മഹാഭാരതം · അധ്യായം 3.295
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.295.1
अथ मद्राधिपो राजा नारदेन समागतः ।
उपविष्टः सभामध्ये कथायोगेन भारत ॥ ३.२९५.१ ॥
അപ്പോൾ മദ്രദേശത്തിന്റെ രാജാവ് നാരദനോടൊപ്പം സമാഗമിച്ച് സഭയുടെ മധ്യത്തിൽ ഇരുന്നു; ഭാരതാ, സംഭാഷണത്തിന്റെ ഗതിയിൽ.
3.295.2
ततोऽभिगम्य तीर्थानि सर्वाण्येवाश्रमांस्तथा ।
आजगाम पितुर्वेश्म सावित्री सह मन्त्रिभिः ॥ ३.२९५.२ ॥
പിന്നീട് എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളും ആശ്രമങ്ങളും സന്ദർശിച്ച് സാവിത്രി മന്ത്രിമാരോടൊപ്പം പിതാവിന്റെ ഭവനത്തിൽ എത്തി.
3.295.3
नारदेन सहासीनं सा दृष्ट्वा पितरं शुभा ।
उभयोरेव शिरसा चक्रे पादाभिवादनम् ॥ ३.२९५.३ ॥
നാരദനോടൊപ്പം ഇരിക്കുന്ന പിതാവിനെ കണ്ട് ആ ശുഭ ഇരുവരുടെയും പാദങ്ങളിൽ തല വെച്ച് വന്ദിച്ചു.
3.295.4
क्व गताऽभूत्सुतेयं ते कुतश्चैवागता नृप ।
किमर्थं युवतीं भद्र न चैनां संप्रयच्छसि ॥ ३.२९५.४ ॥
രാജാവേ, നിന്റെ ഈ മകൾ എവിടെ പോയിരുന്നു, എവിടെനിന്ന് വന്നു? നല്ലവനേ, ഈ യുവതിയെ നീ എന്തുകൊണ്ട് നൽകുന്നില്ല?
3.295.5
कार्येण खल्वनेनैव प्रेषिताद्यैव चागता ।
एतस्याः शृणु देवर्षे भर्तारं योऽनया वृतः ॥ ३.२९५.५ ॥
ഈ കാര്യത്തിനായി അയക്കപ്പെട്ട അവൾ ഇന്നുതന്നെയാണ് മടങ്ങിയെത്തിയത്. ദേവർഷേ, അവൾ വരിച്ച ഭർത്താവിനെക്കുറിച്ച് കേട്ടാലും.
3.295.6
सा ब्रूहि विस्तरेणेति पित्रा संयोदिता शुभा ।
तदैव तस्य वचनं प्रतिगृह्येदमब्रवीत् ॥ ३.२९५.६ ॥
'വിശദമായി പറയൂ' എന്ന് പിതാവ് പ്രേരിപ്പിച്ചപ്പോൾ ആ ശുഭ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വാക്ക് സ്വീകരിച്ച് ഉടൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
3.295.7
आसीत्साल्वेषु धर्मात्मा क्षत्रियः पृथिवीपतिः ।
द्युमत्सेन इति ख्यातः पश्चाच्चान्धो बभूव ह ॥ ३.२९५.७ ॥
സാല്വന്മാരിൽ ധർമ്മാത്മാവായ ക്ഷത്രിയനും ഭൂമിയുടെ അധിപതിയുമായിരുന്നു ദ്യുമത്സേനൻ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധൻ; പിന്നീട് അദ്ദേഹം അന്ധനായി.
3.295.8
विनष्टचक्षुषस्तस्य बालपुत्रस्य धीमतः ।
सामीप्येन हृतं राज्यं छिद्रेऽस्मिन्पूर्ववैरिणा ॥ ३.२९५.८ ॥
കണ്ണുകൾ നഷ്ടപ്പെട്ട, ചെറിയ പുത്രനുള്ള ആ ബുദ്ധിമാന്റെ രാജ്യം, ഈ വിടവിൽ പഴയ ശത്രു സമീപത്തുനിന്നുതന്നെ അപഹരിച്ചു.
3.295.9
स बालवत्सया सार्धं भार्यया प्रस्थितो वनम् ।
महारण्यं गतश्चापि पस्तेषे महाव्रतः ॥ ३.२९५.९ ॥
ചെറിയ കുഞ്ഞുള്ള തന്റെ ഭാര്യയോടൊപ്പം അദ്ദേഹം കാട്ടിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു; മഹാവ്രതനായ അദ്ദേഹം മഹാവനത്തിൽ എത്തി തപസ്സു ചെയ്തു.
