மகாபாரதம் · அத்தியாயம் 3.292
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.292.1
स हत्वा रावयणं क्षुद्रं राक्षसेनद्रं सुरद्विषम् ।
बभूव हृष्टः ससुहृद्रामः सौमित्रिणा सह ॥ ३.२९२.१ ॥
கொடிய அரக்கர் தலைவனும் தேவர்களின் பகைவனுமான ராவணனைக் கொன்று, ராமர் தம் நண்பர்களுடனும் சௌமித்ரியுடனும் மகிழ்ச்சியடைந்தார்.
3.292.2
ततो हते दशग्रीवे देवाः सर्षिपुरोगमाः ।
आशीर्भिर्जययुक्ताभिरानर्चुस्तं महाभुजम् ॥ ३.२९२.२ ॥
பின்னர் பத்து தலை ராவணன் கொல்லப்பட்டதும், முனிவர்களை முன்னிட்ட தேவர்கள் வெற்றி வாழ்த்துக்களால் அந்த மகாபாகுவை வணங்கினர்.
3.292.3
रामं कमलपत्राक्षं तुष्टुवुः सर्वदेवताः ।
गन्धर्वाः पुष्पवर्षैश्च वाग्भिश्च त्रिदशालयाः ॥ ३.२९२.३ ॥
தாமரை இதழ் போன்ற கண்களையுடைய ராமரை எல்லா தேவதைகளும் துதித்தனர்; கந்தர்வர்கள் மலர் மழை பொழிந்தனர், வானுலகவாசிகள் சொற்களால் போற்றினர்.
3.292.4
पूजयित्वा रणे रामं प्रतिजग्मुर्यथागतम् ।
तन्महोत्सवसंकाशमासीदाकाशमच्युत ॥ ३.२९२.४ ॥
போரில் ராமரை வணங்கிய பின், தேவர்கள் வந்த வழியே திரும்பினர். அச்யுதா, அந்த வானம் ஒரு பெரும் விழா போல் ஆனது.
3.292.5
ततो हत्वा दशग्रीवं लङ्कां रामो महायशाः ।
विभीषणाय प्रददौ प्रभुः परपुरंजयः ॥ ३.२९२.५ ॥
பின்னர் பத்து தலை ராவணனைக் கொன்று, பெரும் புகழுடைய ராமர் லங்கையை விபீஷணனுக்குக் கொடுத்தார்; அவர் பகைவர் நகரங்களை வென்ற தலைவர்.
3.292.6
ततः सीतां पुरस्कृत्य विभीषणपुरस्कृताम् ।
अविन्ध्यो नाम सुप्रज्ञो वृद्धामात्यो विनिर्ययौ ॥ ३.२९२.६ ॥
பின்னர் விபீஷணனை முன்னிறுத்தி, சீதையை முன்வைத்து, அவிந்தியன் என்ற அறிவுள்ள மூத்த அமைச்சர் வெளியே சென்றார்.
3.292.7
उवाच च महात्मानं काकुत्स्थं दैन्यमास्थितम् ।
प्रतीच्छ देवीं सद्वृत्तां महात्मञ्जानकीमिति ॥ ३.२९२.७ ॥
துயரத்தில் இருந்த மகாத்மா காகுத்ஸ்தரிடம் அவர் கூறினார்: "நல்லொழுக்கமுள்ள தேவியான மகாத்மா ஜானகியை ஏற்றுக்கொள்ளுங்கள்."
3.292.8
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्मादवतीर्य रथोत्तमात् ।
बाष्पेणापिहितां सीतां ददर्शेक्ष्वाकुनन्दनः ॥ ३.२९२.८ ॥
இந்த வார்த்தையைக் கேட்டு, அந்த உயர்ந்த தேரிலிருந்து இறங்கிய இக்ஷ்வாகு குலமகிழ்ச்சியானவர், கண்ணீரால் மறைக்கப்பட்ட சீதையைக் கண்டார்.
3.292.9
तां दृष्ट्वा चारुसर्वाङ्गीं यानस्थां शोककर्शिताम् ।
मलोपचितसर्वाङ्गीं जटिलां कृष्णवाससम् ॥ ३.२९२.९ ॥
அவளைக் கண்டார்—அனைத்து அங்கங்களும் அழகானவள், வண்டியில் அமர்ந்தவள், துயரத்தால் மெலிந்தவள், அழுக்கு படிந்த உடலுடன், சடை முடியுடன், கருப்பு ஆடை அணிந்தவள்.
