Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.211

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.211.1

स तु विप्रो महाप्राज्ञ धर्मव्याधमपृच्छत ।
शिष्टाचारं कथमहं विद्यामिति नरोत्तम ॥ ३.२११.१ ॥

ସେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଧର୍ମବ୍ୟାଧଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ହେ ନରୋତ୍ତମ, ଶିଷ୍ଟାଚାର କିପରି ମୁଁ ଜାଣିବି?"

3.211.2

पञ्च कानि पवित्राणि शिष्टाचारेषु नित्यदा ।
एतदिच्छामि भद्रं ते श्रोतुं धर्मभृतांवर।
त्वत्तो महामते व्याध तद्ब्रवीहि यथातथम् ॥ ३.२११.२ ॥

ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଲେ: "ଶିଷ୍ଟାଚାରରେ ସର୍ବଦା ପବିତ୍ରକାରୀ ପାଞ୍ଚଟି କେଉଁଗୁଡ଼ିକ? ହେ ଧର୍ମଧାରୀଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ହେ ମହାମତି ବ୍ୟାଧ, ତାହା ଯଥାଯଥ କହ।"

3.211.3

यज्ञो दानं तपो वेदाः सत्यं च द्विजसत्तम ।
पञ्चैतानि पवित्राणि शिष्टाचारेषु नित्यदा ॥ ३.२११.३ ॥

ବ୍ୟାଧ କହିଲା: "ଯଜ୍ଞ, ଦାନ, ତପ, ବେଦ ଓ ସତ୍ୟ — ଏହି ପାଞ୍ଚ, ହେ ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମ, ଶିଷ୍ଟାଚାରରେ ସର୍ବଦା ପବିତ୍ର।"

3.211.4

कामक्रोधौ वशे कृत्वा दम्भं लोभमनार्जवम् ।
धर्ममित्येवं संतुष्टास्ते शिष्टाः शिष्टसंमताः ॥ ३.२११.४ ॥

ବ୍ୟାଧ କହିଲା: "କାମ ଓ କ୍ରୋଧକୁ ବଶ କରି, ଦମ୍ଭ, ଲୋଭ ଓ କୁଟିଳତା ତ୍ୟାଗ କରି, 'ଏହି ଧର୍ମ' ବୋଲି ମାନି ଯେଉଁମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ରୁହନ୍ତି, ସେମାନେ ଶିଷ୍ଟ, ଶିଷ୍ଟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମତ।"

3.211.5

न तेषां भिद्यते वृत्तं यज्ञस्वाध्यायशीलिनाम् ।
आचारपालनं चैव द्वितीयं शिष्टलक्षणम् ॥ ३.२११.५ ॥

ବ୍ୟାଧ କହିଲା: "ଯଜ୍ଞ ଓ ସ୍ୱାଧ୍ୟାୟରେ ରତ ଲୋକଙ୍କ ଆଚରଣ ଭାଙ୍ଗେ ନାହିଁ; ଆଚାର ପାଳନ ହିଁ ଶିଷ୍ଟଙ୍କର ଦ୍ୱିତୀୟ ଲକ୍ଷଣ।"

3.211.6

गुरुशुश्रूषणं सत्यमक्रोधो दानमेव च ।
एतच्चतुष्टयं ब्रह्मञ्शिष्टाचारेषु नित्यदा ॥ ३.२११.६ ॥

ବ୍ୟାଧ କହିଲା: "ଗୁରୁଶୁଶ୍ରୂଷା, ସତ୍ୟ, ଅକ୍ରୋଧ ଓ ଦାନ — ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏହି ଚାରିଟି ଶିଷ୍ଟାଚାରରେ ସର୍ବଦା ରହେ।"

3.211.7

शिष्टाचारे मनः कृत्वा प्रतिष्ठाप्य च सर्वशः ।
यामयं लभते तुष्टिं सा न शक्या ह्यतोऽन्यथा ॥ ३.२११.७ ॥

