Mahābhārata · Adhyāya 3.298
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.298.1
अथ भार्यासहायः स फलान्यादाय वीर्यवान् ।
कठिनं पूरयामास ततः काष्ठान्यपाटयत् ॥ ३.२९८.१ ॥
Dann nahm jener kraftvolle Mann, von seiner Gattin begleitet, Früchte, füllte eine schwere Last und begann dann, das Holz zu spalten.
3.298.2
तस्य पाटयतः काष्ठं स्वेदो वै समजायत ।
व्यायामेन च तेनास्य जज्ञे शिरसि वेदना ॥ ३.२९८.२ ॥
Als er das Holz spaltete, brach ihm der Schweiß aus, und von jener Anstrengung entstand ein Schmerz in seinem Kopf.
3.298.3
सोऽभिगम्य प्रियां भार्यामुवाच श्रमपीडितः ।
व्यायामेन ममानेन जाता शिरसि वेदना ॥ ३.२९८.३ ॥
Von Mühsal gequält ging er zu seiner geliebten Gattin und sprach: "Durch diese meine Anstrengung ist ein Schmerz in meinem Kopf entstanden."
3.298.4
अङ्गानि चैव सावित्रि हृदयं दूयतीव च ।
अस्वस्थमिव चात्मानं लक्षये मितभाषिणि ॥ ३.२९८.४ ॥
O Sāvitrī, meine Glieder und mein Herz scheinen zu brennen, als schmerzte es; o du Wortkarge, ich fühle mich wie krank.
3.298.5
शूलैरिव शिरो विद्धमिदं संलक्षयाम्यहम् ।
भ्रमन्तीव दिशः सर्वाश्चक्रारूढं मनो मम।
तत्स्वप्तुमिच्छे कल्याणि न स्तातुं शक्तिरस्ति मे ॥ ३.२९८.५ ॥
Mir scheint, mein Haupt sei wie von Spießen durchbohrt; alle Richtungen scheinen zu kreisen, mein Geist wie auf ein Rad gespannt. Darum, o Glückverheißende, will ich schlafen; ich habe nicht die Kraft, zu stehen.
3.298.6
सा समासाद्य सावित्री भर्तारमुपगम्य च ।
उत्सङ्गेऽस्य शिर कृत्वा निषसाद महीतले ॥ ३.२९८.६ ॥
Nachdem sie sich genähert und zu ihrem Gatten gegangen war, legte Sāvitrī seinen Kopf in ihren Schoß und setzte sich auf den Boden.
3.298.7
ततः सा नारदवचो विमृशन्ती तपस्विनी ।
तं मुहूर्तं क्षणं वेलां दिवसं च युयोज ह ॥ ३.२९८.७ ॥
Da fixierte die Asketin, über Nāradas Worte nachsinnend, jenen Augenblick, Moment, jene Stunde und jenen Tag in ihrem Geist.
3.298.8
हन्त प्राप्तः स कालोऽयमिति चिन्तापरा सती ।
मुहूर्तादेव चापश्य्पुरुषं रक्तवाससम्।
वद्धमौलिं वपुष्मन्तमादित्यसमतेजसम् ॥ ३.२९८.८ ॥
»Weh, jene Zeit ist gekommen!«, dachte die treue Frau in ihrer Sorge; und im Nu sah sie einen Mann in roten Gewändern, das Haar gebunden, von leuchtender Gestalt, dem Sonnenglanz gleich.
3.298.9
श्यामावदातं रक्ताक्षं पाशहस्तं भयावहम् ।
स्थितं सत्यवतः पार्श्वे निरीक्षन्तं तमेव च ॥ ३.२९८.९ ॥
Dunkel und doch leuchtend, rotäugig, mit der Schlinge in der Hand, furchterregend, neben Satyavat stehend und ihn anblickend.
3.298.10
तं दृष्ट्वासहसोत्थाय भर्तुन्यस्य शनैः शिरः ।
कृताञ्जलिरुवाचार्ता हृदयेन प्रवेपती ॥ ३.२९८.१० ॥
Als sie ihn sah, erhob sie sich plötzlich, legte den Kopf ihres Gatten sanft nieder und sprach mit gefalteten Händen, betrübt und mit zitterndem Herzen.
3.298.11
दैवतंत्वाभिजानामि वपुरेतद्ध्यमानुषम् ।
कामया ब्रूहि देवेश कस्त्वं किंच चिकीर्षसि ॥ ३.२९८.११ ॥
Ich erkenne, dass du ein Gott bist, denn diese Gestalt ist nicht menschlich. O Herr der Götter, sag mir bereitwillig, wer du bist und was du vorhast.
3.298.12
पतिव्रताऽसि सावित्रि तथैव च तपोन्विता ।
अस्त्वामभिभाषामि विद्धि मां त्वं शुभे यमम् ॥ ३.२९८.१२ ॥
Du bist deinem Gatten treu, o Sāvitrī, und auch mit Askese begabt. Ich spreche dich an; wisse, o Glückliche, dass ich Yama bin.
3.298.13
अयं ते रसत्यवान्भर्ता क्षीणायुः पार्थिवात्मजः ।
नेष्यामि तमहं बद्ध्वा विद्ध्येतन्मे चीकिर्षितं ॥ ३.२९८.१३ ॥
Dies ist dein Gemahl Satyavān, dessen Leben erschöpft ist, ein Königssohn. Ich werde ihn fesseln und fortführen; wisse, dies ist mein Vorhaben.
3.298.14
श्रूयते भगवन्दूतास्तवागच्छन्ति मानवान् ।
नेतुं किल भवान्कस्मादागतोसि स्वयं प्रभो ॥ ३.२९८.१४ ॥
Man hört, o Verehrter, dass deine Boten kommen, um Menschen fortzuführen. Herr, warum bist du selbst gekommen?
3.298.15
इत्युक्तः पितृराजस्तां भगवान्स्वचिकीर्षितम् ।
यथावत्सर्वमाख्यातुं तत्प्रियार्थं प्रचक्रमे ॥ ३.२९८.१५ ॥
So angesprochen, begann der verehrte König der Väter, um ihr zu gefallen, ihr seinen eigenen Plan genau und vollständig darzulegen.