3.292.10
उवाच रामो वैदेहीं परामर्शविशङ्कितः ।
लक्षयित्वेङ्गितं सर्वं प्रियं तस्यै निवेद्य सः ॥ ३.२९२.१० ॥
ராமர் வைதேஹியிடம் கூறினார்—ஐயத்தால் சந்தேகித்து, அவளது அனைத்து குறிப்புகளையும் கவனித்து, அவளுக்கு இனிய சொல்லை அறிவித்து.
3.292.11
गच्छ वैदेहि मुक्ता त्वं यत्कार्यं तनमया कृतम् ।
मामासाद्यपतिं भद्रे न त्वं राक्षसवेश्मनि।
जरां व्रजेथा इतिमे निहतोसौ निशाचरः ॥ ३.२९२.११ ॥
வைதேஹியே, செல், நீ விடுதலையானவள்; நான் செய்ய வேண்டிய கடமையை நான் செய்யவில்லை. கல்யாணியே, என் கணவனிடம் வந்து, ராட்சசனின் வீட்டில் நீ இருக்கலாகாது. அந்த இரவுஞ்சரன் என்னால் கொல்லப்பட்டான்.
3.292.12
कथं ह्यस्मद्विधो जातु जानन्धर्मविनिश्चयम् ।
परहस्तगतां नारीं मुहूर्तमपि धारयेत् ॥ ३.२९२.१२ ॥
தர்மத்தின் தீர்மானத்தை அறிந்த எங்களைப் போன்றவன், பிறர் கையில் சென்ற பெண்ணை ஒரு கணமும் எப்படி வைத்திருப்பான்?
3.292.13
सुवृत्तामसुवृत्तां वाऽप्यहं त्वामद्य मैथिलि ।
नोत्सहे परिभोगाय श्वावलीढं हविर्यथा ॥ ३.२९२.१३ ॥
மைதிலி, நீ நல்லொழுக்கமுடையவளோ அல்லது ஒழுக்கமற்றவளோ, இன்று உன்னை அனுபவிக்க நான் விரும்பவில்லை; நாய் நக்கிய அவிர்ப்பொருளைப் போல.
3.292.14
ततः सा सहसा बाला तच्छ्रुत्वा दारुणं वचः ।
पपात देवी व्यथिता निकृत्ता कदली यथा ॥ ३.२९२.१४ ॥
அப்போது அந்த இளம்பெண் அந்தக் கடுஞ்சொல்லைக் கேட்டு திடீரென்று துயருற்று, வெட்டப்பட்ட வாழை மரத்தைப் போல விழுந்தாள்.
3.292.15
योप्यस्या हर्षसंभूतो मुखरागः पुराऽभवत् ।
क्षणेन सपुनर्नष्टो निःश्वासादिव दर्पणे ॥ ३.२९२.१५ ॥
அவளுடைய முகத்தில் முன்பு மகிழ்ச்சியால் தோன்றிய சிவப்புப் பொலிவு ஒரு கணத்தில் மீண்டும் மறைந்தது, கண்ணாடியின் மீது மூச்சுவிட்டதைப் போல.
3.292.16
ततस्ते हरयः सर्वे तच्छ्रुत्वा रामभाषितम् ।
गतासुकल्पा निश्चेष्टा बभूवुः सहलक्ष्मणाः ॥ ३.२९२.१६ ॥
அப்போது அந்தக் குரங்குகள் அனைத்தும் ராமரின் அந்தச் சொற்களைக் கேட்டு, லக்ஷ்மணருடன் உயிரற்றவர்கள் போலவும் அசைவற்றவர்களாகவும் ஆயினர்.
3.292.17
ततो देवो विशुद्धात्मा विमानेन चतुर्मुखः ।
पद्मयोनिर्जगत्स्रष्टा दर्शयामास राघवम् ॥ ३.२९२.१७ ॥
அப்போது தூய ஆத்மாவும், நான்கு முகமும், தாமரையில் பிறந்தவரும், உலகைப் படைத்தவருமான அந்தத் தேவர் விமானத்தில் ராகவனுக்குக் காட்சி அளித்தார்.
