മഹാഭാരതം · അധ്യായം 3.195

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

പദാർഥങ്ങളോടെ വായിക്കുക

3.195.1

भूय एव ब्राह्मणमहाभाग्यं वक्तुमर्हसीत्यब्रवीत्पाण्डवेयो मार्कण्डेयम् ॥ ३.१९५.१ ॥

പാണ്ഡവപുത്രൻ (യുധിഷ്ഠിരൻ) മാർക്കണ്ഡേയനോട് പറഞ്ഞു: "ബ്രാഹ്മണരുടെ മഹാഭാഗ്യത്തെക്കുറിച്ച് നിങ്ങൾ വീണ്ടും പറയാൻ അർഹനാണ്."

3.195.2

अथाचष्ट मार्कण्डेयः ॥ ३.१९५.२ ॥

അപ്പോൾ മാർക്കണ്ഡേയൻ (കഥ) പറഞ്ഞു.

3.195.3

अयोध्यायामिक्ष्वाकुकुलोत्पन्नः पार्थिवः परिक्षिन्नाम मृगयामगमत् ॥ ३.१९५.३ ॥

അയോധ്യയിൽ ഇക്ഷ്വാകുകുലത്തിൽ ജനിച്ച പരീക്ഷിത് എന്ന രാജാവ് വേട്ടയ്ക്ക് പോയി.

3.195.4

तमेकाश्वेन मृगमनुसरन्तं मृगो दूरमपाहरत् ॥ ३.१९५.४ ॥

ഒറ്റക്കുതിരയിൽ മാനിനെ പിന്തുടർന്ന അദ്ദേഹത്തെ ആ മാൻ ദൂരേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.

3.195.5

अथाध्वनि जातश्रमः क्षुत्तृष्णाभिभूतश्च कस्मिंश्चिदुद्देशे नीलं वनषण्डमपश्यत् ।
तच्च विवेश ॥ ३.१९५.५ ॥

അപ്പോൾ വഴിയിൽ ക്ഷീണിതനായി, വിശപ്പും ദാഹവും കൊണ്ട് വലഞ്ഞ് എവിടെയോ ഒരു നീലനിറമുള്ള വനക്കൂട്ടം കണ്ട് അതിൽ പ്രവേശിച്ചു.

3.195.6

ततस्तस्य वनषण्डस्य मध्येऽतीव रमणीयं सरो दृष्ट्वा साश्व एव व्यगाहत ॥ ३.१९५.६ ॥

ആ വനക്കൂട്ടത്തിന്റെ നടുവിൽ അതിമനോഹരമായ ഒരു തടാകം കണ്ട് കുതിരയോടൊപ്പം അതിൽ ഇറങ്ങി.

3.195.7

अथाश्वस्तः स बिसमृणालमश्वस्याग्रे निक्षिप्य पुष्करिणीतीरे समाविशत् ॥ ३.१९५.७ ॥

പിന്നീട് വിശ്രമം ലഭിച്ച അവൻ, കുതിരയുടെ മുന്നിൽ താമരത്തണ്ടും താമരനാരുകളും വെച്ചിട്ട്, കുളക്കരയിൽ ഇരുന്നു.

3.195.8

ततः शयानो मधुरं गीतशब्दमशृणोत् ॥ ३.१९५.८ ॥

പിന്നെ കിടന്നുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ അവൻ മധുരമായ ഗാനശബ്ദം കേട്ടു.

3.195.9

स श्रुत्वाचिन्तयत् ।
नेह मनुष्यगतिं पश्यामि
कस्य खल्वयं गीतशब्द इति ॥ ३.१९५.९ ॥

അതു കേട്ട് അവൻ ചിന്തിച്ചു: "ഇവിടെ മനുഷ്യസഞ്ചാരം കാണുന്നില്ലല്ലോ; ഈ ഗാനശബ്ദം ആരുടേതാണ്?"

3.195.10

अथापश्यत्कन्यां परमरूपदर्शनीयां पुष्पाण्यवचिन्वतीं गायन्तीं च ॥ ३.१९५.१० ॥

അപ്പോൾ അവൻ അത്യന്തം സുന്ദരിയും കാണാൻ മനോഹരിയുമായ ഒരു കന്യകയെ കണ്ടു; അവൾ പൂക്കൾ ശേഖരിച്ചുകൊണ്ട് പാടുകയായിരുന്നു.

