष्णवाक्कृष्णतारश्चकोरात्।
नीलाः प्रसन्नाश्च जटाः सुगन्धा ।
हिरण्यरज्जुग्रथिताः सुदीर्घाः ॥ ३.११३.२ ॥
ਭਰਪੂਰ ਰੂਪ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਦਮਕਦਾ; ਮਿੱਠੀ ਬੋਲੀ, ਚਕੋਰ ਵਰਗੀਆਂ ਕਾਲੀਆਂ ਪੁਤਲੀਆਂ; ਨੀਲੀਆਂ, ਸਾਫ਼, ਸੁਗੰਧਤ ਜਟਾਂ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਡੋਰੀਆਂ ਨਾਲ ਬੱਧੀਆਂ ਬਹੁਤ ਲੰਮੀਆਂ ਹਨ।
3.113.3
आधारभूतः पुनरस्य कण्ठे ।
विभ्राजते विद्युदिवान्तरिक्षे।
द्वौ चास् पिण्डावधरेण कण्ठा-
दजातरोमौ सुमनोहरौ च ॥ ३.११३.३ ॥
ਉਸਦੇ ਗਲ਼ੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਫਿਰ ਇੱਕ ਆਧਾਰ ਵਰਗਾ ਹਿੱਸਾ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਗਲ਼ੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਉਸਦੇ ਦੋ ਪਿੰਡ ਹਨ, ਬਿਨਾਂ ਰੋਮ ਦੇ, ਬਹੁਤ ਮਨਮੋਹਕ।
3.113.4
विलग्नमध्यश्च स नाभिदेशे ।
कटिश्च तस्यातिकृतप्रमाणा।
तथाऽस् चीरान्तरतः प्रभाति ।
हिरण्मयी मेखला मे यथेयम् ॥ ३.११३.४ ॥
ਉਸਦਾ ਵਿਚਲਾ ਹਿੱਸਾ ਪਤਲਾ ਹੈ, ਨਾਭੀ ਦੇ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਉਹ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਉਸਦੀ ਕਮਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸੁਚੱਜੀ ਮਾਪ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸਦੇ ਕੱਪੜੇ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਮੇਖਲਾ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਇਸ ਮੇਖਲਾ ਵਾਂਗ।
3.113.5
अन्यच्च तस्याद्भुतदर्शनीयं ।
विकूजितं पादयोः संप्रभाति।
पाण्योश्च तद्वत्स्वनवन्निबद्धौ ।
कलापकावक्षमाला यथेयम् ॥ ३.११३.५ ॥
ਉਸਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਦਭੁਤ, ਵੇਖਣ-ਯੋਗ ਝਣਕਾਰ ਦਮਕਦੀ ਹੈ; ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਦੋ ਗੁੱਛੇ ਬੱਧੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਇਸ ਅਕਸ਼ਮਾਲਾ ਵਾਂਗ।
3.113.6
विचेष्टमानस्य च तस्य तानि ।
कूजन्ति हंसाः सरसीव मत्ताः।
चीराणि तस्याद्भुतदर्शनानि ।
नेमानि तद्वन्मम रूपवन्ति ॥ ३.११३.६ ॥
ਉਹ ਹਿਲਦਾ-ਡੁੱਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਹੰਸਾਂ ਵਾਂਗ ਕੂਕਦੇ ਹਨ; ਉਸ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਮੇਰੇ ਏਦਾਂ ਸੁੰਦਰ ਨਹੀਂ।
3.113.7
वक्रं च तस्याद्भुतदर्सनीयं ।
प्रव्याहृतं ह्लादयतीव चेतः।
पिंस्कोकिलस्येव च तस्य वाणि ।
तां शृण्वतो मे व्यथितोऽन्तरात्मा ॥ ३.११३.७ ॥
ਉਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਵੇਖਣ ਯੋਗ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਬੋਲ ਨਰ ਕੋਇਲ ਵਾਂਗ ਮਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਉਹ ਬੋਲੀ ਸੁਣਦਿਆਂ ਮੇਰੀ ਅੰਦਰਲੀ ਆਤਮਾ ਦੁਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
3.113.8
यथा वनं माधवमासिमध्ये ।
समीरीतं श्वसनेनेव भाति।
तथा स भात्युत्तमपुण्यगन्धी ।
निषेव्यमाणः पवनेन तात ॥ ३.११३.८ ॥
ਵੈਸਾਖ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਨਾਲ ਹਿਲਾਇਆ ਹੋਇਆ ਜੰਗਲ ਜਿਵੇਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ੋਭਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਉਹ ਉੱਤਮ ਪੁੰਨ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਵਾਲਾ ਸ਼ੋਭਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਸੇਵਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਸ਼ੋਭਦਾ ਹੈ।
3.113.9
सुसंवताश्चापि जटा विभक्ता ।
द्वैधीकृता भातिललाटदेशे।
कर्णौ च चित्रैरिव चक्रवाकैः ।
समावृतौ तस्य सुरूपवद्भिः ॥ ३.११३.९ ॥
ਉਸ ਦੀਆਂ ਜਟਾਵਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਨ੍ਹੀਆਂ ਤੇ ਵੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ; ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਦੋ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸ਼ੋਭਦੀਆਂ ਹਨ; ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਚਿਤਰੇ ਹੋਏ ਚੱਕਰਵਾਕਾਂ ਵਾਂਗ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।
3.113.10
तथा फलं वृत्तमथो विचित्रं ।
समाहतं पाणिना दक्षिणेन।
तद्भूमिमासाद्य पुनःपुनश्च ।
समुत्पतत्यद्भुतरूपमुच्चैः ॥ ३.११३.१० ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਗੋਲ ਤੇ ਅਜੀਬ ਫਲ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ ਉਛਲਦਾ ਹੈ।
3.113.11
तच्चाभिहत्वा परिवर्ततेऽसौ ।