3.292.18
शक्रश्चाग्निश्च वायुश्चयमो वरुण एव च ।
यक्षाधिपश्च भगवांस्तथा सप्तर्षयोऽमलाः ॥ ३.२९२.१८ ॥
இந்திரன், அக்னி, வாயு, யமன், வருணன், யக்ஷர்களின் தலைவரான பகவான் குபேரன், அதுபோல் மாசற்ற சப்தரிஷிகளும்.
3.292.19
राजा दशरथश्चैव दिव्यभास्वरमूर्तिमान् ।
विमानेन महार्हेण हंसयुक्तेन भास्वता ॥ ३.२९२.१९ ॥
அரசன் தசரதனும் தெய்வீக ஒளிரும் உருவத்துடன், அன்னப்பறவைகள் பூட்டிய விலைமதிப்பற்ற ஒளிவீசும் விமானத்தில் (தோன்றினார்).
3.292.20
ततोऽन्तरिक्षं तत्सर्वंदेवगन्धर्वसंकुलम् ।
शुशुभे तारकाचित्रं शरदीव नभस्तलम् ॥ ३.२९२.२० ॥
அப்போது தேவர்களும் கந்தர்வர்களும் நிறைந்த அந்த முழு வானம் நட்சத்திரங்களால் சித்திரமிடப்பட்ட இலையுதிர்கால வானைப் போல ஒளிர்ந்தது.
3.292.21
तत उत्थाय वैदेही तेषां मध्ययशस्विनी ।
उवाच वाक्यं कल्याणी रामं पृथुलवक्षसम् ॥ ३.२९२.२१ ॥
அப்போது அவர்களின் நடுவில் புகழ்மிக்க, மங்களகரமான வைதேகி எழுந்து, அகன்ற மார்புடைய ராமனிடம் இவ்வார்த்தைகளைக் கூறினாள்.
3.292.22
राजपुत्र न ते कोपं करोमि विदिताहि मे ।
गतिः स्त्रीणां नराणां च शृणु चदं वचो मम ॥ ३.२९२.२२ ॥
அரச குமாரா, நான் உன்மீது கோபம் கொள்ளவில்லை; பெண்களும் ஆண்களும் செல்லும் வழி எனக்குத் தெரியும். ஆகையால் என் இச்சொற்களைக் கேள்.
3.292.23
अन्तश्चरतिभूतानां मातरिश्वा सदागतिः ।
स मे विमुञ्चतु प्राणान्यदि पापं चराम्यहम् ॥ ३.२९२.२३ ॥
உயிர்களுக்குள் உலவும், எப்போதும் இயங்கும் மாதரிஸ்வா (வாயு) — நான் பாவம் செய்தால் அவன் என் உயிர்களை எடுக்கட்டும்.
3.292.24
अग्निरापस्तथाऽऽकाशं पृथिवी वायुरेव च ।
विमुञ्चन्तु मम प्राणान्यदि पापं चराम्यहम् ॥ ३.२९२.२४ ॥
அக்னி, நீர், ஆகாயம், பூமி, வாயு — நான் பாவம் செய்தால் இவை அனைத்தும் என் உயிர்களை எடுக்கட்டும்.
3.292.25
यथाऽहं त्वदृतेवीर नान्यंस्वप्नेऽप्यचिन्तयम् ।
तथा मे देव निर्दिष्टस्त्वमेव हि पतिर्भव ॥ ३.२९२.२५ ॥
வீரனே, உன்னைத் தவிர வேறு எவரையும் கனவிலும் நான் நினைத்ததில்லை; அதுபோலவே, தேவனே, நீயே என் கணவனாக நியமிக்கப்பட்டவன்.
3.292.26
ततोऽन्तरिक्षे वागारीत्सुभगा लोकसाक्षिणी ।
पुण्यासंहर्षणी तेषां वानराणां महात्मनाम् ॥ ३.२९२.२६ ॥
பின்னர் வானத்திலிருந்து, உலகங்களுக்குச் சாட்சியான, மங்களகரமான, புனிதமான, அந்த மகாத்மா வானரர்களுக்கு மகிழ்ச்சி அளிக்கும் ஒரு குரல் எழுந்தது.