3.195.11

अथ सा राज्ञः समीपे पर्यक्रामत् ॥ ३.१९५.११ ॥

പിന്നെ അവൾ രാജാവിന്റെ അടുത്ത് ചുറ്റി നടന്നു.

3.195.12

तामब्रवीद्राजा ।
कस्यासि सुभगे त्वमिति ॥ ३.१९५.१२ ॥

രാജാവ് അവളോട് പറഞ്ഞു: "ഹേ സുഭഗേ, നീ ആരുടെയാണ്?"

3.195.13

सा प्रत्युवाच ।
कन्यास्मीति ॥ ३.१९५.१३ ॥

അവൾ മറുപടി പറഞ്ഞു: "ഞാൻ കന്യകയാണ്."

3.195.14

तां राजोवाच ।
अर्थी त्वयाहमिति ॥ ३.१९५.१४ ॥

രാജാവ് അവളോട് പറഞ്ഞു: "ഞാൻ നിന്നെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു."

3.195.15

अथोवाच कन्या ।
समयेनाहं शक्या त्वया लब्धुम्
नान्यथेति ॥ ३.१९५.१५ ॥

അപ്പോൾ കന്യക പറഞ്ഞു: "ഒരു വ്യവസ്ഥയിൽ മാത്രമേ നിനക്ക് എന്നെ നേടാൻ കഴിയൂ, അല്ലാതെ വഴിയില്ല."

3.195.16

तां राजा समयमपृच्छत् ॥ ३.१९५.१६ ॥

രാജാവ് അവളോട് ആ വ്യവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു.

3.195.17

ततः कन्येदमुवाच ।
उदकं मे न दर्शयितव्यमिति ॥ ३.१९५.१७ ॥

അപ്പോൾ കന്യക പറഞ്ഞു: "എനിക്ക് വെള്ളം കാണിക്കരുത്."

3.195.18

स राजा बाढमित्युक्त्वा तां समागम्य तया सहास्ते ॥ ३.१९५.१८ ॥

ആ രാജാവ് "ശരി" എന്ന് പറഞ്ഞ് അവളോടൊപ്പം ചേർന്ന് വസിച്ചു.

3.195.19

तत्रैवासीने राजनि सेनान्वगच्छत् ।
पदेनानुपदं दृष्ट्वा राजानं परिवार्यातिष्ठत् ॥ ३.१९५.१९ ॥

രാജാവ് അവിടെത്തന്നെ ഇരിക്കുമ്പോൾ സേന കാലടിക്കുകാലടി പിന്തുടർന്നു; രാജാവിനെ കണ്ട് അദ്ദേഹത്തെ വളഞ്ഞു നിന്നു.

3.195.20

पर्याश्वस्तश्च राजा तयैव सह शिबिकया प्रायादविघाटितया ।
स्वनगरमनुप्राप्य रहसि तया सह रमन्नास्ते
नान्यत्किञ्चनापश्यत् ॥ ३.१९५.२० ॥

ആശ്വാസം ലഭിച്ച രാജാവ് അവളോടൊപ്പം അടഞ്ഞ പല്ലക്കിൽ സ്വന്തം നഗരത്തിലേക്കു പോയി; നഗരത്തിലെത്തി ഏകാന്തതയിൽ അവളോടൊപ്പം രമിച്ചുകഴിഞ്ഞു; മറ്റൊന്നും അവൻ കണ്ടില്ല.

3.195.21

अथ प्रधानामात्यस्तस्याभ्याशचराः स्त्रियोऽपृच्छत् ।
किमत्र प्रयोजनं वर्तत इति ॥ ३.१९५.२१ ॥

അപ്പോൾ പ്രധാന അമാത്യൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സമീപത്തുള്ള സ്ത്രീകളോട്, "ഇവിടെ എന്താണ് ഉദ്ദേശ്യം?" എന്നു ചോദിച്ചു.

3.195.22

अथाब्रुवंस्ताः स्त्रियः ।
अपूर्वमिव पश्याम उदकं नात्र नीयतेति ॥ ३.१९५.२२ ॥

അപ്പോൾ ആ സ്ത്രീകൾ പറഞ്ഞു, "മുമ്പ് കാണാത്തതുപോലെയാണ് ഞങ്ങൾ കാണുന്നത് — ഇവിടെ വെള്ളം കൊണ്ടുവരുന്നില്ല."