3.295.10
तस्य पुत्रः पुरे जातः संवृद्धश्च तपोवने ।
सत्यवाननुरूपो मे भर्तेति मनसा वृतः ॥ ३.२९५.१० ॥
അദ്ദേഹത്തിന്റെ പുത്രൻ നഗരത്തിൽ ജനിച്ച് തപോവനത്തിൽ വളർന്നു; 'എനിക്കു യോജിച്ച ഭർത്താവ് സത്യവാൻ' എന്നു മനസ്സിനാൽ വരിക്കപ്പെട്ടു.
3.295.11
अहो वत महत्पापं सावित्र्या नृपते कृतम् ।
अजानन्त्या यदनया गुणवान्सत्यवान्वृतः ॥ ३.२९५.११ ॥
അയ്യോ! രാജാവേ, സാവിത്രി വലിയ പാപം ചെയ്തു; അറിയാതെ ഇവൾ ഗുണവാനായ സത്യവാനെ വരിച്ചു.
3.295.12
सत्यं वदत्यस्य पिता सत्यं माता प्रभाषते ।
तथाऽस् ब्राह्मणाश्चक्रुर्नामैतत्सत्यवानिति ॥ ३.२९५.१२ ॥
ഇവന്റെ പിതാവ് സത്യമേ പറയുന്നു, മാതാവും സത്യമേ പറയുന്നു; അതിനാൽ ബ്രാഹ്മണർ ഇവന് 'സത്യവാൻ' എന്നു പേരിട്ടു.
3.295.13
बालस्याश्वाः प्रियाश्चास्य करोत्यश्वांश्च मृन्मयान् ।
चित्रेऽपि विलिखत्यश्वांश्चित्राश्व इति चोच्यते ॥ ३.२९५.१३ ॥
ബാലന് കുതിരകൾ പ്രിയമായിരുന്നു; അവൻ കളിമണ്ണുകൊണ്ടുള്ള കുതിരകളെ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ചിത്രത്തിലും അവൻ കുതിരകളെ വരയ്ക്കുന്നു; അതിനാൽ അവനെ 'ചിത്രാശ്വൻ' എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
3.295.14
अपीदानीं स तेजस्वी बुद्धिमान्वा नृपात्मजः ।
क्षमावानपि वा शृरः सत्यवान्पितृवत्सलः ॥ ३.२९५.१४ ॥
ഇപ്പോഴും ആ തേജസ്വിയും ബുദ്ധിമാനുമായ രാജപുത്രൻ ക്ഷമയുള്ളവനും ശൂരനും സത്യവാനും പിതാവിനോട് സ്നേഹമുള്ളവനുമാണോ?
3.295.15
विवस्वानिव तेजस्वी वृहस्पतिसमो मतौ ।
महेन्द्र इवन वीरश्च वसुधेव क्षमान्वितः ॥ ३.२९५.१५ ॥
അവൻ സൂര്യനെപ്പോലെ തേജസ്വി, ബുദ്ധിയിൽ ബൃഹസ്പതിക്കു തുല്യൻ; മഹേന്ദ്രനെപ്പോലെ വീരൻ, ഭൂമിപോലെ ക്ഷമയുള്ളവൻ.
3.295.16
अपि राजात्मजो दाता ब्रह्मण्यश्चापि सत्यवान् ।
रूपवानप्युदारो वाऽप्यथवा प्रियदर्शनः ॥ ३.२९५.१६ ॥
ആ രാജപുത്രൻ ദാനശീലനോ, ബ്രാഹ്മണഭക്തനോ, സത്യവാനോ, സുന്ദരനോ, ഉദാരനോ, അല്ലെങ്കിൽ കാണാൻ ഇമ്പമുള്ളവനോ?
3.295.17
सांकृते रन्तिदेवस् स्वशक्त्या दानतः समः ।
ब्रह्मण्यः सत्यवादी च शिबिरौशीनरो यथा ॥ ३.२९५.१७ ॥
സാംകൃതി രന്തിദേവനെപ്പോലെ തന്റെ ശക്തിക്കനുസരിച്ച് ദാനത്തിൽ സമനാണ്; ഉശീനരപുത്രൻ ശിബിയെപ്പോലെ ബ്രാഹ്മണഭക്തനും സത്യവാദിയുമാണ്.