3.292.27
बोभो राघव सत्यं वै वायुरस्मि सदागतिः ।
अपापा मैथिली राजन्संगच्छसहभार्यया ॥ ३.२९२.२७ ॥
ராகவா, உண்மையாகவே நான் வாயு, எப்போதும் இயங்குபவன். அரசே, மைதிலி பாவமற்றவள்; அவளை உன் மனைவியுடன் சேர்ந்து ஏற்றுக்கொள்.
3.292.28
अहमन्तःशरीरस्थो भूतानां रघुनन्दन ।
सुसूक्ष्ममपि काकुत्स्थ मैथिलीनापराध्यति ॥ ३.२९२.२८ ॥
ரகுநந்தனா, நான் உயிரினங்களின் உடலுக்குள் உறைபவன். காக்குத்ஸ்தா, மிகச் சிறிய தவறைக்கூட மைதிலி செய்யவில்லை.
3.292.29
रसावै मत्प्रसूता हि भूतदेहेषु राघव ।
अहंवै त्वां प्रब्रवीमि मैथिली प्रतिगृह्यताम् ॥ ३.२९२.२९ ॥
ராகவா, உடல்களில் உள்ள சாறுகள் என்னிடமிருந்தே தோன்றியவை. நான் உன்னிடம் சொல்கிறேன்: மைதிலியை ஏற்றுக்கொள்.
3.292.30
धर्मोऽहमस्मि काकुत्स्थ साक्षी लोकस्य कर्मणाम् ।
शुभाशुभानां सीतेयमपापा प्रतिगृह्यताम् ॥ ३.२९२.३० ॥
காக்குத்ஸ்தா, நான் தர்மம்; உலகின் நல்ல, தீய செயல்களுக்குச் சாட்சி. இந்த சீதை பாவமற்றவள்; அவளை ஏற்றுக்கொள்.
3.292.31
पुत्र नैतदिहाश्चर्यं त्वयि राजर्षिधर्मणि ।
साधो सद्वृत्त काकुत्स्थ शृणु चेदं वचो मम ॥ ३.२९२.३१ ॥
மகனே, அரசரிஷியின் தர்மத்தில் உன்னிடம் இது வியப்பல்ல. நல்லவனே, நல்ல நடத்தை உடையவனே, காகுத்ஸ்தனே, என் இச்சொல்லைக் கேள்.
3.292.32
शत्रुरेष त्वया वीर देवगनधर्वभोगिनाम् ।
यक्षाणां दानवानां च महर्षीणां च पातितः ॥ ३.२९२.३२ ॥
வீரனே, தேவர்கள், கந்தர்வர்கள், பாம்புகள், யக்ஷர்கள், தானவர்கள், மகரிஷிகள் ஆகியோரின் இந்த எதிரியை நீ வீழ்த்தினாய்.
3.292.33
अवध्यः सर्वभूतानां मत्प्रसादात्पुराऽभवत् ।
कस्माच्चित्कारणात्पापः कंचित्कालमुपेक्षितः ॥ ३.२९२.३३ ॥
முன்பு என் அருளால் அவன் எல்லா உயிர்களாலும் கொல்லப்பட முடியாதவனாக இருந்தான். ஏதோ ஒரு காரணத்தால் அந்தப் பாவி சிறிது காலம் புறக்கணிக்கப்பட்டான்.
3.292.34
वधार्थमात्मनस्तेन हृता सीता दुरात्मना ।
नलकूबरशापेन रक्षा चास्याः कृता मया ॥ ३.२९२.३४ ॥
அந்தத் தீயவன் தன் சொந்த அழிவுக்காகவே சீதையைக் கவர்ந்தான். நளகூபரனின் சாபத்தால் நான் இவளைக் காத்திருக்கிறேன்.
3.292.35
यदि ह्यकामामासेवेत्स्तरियमन्यामपि ध्रुवम् ।
शतधाऽस्य फलेन्मूर्धा इत्युक्तः सोभवत्पुरा ॥ ३.२९२.३५ ॥
ஒருவேளை அவன் விருப்பமில்லாத பெண்ணையோ வேறொரு பெண்ணையோ அணுகினால், நிச்சயமாக அவனுடைய தலை நூறு துண்டுகளாகப் பிளக்கும். முன்பு அவன் இவ்வாறு சபிக்கப்பட்டிருந்தான்.