3.195.23

अथामात्योऽनुदकं वनं कारयित्वोदारवृक्षं बहुमूलपुष्पफलं रहस्युपगम्य राजानमब्रवीत् ।
वनमिदमुदारमनुदकम्
साध्वत्र रम्यतामिति ॥ ३.१९५.२३ ॥

അപ്പോൾ അമാത്യൻ വെള്ളമില്ലാത്ത ഒരു കാട് ഒരുക്കി, ഉത്തമവൃക്ഷങ്ങളും വേരും പൂവും ഫലവും ധാരാളമുള്ള അതിലേക്ക് ഏകാന്തത്തിൽ ചെന്ന് രാജാവിനോട്, "ഈ കാട് ഉത്തമം; പക്ഷേ വെള്ളമില്ല; ഇവിടെ നന്നായി രമിച്ചാലും" എന്നു പറഞ്ഞു.

3.195.24

स तस्य वचनात्तयैव सह देव्या तद्वनं प्राविशत् ।
स कदाचित्तस्मिन्वने रम्ये तयैव सह व्यवहरत्
अथ क्षुत्तृष्णार्दितः श्रान्तोऽतिमात्रमतिमुक्तागारमपश्यत् ॥ ३.१९५.२४ ॥

അവന്റെ വാക്കനുസരിച്ച് അവൻ രാജ്ഞിയോടൊപ്പം ആ കാട്ടിൽ പ്രവേശിച്ചു. ഒരിക്കൽ ആ രമ്യമായ കാട്ടിൽ അവളോടൊപ്പം വിഹരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു; പിന്നെ വിശപ്പും ദാഹവും കൊണ്ടു പീഡിതനായി ക്ഷീണിതനായ അവൻ തുറന്നുകിടക്കുന്ന ഒരു വീടു കണ്ടു.

3.195.25

तत्प्रविश्य राजा सह प्रियया सुधातलसुकृतां विमलसलिलपूर्णां वापीमपश्यत् ॥ ३.१९५.२५ ॥

അപ്പോൾ രാജാവ് പ്രിയപത്നിയോടൊപ്പം അകത്തുകടന്ന്, നന്നായി നിർമ്മിച്ച കല്ലുതളമുള്ളതും തെളിഞ്ഞ ജലം നിറഞ്ഞതുമായ ഒരു പടിക്കിണർ കണ്ടു.

3.195.26

दृष्ट्वैव च तां तस्या एव तीरे सहैव तया देव्या व्यतिष्ठत् ॥ ३.१९५.२६ ॥

അത് കണ്ടിട്ട് അവൻ ആ ദേവിയോടൊപ്പം അതിന്റെ തീരത്തുതന്നെ നിന്നു.

3.195.27

अथ तां देवीं स राजाब्रवीत् ।
साध्ववतर वापीसलिलमिति ॥ ३.१९५.२७ ॥

അപ്പോൾ രാജാവ് ആ ദേവിയോട്, "നല്ലത്, ഈ പടിക്കിണറ്റിലെ വെള്ളത്തിലേക്ക് ഇറങ്ങുക" എന്നു പറഞ്ഞു.

3.195.28

सा तद्वचः श्रुत्वावतीर्य वापीं न्यमज्जत् ।
न पुनरुदमज्जत् ॥ ३.१९५.२८ ॥

അവൾ അവന്റെ വാക്ക് കേട്ട് പടിക്കിണറ്റിലിറങ്ങി മുങ്ങി; പിന്നെ പൊങ്ങിയില്ല.

3.195.29

तां मृगयमाणो राजा नापश्यत् ॥ ३.१९५.२९ ॥

അവളെ അന്വേഷിച്ച രാജാവ് അവളെ കണ്ടില്ല.

3.195.30

वापीमपि निःस्राव्य मण्डूकं श्वभ्रमुखे दृष्ट्वा क्रुद्ध आज्ञापयामास ।
सर्वमण्डूकवधः क्रियतामिति
यो मयार्थी स मृतकैर्मण्डूकैरुपायनैर्मामुपतिष्ठेदिति ॥ ३.१९५.३० ॥

പടിക്കിണർ വറ്റിച്ച്, മാളത്തിന്റെ വായിൽ ഒരു തവളയെ കണ്ട് കോപിച്ച് അവൻ കല്പിച്ചു: "എല്ലാ തവളകളെയും വധിക്കുക; എന്നോട് എന്തെങ്കിലും ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ചത്ത തവളകളെ കാഴ്ചവെച്ച് എന്റെ അടുത്ത് വരട്ടെ."