3.298.16
अयं च धर्मसंयुक्तो रूपवान्गुणसागरः ।
नार्हो मत्पुरुषैर्नेतुमतोस्मि स्वयमागतः ॥ ३.२९८.१६ ॥
Dieser Mann ist dem Dharma verbunden, schön und ein Ozean der Tugenden. Meine Diener sind nicht würdig, ihn fortzuführen; darum bin ich selbst gekommen.
3.298.17
ततः सत्यवतः कायात्पाशबद्धं वशंगतम् ।
अङ्गुष्ठमात्रं पुरुषं निश्चकर्ष यमो बलात् ॥ ३.२९८.१७ ॥
Da zog Yama mit Gewalt aus Satyavāns Körper die Gestalt, daumengroß, mit der Schlinge gebunden und unterworfen, heraus.
3.298.18
ततः समुद्धृतप्राणं गतश्वासं हतप्रभम् ।
निरविचेष्टंशरीरं तद्बभूवाप्रियदर्सनम् ॥ ३.२९८.१८ ॥
Dann wurde sein Leben herausgezogen; der Atem verstummte, sein Glanz erlosch, und dieser Leib, regungslos, wurde unerfreulich anzusehen.
3.298.19
यमस्तु तं ततो बद्ध्वा प्रयातो दक्षिणामुखः ।
सावित्री चैव दुःखार्ता यममेवान्वगच्छत ॥ ३.२९८.१९ ॥
Yama aber, ihn gefesselt, zog nach Süden; und Sāvitrī, von Kummer gequält, folgte eben Yama nach.
3.298.20
भर्तुः शरीररां च विधाय हि तपस्विनी ।
भर्तारमनुगच्छन्ती तथावस्थं सुमध्यमा।
नियमव्रतसंसिद्धा महाभागा पतिव्रता ॥ ३.२९८.२० ॥
Den Leib ihres Gatten beiseitegelegt, folgte die asketische Sāvitrī, schlankhüftig, ihrem Gatten in eben diesem Zustand — vollendet in Gelübden und Observanzen, hochbeglückt, ihrem Gatten treu ergeben.
3.298.21
निवर्त गच्छ सावित्रि कुरुष्वास्यौर्ध्वदैहिकम् ।
कृतंभर्तुस्त्वयाऽऽनृण्यं यावद्गम्यं गतं त्वया ॥ ३.२९८.२१ ॥
Kehre um, Sāvitrī, und vollziehe die Totenriten für ihn. Du hast deine Schuld gegenüber deinem Gatten beglichen; du bist so weit gekommen, wie man gehen darf.
3.298.22
यत्र मे नीयते भर्ता स्वयं वा यत्र गच्छति ।
मया च तत्र गन्तव्यमेष धर्मः सनातनः ॥ ३.२९८.२२ ॥
Wohin mein Gatte geführt wird oder wohin er selbst geht, dorthin muss auch ich gehen. Dies ist der ewige Dharma.
3.298.23
तपसा गुरुभक्त्या च भर्तुः स्नेहाद्व्रतेन च ।
तव चैव प्रसादेन न मे प्रतिहता गतिः ॥ ३.२९८.२३ ॥
Durch Askese, durch Ehrfurcht vor den Älteren, durch Zuneigung zu meinem Gatten, durch das Gelübde und auch durch deine Gnade ist mein Weg nicht gehemmt worden.
3.298.24
प्राहुः साप्तपदं मैत्रं बुधास्तत्त्वार्थदर्शिनः ।
मित्रतां च पुरस्कृत्य किंचिद्वक्ष्यामि तच्छृणु ॥ ३.२९८.२४ ॥
Die Weisen, die den wahren Sinn schauen, sprechen von der Freundschaft der sieben Schritte. In Ehren dieser Freundschaft will ich etwas sagen; höre es.
3.298.25
नानात्मवन्तस्तु वने चरन्ति ।
धर्मं च वासं च परिश्रमं च।
विज्ञानतो धर्ममुदाहरन्ति ।
तस्मात्सन्तो धर्ममाहुः प्रधानम् ॥ ३.२९८.२५ ॥
Die vielfach Selbstbeherrschten leben im Wald und üben Dharma, Wohnung und Mühe. Durch Wissen lehren sie das Dharma; darum nennen die Guten das Dharma das Höchste.
3.298.26
एकस्य धर्मेण सतां मतेन ।
सर्वेस्म तं मार्गमनुप्रपन्नाः। ॥ ३.२९८.२६ ॥
Durch das Dharma eines Einzelnen und die Meinung der Guten sind alle diesem Pfad gefolgt.
3.298.27
निवर्त तुष्टोस्मि तवानया गिरा ।
स्वराक्षरव्यञ्जनहेतुयुक्तया।
ददानि ते सर्वमनिन्दिते वरम् ॥ ३.२९८.२७ ॥
Kehre um; ich bin mit deiner Rede zufrieden, die klare Silben, Konsonanten und Gründe enthält. O Makellose, ich gewähre dir jede Gabe.
3.298.28
च्युतः स्वराज्याद्वनवासमाश्रितो ।
विनष्टचक्षुः श्वशुरो ममाश्रमे।
स लब्धचक्षुर्बलवान्भवेन्नृप-
स्तव प्रसादाज्ज्वलनार्कसंनिभः ॥ ३.२९८.२८ ॥
Mein Schwiegervater, von seinem Reich gestürzt und im Waldexil lebend, hat sein Augenlicht verloren und weilt in der Einsiedelei. Möge er das Augenlicht wiedererlangen und durch deine Gnade ein mächtiger König werden, gleich Feuer und Sonne.
3.298.29
ददानि तेऽहं तमनिन्दिते वरं ।
यथा त्वयोक्तं भविता च तत्तथा।
तवाध्वना ग्लानिमिवोपलक्षये ।
निवर्त गच्छस्व न ते श्रमो भवेत् ॥ ३.२९८.२९ ॥
O Makellose, diese Gabe gewähre ich dir. Wie du gesagt hast, so wird es sein. Ich sehe Ermüdung auf deinem Weg; kehre um und geh, und möge dich keine Mühe treffen.