3.292.36
नात्रशङ्का त्वया कार्या प्रतीच्छेमां महामते ।
कृतं त्वया महत्कार्यं देवानाममितप्रभ ॥ ३.२९२.३६ ॥
இதில் நீ சந்தேகம் கொள்ளக்கூடாது. மகாமதியே, இவளை ஏற்றுக்கொள். அளவற்ற ஒளியுடையவனே, தேவர்களுக்காக நீ பெரிய காரியத்தைச் செய்திருக்கிறாய்.
3.292.37
प्रीतोस्मि वत्स भद्रं ते पिता दशरथोस्मि ते ।
अनुजानामि राज्यं च प्रशाधि पुरुषोत्तम ॥ ३.२९२.३७ ॥
மகனே, நான் மகிழ்ச்சியடைகிறேன். உனக்கு நன்மை உண்டாகட்டும். நான் உன் தந்தை தசரதன். அரசை உனக்கு அனுமதிக்கிறேன்; ஆளுவாயாக, புருஷோத்தமனே.
3.292.38
अभिवादयेत्वां राजेन्द्र यदि त्वं जनको मम ।
गमिष्यामि पुरीं रम्यामयोध्यां शासनात्तव ॥ ३.२९२.३८ ॥
அரசர்களின் அரசே, நீர் என் தந்தையானால் உமக்கு வணக்கம். உமது கட்டளையால் அழகிய அயோத்தி நகருக்குச் செல்வேன்.
3.292.39
तमुवाच पिता भूयः प्रहृष्टो भरतर्षभ ।
गच्छायोध्यां प्रशाधि त्वंराम रक्तान्तलोचन।
संपूर्णानीहवर्षाणि चतुर्दश महाद्युते ॥ ३.२९२.३९ ॥
மகிழ்ச்சியடைந்த தந்தை மீண்டும் அவனிடம் சொன்னார்: 'பரதர்களில் சிறந்தவனே, அயோத்திக்குச் செல், ஆள்வாயாக. செந்நிறக் கண்ணனே ராமா, இங்கே பதினான்கு ஆண்டுகள் முழுமையாக இருப்பாயாக, மகாதேஜஸ்வியே.'
3.292.40
ततो देवान्नमस्कृत्य मुहृद्भिरभिनन्दितः ।
महेन्द्रइव पौलोम्या भार्यया स समेयिवान् ॥ ३.२९२.४० ॥
பின்னர் தேவர்களை வணங்கி, நண்பர்களால் வாழ்த்தப்பட்டு, புலோமனின் மகள் சசியுடன் இந்திரன் சேர்வதுபோல, அவன் தன் மனைவியுடன் ஒன்றுகூடினான்.
3.292.41
ततो वरं ददौ तस्मै ह्यविन्ध्याय परंतपः ।
त्रिजटां चार्थमानाभ्यां योजयामास राक्षसीम् ॥ ३.२९२.४१ ॥
பின்னர் பகைவரை வாட்டுபவர் அவிந்தியனுக்கு வரம் அளித்து, செல்வம் மற்றும் மரியாதையுடன் ராட்சசி திரிஜடாவை அவனுடன் இணைத்தார்.
3.292.42
तमुवाच ततो ब्रह्मा देवैः शक्रषुरोगमैः ।
कौसल्यामातरिष्टांस्ते वरानद्य ददानि कान् ॥ ३.२९२.४२ ॥
பின்னர் இந்திரன் முதலான தேவர்களுடன் பிரம்மா அவனிடம் கூறினார்: 'கௌசல்யையின் மகனே, உனக்கு விரும்பிய வரங்கள் எவை? இன்று அவற்றை நான் அளிக்கிறேன்.'
3.292.43
वव्रेरामः स्थितिं धर्मे शत्रुभिश्चापराजयम् ।
राक्षसैर्निहतानां च वानराणां समुद्भवम् ॥ ३.२९२.४३ ॥
ராமன் தர்மத்தில் நிலைபெறுதலையும், எதிரிகளால் தோற்கடிக்கப்படாமையையும், ராட்சசர்களால் கொல்லப்பட்ட வானரர்களின் மறுபிறப்பையும் வரமாகக் கேட்டான்.
3.292.44
ततस्ते ब्रह्मणा प्रोक्ते तथेतिवचने तदा ।
समुत्तस्थुर्महाराज वानरा लब्धचेतसः ॥ ३.२९२.४४ ॥
அப்போது பிரம்மா 'அவ்வாறே ஆகட்டும்' என்று சொன்னதும், மகாராஜனே, உணர்வு பெற்ற வானரர்கள் எழுந்தனர்.