3.195.31

अथ मण्डूकवधे घोरे क्रियमाणे दिक्षु सर्वासु मण्डूकान्भयमाविशत् ।
ते भीता मण्डूकराज्ञे यथावृत्तं न्यवेदयन् ॥ ३.१९५.३१ ॥

അപ്പോൾ ആ ഭയങ്കരമായ തവളവധം നടക്കുമ്പോൾ എല്ലാ ദിക്കുകളിലും തവളകൾക്ക് ഭയം വ്യാപിച്ചു. ഭയന്ന അവ നടന്നതെല്ലാം തവളരാജാവിനോട് അറിയിച്ചു.

3.195.32

ततो मण्डूकराट्तापसवेषधारी राजानमभ्यगच्छत् ॥ ३.१९५.३२ ॥

അപ്പോൾ തവളരാജാവ് തപസ്വിയുടെ വേഷം ധരിച്ച് ആ രാജാവിന്റെ അടുത്തേക്ക് വന്നു.

3.195.33

उपेत्य चैनमुवाच ।
मा राजन्क्रोधवशं गमः
प्रसादं कुरु ।
नार्हसि मण्डूकानामनपराधिनां वधं कर्तुमिति ॥ ३.१९५.३३ ॥

അവനെ സമീപിച്ച് അവൻ പറഞ്ഞു: "രാജാവേ, ക്രോധത്തിന് വശനാകരുത്; കൃപ കാണിക്കുക. കുറ്റമില്ലാത്ത തവളകളെ കൊല്ലുന്നത് നിനക്ക് യോഗ്യമല്ല."

3.195.34

श्लोकौ चात्र भवतः ।
मा मण्डूकाञ्जिघांस त्वं कोपं सन्धारयाच्युत ।
प्रक्षीयते धनोद्रेको जनानामविजानताम् ॥ ३.१९५.३४ ॥

ഇവിടെ രണ്ട് ശ്ലോകങ്ങളുമുണ്ട്: "അച്യുതാ, തവളകളെ കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിക്കരുത്; നിന്റെ കോപം അടക്കുക. അറിയാത്ത ജനങ്ങളുടെ ധനാധിക്യം നശിക്കും."

3.195.35

प्रतिजानीहि नैतांस्त्वं प्राप्य क्रोधं विमोक्ष्यसे ।
अलं कृत्वा तवाधर्मं मण्डूकैः किं हतैर्हि ते ॥ ३.१९५.३५ ॥

"ഇവയെ കൊല്ലില്ലെന്ന് പ്രതിജ്ഞ ചെയ്യുക; കോപത്തിനടിപ്പെട്ട് പിന്നീട് അത് ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടിവരും. നിന്റെ അധർമം മതി; കൊല്ലപ്പെട്ട തവളകൾകൊണ്ട് നിനക്കെന്ത് പ്രയോജനം?"

3.195.36

तमेवंवादिनमिष्टजनशोकपरीतात्मा राजा प्रोवाच ।
न हि क्षम्यते तन्मया
हनिष्याम्येतान् ।
एतैर्दुरात्मभिः प्रिया मे भक्षिता
सर्वथैव मे वध्या मण्डूकाः ।
नार्हसि विद्वन्मामुपरोद्धुमिति ॥ ३.१९५.३६ ॥

അങ്ങനെ സംസാരിച്ചവനോട്, പ്രിയജനങ്ങളുടെ ശോകത്താൽ മനസ്സ് നിറഞ്ഞ രാജാവ് പറഞ്ഞു: "ഇത് എന്നാൽ ക്ഷമിക്കപ്പെടില്ല. ഞാൻ ഇവരെ കൊല്ലും. ഈ ദുരാത്മാക്കൾ എന്റെ പ്രിയയെ ഭക്ഷിച്ചുകളഞ്ഞു; ഈ തവളകൾ എല്ലാ വിധത്തിലും എന്നാൽ വധിക്കപ്പെടേണ്ടവയാണ്. വിദ്വാനേ, എന്നെ തടയാൻ ശ്രമിക്കരുതേ."

3.195.37

स तद्वाक्यमुपलभ्य व्यथितेन्द्रियमनाः प्रोवाच ।
प्रसीद राजन्
अहमायुर्नाम मण्डूकराजः ।
मम सा दुहिता सुशोभना नाम
तस्या दौःशील्यमेतत् ।
बहवो हि राजानस्तया विप्रलब्धपूर्वा इति ॥ ३.१९५.३७ ॥

ആ വാക്ക് കേട്ട്, ഇന്ദ്രിയങ്ങളും മനസ്സും കലങ്ങിയവനായി അവൻ പറഞ്ഞു: "രാജാവേ, കനിയണമേ! ഞാൻ ആയു എന്ന പേരുള്ള തവളരാജാവാണ്. സുശോഭന എന്ന പേരുള്ളവൾ എന്റെ മകളാണ്. ഇത് അവളുടെ ദുർനടപ്പാണ്; അവൾ മുമ്പും പല രാജാക്കന്മാരെ വഞ്ചിച്ചിട്ടുണ്ട്."