ଶିଷ୍ଟାଚାରରେ ମନ ଲଗାଇ ଓ ତାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥିର କରି ଯେଉଁ ସନ୍ତୋଷ ମିଳେ, ତାହା ଏଥିରୁ ଭିନ୍ନ ଉପାୟରେ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।

3.211.8

वेदस्योपनिषत्सत्यं सत्यस्योपनिषद्दमः ।
दमस्योपनिषत्त्यागः शिष्टाचारेषु नित्यदा ॥ ३.२११.८ ॥

ବେଦର ସାର ସତ୍ୟ; ସତ୍ୟର ସାର ଦମ; ଦମର ସାର ତ୍ୟାଗ। ଶିଷ୍ଟାଚାରରେ ଏଗୁଡ଼ିକ ସର୍ବଦା ଥାଏ।

3.211.9

ये तु धर्मानसूयन्ते बुद्धिमोहान्विता नराः ।
अपथा गच्छतां तेषामनुयाता च पीड्यते ॥ ३.२११.९ ॥

ବୁଦ୍ଧିମୋହରେ ଯୁକ୍ତ ଯେଉଁ ମଣିଷମାନେ ଧର୍ମର ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, ସେମାନେ କୁପଥରେ ଚାଲନ୍ତି; ଓ ସେମାନଙ୍କ ଅନୁଗାମୀମାନେ ମଧ୍ୟ ପୀଡ଼ିତ ହୁଅନ୍ତି।

3.211.10

ये तु शिष्टाः सुनियताः श्रुतित्यागपरायणाः ।
धर्मपन्थानमारूढाः सत्यधर्मपरायणाः ॥ ३.२११.१० ॥

ଯେଉଁମାନେ ଶିଷ୍ଟ, ସୁନିୟନ୍ତ୍ରିତ, ଶ୍ରୁତି-ତ୍ୟାଗରେ ତତ୍ପର, ଧର୍ମପଥରେ ଆରୂଢ଼ ଓ ସତ୍ୟଧର୍ମପରାୟଣ—

3.211.11

नियच्छन्ति परां बुद्धिं शिष्टाचारान्विता जनाः ।
उपाध्यायमते युक्ताः स्थित्या धर्मार्थदर्शिनः ॥ ३.२११.११ ॥

ଶିଷ୍ଟାଚାରଯୁକ୍ତ ଲୋକମାନେ ପରମ ବୁଦ୍ଧିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି; ଗୁରୁଙ୍କ ମତରେ ଯୁକ୍ତ ରହି, ସ୍ଥିରତାରେ ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥ ଦେଖନ୍ତି।

3.211.12

नास्तिकान्भिन्नमर्यादान्क्रूरान्पापमतौ स्थितान् ।
त्यज ताञ्ज्ञानमाश्रित्य धार्मिकानुपसेव्य च ॥ ३.२११.१२ ॥

ନାସ୍ତିକ, ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଭାଙ୍ଗିଥିବା, କ୍ରୂର ଏବଂ ପାପମତିରେ ସ୍ଥିତ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କର; ଜ୍ଞାନର ଆଶ୍ରୟ ନେଇ ଏବଂ ଧାର୍ମିକମାନଙ୍କୁ ସେବା କରି।

3.211.13

कामलोभग्रहाकीर्णं पञ्चेन्द्रियजलां नदीम् ।
नावं धृतिमयीं कृत्वा जन्मदुर्गाणि संतर ॥ ३.२११.१३ ॥

କାମ ଓ ଲୋଭ ରୂପୀ କୁମ୍ଭୀରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ପଞ୍ଚ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଜଳଯୁକ୍ତ ନଦୀକୁ ଧୈର୍ଯ୍ୟର ନାଆ କରି ପାର ହୁଅ; ଜନ୍ମର ଦୁର୍ଗକୁ ମଧ୍ୟ ପାର ହୁଅ।

3.211.14

क्रमेण संचितो धर्मो बुद्धियोगमयो महान् ।
शिष्टाचारे भवेत्साधू रागः शुक्ले व वाससि ॥ ३.२११.१४ ॥