वातेरितो वृक्ष इवावघूर्णम्।
तं प्रेक्षतः पुत्रमिवामराणां ।
प्रीतिः परा तात रतिश्च जाता ॥ ३.११३.११ ॥
ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਉਹ ਹਵਾ ਨਾਲ ਹਿਲਾਏ ਰੁੱਖ ਵਾਂਗ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਹੇ ਤਾਤ, ਮੈਨੂੰ ਪਰਮ ਪ੍ਰੀਤੀ ਅਤੇ ਅਨੰਦ ਹੋਇਆ।
3.113.12
स मे समाश्लिष्य पुनः शरीरं ।
जटासु गृह्याभ्यवनाम्य वक्रम्।
वक्रेण वक्रं प्रणिधाय शब्दं ।
चकार तन्मेऽजनयत्प्रहर्षम् ॥ ३.११३.१२ ॥
ਉਸਨੇ ਫਿਰ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਕੱਸ ਕੇ ਗਲੇ ਲਾਇਆ, ਮੇਰੀਆਂ ਜਟਾਂ ਫੜ ਕੇ ਮੁੱਖ ਝੁਕਾਇਆ; ਮੁੱਖ ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਲਾ ਕੇ ਆਵਾਜ਼ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਹਰਖ ਜਾਗਿਆ।
3.113.13
न चापि पाद्यं बहुमन्यतेऽसौ ।
फलानि चेमानि मया हृतानि।
एवंव्रतोस्मीति च मामवोच-
त्फलानि चान्यानि नवान्यदान्मे ॥ ३.११३.१३ ॥
ਉਹ ਪਾਦ੍ਯ (ਪੈਰ ਧੋਣ ਵਾਲਾ ਜਲ) ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ; ਇਹ ਫਲ ਮੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ ਹਨ। 'ਮੈਂ ਅਜਿਹੇ ਵਰਤ ਵਾਲਾ ਹਾਂ' ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਬੋਲਿਆ, ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਨਵੇਂ ਫਲ ਵੀ ਦਿੱਤੇ।
3.113.14
मयोपयुक्तानि फलानि यानि ।
नेमानि तुल्यानि रसेन तेषाम्।
न चापि तेषां त्वगियं यथैषां ।
साराणि नैषामिव सन्ति तेषाम् ॥ ३.११३.१४ ॥
ਮੈਂ ਖਾਧੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਰਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਫਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਛਿਲਕਾ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ।
3.113.15
तोयानि चैवातिरसानि मह्यं ।
प्रादात्म वै पातुमुदाररूपः।
पीत्वैव यान्यभ्यधिकः प्रहर्षो ।
ममाभवद्भूश्चलितेव चासीत् ॥ ३.११३.१५ ॥
ਉਸ ਉਦਾਰਰੂਪ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੀਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸੁਆਦਲਾ ਜਲ ਵੀ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਪੀ ਕੇ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਵਧੇਰੇ ਹਰਖ ਜਾਗਿਆ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵੀ ਜਿਵੇਂ ਹਿੱਲ ਗਈ।
3.113.16
इमानि चित्राणि च गन्धवन्ति ।
माल्यानि तस्योद्ग्रथितानि पट्टैः।
यानि प्रकीर्येह गतः स्वमेव ।
स आश्रमं तपसा द्योतमानः ॥ ३.११३.१६ ॥
ਇਹ ਵਿਚਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧਿਤ ਮਾਲਾਵਾਂ ਹਨ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਨਾਲ ਪਰੋਈਆਂ ਹੋਈਆਂ। ਇੱਥੇ ਖਿਲਾਰ ਕੇ ਤਪ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਚਲਾ ਗਿਆ।
3.113.17
गतेन तेनास्मिकृतो विचेता ।
गात्रं च मे संपरिदह्यतीव।
इच्छामि तस्यान्तिकमाशु गन्तुं ।
तं चेह नित्यं परिवर्तमानम् ॥ ३.११३.१७ ॥
ਉਹ ਚਲੇ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ; ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਜਿਵੇਂ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਸੜ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਜੋ ਇੱਥੇ ਸਦਾ ਵਿਚਰਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮੈਂ ਜਲਦੀ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
3.113.18
गच्छामि तस्यान्तिकमेव तात ।
का नाम सा ब्रह्मचर्या च तस्य।
इच्छाम्यहं चरितुं तेन सार्धं ।
यथा तपः स चरत्यार्यधर्मा ॥ ३.११३.१८ ॥
ਹੇ ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਉਸ ਦਾ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਚਰਜ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ? ਆਰਿਆਧਰਮੀ ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਤਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਪ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
3.113.19
चर्तुं तथेच्छा हृदये ममास्ति ।
दुनोति चित्तं यदि तं न पश्ये ॥ ३.११३.१९ ॥
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਪ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਜੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖਾਂ ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਮਨ ਦੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।