3.292.45
सीता चापि महाभागा वरं हनुमते ददौ ।
रामकीर्त्या समं पुत्र जीवितं ते भविष्यति ॥ ३.२९२.४५ ॥
மகாபாக்கியவதியான சீதையும் அனுமனுக்கு வரம் அளித்தாள்: மகனே, உன் வாழ்க்கை ராமனின் புகழுக்கு இணையாக நிலைக்கும்.
3.292.46
दिव्यास्त्वामुपभोगाश्च मत्प्रसादकृताः सदा ।
उपस्थास्यन्ति हनुमन्निति स्म हरिलोचन ॥ ३.२९२.४६ ॥
'அனுமனே, என் அருளால் திவ்ய போகங்கள் எப்போதும் உன்னிடம் வரும்' — ஹரிலோசனா, இவ்வாறு (அவள் சொன்னாள்).
3.292.47
ततस्ते प्रेक्षमाणानां तेपामक्लिष्टकर्मणाम् ।
अन्तर्धानं ययुर्देवाः सर्वे शक्रपुरोगमाः ॥ ३.२९२.४७ ॥
அப்போது அக்லிஷ்டகர்மாக்கள் (ராமன் முதலானோர்) பார்த்துக்கொண்டிருக்கையில், இந்திரனைத் தலைமையாகக் கொண்ட தேவர்கள் அனைவரும் மறைந்தனர்.
3.292.48
दृष्ट्वा रामं तु जानक्या संगतं शक्रसारथिः ।
उवाच परमप्रीतसुहृन्मध्य इदं वचः ॥ ३.२९२.४८ ॥
ஜானகியுடன் சேர்ந்திருந்த ராமனைக் கண்டு, இந்திரனின் தேரோட்டி மிகவும் மகிழ்ந்து நண்பர்களிடையே இந்த வார்த்தையைச் சொன்னான்.
3.292.49
देवगन्धर्वयक्षाणां मानुषासुरभोगिनाम् ।
अपनीतं त्वया दुःखमिदं सत्यपराक्रम ॥ ३.२९२.४९ ॥
தேவர்கள், கந்தர்வர்கள், யக்ஷர்கள், மனிதர்கள், அசுரர்கள் மற்றும் நாகர்களின் இந்த துக்கத்தை நீ போக்கினாய், உண்மையான வீரனே.
3.292.50
सदेवासुरगनधर्वा यक्षराक्षसपन्नगाः ।
कथयिष्यन्ति लोकास्त्वां यावद्भूमिर्धरिष्यति ॥ ३.२९२.५० ॥
தேவர்கள், அசுரர்கள், கந்தர்வர்கள், யக்ஷர்கள், ராக்ஷசர்கள், நாகர்கள் ஆகிய உலகங்கள் பூமி நிலைக்கும் வரை உன்னைப் பற்றிப் பேசும்.
3.292.51
इत्येवमुक्त्वाऽनुज्ञाप्यरामं शस्त्रभृतांवरम् ।
संपूज्यापाक्रमत्तेन रथेनादित्यवर्चसा ॥ ३.२९२.५१ ॥
இவ்வாறு சொல்லி, ஆயுததாரிகளில் சிறந்த ராமனிடம் விடைபெற்று, அவரை வணங்கி, சூரியனைப் போல் ஒளிரும் அந்த ரதத்தில் புறப்பட்டான்.
3.292.52
ततःसीतां पुरस्कृत्य रामः सौमित्रिणा सह ।
सुग्रीवप्रमुखैश्चैव सहितः सर्ववानरैः ॥ ३.२९२.५२ ॥
பின்னர் சீதையை முன்னிறுத்தி, ராமன் சௌமித்ரியுடனும், சுக்ரீவன் முதலிய முக்கிய வானரங்களுடனும், எல்லா வானரர்களுடனும் சென்றான்.
3.292.53
विधाय रक्षां लङ्कायां विभीषणपुरस्कृतः ।
संततार पुनस्तेन सेतुना मकरालयम् ॥ ३.२९२.५३ ॥
லங்கையில் காவல் அமைத்து, விபீஷணனை முன்னிறுத்தி, மீண்டும் அந்தப் பாலத்தின் வழியாக மகராலயமான கடலைக் கடந்தான்.