3.195.38

तमब्रवीद्राजा ।
तयास्म्यर्थी
सा मे दीयतामिति ॥ ३.१९५.३८ ॥

രാജാവ് അവനോട് പറഞ്ഞു: "ഞാൻ അവളെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. അവളെ എനിക്ക് നൽകട്ടെ."

3.195.39

अथैनां राज्ञे पितादात् ।
अब्रवीच्चैनाम्
एनं राजानं शुश्रूषस्वेति ॥ ३.१९५.३९ ॥

അപ്പോൾ പിതാവ് അവളെ രാജാവിന് നൽകി; അവളോട് പറഞ്ഞു: "ഈ രാജാവിനെ ശുശ്രൂഷിക്കുക."

3.195.40

स उवाच दुहितरम् ।
यस्मात्त्वया राजानो विप्रलब्धास्तस्मादब्रह्मण्यानि तवापत्यानि भविष्यन्त्यनृतकत्वात्तवेति ॥ ३.१९५.४० ॥

അവൻ തന്റെ മകളോട് പറഞ്ഞു: "നീ രാജാക്കന്മാരെ വഞ്ചിച്ചതുകൊണ്ട്, നിന്റെ സന്തതികൾ ബ്രാഹ്മണരെ ബഹുമാനിക്കാത്തവരാകും; നീ അസത്യം ചെയ്യുന്നവളാകയാൽ."

3.195.41

स च राजा तामुपलभ्य तस्यां सुरतगुणनिबद्धहृदयो लोकत्रयैश्वर्यमिवोपलभ्य हर्षबाष्पकलया वाचा प्रणिपत्याभिपूज्य मण्डूकराजानमब्रवीत् ।
अनुगृहीतोऽस्मीति ॥ ३.१९५.४१ ॥

ആ രാജാവ് അവളെ പ്രാപിച്ച്, രതിസുഖഗുണങ്ങളാൽ ബന്ധിതമായ ഹൃദയത്തോടെ, മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെ ഐശ്വര്യം നേടിയതുപോലെ, ആനന്ദാശ്രുക്കളാൽ ഇടറിയ വാക്കോടെ നമസ്കരിച്ച് ആദരിച്ച് മണ്ഡൂകരാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: "ഞാൻ അനുഗൃഹീതനായി."

3.195.42

स च मण्डूकराजो जामातरमनुज्ञाप्य यथागतमगच्छत् ॥ ३.१९५.४२ ॥

ആ മണ്ഡൂകരാജാവ് മരുമകനോട് യാത്ര പറഞ്ഞ്, വന്ന വഴിയേ മടങ്ങിപ്പോയി.

3.195.43

अथ कस्यचित्कालस्य तस्यां कुमारास्त्रयस्तस्य राज्ञः सम्बभूवुः शलो दलो बलश्चेति ।
ततस्तेषां ज्येष्ठं शलं समये पिता राज्येऽभिषिच्य तपसि धृतात्मा वनं जगाम ॥ ३.१९५.४३ ॥

പിന്നീട് കുറച്ചുകാലം കഴിഞ്ഞ് അവളിൽ ആ രാജാവിന് മൂന്ന് പുത്രന്മാർ ജനിച്ചു — ശലൻ, ദലൻ, ബലൻ. പിന്നീട് യഥാകാലം പിതാവ് മൂത്തവനായ ശലനെ രാജ്യാഭിഷേകം ചെയ്ത് തപസ്സിൽ ഉറച്ച മനസ്സോടെ വനത്തിലേക്ക് പോയി.

3.195.44

अथ कदाचिच्छलो मृगयामचरत् ।
मृगं चासाद्य रथेनान्वधावत् ॥ ३.१९५.४४ ॥

പിന്നീടൊരിക്കൽ ശലൻ വേട്ടയ്ക്ക് പോയി. ഒരു മാനിനെ സമീപിച്ച് രഥത്തിൽ അതിനെ പിന്തുടർന്നു.

