ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.116
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.116.1
हर्यश्वस्त्वब्रवीद्राजा विचिन्त्य बहुधा ततः ।
दीर्घमुष्णं च निःश्वस्य प्रजाहेतोर्नृपोत्तमः ॥ ५.११६.१ ॥
ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹਰਯਸ਼ਵ ਨੇ ਲੰਮਾ ਅਤੇ ਗਰਮ ਸਾਹ ਲੈ ਕੇ ਸੰਤਾਨ ਲਈ ਇਹ ਕਿਹਾ।
5.116.2
उन्नतेषून्नता षट्सु सूक्ष्मा सूक्ष्मेषु सप्तसु ।
गम्भीरा त्रिषु गम्भीरेष्वियं रक्ता च पञ्चसु ॥ ५.११६.२ ॥
ਉੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਛੇ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਉੱਚੀ, ਸੂਖਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਸੂਖਮ, ਗਹਿਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਗਹਿਰੀ; ਅਤੇ ਇਹ ਪੰਜ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਲਾਲ ਹੈ।
5.116.3
बहुदेवासुरालोका बहुगन्धर्वदर्शना ।
बहुलक्षणसम्पन्ना बहुप्रसवधारिणी ॥ ५.११६.३ ॥
ਬਹੁਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਸੁਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੇਖੀ ਗਈ, ਬਹੁਤ ਗੰਧਰਵਾਂ ਲਈ ਦਰਸ਼ਨੀ, ਬਹੁਤ ਲੱਛਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਬਹੁਤ ਸੰਤਾਨ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ।
5.116.4
समर्थेयं जनयितुं चक्रवर्तिनमात्मजम् ।
ब्रूहि शुल्कं द्विजश्रेष्ठ समीक्ष्य विभवं मम ॥ ५.११६.४ ॥
ਇਹ ਇਸਤਰੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। ਹੇ ਦਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੇਰੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੇਖ ਕੇ ਮੁੱਲ ਦੱਸੋ।
5.116.5
एकतःश्यामकर्णानां शतान्यष्टौ ददस्व मे ।
हयानां चन्द्र शुभ्राणां देशजानां वपुष्मताम् ॥ ५.११६.५ ॥
ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਕਾਲੇ ਕੰਨਾਂ ਵਾਲੇ ਅੱਠ ਸੌ ਘੋੜੇ ਮੈਨੂੰ ਦਿਓ—ਚੰਦ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੇ, ਦੇਸੀ, ਸੁੰਦਰ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਘੋੜੇ।
5.116.6
ततस्तव भवित्रीयं पुत्राणां जननी शुभा ।
अरणीव हुताशानां योनिरायतलोचना ॥ ५.११६.६ ॥
ਤਦ ਇਹ ਸ਼ੁਭ ਇਸਤਰੀ ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਹੋਵੇਗੀ; ਅਰਣੀ ਜਿਵੇਂ ਹੋਮ ਅਗਨੀਆਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀ ਇਹ ਸਰੋਤ ਹੋਵੇਗੀ।
5.116.7
एतच्छ्रुत्वा वचो राजा हर्यश्वः काममोहितः ।
उवाच गालवं दीनो राजर्षिरृषिसत्तमम् ॥ ५.११६.७ ॥
ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਕਾਮ-ਮੋਹਿਤ ਰਾਜਾ ਹਰਯਸ਼ਵ ਦੀਨ ਹੋ ਕੇ ਰਾਜਰਸ਼ੀ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਗਾਲਵ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
5.116.8
द्वे मे शते संनिहिते हयानां यद्विधास्तव ।
एष्टव्याः शतशस्त्वन्ये चरन्ति मम वाजिनः ॥ ५.११६.८ ॥
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਦੋ ਸੌ ਘੋੜੇ ਤਿਆਰ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਹੋਰ ਸੈਂਕੜੇ ਘੋੜੇ ਵਿਚਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਲੱਭੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
5.116.9
सोऽहमेकमपत्यं वै जनयिष्यामि गालव ।
अस्यामेतं भवान्कामं सम्पादयतु मे वरम् ॥ ५.११६.९ ॥
ਮੈਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਤਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਗਾਲਵ। ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੀ ਇਹ ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਵਰ ਪੂਰਾ ਕਰੋ।
5.116.10
एतच्छ्रुत्वा तु सा कन्या गालवं वाक्यमब्रवीत् ।
मम दत्तो वरः कश्चित्केनचिद्ब्रह्मवादिना ॥ ५.११६.१० ॥
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਨੇ ਗਾਲਵ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਿਹਾ, "ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਬ੍ਰਹਮਵਾਦੀ ਨੇ ਇੱਕ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।"
5.116.11
प्रसूत्यन्ते प्रसूत्यन्ते कन्यैव त्वं भविष्यसि ।
स त्वं ददस्व मां राज्ञे प्रतिगृह्य हयोत्तमान् ॥ ५.११६.११ ॥
ਜਣੇਪੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਫਿਰ ਕੁੜੀ ਹੀ ਹੋਵੇਂਗੀ। ਇਸ ਲਈ ਉੱਤਮ ਘੋੜੇ ਲੈ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੇ ਦੇ।