କ୍ରମଶଃ ସଞ୍ଚିତ ଧର୍ମ, ବୁଦ୍ଧିଯୋଗମୟ ଓ ମହାନ; ଶିଷ୍ଟାଚାରରେ ସାଧୁ ହେବା ଉଚିତ, ଧଳା ବସ୍ତ୍ରରେ ରଙ୍ଗ ଲାଗିବା ପରି।

3.211.15

अहिंसा सत्यवचनं सर्वभूतहितं परम् ।
अहिंसा परमो धर्मः स च सत्ये प्रतिष्ठितः।
सत्यं कृत्वा प्रतिष्ठां तु प्रवर्तन्ते प्रवृत्तयः ॥ ३.२११.१५ ॥

ଅହିଂସା ଓ ସତ୍ୟବଚନ, ସର୍ବଭୂତର ପରମ ହିତ। ଅହିଂସା ପରମ ଧର୍ମ, ଏବଂ ତାହା ସତ୍ୟରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ସତ୍ୟକୁ ଭିତ୍ତି କରି ହିଁ ପ୍ରବୃତ୍ତି ପ୍ରବର୍ତ୍ତେ।

3.211.16

सत्यमेव गरीयस्तु शिष्टाचारनिषेवितम् ।
आचारश्च सतां धर्मः सन्तो ह्याचारलक्षणाः ॥ ३.२११.१६ ॥

ସତ୍ୟ ହିଁ ଅଧିକ ଗୌରବମୟ, ଶିଷ୍ଟମାନେ ଯାହା ଆଚରଣ କରନ୍ତି। ସଜ୍ଜନଙ୍କ ଆଚାର ହିଁ ଧର୍ମ; ସଜ୍ଜନମାନେ ଆଚାରର ଲକ୍ଷଣରେ ଚିହ୍ନିତ।

3.211.17

यो यथा प्रकृतिर्जन्तुः स स्वां प्रकृतिमश्नुते ।
पापात्मा क्रोधकामादीन्दोषानाप्नोत्यनात्मवान् ॥ ३.२११.१७ ॥

ଯେଉଁ ଜୀବ ଯେପରି ସ୍ୱଭାବର, ସେ ନିଜ ସ୍ୱଭାବକୁ ହିଁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ପାପମନା, ଆତ୍ମସଂଯମହୀନ କ୍ରୋଧ, କାମ ଆଦି ଦୋଷ ପାଏ।

3.211.18

आरम्भो न्याययुक्तो यः स हि धऱ्म इति स्मृतः ।
अनाचारस्त्वध्रमेति एतच्छिष्टानुशासनम् ॥ ३.२११.१८ ॥

ନ୍ୟାୟଯୁକ୍ତ ଆରମ୍ଭ ହିଁ ଧର୍ମ ବୋଲି ସ୍ମୃତ। ଅନାଚାର ଅଧର୍ମ — ଏହା ଶିଷ୍ଟଙ୍କ ଉପଦେଶ।

3.211.19

अक्रुध्यन्तोऽनसूयन्तो निरहंकारमत्सराः ।
ऋजवः शमसंपन्नाः शिष्टाचारा भवन्ति ते ॥ ३.२११.१९ ॥

ଯେଉଁମାନେ କ୍ରୋଧ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ଦୋଷ ଖୋଜନ୍ତି ନାହିଁ, ଅହଂକାର ଓ ଈର୍ଷାରୁ ମୁକ୍ତ, ସରଳ ଓ ଶାନ୍ତ, ସେମାନେ ହିଁ ଶିଷ୍ଟାଚାରୀ।

3.211.20

त्रैविद्यवृद्धाः शुचयो वृत्तवन्तो मनस्विनः ।
गुरुशुश्रूषवो दान्ताः शिष्टाचारा भवन्त्युत ॥ ३.२११.२० ॥