3.195.45

सूतं चोवाच ।
शीघ्रं मां वहस्वेति ॥ ३.१९५.४५ ॥

സാരഥിയോട് പറഞ്ഞു: "എന്നെ വേഗം കൊണ്ടുപോകൂ."

3.195.46

स तथोक्तः सूतो राजानमब्रवीत् ।
मा क्रियतामनुबन्धः
नैष शक्यस्त्वया मृगो ग्रहीतुं यद्यपि ते रथे युक्तौ वाम्यौ स्यातामिति ॥ ३.१९५.४६ ॥

അങ്ങനെ പറയപ്പെട്ട സാരഥി രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: "പിന്തുടരരുത്. നിങ്ങളുടെ രഥത്തിൽ വേഗമുള്ള കുതിരകൾ പൂട്ടിയിരുന്നാലും ഈ മാനിനെ പിടിക്കാൻ നിങ്ങൾക്കാവില്ല."

3.195.47

ततोऽब्रवीद्राजा सूतम् ।
आचक्ष्व मे वाम्यौ
हन्मि वा त्वामिति ॥ ३.१९५.४७ ॥

അപ്പോൾ രാജാവ് സാരഥിയോട് പറഞ്ഞു: ആ രണ്ടു വാമ്യ കുതിരകളെ എനിക്കു പറഞ്ഞുതരൂ; അല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ നിന്നെ കൊല്ലും.

3.195.48

स एवमुक्तो राजभयभीतो वामदेवशापभीतश्च सन्नाचख्यौ राज्ञे ।
वामदेवस्याश्वौ वाम्यौ मनोजवाविति ॥ ३.१९५.४८ ॥

ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടവൻ, രാജഭയത്താലും വാമദേവന്റെ ശാപഭയത്താലും ഭയന്ന്, രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു: വാമദേവന്റെ ആ രണ്ടു കുതിരകൾ വാമ്യങ്ങൾ, മനോവേഗമുള്ളവ.

3.195.49

अथैनमेवं ब्रुवाणमब्रवीद्राजा ।
वामदेवाश्रमं याहीति ॥ ३.१९५.४९ ॥

അപ്പോൾ ഇങ്ങനെ സംസാരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന അവനോട് രാജാവ് പറഞ്ഞു: വാമദേവന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോകൂ.

3.195.50

स गत्वा वामदेवाश्रमं तमृषिमब्रवीत् ।
भगवन्मृगो मया विद्धः पलायते
तं सम्भावयेयम् ।
अर्हसि मे वाम्यौ दातुमिति ॥ ३.१९५.५० ॥

അവൻ വാമദേവന്റെ ആശ്രമത്തിൽ ചെന്ന് ആ ഋഷിയോട് പറഞ്ഞു: ഭഗവൻ, എന്നാൽ എറിഞ്ഞ മാൻ ഓടിപ്പോകുന്നു; അതിനെ ഞാൻ പിടിക്കണം, അതിനാൽ ആ വാമ്യ കുതിരകളെ എനിക്കു തരണം.

3.195.51

तमब्रवीदृषिः ।
ददानि ते वाम्यौ
कृतकार्येण भवता ममैव निर्यात्यौ क्षिप्रमिति ॥ ३.१९५.५१ ॥

ഋഷി അവനോട് പറഞ്ഞു: ഞാൻ നിനക്ക് ആ വാമ്യ കുതിരകളെ തരുന്നു; നിന്റെ കാര്യം കഴിഞ്ഞാലുടൻ അവയെ വേഗം എനിക്കുതന്നെ തിരികെ നൽകണം.

3.195.52

स च तावश्वौ प्रतिगृह्यानुज्ञाप्य चर्षिं प्रायाद्वाम्यसंयुक्तेन रथेन मृगं प्रति ।
गच्छंश्चाब्रवीत्सूतम्
अश्वरत्नाविमावयोग्यौ ब्राह्मणानाम् ।
नैतौ प्रतिदेयौ वामदेवायेति ॥ ३.१९५.५२ ॥

അവൻ ആ രണ്ടു കുതിരകളെ സ്വീകരിച്ച്, ഋഷിയോട് യാത്ര ചോദിച്ച്, വാമ്യ കുതിരകൾ പൂട്ടിയ രഥത്തിൽ മാനിന്റെ നേർക്ക് പുറപ്പെട്ടു. പോകുമ്പോൾ സാരഥിയോട് പറഞ്ഞു: ഈ രണ്ട് അശ്വരത്നങ്ങൾ ബ്രാഹ്മണർക്ക് യോഗ്യമല്ല; ഇവയെ വാമദേവന് തിരികെ നൽകരുത്.