3.295.18
ययातिरिव चोदारः सोमवत्प्रियदर्शनः ।
रूपेणान्यतमोऽश्विभ्यां द्युमत्सेनसुतो बली ॥ ३.२९५.१८ ॥
അവൻ യയാതിയെപ്പോലെ ഉദാരനും സോമനെപ്പോലെ കാണാൻ ഇമ്പമുള്ളവനും; അശ്വിനീദേവന്മാർക്കു തുല്യരിൽ ഒരാൾ, ദ്യുമത്സേനന്റെ ബലവാനായ പുത്രൻ.
3.295.19
स वदान्यः स तेजस्वीधीमांश्चैव क्षमान्वितः ।
स दान्तः स मृदुः शूरः स सत्यः संयतेन्द्रियः।
सन्मैत्रः सोनसूयश्च स ह्रीमान्द्युतिमांश्च सः ॥ ३.२९५.१९ ॥
അവൻ ദാനശീലനും തേജസ്വിയും ബുദ്ധിമാനും ക്ഷമയുള്ളവനുമാണ്. അവൻ ദാന്തനും മൃദുവും ശൂരനും സത്യവാനും ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിച്ചവനുമാണ്. അവൻ നല്ല മിത്രവും അസൂയയില്ലാത്തവനും ലജ്ജാശീലനും തിളക്കമുള്ളവനുമാണ്.
3.295.20
नित्यशश्चार्जवं तस्मिन्धृतिस्तत्रैव च ध्रुवा ।
संक्षेपतस्तपोवृद्धैः शीलवृद्धैश्च कथ्यते ॥ ३.२९५.२० ॥
അവനിൽ എപ്പോഴും ഋജുത്വമുണ്ട്, അവിടെത്തന്നെ ഉറച്ച ധൈര്യവുമുണ്ട്. തപസ്സിലും ശീലത്തിലും മുതിർന്നവർ സംക്ഷേപത്തിൽ ഇങ്ങനെ പറയുന്നു.
3.295.21
गुणैरुपेतं सर्वैस्तं भगवन्प्रब्रवीषि मे ।
दोषानप्यस्य मे ब्रूहि यदि सन्तीह केचन ॥ ३.२९५.२१ ॥
ഭഗവാനേ, അവൻ എല്ലാ ഗുണങ്ങളോടും കൂടിയവനാണെന്ന് അങ്ങ് എനിക്ക് വിവരിക്കുന്നു. ഇവിടെ അവന് എന്തെങ്കിലും ദോഷങ്ങളുണ്ടെങ്കിൽ അവയും എന്നോട് പറഞ്ഞാലും.
3.295.22
एक एवास्य दोषो हि गुणानाक्रम्य तिष्ठति ।
स च दोषः प्रयत्नेन न शक्यमतिवर्तितुम् ॥ ३.२९५.२२ ॥
അവനിൽ ഒരേയൊരു ദോഷമേയുള്ളൂ; അത് അവന്റെ ഗുണങ്ങളെ അടക്കി നിലകൊള്ളുന്നു. ആ ദോഷം പ്രയത്നംകൊണ്ടും മറികടക്കാൻ കഴിയില്ല.
3.295.23
एको दोषोऽस्ति नान्योऽस्य सोद्यप्रभृति सत्यवान् ।
संवत्सरेण क्षीणायुर्देहन्यासं करिष्यति ॥ ३.२९५.२३ ॥
അവനിൽ ഒരേയൊരു ദോഷമേയുള്ളൂ, മറ്റൊന്നില്ല. ഇന്നുമുതൽ സത്യവാൻ ഒരു സംവത്സരത്തിനുള്ളിൽ, ആയുസ്സ് ക്ഷയിച്ച്, ദേഹം ത്യജിക്കും.
3.295.24
एहि सावित्रि गच्छस्व अन्यं वरय शोभने ।
तस्य दोषो महानेको गुणानाक्रम्य च स्थितः ॥ ३.२९५.२४ ॥
വരൂ സാവിത്രി, പോകൂ, മറ്റൊരാളെ വരിക്കൂ, സുന്ദരീ. അവനിലുള്ള ഈ ഒരേയൊരു വലിയ ദോഷം അവന്റെ ഗുണങ്ങളെ അടക്കി നിലകൊള്ളുന്നു.
3.295.25
यथा मे भगवानाह नारदो देवसत्कृतः ।
संवत्सरेण सोऽल्पायुर्देहन्यासं करिष्यति ॥ ३.२९५.२५ ॥
ദേവന്മാരാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ട ഭഗവാൻ നാരദൻ എന്നോട് പറഞ്ഞതുപോലെ, അവൻ അല്പായുസ്സാണ്; ഒരു വർഷത്തിനകം അവൻ ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കും.