ତ୍ରୟୀ ବିଦ୍ୟାରେ ବୃଦ୍ଧ, ପବିତ୍ର, ସଦାଚାରୀ, ମନସ୍ୱୀ, ଗୁରୁସେବାରେ ରତ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ-ଦମନକାରୀ — ସେମାନେ ହିଁ ଶିଷ୍ଟାଚାରୀ।

3.211.21

तेषामहीनसत्वानां दुष्कराचारकर्मणाम् ।
स्वैः कर्मभिः सत्कृतानां घोरत्वं संप्रणश्यति ॥ ३.२११.२१ ॥

ଯାହାଙ୍କ ସତ୍ତ୍ୱ ଅକ୍ଷୀଣ, ଯାହାଙ୍କ ଆଚାର-କର୍ମ କଠିନ ଓ ଯେଉଁମାନେ ନିଜ କର୍ମରେ ସମ୍ମାନିତ — ସେମାନଙ୍କ କଠୋରତା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନଷ୍ଟ ହୁଏ।

3.211.22

तं तदाचारमाश्चर्यं पुराणं शाश्वतं ध्रुवम् ।
धर्म्यं धर्मेण पश्यन्तः स्वर्गं यान्ति मनीषिणः ॥ ३.२११.२२ ॥

ସେହି ଆଚାର ଅଦ୍ଭୁତ, ପୁରାତନ, ଶାଶ୍ୱତ ଓ ଅଚଳ; ଧର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମମୟ ରୂପେ ତାହାକୁ ଦେଖୁଥିବା ମନୀଷୀମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଆନ୍ତି।

3.211.23

आस्तिका मानहीनाश्च द्विजातिजनपूजकाः ।
श्रुतवृत्तोपसंपन्नास्ते सन्तः स्वर्गगामिनः ॥ ३.२११.२३ ॥

ଆସ୍ତିକ, ଅଭିମାନରହିତ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଥିବା, ଶ୍ରୁତ ଓ ବୃତ୍ତରେ ସମ୍ପନ୍ନ — ସେହି ସଜ୍ଜନମାନେ ସ୍ୱର୍ଗଗାମୀ।

3.211.24

वेदोक्तः प्रथमो धर्मो धर्मशास्त्रेषु चापरः ।
शिष्टाचीर्णश् शिष्टानां त्रिविधं धर्मलक्षणम् ॥ ३.२११.२४ ॥

ବେଦରେ କୁହାଯାଇଥିବା ଧର୍ମ ପ୍ରଥମ; ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ଦ୍ୱିତୀୟ; ଶିଷ୍ଟମାନଙ୍କ ଆଚରିତ ତୃତୀୟ — ଏହା ହିଁ ଧର୍ମର ତ୍ରିବିଧ ଲକ୍ଷଣ।

3.211.25

धारणं चापि वेदानां तीर्थानामवगाहनम् ।
क्षमा सत्यार्जवं शौचं शिष्टाचारनिदर्शनम् ॥ ३.२११.२५ ॥

ବେଦ ଧାରଣ, ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ, କ୍ଷମା, ସତ୍ୟ ଓ ସରଳତା, ଶୌଚ — ଏସବ ଶିଷ୍ଟାଚାରର ନିଦର୍ଶନ।

3.211.26

सर्वभूतदयावन्तो ह्यहिंसानिरताः सदा ।
परुषं च न भाषन्ते सदा सन्तो द्विजप्रियाः ॥ ३.२११.२६ ॥

ସର୍ବଭୂତରେ ଦୟାବାନ, ସଦା ଅହିଂସାରେ ନିରତ, କଠୋର ବାକ୍ୟ ନ କହନ୍ତି — ସେ ସାଧୁମାନେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ।

3.211.27

शुभानामशुभानां च कर्मणां सबलाश्रयम् ।
विपाकमभिजानन्ति ते शिष्टाः शिष्टसंमताः ॥ ३.२११.२७ ॥

ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ କର୍ମର ବଳ ଓ ଆଶ୍ରୟ ସହିତ ସେମାନଙ୍କ ଫଳ ଯେଉଁମାନେ ଜାଣନ୍ତି — ସେ ଶିଷ୍ଟମାନେ ଶିଷ୍ଟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ।

3.211.28

न्यायोपेता गुणोपेताः सर्वलोकहितैषिणः ।
सन्तः स्वर्गजितः शक्त्या सन्निविष्टाश्च सत्पथे।
दातारः संविभक्तारो दीनानुग्रहकारिणः ॥ ३.२११.२८ ॥

ନ୍ୟାୟଯୁକ୍ତ, ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନ, ସର୍ବଲୋକର ହିତକାମୀ, ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ସ୍ୱର୍ଗ ଜିତୁଥିବା ସାଧୁମାନେ ସତ୍ପଥରେ ସ୍ଥିର। ସେମାନେ ଦାତା, ବାଣ୍ଟିଦେନ୍ତି ଓ ଦୀନଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନୁଗ୍ରହ କରନ୍ତି।

3.211.29

सर्वपूज्याः श्रुतधनास्तथैव च तपस्विनः ।
सर्वभूतदयावन्तस्ते शिष्टाः शिष्टसंमताः ॥ ३.२११.२९ ॥

ସମସ୍ତଙ୍କ ପୂଜ୍ୟ, ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞାନ ଯେଉଁମାନଙ୍କ ଧନ, ତପସ୍ୱୀ, ସର୍ବଭୂତରେ ଦୟାବାନ — ସେମାନେ ଶିଷ୍ଟ, ଶିଷ୍ଟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ।

3.211.30

दाननित्याः सुखान्याशु प्राप्नुवन्त्यपि च श्रियम् ।
पीडया च कलत्रस्य भृत्यानां च समाहिताः ॥ ३.२११.३० ॥

ସଦା ଦାନରେ ନିରତ ବ୍ୟକ୍ତି ଶୀଘ୍ର ସୁଖ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ପାଆନ୍ତି; ପତ୍ନୀ ଓ ଭୃତ୍ୟଙ୍କ କଷ୍ଟରେ ସେମାନେ ସାବଧାନ ରହନ୍ତି।

3.211.31

अतिशक्त्या प्रयच्छन्ति सन्तः सद्भिः समागताः ।
लोकयात्रां च पशय्न्तो धर्ममात्महितानि च।
एवं सन्तोवर्तमानास्त्वेधन्ते शाश्वतीः समाः ॥ ३.२११.३१ ॥

ସଜ୍ଜନମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିରେ ଦାନ ଦିଅନ୍ତି, ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ସହିତ ମିଳିତ ହୋଇ। ଲୋକଯାତ୍ରା, ଧର୍ମ ଓ ନିଜ ହିତକୁ ଦେଖି, ଏପରି ଆଚରଣ କରୁଥିବା ସଜ୍ଜନମାନେ ଶାଶ୍ୱତ ବର୍ଷ ଧରି ସମୃଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି।

3.211.32

अहिंसा सत्यवचनमानृशंस्यवथार्जवम् ।
अद्रोहो नातिमानश्च ह्रीस्तितिक्षा दमः शमः ॥ ३.२११.३२ ॥

ଅହିଂସା, ସତ୍ୟବାକ୍ୟ, ଦୟା, ସରଳତା, ଦ୍ରୋହହୀନତା, ଅତି ଅହଙ୍କାର ନକରିବା, ଲଜ୍ଜା, ସହିଷ୍ଣୁତା, ଦମ ଓ ଶମ।

3.211.33

धीमन्तो धृतिमन्तश्च भूतानामनुकम्पकाः ।
अकामद्वेषसंयुक्तास्ते सन्तो लोकसत्कृताः ॥ ३.२११.३३ ॥

ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଧୈର୍ଯ୍ୟବାନ, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ, କାମ-ଦ୍ୱେଷରହିତ — ସେହି ସଜ୍ଜନମାନେ ଜଗତରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି।