3.298.30
श्रमः कुतो भर्तृसमीपतो हिमे ।
यतो हि भर्ता मम सा गतिर्ध्रुवा।
यतः पतिं नमेष्यसि तत्र मे गतिः ।
सुरेश भूयश्च वचो निबोध मे ॥ ३.२९८.३० ॥
Wie könnte mich Müdigkeit nahe meinem Gemahl treffen? Mein Gemahl ist mein sicherer Weg; wo du meinen Gemahl sich verneigen lässt, dort ist mein Weg. Herr der Götter, höre noch einmal meine Worte.
3.298.31
सतां सकृत्संगतमीप्सितं परं ।
ततः परं मित्रमिति प्रचक्षते।
न चाफलं सत्पुरुषेण संगतं ।
ततः सतां संनिवसेत्समागमे ॥ ३.२९८.३१ ॥
Schon eine einzige Begegnung mit Guten ist höchst begehrenswert; danach nennt man es Freundschaft. Die Gemeinschaft mit einem guten Menschen bleibt niemals ohne Frucht; darum soll man im Umgang mit den Guten verweilen.
3.298.32
मनोनुकूलं बुधबुद्धिवर्धनं ।
त्वया यदुक्तं वचनं हिताश्रयम्।
विना पुनः सत्यवतोस्य जीवितं ।
वरं द्वितीयं वरयस्व भामिनि ॥ ३.२९८.३२ ॥
Die Worte, die du gesprochen hast, sind dem Geist angenehm, mehren die Weisheit der Weisen und gründen im Wohl. Doch ohne das Leben Satyavats, wähle eine zweite Gabe, o Dame.
3.298.33
हृतंपुरा मे श्वशुरस्य धीमतः ।
स्वमेव राज्यंलभतां स पार्थिवः।
कजह्यात्स्वधर्मान्न च मे गुरुर्यथा ।
द्वितीयमेतद्वरयामि ते वरम् ॥ ३.२९८.३३ ॥
Einst wurde das Reich meines weisen Schwiegervaters geraubt; möge jener König sein eigenes Reich wiedererlangen. Er möge seine Pflicht nicht aufgeben, wie es mein Lehrer nicht tut. Dies ist die zweite Gabe, die ich von dir erbitte.
3.298.34
स्वमेवं राज्यं प्रतिपत्स्यतेऽचिरा-
न्न च स्वधर्मात्परिहीयते नृपः।
कृतेन कामेन मया नृपात्मजे ।
निवर्त गच्छस्व न ते श्रमो भवेत् ॥ ३.२९८.३४ ॥
Der König wird bald sein eigenes Reich zurückgewinnen und nicht von seiner Pflicht abfallen. O Prinzessin, dein Wunsch ist von mir erfüllt worden. Kehre um und geh; möge dich keine Müdigkeit treffen.
3.298.35
प्रजास्त्वयैता नियमेन संयता ।
नियम्य चैता नयसे निकामया।
ततो यमत्वं तव देव विश्रुतं ।
निबोध चेमां गिरमीरितां मया ॥ ३.२९८.३५ ॥
O Gott, du zügelst diese Wesen durch dein Gesetz und führst sie nach deinem Willen; daher ist dein Name Yama berühmt. Nun höre diese Rede, die ich gesprochen habe.
3.298.36
मा वै द्वितीयं मा तृतीयं च वाञ्छे ।
तस्मात्सन्तो धर्ममाहुः प्रधानम्
अद्रोहः सर्वभूतेषु कर्मणा मनसा गिरा ।
अनुग्रहश्च दानं च सतां धर्मः सनातनः ॥ ३.२९८.३६ ॥
Ich wünsche weder einen zweiten noch einen dritten Segen; deshalb nennen die Guten die Gewaltlosigkeit den höchsten Dharma. Keinem Wesen zu schaden durch Tat, Geist oder Rede, Mitgefühl und Geben: das ist der ewige Dharma der Guten.
3.298.37
वरं वृणीष्वेहविनाऽस्य जीवितं ।
एवंप्रायश्च लोकोऽयं मनुष्याः शक्तिपेशलाः।
सन्तस्त्वेवाप्यमित्रेषु दयां प्राप्तेषु कुर्वते ॥ ३.२९८.३७ ॥
Wähle hier einen Segen, außer dem Leben dieses Mannes. Diese Welt und ihre Menschen sind gewöhnlich schwach an Kraft; doch die Guten zeigen Mitleid selbst gegenüber Feinden, die zu ihnen kommen.
3.298.38
पिपासितस्येव भवेद्यथा पय-
स्तथा त्वया वाक्यमिदं समीरितम्।
विना पुनः सत्यवतोऽस्य जीवितं ।
वरं वृणीष्वेह शुभे यदिच्छसि ॥ ३.२९८.३८ ॥
So wie Wasser dem Durstigen gefällt, so gefallen mir diese Worte, die du gesprochen hast. Doch außer dem Leben Satyavāns, o Glückverheißende, wähle hier den Segen, den du wünschst.
3.298.39
ममानपत्यः पृथिवीपतिः पिता ।
भवत्पितुः पुत्रशतं तथौरसम्।
कुलस्य संतानकरं च यद्भवे-
त्तृतीयमेतद्वरयामि ते वरम् ॥ ३.२९८.३९ ॥
Mein Vater, Herr der Erde, ist ohne Nachkommen. Wie dein Vater hundert Söhne hatte, so möge auch mein Vater Söhne aus seinem eigenen Leib haben, die das Geschlecht fortführen — dies ist der dritte Segen, den ich von dir erbitte.
3.298.40
कुलस्य संतानकरं सुवर्चसं ।
शतं सुतानां पितुरस्तु ते शुभे।
कृतेन कामेन नराधिपात्मजे ।
निवर्त दूरं हि पथस्त्वमागता ॥ ३.२९८.४० ॥
Möge dein Vater hundert strahlende Söhne haben, die das Geschlecht fortführen. O glückverheißende Prinzessin, möge dein Wunsch erfüllt werden. Nun kehre um, denn du bist einen sehr weiten Weg gegangen.
