ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 5.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.116.1
हर्यश्वस्त्वब्रवीद्राजा विचिन्त्य बहुधा ततः ।
दीर्घमुष्णं च निःश्वस्य प्रजाहेतोर्नृपोत्तमः ॥ ५.११६.१ ॥
ଅନେକ ପ୍ରକାରେ ଚିନ୍ତା କରି ରାଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ହର୍ଯ୍ୟଶ୍ୱ ଦୀର୍ଘ ଓ ଉଷ୍ଣ ନିଃଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ି ସନ୍ତାନ ପାଇଁ ଏହା କହିଲେ।
5.116.2
उन्नतेषून्नता षट्सु सूक्ष्मा सूक्ष्मेषु सप्तसु ।
गम्भीरा त्रिषु गम्भीरेष्वियं रक्ता च पञ्चसु ॥ ५.११६.२ ॥
ଉଚ୍ଚମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଛଅ ସ୍ଥାନରେ ଉଚ୍ଚ, ସୂକ୍ଷ୍ମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସାତ ସ୍ଥାନରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ, ଗଭୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତିନି ସ୍ଥାନରେ ଗଭୀର; ଏହା ପାଞ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ରକ୍ତିମ।
5.116.3
बहुदेवासुरालोका बहुगन्धर्वदर्शना ।
बहुलक्षणसम्पन्ना बहुप्रसवधारिणी ॥ ५.११६.३ ॥
ବହୁ ଦେବ ଓ ଅସୁର ଦେଖୁଥିବା, ବହୁ ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦର୍ଶନୀୟା, ବହୁ ଲକ୍ଷଣରେ ସମ୍ପନ୍ନା, ବହୁ ସନ୍ତାନ ଧାରଣକାରିଣୀ।
5.116.4
समर्थेयं जनयितुं चक्रवर्तिनमात्मजम् ।
ब्रूहि शुल्कं द्विजश्रेष्ठ समीक्ष्य विभवं मम ॥ ५.११६.४ ॥
ଏହି ନାରୀ ଚକ୍ରବର୍ତୀ ପୁତ୍ର ପ୍ରସବ କରିବାରେ ସମର୍ଥ। ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୋ ବୈଭବ ବିଚାର କରି ଶୁଳ୍କ କୁହନ୍ତୁ।
5.116.5
एकतःश्यामकर्णानां शतान्यष्टौ ददस्व मे ।
हयानां चन्द्र शुभ्राणां देशजानां वपुष्मताम् ॥ ५.११६.५ ॥
ଗୋଟିଏ ପାର୍ଶ୍ୱରେ କଳା କାନ ବିଶିଷ୍ଟ ଆଠ ଶହ ଘୋଡ଼ା ମୋତେ ଦିଅ—ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଧଳା, ଦେଶୀ, ସୁନ୍ଦର ଶରୀରର ଘୋଡ଼ା।
5.116.6
ततस्तव भवित्रीयं पुत्राणां जननी शुभा ।
अरणीव हुताशानां योनिरायतलोचना ॥ ५.११६.६ ॥
ତା'ପରେ ଏହି ଶୁଭା ନାରୀ ତୁମ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ମାତା ହେବ; ଅରଣୀ ଯେପରି ହୋମାଗ୍ନିର ଉତ୍ପତ୍ତିସ୍ଥଳ, ସେପରି ବିଶାଳନୟନା ଏହି ନାରୀ ଉତ୍ପତ୍ତିସ୍ଥଳ ହେବ।
5.116.7
एतच्छ्रुत्वा वचो राजा हर्यश्वः काममोहितः ।
उवाच गालवं दीनो राजर्षिरृषिसत्तमम् ॥ ५.११६.७ ॥
ଏହା ଶୁଣି କାମମୋହିତ ରାଜା ହର୍ଯ୍ୟଶ୍ଵ ଦୀନଭାବରେ ରାଜର୍ଷି, ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗାଳବଙ୍କୁ କହିଲେ।