3.195.53

एवमुक्त्वा मृगमवाप्य स्वनगरमेत्याश्वावन्तःपुरेऽस्थापयत् ॥ ३.१९५.५३ ॥

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് മാനിനെ നേടി, തന്റെ നഗരത്തിലെത്തി, ആ രണ്ടു കുതിരകളെയും അന്തഃപുരത്തിൽ നിർത്തിച്ചു.

3.195.54

अथर्षिश्चिन्तयामास ।
तरुणो राजपुत्रः कल्याणं पत्रमासाद्य रमते
न मे प्रतिनिर्यातयति ।
अहो कष्टमिति ॥ ३.१९५.५४ ॥

അപ്പോൾ മുനി ചിന്തിച്ചു: 'യുവനായ രാജകുമാരൻ നല്ല പാത്രം കിട്ടി സന്തോഷിക്കുന്നു, എനിക്ക് തിരികെ നൽകുന്നില്ല. അയ്യോ, എത്ര കഷ്ടം!'

3.195.55

मनसा निश्चित्य मासि पूर्णे शिष्यमब्रवीत् ।
गच्छात्रेय
राजानं ब्रूहि ।
यदि पर्याप्तं निर्यातयोपाध्यायवाम्याविति ॥ ३.१९५.५५ ॥

മനസ്സിൽ തീരുമാനിച്ച്, മാസം പൂർത്തിയായപ്പോൾ ശിഷ്യനോട് പറഞ്ഞു: 'ആത്രേയാ, പോകൂ, രാജാവിനോട് പറയൂ: മതിയെങ്കിൽ ഉപാധ്യായന്റെ ആ രണ്ടു കുതിരകളെ തിരികെ നൽകുക എന്ന്.'

3.195.56

स गत्वैवं तं राजानमब्रवीत् ॥ ३.१९५.५६ ॥

അവൻ ചെന്ന് ഇങ്ങനെ ആ രാജാവിനോട് പറഞ്ഞു.

3.195.57

तं राजा प्रत्युवाच ।
राज्ञामेतद्वाहनम्
अनर्हा ब्राह्मणा रत्नानामेवंविधानाम् ।
किं च ब्राह्मणानामश्वैः कार्यम्
साधु प्रतिगम्यतामिति ॥ ३.१९५.५७ ॥

രാജാവ് അവനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു: 'ഇവ രാജാക്കന്മാരുടെ വാഹനങ്ങളാണ്. ഇത്തരം രത്നങ്ങൾക്ക് ബ്രാഹ്മണർ അർഹരല്ല. ബ്രാഹ്മണർക്ക് കുതിരകൾകൊണ്ട് എന്ത് കാര്യം? ശരി, തിരിച്ചുപോകൂ.'

3.195.58

स गत्वैवमुपाध्यायायाचष्ट ॥ ३.१९५.५८ ॥

അവൻ ചെന്ന് ഇങ്ങനെ ഉപാധ്യായനെ അറിയിച്ചു.

3.195.59

तच्छ्रुत्वा वचनमप्रियं वामदेवः क्रोधपरीतात्मा स्वयमेव राजानमभिगम्याश्वार्थमभ्यचोदयत् ।
न चादाद्राजा ॥ ३.१९५.५९ ॥

ആ അപ്രിയമായ വാക്ക് കേട്ട വാമദേവൻ, കോപം നിറഞ്ഞ മനസ്സോടെ, സ്വയം രാജാവിനെ സമീപിച്ച് കുതിരകൾക്കായി നിർബന്ധിച്ചു. എന്നാൽ രാജാവ് അവയെ സ്വീകരിച്ചില്ല.

3.195.60

प्रयच्छ वाम्यौ मम पार्थिव त्वं कृतं हि ते कार्यमन्यैरशक्यम् ।
मा त्वा वधीद्वरुणो घोरपाशै र्ब्रह्मक्षत्रस्यान्तरे वर्तमानः ॥ ३.१९५.६० ॥

രാജാവേ, ആ രണ്ടു കുതിരകളെ എനിക്കു തരൂ; നിന്റെ കർമ്മം മറ്റുള്ളവർക്ക് അസാധ്യമായത് ഇതിനകം നിറവേറിയിരിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മണനും ക്ഷത്രിയനും ഇടയിൽ നിൽക്കുന്ന നിന്നെ വരുണൻ ഭയങ്കര പാശങ്ങളാൽ കൊല്ലാതിരിക്കട്ടെ.