3.298.41
न दूरमेतन्मम भर्तृसन्निधौ ।
मनो हि मे दूरतरं प्रधावति।
अथ व्रजन्नेव गिरं समुद्यतां ।
मयोच्यमानां शृणु भूय एव च ॥ ३.२९८.४१ ॥
In der Nähe meines Gatten ist dies keine Entfernung; mein Sinn eilt noch weiter fort. Nun höre im Gehen noch einmal auf die Worte, die ich spreche.
3.298.42
विवस्वतस्त्वं तनयऋ प्रतापवां-
स्ततो हि वैवस्वत उच्यसे बुधैः।
समेन धर्मेण चरन्ति ताः प्रजा-
स्ततस्तवेहेवर धर्मराजता ॥ ३.२९८.४२ ॥
Du bist der mächtige Sohn des Vivasvat, daher nennen dich die Weisen Vaivasvata. Diese Geschöpfe wandeln nach gleichem Dharma; darum, o Bester, gebührt dir hier die Herrschaft des Dharma.
3.298.43
आत्मन्यपि न विश्वासस्तथा भवति सत्सु यः ।
तस्मात्सत्सु विशेपेण सर्वः प्रणयमिच्छति ॥ ३.२९८.४३ ॥
Selbst zu sich selbst gibt es nicht ein solches Vertrauen, wie es zu den Guten besteht; darum sucht vor allem bei den Guten jeder Zuneigung.
3.298.44
सौहदात्सर्वभूतानां विश्वासो नाम जायते ।
तस्मात्सत्सु विशेपेण विश्वासं कुरुते जनः ॥ ३.२९८.४४ ॥
Aus der Herzlichkeit gegenüber allen Wesen entsteht tatsächlich das Vertrauen; darum setzt der Mensch besonders bei den Guten sein Vertrauen.
3.298.45
उदाहृतंते वचनं यदङ्गने ।
शुभे न तादृक् त्वदृते श्रुतं मया।
अनेन तुष्टोस्मि विनाऽस्य जीवितं ।
वरं चतुर्थं वरयस्व गच्छ च ॥ ३.२९८.४५ ॥
O Dame, o Glückverheißende! Solche Worte habe ich außer von dir von niemandem gehört. Damit zufrieden, wähle eine vierte Gabe, außer seinem Leben, und geh.
3.298.46
ममात्मजं सत्यवतस्तथौरसं ।
भवेदुभाभ्यामिह यत्कुलोद्वहम्।
शतं सुतानां बलवीर्यशालिना-
मिदंचतुर्थं वरयामि ते वरम् ॥ ३.२९८.४६ ॥
Mein leiblicher Sohn, von Satyavat geboren, möge das Geschlecht von uns beiden tragen; und hundert Söhne, mit Kraft und Mut begabt, mögen uns geboren werden. Dies ist die vierte Gabe, die ich von dir wähle.
3.298.47
शतं सुतानां बलवीरय्शालिनां ।
भविष्यति प्रीतिकरं तवाबले।
परिश्रमस्ते न भवेन्नृपात्मजे ।
निवर्त दूरं हि पथस्त्वमागता ॥ ३.२९८.४७ ॥
Hundert Söhne, mit Kraft und Mut begabt, werden dir Freude bereiten. O Schwache, o Prinzessin, möge dir keine Mühe entstehen. Kehre um, denn du bist einen sehr weiten Weg gegangen.
3.298.48
सतां सदा शाश्वतधर्मवृत्तिः ।
सन्तो न सीदन्ति न च व्यथन्ति।
सतां सद्भिर्नाफलः संगमोस्ति ।
सद्भ्यो भयंनानुवर्तन्ति सन्तः ॥ ३.२९८.४८ ॥
Das Verhalten der Guten richtet sich stets nach dem ewigen Dharma. Die Guten wanken nicht und werden nicht betrübt. Die Gemeinschaft der Guten mit den Guten ist niemals fruchtlos, und von den Guten kommt keine Furcht.
3.298.49
सन्तो हि सत्येन नयन्ति सूर्यं ।
सन्तो भूमिं तपसा धारयन्ति।
सन्तो गतिर्भूतभव्यस्य राज-
न्सतां मध्ये नावसीदन्ति सन्तः ॥ ३.२९८.४९ ॥
Die Guten lenken die Sonne durch die Kraft der Wahrheit; die Guten tragen die Erde durch Askese. O König, die Guten sind die Zuflucht des Vergangenen und des Künftigen; unter den Guten sinken die Guten niemals nieder.
3.298.50
आर्यजुष्टमिदं वृत्तमिति विज्ञाय शाश्वतम् ।
सन्तः परार्थं कुर्वाणा नावेक्षन्ति प्रतिक्रियाः ॥ ३.२९८.५० ॥
Im Wissen, dass dies das ewige Verhalten ist, dem die Edlen folgen, handeln die Guten zum Wohl anderer und suchen keine Gegenleistung.
3.298.51
न च प्रसादः सत्पुरुषेषु मोघो ।
न चाप्यर्थो नश्यति नापि मानः।
यस्मादेतन्नियतं सत्सु नित्यं ।
तस्मात्सन्तो रक्षितारो भवन्ति ॥ ३.२९८.५१ ॥
Gunst, die guten Menschen erwiesen wird, ist nie vergeblich, weder Reichtum noch Ehre gehen verloren; da dies bei den Guten stets gewiss ist, werden die Guten zu Beschützern.
3.298.52
यथायथा भाषसि धर्मसंहितं ।
मनोनुकूलं सुपदं महार्थवत्।
तथातथा मे त्वयि भक्तिरुत्तमा ।
वरं वृणीष्वाप्रतिमं पतिव्रते ॥ ३.२९८.५२ ॥
So wie du Worte sprichst, die dem Dharma entsprechen, dem Herzen angenehm, schön gefügt und von großer Bedeutung, so wächst meine höchste Hingabe zu dir. O treue Gattin, wähle eine unvergleichliche Gabe.
3.298.53
न तेऽपवर्गः सुकृताद्विना कृत-
स्तथा यथाऽन्येषु वरेषु मानद।
वरं वृणे जीवतु सत्यवानयं ।
यथा मृता ह्येवमहं पतिं विना ॥ ३.२९८.५३ ॥
O Gebender der Ehre, diese Erlösung von dir wird nicht ohne gute Werke gewährt, wie es bei anderen Gaben ist. Ich wähle die Gabe, dass Satyavān lebe, denn ohne meinen Gatten bin ich wie eine Tote.