5.116.8
द्वे मे शते संनिहिते हयानां यद्विधास्तव ।
एष्टव्याः शतशस्त्वन्ये चरन्ति मम वाजिनः ॥ ५.११६.८ ॥
ମୋ ପାଖରେ ଦୁଇ ଶହ ଘୋଡା ପ୍ରସ୍ତୁତ ଅଛନ୍ତି, ଆପଣଙ୍କର ଯେପରି ଦରକାର; ଏବଂ ମୋର ଅନ୍ୟ ଶହ ଶହ ଘୋଡା ବିଚରଣ କରୁଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଖୋଜାଯାଇପାରେ।
5.116.9
सोऽहमेकमपत्यं वै जनयिष्यामि गालव ।
अस्यामेतं भवान्कामं सम्पादयतु मे वरम् ॥ ५.११६.९ ॥
ମୁଁ ତାଙ୍କଠାରେ ଏକ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମାଇବି, ଗାଳବ। ଆପଣ ମୋର ଏହି କାମନା ଓ ବର ପୂରଣ କରନ୍ତୁ।
5.116.10
एतच्छ्रुत्वा तु सा कन्या गालवं वाक्यमब्रवीत् ।
मम दत्तो वरः कश्चित्केनचिद्ब्रह्मवादिना ॥ ५.११६.१० ॥
ଏହା ଶୁଣି ସେହି କନ୍ୟା ଗାଳବଙ୍କୁ କହିଲା, "କୌଣସି ବ୍ରହ୍ମବାଦୀ ମୋତେ ଏକ ବର ଦେଇଛନ୍ତି।"
5.116.11
प्रसूत्यन्ते प्रसूत्यन्ते कन्यैव त्वं भविष्यसि ।
स त्वं ददस्व मां राज्ञे प्रतिगृह्य हयोत्तमान् ॥ ५.११६.११ ॥
ପ୍ରସବ ଶେଷରେ ତୁମେ ପୁଣି କନ୍ୟା ହିଁ ହେବ। ତେଣୁ ଉତ୍ତମ ଘୋଡା ନେଇ ମୋତେ ରାଜାଙ୍କୁ ଦିଅ।
5.116.12
नृपेभ्यो हि चतुर्भ्यस्ते पूर्णान्यष्टौ शतानि वै ।
भविष्यन्ति तथा पुत्रा मम चत्वार एव च ॥ ५.११६.१२ ॥
ଚାରି ରାଜାଙ୍କଠାରୁ ତୁମେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଠ ଶହ ଘୋଡା ପାଇବ; ଏବଂ ମୋର ମଧ୍ୟ ଚାରି ପୁତ୍ର ହେବେ।
5.116.13
क्रियतां मम संहारो गुर्वर्थं द्विजसत्तम ।
एषा तावन्मम प्रज्ञा यथा वा मन्यसे द्विज ॥ ५.११६.१३ ॥
ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଗୁରୁଙ୍କ ପାଇଁ ମୋର କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଉ। ବର୍ତ୍ତମାନ ମୋର ବୁଦ୍ଧି ଏହି; ହେ ଦ୍ୱିଜ, ଆପଣ ଯାହା ଉଚିତ ମନେ କରନ୍ତି।
5.116.14
एवमुक्तस्तु स मुनिः कन्यया गालवस्तदा ।
हर्यश्वं पृथिवीपालमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.११६.१४ ॥
ଏପରି କୁହାଗଲେ ସେହି ମୁନି ଗାଳବ ସେତେବେଳେ କନ୍ୟା ସହିତ ପୃଥିବୀପାଳକ ହର୍ଯ୍ୟଶ୍ୱଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
5.116.15
इयं कन्या नरश्रेष्ठ हर्यश्व प्रतिगृह्यताम् ।
चतुर्भागेन शुल्कस्य जनयस्वैकमात्मजम् ॥ ५.११६.१५ ॥
ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ହର୍ଯ୍ୟଶ୍ୱ, ଏହି କନ୍ୟାକୁ ଗ୍ରହଣ କର। ଶୁଳ୍କର ଚତୁର୍ଥାଂଶ ବଦଳରେ ଇଁହାଙ୍କଠାରୁ ଗୋଟିଏ ପୁତ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ କର।
5.116.16
प्रतिगृह्य स तां कन्यां गालवं प्रतिनन्द्य च ।