3.292.54
पुष्पकेण विसानन खेचरेण विराजता ।
कामगेन यथामुख्यैरमात्यैः संवृतो वसी ॥ ३.२९२.५४ ॥
ஆகாயத்தில் செல்லும், ஒளிரும், விருப்பம்போல் செல்லும் புஷ்பக விமானத்தில், முக்கிய அமைச்சர்களால் சூழப்பட்டு, அடக்கமுடைய அவன் சென்றான்.
3.292.55
ततस्तीरे समुद्रस्यं यत्रशिश्य स पार्थिवः ।
तत्रैवोवास धर्मात्मा सहितः सर्ववानरैः ॥ ३.२९२.५५ ॥
பின்னர் கடற்கரையில், அரசன் தங்கியிருந்த இடத்திலேயே, தர்மாத்மாவான ராமன் வானரங்கள் அனைத்தோடும் தங்கியிருந்தான்.
3.292.56
अथैनान्राघवः काले समानीयाभिपूज्य च ।
विसर्जयामास तदा रत्नैः संतोष्य सर्वशः ॥ ३.२९२.५६ ॥
பின்னர் உரிய காலத்தில் ராகவன் அவர்களை அழைத்து, மதித்து, ரத்தினங்களால் முழுமையாக மகிழ்வித்து அனுப்பினான்.
3.292.57
गतेषु वानरेन्द्रेषु गोपुच्छर्क्षेषु तेषु च ।
सुग्रीवसहितो रामः किष्किन्दां पुनरागमत् ॥ ३.२९२.५७ ॥
வானரத் தலைவர்களும், கோபுச்ச, ரிக்ஷ வீரர்களும் சென்றபின், சுக்ரீவனோடு ராமன் மீண்டும் கிஷ்கிந்தைக்கு வந்தான்.
3.292.58
विभीषणेनानुगतः सुग्रीवसहितस्तदा ।
पुष्पकेण विमानेन वैदेह्या दर्शयन्वनम् ॥ ३.२९२.५८ ॥
அப்போது விபீஷணன் பின்தொடர, சுக்ரீவனோடு, புஷ்பக விமானத்தில் வைதேஹிக்குக் காட்டைக் காட்டியபடி ராமன் சென்றான்.
3.292.59
किष्किन्धां तु समासाद्यरामः प्रहरतांवरः ।
अङ्गदं कृतकर्माणं यौवराज्येऽभ्यषेचयत् ॥ ३.२९२.५९ ॥
கிஷ்கிந்தையை அடைந்ததும், போர்வீரர்களில் சிறந்த ராமன், செயல்வீரனான அங்கதனை யௌவராஜ்யத்தில் முடிசூட்டினான்.
3.292.60
ततस्तैरेव सहितो रामः सौमित्रिणा सह ।
यथागतेन मार्गेण प्रययौ स्वपुरं प्रति ॥ ३.२९२.६० ॥
பின்னர் அவர்களோடும், சௌமித்ரியுடனும் (லக்ஷ்மணன்) சேர்ந்து, ராமன் வந்த அதே வழியாக தன் நகரை நோக்கிச் சென்றான்.
3.292.61
अयोध्यां स समासाद्यपुरीं राष्ट्रपतिस्ततः ।
भरताय हनूमन्तं दूतं प्रास्थापयद्द्रुतम् ॥ ३.२९२.६१ ॥
அயோத்தி நகரை அடைந்ததும், நாட்டின் தலைவர் பரதனிடம் அனுமனைத் தூதனாக விரைவாக அனுப்பினார்.
3.292.62
लक्षयित्वेङ्गितं सर्वंप्रियं तस्मै निवेद्य वै ।
वायुपुत्रे पुनः प्राप्ते नन्दिग्राममुपाविशत् ॥ ३.२९२.६२ ॥
அனைத்துக் குறிப்புகளையும் உணர்ந்து, அவனுக்கு இனிய செய்தியை அறிவித்த பின், வாயுவின் மகன் திரும்பி வந்ததும் அவர் நந்திக்ராமத்தில் அமர்ந்தார்.