5.116.12
नृपेभ्यो हि चतुर्भ्यस्ते पूर्णान्यष्टौ शतानि वै ।
भविष्यन्ति तथा पुत्रा मम चत्वार एव च ॥ ५.११६.१२ ॥
ਚਾਰ ਰਾਜਿਆਂ ਤੋਂ ਤੈਨੂੰ ਪੂਰੇ ਅੱਠ ਸੌ ਘੋੜੇ ਮਿਲਣਗੇ; ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਵੀ ਚਾਰ ਹੀ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣਗੇ।
5.116.13
क्रियतां मम संहारो गुर्वर्थं द्विजसत्तम ।
एषा तावन्मम प्रज्ञा यथा वा मन्यसे द्विज ॥ ५.११६.१३ ॥
ਹੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਲਈ ਮੇਰਾ ਕਾਰਜ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇ। ਹੁਣ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਸਮਝ ਇਹੀ ਹੈ; ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਠੀਕ ਸਮਝੋ।
5.116.14
एवमुक्तस्तु स मुनिः कन्यया गालवस्तदा ।
हर्यश्वं पृथिवीपालमिदं वचनमब्रवीत् ॥ ५.११६.१४ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸ ਮੁਨੀ ਗਾਲਵ ਨੇ ਉਦੋਂ ਕੰਨਿਆ ਸਮੇਤ ਪ੍ਰਿਥਵੀਪਾਲ ਹਰਯਸ਼ਵ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਿਹਾ।
5.116.15
इयं कन्या नरश्रेष्ठ हर्यश्व प्रतिगृह्यताम् ।
चतुर्भागेन शुल्कस्य जनयस्वैकमात्मजम् ॥ ५.११६.१५ ॥
ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹਰਯਸ਼ਵ, ਇਸ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ। ਸ਼ੁਲਕ ਦੇ ਚੌਥੇ ਭਾਗ ਦੇ ਬਦਲੇ ਇਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਕਰੋ।
5.116.16
प्रतिगृह्य स तां कन्यां गालवं प्रतिनन्द्य च ।
समये देशकाले च लब्धवान्सुतमीप्सितम् ॥ ५.११६.१६ ॥
ਉਸ ਕੰਨਿਆ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਗਾਲਵ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਕੇ, ਠੀਕ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਠੀਕ ਥਾਂ ਉਸਨੇ ਇੱਛਤ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
5.116.17
ततो वसुमना नाम वसुभ्यो वसुमत्तरः ।
वसुप्रख्यो नरपतिः स बभूव वसुप्रदः ॥ ५.११६.१७ ॥
ਫਿਰ ਵਸੁਮਨਾ ਨਾਮ ਦਾ, ਵਸੂਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਧਨਵਾਨ, ਵਸੂਆਂ ਵਰਗਾ ਤੇਜਸਵੀ, ਧਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਉਹ ਨਰਪਤੀ ਹੋਇਆ।
5.116.18
अथ काले पुनर्धीमान्गालवः प्रत्युपस्थितः ।
उपसंगम्य चोवाच हर्यश्वं प्रीतमानसम् ॥ ५.११६.१८ ॥
ਫਿਰ ਸਮਾਂ ਆਉਣ ਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਗਾਲਵ ਫਿਰ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਇਆ; ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹਰਯਸ਼ਵ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ ਬੋਲਿਆ।
5.116.19
जातो नृप सुतस्तेऽय बालभास्करसंनिभः ।
कालो गन्तुं नरश्रेष्ठ भिक्षार्थमपरं नृपम् ॥ ५.११६.१९ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਪੁੱਤਰ ਬਾਲ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਜਨਮਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਭਿੱਖਿਆ ਲਈ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਜਾਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
5.116.20
हर्यश्वः सत्यवचने स्थितः स्थित्वा च पौरुषे ।
दुर्लभत्वाद्धयानां च प्रददौ माधवीं पुनः ॥ ५.११६.२० ॥
ਹਰਯਸ਼ਵ ਸੱਚੇ ਬਚਨ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ ਸੀ ਅਤੇ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਡੋਲ ਸੀ। ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਦੁਰਲੱਭਤਾ ਕਾਰਨ ਉਸਨੇ ਮਾਧਵੀ ਨੂੰ ਫਿਰ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
5.116.21
माधवी च पुनर्दीप्तां परित्यज्य नृपश्रियम् ।
कुमारी कामतो भूत्वा गालवं पृष्ठतोऽन्वगात् ॥ ५.११६.२१ ॥
ਮਾਧਵੀ ਨੇ ਵੀ ਫਿਰ ਚਮਕਦੀ ਰਾਜ-ਸ਼ੋਭਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕਾਮਨਾ ਨਾਲ ਕੁਆਰੀ ਬਣ ਕੇ ਗਾਲਵ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲੀ ਗਈ।
5.116.22
त्वय्येव तावत्तिष्ठन्तु हया इत्युक्तवान्द्विजः ।
प्रययौ कन्यया सार्धं दिवोदासं प्रजेश्वरम् ॥ ५.११६.२२ ॥
"ਘੋੜੇ ਹਾਲ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਹੀ ਰਹਿਣ" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਕੰਨਿਆ ਨਾਲ ਪ੍ਰਜੇਸ਼ਵਰ ਦਿਵੋਦਾਸ ਕੋਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।