3.211.34

त्रीण्येव तु पदान्याहुः सतां वृत्तमनुस्मरन् ।
न चैव द्रुह्येद्दद्याच्च सत्यं चैव सदा वदेत् ॥ ३.२११.३४ ॥

ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ଆଚରଣ ସ୍ମରଣ କରି ସେମାନେ ତିନୋଟି ପଦ କହନ୍ତି: ଦ୍ରୋହ କରିବ ନାହିଁ, ଦାନ ଦେବ, ଓ ସର୍ବଦା ସତ୍ୟ କହିବ।

3.211.35

सर्वत्र च दयावन्तः सन्तः करुणवेदिनः ।
गच्छन्तीह सुसंतुष्टा धर्म्यं पन्थानमुत्तमम् ॥ ३.२११.३५ ॥

ସର୍ବତ୍ର ଦୟାଳୁ, କରୁଣା ଜାଣିଥିବା ସଜ୍ଜନମାନେ ଏଠାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଧର୍ମର ଉତ୍ତମ ପଥରେ ଚାଲନ୍ତି।

3.211.36

शिष्टाचारा महात्मानो येषां धर्मः सुनिश्चितः ।
अनसूया क्षमा शान्तिः संतोषः प्रियवादिता ॥ ३.२११.३६ ॥

ଶିଷ୍ଟାଚାରୀ ମହାତ୍ମାମାନେ, ଯାହାଙ୍କର ଧର୍ମ ସୁନିଶ୍ଚିତ — ଅସୂୟାହୀନତା, କ୍ଷମା, ଶାନ୍ତି, ସନ୍ତୋଷ, ପ୍ରିୟ ବାକ୍ୟ।

3.211.37

कामक्रोधपरित्यागः शिष्टाचारनिषेवणम् ।
कर्म च श्रुतसंपन्नं सतां मार्गमनुत्तमम् ॥ ३.२११.३७ ॥

କାମ ଓ କ୍ରୋଧର ତ୍ୟାଗ, ଶିଷ୍ଟାଚାରର ସେବନ, ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞାନସମ୍ପନ୍ନ କର୍ମ — ଏହା ହିଁ ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କର ଉତ୍ତମ ପଥ।

3.211.38

शिष्टाचारं निषेवन्ते नित्यं ध्रममनुव्रताः ।
प्रज्ञाप्रासादमारूह्य मुह्यतो महतो जनान् ॥ ३.२११.३८ ॥

ବ୍ରତନିଷ୍ଠମାନେ ସର୍ବଦା ଶିଷ୍ଟାଚାର ଓ ଧର୍ମ ପାଳନ କରନ୍ତି; ପ୍ରଜ୍ଞାପ୍ରାସାଦରେ ଆରୋହଣ କରି ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ମହାଜନମାନଙ୍କୁ ସେମାନେ ଦେଖନ୍ତି।

3.211.39

प्रेक्षन्ते लोकवृत्तानि विविधानि द्विजोत्तमाः ।
अतिषुण्यानि दानानि तानि द्विजवरोत्तम ॥ ३.२११.३९ ॥

ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜଗଣ, ସେମାନେ ଜଗତର ବିବିଧ ଆଚରଣ ଦେଖନ୍ତି; ଦାନସବୁ ମଧ୍ୟ ଅତିଶୟ ପବିତ୍ର — ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେସବୁ ମଧ୍ୟ ସେପରି।

3.211.40

एतत्ते सर्वमाख्यातं यथाप्रज्ञं यथाश्रुतम् ।
शिष्टाचारगुणान्ब्रह्मन्पुरस्कृत्य द्विजर्षभ ॥ ३.२११.४० ॥

ହେ ବ୍ରହ୍ମନ୍, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୋ ବୁଦ୍ଧି ଓ ଶୁଣା ଜ୍ଞାନ ଅନୁସାରେ ଏସବୁ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ କହିଲି — ଶିଷ୍ଟାଚାରର ଗୁଣଗୁଡ଼ିକୁ ଆଗରେ ରଖି।