3.292.63
सतत्रमलदिग्धाङ्गं भरतं चीरवाससम् ।
नन्दिग्रामगतंरामः सशत्रुघ्नं सराघवः।
अग्रतःपादुके कृत्वा ददर्शासीनमासने ॥ ३.२९२.६३ ॥
அங்கே அழுக்கால் பூசப்பட்ட உடலுடனும், மரவுரி அணிந்தவராகவும், நந்திக்ராமத்துக்குச் சென்ற பரதனை, சத்ருக்னனுடன் ராமர் தம் முன்னே பாதுகைகளை வைத்து ஆசனத்தில் அமர்ந்திருக்கக் கண்டார்.
3.292.64
समेत्यभरतेनाथ शत्रुघ्नेन च वीर्यवान् ।
राघवः सहसौमित्रिर्मुमुदे भरतर्षभ ॥ ३.२९२.६४ ॥
பரதனையும் சத்ருக்னனையும் சந்தித்த பின், வலிமைமிக்க ராகவர் சௌமித்திரியுடன் மகிழ்ந்தார், பரதர்களின் காளையே.
3.292.65
ततो भरतशत्रुघ्नौ समेतौ गुरुणा तदा ।
वैदेह्या दर्शनेनोभौ प्रहर्षं समवापतुः ॥ ३.२९२.६५ ॥
அதன்பின், பெரியவருடன் ஒன்றுகூடிய பரதனும் சத்ருக்னனும், வைதேகியைக் கண்ட மகிழ்ச்சியால் இருவரும் பேரானந்தம் அடைந்தனர்.
3.292.66
तस्मै तद्भरतो राज्यमागतायातिसत्कृतम् ।
न्यासं निर्यातयामास युक्तः परमया मुदा ॥ ३.२९२.६६ ॥
திரும்பி வந்த அவருக்கு, பரதன் அந்த அரசை, மிகுந்த மரியாதையுடன் ஒப்படைக்கப்பட்ட அமானிதமாக, மிகுந்த மகிழ்ச்சியுடன் ஒப்படைத்தார்.
3.292.67
ततस्तं वैष्णवे शूरं नक्षत्रेऽभिजितेऽहनि ।
वसिष्ठो वामदेवश्च सहितावभ्यषिञ्चताम् ॥ ३.२९२.६७ ॥
அப்போது வைஷ்ணவ நட்சத்திரத்தில், அபிஜித் நாளில், வசிஷ்டரும் வாமதேவரும் சேர்ந்து அந்த வீரனுக்கு அபிஷேகம் செய்தனர்.
3.292.68
सोभिषिक्तः कपिश्रेष्ठं सुग्रीवं ससुहृज्जनम् ।
विभीषणं च पौलस्त्यमन्वजानाद्गृहान्प्रति ॥ ३.२९२.६८ ॥
அபிஷேகம் பெற்ற அவர் கபிகளில் சிறந்தவனான சுக்ரீவனையும் அவனது நண்பர்களையும், பௌலஸ்திய விபீஷணனையும், வீடுகளுக்குத் திரும்ப அனுமதித்தார்.
3.292.69
अभ्यर्च्य विविधै रत्नैः प्रीतियुक्तौ मुदा युतौ ।
समाधायेतिकर्तव्यं दुःखेन विससर्ज ह ॥ ३.२९२.६९ ॥
பல்வேறு ரத்தினங்களால் மரியாதை செய்து, மகிழ்ச்சியுடன் இருவரும் ஒன்றுகூடி, செய்யவேண்டியதை முடிவு செய்து, வருத்தத்துடன் அனுப்பினார்.
3.292.70
पुष्पकं च विमानं तत्पूजयित्वा स राघवः ।
प्रादाद्वैश्रवणायैव प्रीत्या स रघुनन्दनः ॥ ३.२९२.७० ॥
அந்த புஷ்பக விமானத்தை வணங்கி, அந்த ராகவன், ரகுநந்தனன், அன்புடன் அதை வைசிரவணனுக்கே கொடுத்தான்.
3.292.71
ततो देवर्षिसहितः सरितं गोमतीमनु ।
शताश्वमेधानाजह्रे जारूथ्यान्स निरर्गलान् ॥ ३.२९२.७१ ॥
பின்னர் தேவரிஷிகளுடன் கோமதி நதிக்கரையில், ஜாரூத்ய குலத்தவனாகிய அவன் தடையின்றி நூறு அஸ்வமேதங்களைச் செய்தான்.