มหาภารตะ · อัธยายะ 5.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.116.1
हर्यश्वस्त्वब्रवीद्राजा विचिन्त्य बहुधा ततः ।
दीर्घमुष्णं च निःश्वस्य प्रजाहेतोर्नृपोत्तमः ॥ ५.११६.१ ॥
ท้าวหรยัศวะ ผู้เป็นกษัตริย์ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ ครุ่นคิดอยู่หลายแง่หลายมุม แล้วจึงถอนใจยาวและร้อน และตรัสขึ้นเพื่อให้ได้บุตรหลาน
5.116.2
उन्नतेषून्नता षट्सु सूक्ष्मा सूक्ष्मेषु सप्तसु ।
गम्भीरा त्रिषु गम्भीरेष्वियं रक्ता च पञ्चसु ॥ ५.११६.२ ॥
ที่สูงกว่าสิ่งสูงทั้งหลายในหกแห่ง ละเอียดกว่าสิ่งละเอียดทั้งหลายในเจ็ดแห่ง ลึกกว่าสิ่งลึกทั้งหลายในสามแห่ง และแดงเรื่อในห้าแห่ง
5.116.3
बहुदेवासुरालोका बहुगन्धर्वदर्शना ।
बहुलक्षणसम्पन्ना बहुप्रसवधारिणी ॥ ५.११६.३ ॥
เป็นที่ทอดพระเนตรของเทพและอสูรเป็นอันมาก เป็นที่ประจักษ์ของคนธรรพ์เป็นอันมาก ประกอบด้วยลักษณะมงคลเป็นอันมาก และทรงไว้ซึ่งการให้กำเนิดบุตรเป็นอันมาก
5.116.4
समर्थेयं जनयितुं चक्रवर्तिनमात्मजम् ।
ब्रूहि शुल्कं द्विजश्रेष्ठ समीक्ष्य विभवं मम ॥ ५.११६.४ ॥
หญิงนางนี้สามารถให้กำเนิดบุตรผู้จะเป็นจักรพรรดิได้ โอ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่พราหมณ์ โปรดพิจารณาฐานะของข้าพเจ้าแล้วกล่าวค่าตอบแทนมา
5.116.5
एकतःश्यामकर्णानां शतान्यष्टौ ददस्व मे ।
हयानां चन्द्र शुभ्राणां देशजानां वपुष्मताम् ॥ ५.११६.५ ॥
ข้างหนึ่งขอให้ท่านมอบม้าแปดร้อนตัวแก่ข้าพเจ้า มีหูดำ ขาวดั่งจันทร์ เป็นม้าพื้นเมืองของแคว้นนี้ และมีรูปร่างงดงาม
5.116.6
ततस्तव भवित्रीयं पुत्राणां जननी शुभा ।
अरणीव हुताशानां योनिरायतलोचना ॥ ५.११६.६ ॥
แล้วนางผู้เป็นมงคลนี้จะเป็นมารดาของบุตรทั้งหลายของท่าน เป็นครรภ์ที่มีดวงตากว้าง ดุจไม้อรณีเป็นต้นกำเนิดของไฟบูชายัญ
5.116.7
एतच्छ्रुत्वा वचो राजा हर्यश्वः काममोहितः ।
उवाच गालवं दीनो राजर्षिरृषिसत्तमम् ॥ ५.११६.७ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำนั้น ท้าวหรยัศวะผู้ถูกความใคร่ทำให้หลงใหล จึงกล่าวด้วยน้ำเสียงหม่นหมองแก่คาลวะ ผู้เป็นราชฤๅษีและเป็นฤๅษีผู้ประเสริฐที่สุด
5.116.8
द्वे मे शते संनिहिते हयानां यद्विधास्तव ।
एष्टव्याः शतशस्त्वन्ये चरन्ति मम वाजिनः ॥ ५.११६.८ ॥
ข้าพเจ้ามีม้าสองร้อยตัวพร้อมอยู่แล้ว ตรงตามที่ท่านต้องการ และยังมีม้าของข้าพเจ้าอีกนับร้อยตัวที่กำลังเที่ยวไปมา ซึ่งท่านก็อาจขอรับได้
5.116.9
सोऽहमेकमपत्यं वै जनयिष्यामि गालव ।
अस्यामेतं भवान्कामं सम्पादयतु मे वरम् ॥ ५.११६.९ ॥
ข้าพเจ้าจะให้กำเนิดบุตรเพียงคนเดียวกับนาง คาลวะเอ๋ย ขอท่านโปรดให้ความปรารถนาของข้าพเจ้านี้ คือพรนี้ สำเร็จเถิด
5.116.10
एतच्छ्रुत्वा तु सा कन्या गालवं वाक्यमब्रवीत् ।
मम दत्तो वरः कश्चित्केनचिद्ब्रह्मवादिना ॥ ५.११६.१० ॥
เมื่อได้ฟังดังนั้น หญิงสาวนั้นจึงกล่าวถ้อยคำนี้แก่คาลวะว่า "มีพรบางประการที่นักกล่าวพระเวทท่านหนึ่งได้ประทานแก่หม่อมฉันแล้ว"
5.116.11
प्रसूत्यन्ते प्रसूत्यन्ते कन्यैव त्वं भविष्यसि ।
स त्वं ददस्व मां राज्ञे प्रतिगृह्य हयोत्तमान् ॥ ५.११६.११ ॥