3.195.61

राजोवाच ।
अनड्वाहौ सुव्रतौ साधु दान्ता वेतद्विप्राणां वाहनं वामदेव ।
ताभ्यां याहि त्वं यत्र कामो महर्षे छन्दांसि वै त्वादृशं संवहन्ति ॥ ३.१९५.६१ ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു: വാമദേവാ, ഈ രണ്ടു കാളകൾ (കുതിരകൾ) നല്ല വ്രതമുള്ളവയും നന്നായി മെരുക്കപ്പെട്ടവയുമാണ്; ഇവ ബ്രാഹ്മണരുടെ വാഹനമാണ്. മഹർഷേ, അവയോടൊപ്പം നിനക്ക് ഇഷ്ടമുള്ളിടത്തേക്ക് പോകൂ; കാരണം നിന്നെപ്പോലുള്ളവരെയാണ് വേദങ്ങൾ വഹിക്കുന്നത്.

3.195.62

छन्दांसि वै मादृशं संवहन्ति लोकेऽमुष्मिन्पार्थिव यानि सन्ति ।
अस्मिंस्तु लोके मम यानमेत दस्मद्विधानामपरेषां च राजन् ॥ ३.१९५.६२ ॥

രാജാവേ, ആ ലോകത്തിലുള്ളവരെ വേദങ്ങൾ എന്നെപ്പോലുള്ളവരെയാണ് വഹിക്കുന്നത്; എന്നാൽ ഈ ലോകത്തിൽ ഇത് എനിക്കും ഞങ്ങളെപ്പോലുള്ളവർക്കും മറ്റുള്ളവർക്കും വാഹനമാണ്, രാജാവേ.

3.195.63

राजोवाच ।
चत्वारो वा गर्दभास्त्वां वहन्तु श्रेष्ठाश्वतर्यो हरयो वा तुरङ्गाः ।
तैस्त्वं याहि क्षत्रियस्यैष वाहो मम वाम्यौ न तवैतौ हि विद्धि ॥ ३.१९५.६३ ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു: നാല് കഴുതകളോ, ശ്രേഷ്ഠമായ കോവർകഴുതകളോ, തവിട്ടുനിറമുള്ള കുതിരകളോ, അതല്ലെങ്കിൽ കുതിരകളോ നിന്നെ വഹിക്കട്ടെ. അവയോടൊപ്പം നീ പോകുക. ഇത് ക്ഷത്രിയന്റെ വാഹനമാണ്. ഈ രണ്ടും എന്റെ രഥം വലിക്കുന്ന ജോടികളാണ്, നിന്റേതല്ല എന്നറിയുക.

3.195.64

घोरं व्रतं ब्राह्मणस्यैतदाहु रेतद्राजन्यदिहाजीवमानः ।
अयस्मया घोररूपा महान्तो वहन्तु त्वां शितशूलाश्चतुर्धा ॥ ३.१९५.६४ ॥

ഇത് ബ്രാഹ്മണന്റെ ഘോരമായ വ്രതമെന്ന് പറയുന്നു; ഇവിടെ ജീവിക്കുന്ന രാജന്യനും ഇതുതന്നെ. ഇരുമ്പുകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ, ഭയങ്കര രൂപമുള്ള, വലിയ, മൂർച്ചയുള്ള ശൂലങ്ങളുള്ള നാല് വിധം (വാഹനങ്ങൾ) നിന്നെ വഹിക്കട്ടെ.

3.195.65

राजोवाच ।
ये त्वा विदुर्ब्राह्मणं वामदेव वाचा हन्तुं मनसा कर्मणा वा ।
ते त्वां सशिष्यमिह पातयन्तु मद्वाक्यनुन्नाः शितशूलासिहस्ताः ॥ ३.१९५.६५ ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു: ഹേ വാമദേവാ, നിന്നെ ബ്രാഹ്മണനെന്ന് അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് വാക്കുകൊണ്ടോ മനസ്സുകൊണ്ടോ കർമ്മം കൊണ്ടോ നിന്നെ കൊല്ലാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ, നിന്റെ ശിഷ്യരോടൊപ്പം ഇവിടെ നിന്നെ വീഴ്ത്തട്ടെ. എന്റെ വാക്കുകളാൽ പ്രേരിതരായി, കൈകളിൽ മൂർച്ചയുള്ള ശൂലങ്ങളും വാളുകളും ഏന്തി.