समये देशकाले च लब्धवान्सुतमीप्सितम् ॥ ५.११६.१६ ॥
ସେହି କନ୍ୟାଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କରି ଓ ଗାଳବଙ୍କୁ ଧନ୍ୟବାଦ ଦେଇ, ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟ ଓ ସ୍ଥାନରେ ସେ ଇଚ୍ଛିତ ପୁତ୍ର ଲାଭ କଲେ।
5.116.17
ततो वसुमना नाम वसुभ्यो वसुमत्तरः ।
वसुप्रख्यो नरपतिः स बभूव वसुप्रदः ॥ ५.११६.१७ ॥
ତା'ପରେ ବସୁମନା ନାମକ, ବସୁମାନଙ୍କଠାରୁ ଅଧିକ ଧନବାନ, ବସୁଙ୍କ ସଦୃଶ ତେଜସ୍ୱୀ, ଧନଦାତା ସେହି ନରପତି ହେଲେ।
5.116.18
अथ काले पुनर्धीमान्गालवः प्रत्युपस्थितः ।
उपसंगम्य चोवाच हर्यश्वं प्रीतमानसम् ॥ ५.११६.१८ ॥
ତା'ପରେ ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଗାଳବ ପୁନର୍ବାର ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ; ଏବଂ ପ୍ରସନ୍ନଚିତ୍ତ ହର୍ଯ୍ୟଶ୍ୱଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ କହିଲେ।
5.116.19
जातो नृप सुतस्तेऽय बालभास्करसंनिभः ।
कालो गन्तुं नरश्रेष्ठ भिक्षार्थमपरं नृपम् ॥ ५.११६.१९ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଆପଣଙ୍କ ଏହି ପୁତ୍ର ବାଳସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଜନ୍ମିଛନ୍ତି। ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଅନ୍ୟ ଏକ ରାଜାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବାର ସମୟ ଆସିଛି।
5.116.20
हर्यश्वः सत्यवचने स्थितः स्थित्वा च पौरुषे ।
दुर्लभत्वाद्धयानां च प्रददौ माधवीं पुनः ॥ ५.११६.२० ॥
ହର୍ଯଶ୍ୱ ସତ୍ୟବଚନରେ ସ୍ଥିର ଥିଲେ ଏବଂ ପୌରୁଷରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥିର ଥିଲେ। ଘୋଡ଼ାଙ୍କ ଦୁର୍ଲଭତା ହେତୁ ସେ ପୁଣି ମାଧବୀକୁ ଦାନ କଲେ।
5.116.21
माधवी च पुनर्दीप्तां परित्यज्य नृपश्रियम् ।
कुमारी कामतो भूत्वा गालवं पृष्ठतोऽन्वगात् ॥ ५.११६.२१ ॥
ମାଧବୀ ମଧ୍ୟ ପୁଣି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରାଜଶ୍ରୀ ଛାଡ଼ି, କାମନାରୁ କୁମାରୀ ହୋଇ ଗାଳବଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଗଲେ।
5.116.22
त्वय्येव तावत्तिष्ठन्तु हया इत्युक्तवान्द्विजः ।
प्रययौ कन्यया सार्धं दिवोदासं प्रजेश्वरम् ॥ ५.११६.२२ ॥
"ଘୋଡ଼ାମାନେ ଏବେ ତୁମ ପାଖରେ ହିଁ ରହନ୍ତୁ" ଏହା କହି ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ କନ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ପ୍ରଜେଶ୍ୱର ଦିବୋଦାସଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।