เมื่อการคลอดบุตรสิ้นสุดลง ท่านจะกลับเป็นสาวพรหมจารีอีกครั้ง ฉะนั้น เมื่อรับม้าชั้นเลิศแล้ว จงมอบข้าพเจ้าให้แก่พระราชาเถิด
5.116.12
नृपेभ्यो हि चतुर्भ्यस्ते पूर्णान्यष्टौ शतानि वै ।
भविष्यन्ति तथा पुत्रा मम चत्वार एव च ॥ ५.११६.१२ ॥
จากกษัตริย์สี่พระองค์ ท่านจะได้ม้าครบแปดร้อยตัวแน่นอน และสำหรับข้าพเจ้าก็จะมีบุตรสี่คนเช่นกัน
5.116.13
क्रियतां मम संहारो गुर्वर्थं द्विजसत्तम ।
एषा तावन्मम प्रज्ञा यथा वा मन्यसे द्विज ॥ ५.११६.१३ ॥
"โอ ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้เกิดสองครั้ง ขอให้ภารกิจของข้าพเจ้าสำเร็จลงเพื่อประโยชน์แก่ครูของข้าพเจ้าเถิด นี่คือความเห็นของข้าพเจ้าในขณะนี้ โอ ผู้เกิดสองครั้ง ท่านจะทำอย่างไรก็ตามที่เห็นสมควรเถิด"
5.116.14
एवमुक्तस्तु स मुनिः कन्यया गालवस्तदा ।
हर्यश्वं पृथिवीपालमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.११६.१४ ॥
เมื่อหญิงสาวกล่าวดังนั้น ฤๅษีคาลวะจึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่ท้าวหรยัศวะ ผู้ปกป้องแผ่นดิน พร้อมกับหญิงสาวนั้น
5.116.15
इयं कन्या नरश्रेष्ठ हर्यश्व प्रतिगृह्यताम् ।
चतुर्भागेन शुल्कस्य जनयस्वैकमात्मजम् ॥ ५.११६.१५ ॥
"โอ ท้าวหรยัศวะ ผู้ประเสริฐในหมู่มนุษย์ ขอพระองค์โปรดรับหญิงสาวนี้ไว้ และเป็นการตอบแทนหนึ่งส่วนสี่ของค่าสินสอด ขอพระองค์โปรดให้กำเนิดบุตรหนึ่งคนกับนางเถิด"
5.116.16
प्रतिगृह्य स तां कन्यां गालवं प्रतिनन्द्य च ।
समये देशकाले च लब्धवान्सुतमीप्सितम् ॥ ५.११६.१६ ॥
เมื่อรับหญิงสาวนั้นไว้และขอบคุณคาลวะแล้ว พระองค์ก็ได้บุตรที่ปรารถนาในเวลาและสถานที่อันเหมาะสม
5.116.17
ततो वसुमना नाम वसुभ्यो वसुमत्तरः ।
वसुप्रख्यो नरपतिः स बभूव वसुप्रदः ॥ ५.११६.१७ ॥
จากนั้นจึงกำเนิดกษัตริย์พระนามว่าวสุมนา ผู้มั่งคั่งยิ่งกว่าวสุทั้งหลาย ดุจวสุ ผู้ประทานทรัพย์สมบัติ
5.116.18
अथ काले पुनर्धीमान्गालवः प्रत्युपस्थितः ।
उपसंगम्य चोवाच हर्यश्वं प्रीतमानसम् ॥ ५.११६.१८ ॥
ต่อมาเมื่อถึงเวลาอันควร คาลวะผู้มีปัญญาก็มาเฝ้าอีกครั้ง เข้าไปใกล้ท้าวหรยัศวะผู้มีใจยินดี แล้วกล่าวขึ้น
5.116.19
जातो नृप सुतस्तेऽय बालभास्करसंनिभः ।
कालो गन्तुं नरश्रेष्ठ भिक्षार्थमपरं नृपम् ॥ ५.११६.१९ ॥
โอ พระราชา บุตรของพระองค์ได้ประสูติแล้ว ดุจดวงอาทิตย์ยามเช้า โอ ผู้ประเสริฐในหมู่มนุษย์ ถึงเวลาที่ข้าพเจ้าจะไปขอทานแก่กษัตริย์พระองค์อื่นแล้ว
5.116.20
हर्यश्वः सत्यवचने स्थितः स्थित्वा च पौरुषे ।
दुर्लभत्वाद्धयानां च प्रददौ माधवीं पुनः ॥ ५.११६.२० ॥
ท้าวหรยัศวะยืนหยัดอยู่ในคำสัตย์ และยืนหยัดในความกล้าหาญของบุรุษ เพราะม้าหาได้ยาก พระองค์จึงประทานมาธวีไปอีกครั้ง
5.116.21
माधवी च पुनर्दीप्तां परित्यज्य नृपश्रियम् ।
कुमारी कामतो भूत्वा गालवं पृष्ठतोऽन्वगात् ॥ ५.११६.२१ ॥
มาธวีได้ละราชสิริอันรุ่งโรจน์นั้นอีกครั้ง กลายเป็นหญิงสาวด้วยความปรารถนา แล้วติดตามคาลวะไปข้างหลัง
5.116.22
त्वय्येव तावत्तिष्ठन्तु हया इत्युक्तवान्द्विजः ।
प्रययौ कन्यया सार्धं दिवोदासं प्रजेश्वरम् ॥ ५.११६.२२ ॥
พราหมณ์กล่าวว่า "ขอให้ม้าทั้งหลายอยู่กับท่านไปก่อนเถิด" แล้วก็ออกเดินทางพร้อมกับหญิงสาวไปยังทิโวทาสะ ผู้เป็นเจ้าแห่งประชาชน