3.298.54
न कामये भर्तविनाकृता सुखं ।
न कामये भर्तृविनाकृता दिवम्।
नकामये भर्तविनाकृता श्रियं ।
न भर्तृहीना व्यवसामि जीबितुम् ॥ ३.२९८.५४ ॥
Ohne meinen Gatten verlange ich nicht nach Glück; ohne meinen Gatten verlange ich nicht nach dem Himmel; ohne meinen Gatten verlange ich nicht nach Wohlstand. Ohne Gatten entschließe ich mich nicht zu leben.
3.298.55
वरातिसर्गः शतपुत्रता मम ।
त्वयैव दत्तो ह्रियते च मे पतिः।
वरं वृणे जीवतु सत्यवानयं ।
तवैव सत्यं वचनं भविष्यति ॥ ३.२९८.५५ ॥
Ihr habt mir die Gabe von hundert Söhnen geschenkt, und ihr selbst habt sie gegeben; doch mein Gatte wird fortgeführt. Ich wähle diese Gabe: Satyavān möge leben, und euer Wort möge wahr werden.
3.298.56
तथेत्युक्त्वा तु तं पाशं मुक्त्वा वैवस्वतो यमः ।
धर्मराजः प्रहृष्टात्मा सावित्रीमिदमब्रवीत् ॥ ३.२९८.५६ ॥
Mit den Worten »So sei es« löste Yama, Sohn des Vivasvat, jene Schlinge; und der König des Dharma sprach, freudigen Herzens, diese Worte zu Sāvitrī.
3.298.57
एष भद्रे मया मुक्तो भर्ता ते कुलनन्दिनि ।
तोषितोऽहं त्वया साध्वि वाक्यैर्धर्मार्तसंहितैः ॥ ३.२९८.५७ ॥
O Gütige, Freude deiner Sippe, dein Gatte ist von mir freigelassen. O Tugendhafte, ich bin zufrieden mit deinen Worten, die Dharma und Zweck vereinen.
3.298.58
अरोगस्व नेयश्च सिद्धार्थः स भविष्यि ।
चतुर्वर्षशतायुश्च त्वया सार्धमवाप्स्यति ॥ ३.२९८.५८ ॥
Er wird frei von Krankheit sein, und seine Ziele werden erfüllt. Zusammen mit dir wird er ein Leben von vierhundert Jahren erlangen.
3.298.59
इष्ट्वा यज्ञैश्च धर्मेण ख्यातिं लोके गमिष्यति ।
त्वयि पुत्रशतं चैव सत्यवाञ्जनयिष्यति ॥ ३.२९८.५९ ॥
Nachdem er Opfer dargebracht hat und durch das Dharma, wird er Ruhm in der Welt erlangen; und Satyavān wird in dir hundert Söhne zeugen.
3.298.60
ते चापि सर्वे राजानः क्षत्रियाः पुत्रपौत्रिणः ।
ख्यातास्त्वन्नामधेयाश्चभविष्यन्तीह शाश्वताः ॥ ३.२९८.६० ॥
Und alle jene Könige, Krieger mit Söhnen und Enkeln, berühmt und deinen Namen tragend, werden hier für immer bestehen.
3.298.61
पितुश्च ते पुत्रशतं भविता तव मातरि ।
मालव्यां मालवा नाम शाश्वताः पुत्रपौत्रिणः।
भ्रातरस्ते भविष्यन्ति क्षत्रियास्त्रिदशोपमाः ॥ ३.२९८.६१ ॥
Dein Vater wird hundert Söhne haben, und durch deine Mutter wird es in Mālavyā ein beständiges Volk namens Mālavas geben, mit Söhnen und Enkeln. Deine Brüder werden Kṣatriyas sein, den Göttern gleich.
3.298.62
एवं तस्यै वरं दत्त्वा धर्मराजः प्रतापवान् ।
निवर्तयित्वा सावित्रीं स्वमेव भवनं ययौ ॥ ३.२९८.६२ ॥
So gewährte er ihr eine Gabe, und der mächtige König des Dharma schickte Sāvitrī zurück und ging zu seiner eigenen Wohnstatt.
3.298.63
सावित्र्यपि यमे याते भर्तारं प्रतिलभ्य च ।
जगाम तत्र यत्रास्या भर्तुः शावं कलेवरम् ॥ ३.२९८.६३ ॥
Als Yama fortgegangen war, ging auch Sāvitrī, nachdem sie ihren Gatten wiedererlangt hatte, dorthin, wo der leblose Leib ihres Gatten lag.
3.298.64
सा भूमौ प्रेक्ष्यभर्तारमुपसृत्योपगृह्य च ।
उत्सङ्गे शिर आरोप्य भूमावुपविवेश ह ॥ ३.२९८.६४ ॥
Als sie ihren Gatten am Boden liegen sah, trat sie näher, umarmte ihn, legte seinen Kopf in ihren Schoß und setzte sich auf den Boden.
3.298.65
संज्ञां चस पुनर्लब्ध्वा सावित्रीमभ्यभाषत ।
प्रोष्यागत इव प्रेम्णा पुनःपुनरुदीक्ष्यवै ॥ ३.२९८.६५ ॥
Als er das Bewusstsein wiedererlangte, sprach er zu Sāvitrī und blickte sie immer wieder liebevoll an, wie jemand, der von einer Reise zurückgekehrt ist.
3.298.66
सुचिरं बत सुप्तोस्मि किमर्थं नावबोधितः ।
क्व चासौ पुरुषः श्यामो योसौ मां संचकर्षह ॥ ३.२९८.६६ ॥
„Weh! Ich habe lange geschlafen; warum wurde ich nicht geweckt? Und wo ist jener dunkle Mann, der mich fortzog?"
3.298.67
सुचिरं त्वंप्रसुप्तोसि ममाह्के पुरुषर्षभ ।
गतः स भगवान्देवः प्रजासंयमनो यमः ॥ ३.२९८.६७ ॥
O Stier unter den Männern, du hast lange in meinem Schoß geschlafen. Der ehrwürdige Gott Yama, der Zügler der Geschöpfe, ist fortgegangen.