3.295.26
सकृदंशो निपतति सकृत्कन्या प्रदीयते ।
स कृदाह ददानीति त्रीण्येतानि सकृत्सकृते ॥ ३.२९५.२६ ॥
ഓഹരി ഒരിക്കൽ മാത്രം വീഴുന്നു, കന്യക ഒരിക്കൽ മാത്രം നൽകപ്പെടുന്നു; 'ഞാൻ നൽകുന്നു' എന്ന് ഒരിക്കൽ മാത്രം പറയപ്പെടുന്നു — ഈ മൂന്നും ഒരിക്കൽ മാത്രം സംഭവിക്കുന്നു.
3.295.27
दीर्घायुरथवाऽल्पायुः सगुणो निर्गुणोऽपि वा ।
सकृद्वृतो मया भर्ता न द्वितीयं वृणोम्यहम् ॥ ३.२९५.२७ ॥
ദീർഘായുസ്സുള്ളവനായാലും അല്പായുസ്സുള്ളവനായാലും, ഗുണവാനായാലും ഗുണരഹിതനായാലും — ഒരിക്കൽ ഞാൻ ഭർത്താവിനെ വരിച്ചു; രണ്ടാമതൊരാളെ ഞാൻ വരിക്കില്ല.
3.295.28
मनसा निश्चयं कृत्वाततो वाचाऽभिधीयते ।
क्रियते कर्मणा पश्चात्प्रमाणं मे मनस्ततः ॥ ३.२९५.२८ ॥
മനസ്സാൽ നിശ്ചയിച്ച ശേഷം വാക്കിനാൽ അത് പറയപ്പെടുന്നു; പിന്നീട് കർമ്മത്താൽ അത് ചെയ്യപ്പെടുന്നു — അതിനാൽ എന്റെ മനസ്സാണ് എനിക്ക് പ്രമാണം.
3.295.29
स्थिरा बुद्धिर्नरश्रेष्ठ सावित्र्या दुहितुस्तव ।
नैषा वारयितुं शक्या धर्मादस्मात्कथंचन ॥ ३.२९५.२९ ॥
മനുഷ്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, നിന്റെ പുത്രിയായ സാവിത്രിയുടെ ബുദ്ധി ഉറച്ചതാണ്; ഈ ധർമ്മത്തിൽ നിന്ന് ഒരു വിധത്തിലും അവളെ തടയാനാവില്ല.
3.295.30
नान्यस्मिन्पुरुषे सन्ति ये सत्यवति वै गुणाः ।
प्रदानमेव तस्मान्मे रोचते दुहितुस्तव ॥ ३.२९५.३० ॥
സത്യവാന്റെ ഗുണങ്ങൾ മറ്റൊരു പുരുഷനിലും ഇല്ല; അതിനാൽ നിന്റെ പുത്രിയെ അവനു നൽകുന്നതാണ് എനിക്ക് ഇഷ്ടം.
3.295.31
अविचाल्यमेतदुक्तं तथ्यं च भवता वचः ।
करिष्याम्येतदेवं च गुरुर्हि भगवान्मम ॥ ३.२९५.३१ ॥
അങ്ങയുടെ വാക്ക് സത്യവും അചഞ്ചലവുമാണ്; ഞാൻ അപ്രകാരം തന്നെ ചെയ്യും, കാരണം പൂജ്യനായ ഭഗവാൻ എന്റെ ഗുരുവാണ്.
3.295.32
अविघ्नमस्तु सावित्र्याः प्रदाने दुहितुस्तव ।
साधयिष्याम्यहं तावत्सर्वेषां भद्रमस्तु वः ॥ ३.२९५.३२ ॥
അങ്ങയുടെ മകൾ സാവിത്രിയുടെ ദാനത്തിൽ ഒരു തടസ്സവുമുണ്ടാകാതിരിക്കട്ടെ; ഞാൻ ആദ്യം അത് സാധിപ്പിക്കാം; നിങ്ങൾക്കെല്ലാവർക്കും മംഗളം ഉണ്ടാകട്ടെ.
3.295.33
एवमुक्त्वा स्वमुत्पत्य नारदस्त्रिदिवं गतः ।
राजाऽपि दुहितुः सज्जं वैवाहिकमकारयत् ॥ ३.२९५.३३ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് നാരദൻ ആകാശത്തേക്ക് ഉയർന്ന് സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് പോയി; രാജാവും തന്റെ മകൾക്കായി വിവാഹ ഒരുക്കങ്ങൾ ചെയ്യിച്ചു.