3.298.68
विश्रान्तोसि महाभाग विनिद्रश्च नृपात्मज ।
यदि शक्यं समुत्तिष्ठ विगाढां पश्य शर्वरीम् ॥ ३.२९८.६८ ॥
O Glückseliger, du hast geruht und bist aus dem Schlaf erwacht, o Prinz. Wenn möglich, erhebe dich und sieh, wie tief die Nacht geworden ist.
3.298.69
उपलभ्यततः संज्ञां सुखसुप्त इवोत्थितः ।
दिशः सर्वा वनान्तांश्च निरीक्ष्योवाच सत्यवान् ॥ ३.२९८.६९ ॥
Dann, als er das Bewusstsein wiedererlangt hatte, als erhebe er sich aus glücklichem Schlaf, blickte Satyavān in alle Richtungen und zu den Waldrändern und sprach.
3.298.70
फलाहारोस्मि निष्क्रान्तस्वया सह सुमध्यमे ।
ततः पाटयतः काष्ठं शरिसो मे रुजाऽभवत् ॥ ३.२९८.७० ॥
O Schlanke, nachdem ich Früchte gegessen hatte, ging ich mit dir hinaus. Dann, während ich Holz spaltete, entstand Schmerz in meinem Kopf.
3.298.71
शिरोभितापसंतप्तः स्थातुं चिरमशक्नुवन् ।
तवोत्सङ्गे प्रसुप्तोस्मि इति सर्वं स्मरे शुभे ॥ ३.२९८.७१ ॥
Von der Hitze des Kopfschmerzes gequält und nicht imstande, lange zu stehen, o Glückbringende, schlief ich fest in deinem Schoß ein. All dies erinnere ich.
3.298.72
त्वयोपगूढस्य च मे निद्रयाऽपहृतं मनः ।
ततोऽपश्यं तमो घोरं पुरुषं च महौजसम् ॥ ३.२९८.७२ ॥
Obwohl du mich umarmt hieltest, raubte mir der Schlaf den Verstand. Da sah ich schreckliche Finsternis und einen Mann von großer Kraft.
3.298.73
तद्यदि त्वं विजानासि किं तद्ब्रूहि सुमध्यमे ।
स्वप्नो मे यदिवा दृष्टो यदि वा सत्यमेव तत् ॥ ३.२९८.७३ ॥
Wenn du es weißt, so sag mir, o du Schlanke, was es war. War das, was ich sah, ein Traum, oder war es wirklich so?
3.298.74
तमुवाचाथ सावित्री रजनी व्यवगाहते ।
श्वस्ते सर्वंयथावृत्तमाख्यास्यामि नृपात्मज ॥ ३.२९८.७४ ॥
Da sprach Sāvitrī zu ihm: „Die Nacht vertieft sich. Morgen, o Fürst, werde ich dir alles erzählen, so wie es sich zugetragen hat.“
3.298.75
उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रं ते पितरौ पश्य सुव्रत ।
विगाढा रजनी चेयं निवृत्तश्च दिवाकरः ॥ ३.२९८.७५ ॥
Steh auf, steh auf, dir sei Glück beschieden. O du von guten Gelübden, sieh deine Eltern an. Diese Nacht ist tief geworden, und die Sonne ist zurückgekehrt.
3.298.76
नक्तंचराश्चरन्त्येते हृष्टाः क्रूराभिभाषिणः ।
श्रूयन्ते पर्णशब्दाश्च मृगाणां चरतां वने ॥ ३.२९८.७६ ॥
Diese nächtlichen Wesen sprechen freudig in grimmigem Ton, und man hört das Rascheln der Blätter von den Hirschen, die im Wald umherziehen.
3.298.77
एता घोरं शिवा नादान्दिशं दक्षिणपश्चिमाम् ।
आस्थाय विरुवन्त्युग्राः कम्पयन्त्यो मनो मम ॥ ३.२९८.७७ ॥
Diese wilden Schakalinnen stehen in der Südwestrichtung, heulen mit schrecklichen Stimmen und lassen meinen Geist erzittern.
3.298.78
वनं प्रतिभयाकारं घनेन तमसा वृतम् ।
न विज्ञास्यसि पन्थानं गन्तुं चैव न शक्ष्यसि ॥ ३.२९८.७८ ॥
Dieser Wald ist furchterregend anzusehen und von dichter Finsternis bedeckt. Du wirst den Pfad nicht erkennen und auch nicht weitergehen können.
3.298.79
अस्मिन्न वने दग्धे शुष्कवृक्षः स्थितो ज्वलन् ।
वायुना धम्यमानोत्र दृश्यतेऽग्निः क्वचित्क्वचित् ॥ ३.२९८.७९ ॥
In diesem verbrannten Wald steht ein trockener Baum brennend da; das vom Wind angefachte Feuer ist hier und dort zu sehen.
3.298.80
ततोऽग्निमानयित्वेह ज्वालयिप्यामि सर्वतः ।
काष्ठानीमानि सन्तीह जहि संतापमात्मनः ॥ ३.२९८.८० ॥
Dann werde ich hier Feuer holen und es auf allen Seiten entzünden; hier liegen diese Holzscheite. Vertreibe deinen Schmerz.
3.298.81
यदि नोत्सहसे गन्तुं सरुजं त्वां हि लक्षये ।
न च ज्ञास्यसि पन्थानं तमसा संवृते वने ॥ ३.२९८.८१ ॥
Wenn du nicht gehen kannst — denn ich sehe, dass du krank bist — wirst du den Weg in diesem von Finsternis bedeckten Wald nicht kennen.
3.298.82
श्वः प्रभाते वने दृश्ये यास्यावोऽनुमते तव ।
वसावेह क्षपामेकां रुचितं यदि तेऽनघ ॥ ३.२९८.८२ ॥
Morgen früh, wenn der Wald sichtbar wird, werden wir mit deiner Zustimmung aufbrechen. Makelloser, wenn es dir recht ist, lass uns hier eine Nacht bleiben.
3.298.83
शिरोरुजा निवृत्ता मे स्वस्थान्यङ्गानि लक्षये ।
मातापितृभ्यामिच्छामि संयोगं त्वत्प्रसादजम् ॥ ३.२९८.८३ ॥
Der Kopfschmerz hat aufgehört, und meine Glieder scheinen gesund. Durch deine Gnade möchte ich mich mit Mutter und Vater wiedervereinen.
3.298.84
न कदाचिद्विकाले हि गतपूर्वोहमाश्रमात् ।
अनागतायां सन्ध्यायां माता मे प्ररुणद्धि माम् ॥ ३.२९८.८४ ॥
Ich bin nie zu unpassender Zeit aus der Einsiedelei fortgegangen. Noch bevor der Abend gekommen ist, hält meine Mutter mich zurück.
3.298.85
दिवाऽपिमयि निष्क्रान्ते सन्तप्येते गुरू मम ।
विचिनोति हि मां तातः सहैवाश्रमवासिभिः ॥ ३.२९८.८५ ॥
Auch am Tag, wenn ich hinausgegangen bin, sind meine beiden Älteren betrübt. Mein Vater sucht mich zusammen mit den Bewohnern der Einsiedelei.
3.298.86
मात्रा पित्रा च सुभृशं दुःखिताभ्यामहं पुरा ।
उपालब्धश्च बहुशश्चिरेणागच्छसीति हि ॥ ३.२९८.८६ ॥
Früher tadelten mich meine Mutter und mein Vater, sehr betrübt, oft: „Du kommst spät zurück."
3.298.87
कात्ववस्था तयोरद्य मदर्थमिति चिन्तये ।
तयोरदृश्ये मयि च महद्दुःखं भविष्यति ॥ ३.२९८.८७ ॥
Wie wird es heute ihnen beiden ergehen, meinetwegen? Ich denke: Wenn ich nicht gesehen werde, wird beiden großer Kummer zuteilwerden.
3.298.88
पुरा मामूचतुश्चैव रात्रावस्रायमाणकौ ।
भृशं सुदुःखितौ वृद्धौ बहुशः प्रीतिसंयुतौ ॥ ३.२९८.८८ ॥
Früher, nachts, sprachen jene beiden Alten, weinend, sehr betrübt und voller Zuneigung, wieder und wieder zu mir.
3.298.89
त्वया हीनौ न जीवाव मुहूर्तमपि पुत्रक ।
यावद्धरिष्यसे पुत्र तावन्नौ जीवितं ध्रुवम् ॥ ३.२९८.८९ ॥
Ohne dich, mein Sohn, würden wir beide nicht einen Augenblick leben. Mein Sohn, solange du (das Nötige) herbeibringst, währt gewiss unser Leben.
3.298.90
वृद्धयोरन्धयोर्दृष्टिस्त्वयि वंशः प्रतिष्ठिः ।
त्वयि पिण्डश्च कीर्तिश्च सन्तानश्चावयोरिति ॥ ३.२९८.९० ॥
Für uns, Alte und Blinde, bist du das Augenlicht; das Geschlecht ist in dir begründet. In dir liegen unsere Totenopfergabe, unser Ruhm und unsere Nachkommenschaft.
3.298.91
माता वृद्धा पिता वृद्धस्तयोर्यष्टिरहं किल ।
तौ रात्रौ मामपश्यन्तौ कामवस्थां गमिष्यतः ॥ ३.२९८.९१ ॥
Meine Mutter ist alt und mein Vater ist alt; ich bin wahrlich ihr Stab. Wenn sie mich nachts nicht sehen, werden die beiden in einen Zustand der Bedrängnis geraten.
3.298.92
निद्रायाश्चाभ्यसूयामि यस्या हेतोः पिता मम ।
माता च संशयं प्राप्ता मत्कृतेऽनपकारिणी ॥ ३.२९८.९२ ॥
Ich zürne dem Schlaf, um dessentwillen mein Vater und meine Mutter in Gefahr geraten sind; meine Mutter, obwohl unschuldig, ist meinetwegen in Bedrängnis geraten.
3.298.93
अहं च संशयं प्राप्तः कृच्छ्रामापदमास्थितः ।
मातापितृभ्यां हि विना नाहं जीवितुमुत्सहे ॥ ३.२९८.९३ ॥
Auch ich bin in Gefahr geraten und stecke in einem schmerzlichen Unheil; ohne Mutter und Vater wage ich nicht zu leben.
3.298.94
व्यक्तमाकुलया बुद्ध्या प्रज्ञाचक्षुः पिता मम ।
एकैकमस्यां वेलायां पृच्छत्याश्रमवासिनम् ॥ ३.२९८.९४ ॥
Gewiss fragt mein Vater, der an Einsicht blind ist, mit verwirrtem Sinn in dieser Stunde jeden der Klausnerbewohner einzeln.
3.298.95
नात्मानमनुशोचामि यथाऽहंपितरं शुभे ।
भर्तारं चाप्यनुगतां मातरं भृशदुःखिताम् ॥ ३.२९८.९५ ॥
O Glückliche, ich betrauere nicht mich selbst so sehr wie meinen Vater und meine Mutter, die ihrem Gatten gefolgt ist und tief betrübt ist.
3.298.96
मत्कृते न हि तावद्य सन्तापं परमेष्यतः ।
जीवन्तावनुजीवामि भर्तव्यौ तौ मयेति ह ॥ ३.२९८.९६ ॥
Meinetwegen werden sie heute nicht in höchste Qual geraten; solange sie leben, will auch ich leben, denn ich muss für sie sorgen.
3.298.97
तयोः प्रियं मे कर्व्यमिति जीवामि चाप्यहम् ।
परमं दैवतं तौ मे पूजनीयौ सदा मया।
तयोस्तु मे सदाऽस्त्येवं व्रतमेतत्पुरातनम् ॥ ३.२९८.९७ ॥
Ihnen das Liebe zu tun ist meine Pflicht; deshalb lebe ich. Diese beiden sind meine höchsten Gottheiten; ich muss sie stets ehren. Dieses alte Gelübde gegen sie gilt mir stets.
3.298.98
एवमुक्त्वा स धर्मात्मा गुरुभक्तो गुरुप्रियः ।
उच्छ्रित्य बाहू दुःखार्तः सुस्वरं प्ररुरोद ह ॥ ३.२९८.९८ ॥
So sprach er, der rechtschaffene Mann, den Älteren ergeben und ihnen lieb; vom Schmerz gequält hob er beide Arme und weinte laut.
3.298.99
ततोऽब्रवीत्तथा दृष्ट्वाभर्तारं शोककर्शितम् ।
प्रमृज्याश्रूणि पाणिभ्यां सावित्री धर्मचारिणी ॥ ३.२९८.९९ ॥
Da sprach Sāvitrī, die im Dharma wandelt, als sie ihren von Kummer gezehrten Gatten sah, wischte sich mit den Händen die Tränen ab und sagte so.
3.298.100
यदि मेऽस्ति तपस्तप्तं यदि दत्तं हुतं यदि ।
श्वश्रूश्वशुरभर्तॄणां मम पुण्याऽस्तु शर्वरी ॥ ३.२९८.१०० ॥
Wenn ich Askese geübt, Gaben gegeben und Opfer dargebracht habe, so möge diese meine Nacht heilbringend sein für Schwiegermutter, Schwiegervater und Gatten.
3.298.101
न स्मराम्युक्तपूर्वं वै स्वैरेष्वप्यनृतां गिरम् ।
तेन सत्येन तावद्य ध्रियेतां श्वशुरौ मम ॥ ३.२९८.१०१ ॥
Ich erinnere mich nicht, jemals ein falsches Wort gesprochen zu haben, selbst im Scherz. Durch diese Wahrheit mögen meine beiden Schwiegerväter heute am Leben erhalten werden.
3.298.102
कामये दर्शनं पित्रोर्याहि सावित्रि माचिरम् ।
अपिनाम गुरू तौ हि पश्येयं ध्रियमाणकौ ॥ ३.२९८.१०२ ॥
Ich wünsche, meine Eltern zu sehen. Geh, Sāvitrī, zögere nicht; vielleicht sehe ich jene beiden Verehrungswürdigen noch am Leben.
3.298.103
पुरा मातुः पितुर्वाऽपियदि पश्यामि विप्रियम् ।
न जीविष्ये वरारोहे सत्येनात्मानमालभे ॥ ३.२९८.१०३ ॥
Wenn ich zuerst etwas Unangenehmes meiner Mutter oder meinem Vater widerfahren sehe, o Schönhüftige, werde ich nicht leben; bei der Wahrheit schwöre ich es.
3.298.104
यदि धर्मे च ते बुद्धिर्मां चेज्जीवन्तमिच्छसि ।
मम प्रियं वा कर्तव्यं गच्छावाश्रममन्तिकात् ॥ ३.२९८.१०४ ॥
Wenn dein Sinn auf das Dharma gerichtet ist und du willst, dass ich lebe, oder wenn mein Wunsch erfüllt werden soll, so lass uns zur nahen Einsiedelei gehen.
3.298.105
सावित्री तत उत्थाय केशान्संम्य भामिनी ।
पतिमुत्थापयामास बाहुभ्यां परिगृह्य वै ॥ ३.२९८.१०५ ॥
Da erhob sich Sāvitrī, ordnete ihr Haar, und jene strahlende Frau fasste ihren Gatten mit beiden Armen und richtete ihn auf.
3.298.106
उत्ताय सत्यवांश्चापि प्रमृज्याङ्गानि पाणिना ।
सर्वा दिशः समालोक्य कठिने दृष्टिमादधे ॥ ३.२९८.१०६ ॥
Auch Satyavān erhob sich, wischte mit der Hand seine Glieder ab, blickte in alle Richtungen und richtete seinen Blick auf den rauen Wald.
3.298.107
तमुवाचाथसावित्री श्वः फलानि हरिष्यसि ।
योगक्षेमार्थमेतं ते नेष्यामि परशुं त्वहम् ॥ ३.२९८.१०७ ॥
Da sprach Sāvitrī zu ihm: Morgen wirst du Früchte sammeln; für dein Wohl und deine Sicherheit werde ich diese Axt für dich mitnehmen.
3.298.108
कृत्त्वा कठिनभारं सा वृक्षशाखावलम्बिनम् ।
गृहीत्वा परशुं भर्तुः सकाशे पुनरागमत् ॥ ३.२९८.१०८ ॥
Nachdem sie daraus eine schwere Last gemacht hatte, nahm sie die Axt, die an einem Ast hing, und kehrte wieder zu ihrem Gatten zurück.
3.298.109
वामे स्कन्धे तु वामोरूर्भर्तुर्बाहुं निवेश्य च ।
दक्षिणएन परिष्वज्य जगाम गजगामिनी ॥ ३.२९८.१०९ ॥
Den Arm ihres Gatten auf die linke Schulter gelegt und ihn mit der rechten umarmend, ging die elefantenschreitende Frau weiter.
3.298.110
अभ्यासगमनाद्भीरु पन्थानो विदिता मम ।
वृक्षान्तरालोकितया ज्योत्स्नया चापि लक्षये ॥ ३.२९८.११० ॥
Furchtsame, vom häufigen Gehen kenne ich die Pfade, und auch im Mondlicht, das durch die Bäume scheint, erkenne ich sie.
3.298.111
आगतौ स्वः पथा येन फलान्यवचितानि च ।
यथागतं शुभे गच्छ पन्थानं मा विचारय ॥ ३.२९८.१११ ॥
Auf demselben Weg, auf dem wir beide kamen und die Früchte sammelten, geh zurück, Schöne, wie du gekommen bist; grüble nicht über den Weg.
3.298.112
पलाशखण्डे चैतस्मिन्पन्था व्यावर्तते द्विधा ।
तस्योत्तरेण यः पन्थास्तेन गच्छ त्वरस्व च ॥ ३.२९८.११२ ॥
In diesem Palāśa-Hain teilt sich der Weg in zwei; nimm den Pfad, der nördlich davon liegt, und beeile dich.
3.298.113
स्वस्थोस्मि बलवानस्मि दिदृक्षुः पितरावुभौ ।
ब्रुवन्नेव त्वरायुक्तः सम्प्रायादाश्रमं प्रति ॥ ३.२९८.११३ ॥
»Ich bin gesund und stark, und ich wünsche, beide meiner Eltern zu sehen«, so sprechend, in Eile, machte er sich auf den Weg zur Einsiedelei.