Mahābhārata · Adhyāya 5.143
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.143.1
केशवस्य तु तद्वाक्यं कर्णः श्रुत्वा हितं शुभम् ।
अब्रवीदभिसंपूज्य कृष्णं तं मधुसूदनम् ॥ ५.१४३.१ ॥
Habiendo oído aquel discurso beneficioso y auspicioso de Keśava, Karṇa, honrando plenamente a Kṛṣṇa, el matador de Madhu, habló.
5.143.2
जानन्मां किं महाबाहो संमोहयितुमिच्छसि ।
योयं पृथिव्याः कार्त्स्न्येन विनाशः समुपस्थितः ॥ ५.१४३.२ ॥
Oh de brazos poderosos, ¿por qué, sabiéndome, quieres confundirme? Esta destrucción total de la tierra ya ha llegado.
5.143.3
निमित्तं तत्र शकुनिरहं दुःशासनस्तथा ।
दुर्योधनश्च नृपतिर्धृतराष्ट्रसुतोऽभवत् ॥ ५.१४३.३ ॥
Las causas de ello fueron Śakuni, yo mismo, Duḥśāsana y el rey Duryodhana, hijo de Dhṛtarāṣṭra.
5.143.4
असंशयमिदं कृष्ण महद्युद्धमुपस्थितम् ।
पाण्डवानां कुरूणां च घोरं रुधिरकर्दमम् ॥ ५.१४३.४ ॥
Oh Kṛṣṇa, sin duda ha llegado esta gran batalla: el terrible lodazal de sangre entre los Pāṇḍavas y los Kurus.
5.143.5
राजानो राजपुत्राश्च दुर्योधनवशानुगाः ।
रणे शस्त्राग्निना दग्धाः प्राप्स्यन्ति यमसादनम् ॥ ५.१४३.५ ॥
Los reyes y príncipes que siguen la voluntad de Duryodhana, quemados en la batalla por el fuego de las armas, alcanzarán la morada de Yama.
5.143.6
स्वप्ना हि बहवो घोरा दृश्यन्ते मधुसूदन ।
निमित्तानि च घोराणि तथोत्पाताः सुदारुणाः ॥ ५.१४३.६ ॥
Oh Madhusūdana, se ven muchos sueños terribles, y asimismo presagios terribles y portentos muy espantosos.
5.143.7
पराजयं धार्तराष्ट्रे विजयं च युधिष्ठिरे ।
संसन्त इव वार्ष्णेय विविधा रोमहर्षणाः ॥ ५.१४३.७ ॥
Oh Vārṣṇeya, aparecen diversos presagios que erizan el cabello, como si anunciaran la derrota de los hijos de Dhṛtarāṣṭra y la victoria de Yudhiṣṭhira.
5.143.8
प्राजापत्यं हि नक्षत्रं ग्रहस्तीक्ष्णो महाद्युतिः ।
शनैश्चरः पीडयति पीडयन्प्राणिनोऽधिकम् ॥ ५.१४३.८ ॥
El planeta Saturno, feroz y de gran brillo, aflige el asterismo perteneciente a Prajāpati, causando a los seres vivos un sufrimiento excesivo.
5.143.9
कृत्वा चाङ्गारको वक्रं ज्येष्ठायां मधुसूदन ।
अनुराधां प्रार्थयते मैत्रं संगमयन्निव । ॥ ५.१४३.९ ॥
Oh Madhusūdana, Marte, habiendo tomado curso retrógrado en Jyeṣṭhā, busca Anurādhā como si propiciara una unión amistosa.
5.143.10
नूनं महद्भयं कृष्ण कुरूणां समुपस्थितम् ।
विशेषेण हि वार्ष्णेय चित्रां पीडयते ग्रहः ॥ ५.१४३.१० ॥
Oh Kṛṣṇa, sin duda un gran peligro se ha cernido sobre los Kurus; Oh Vārṣṇeya, en especial un planeta aflige el asterismo Citrā.
5.143.11
सोमस्य लक्ष्म व्यावृत्तं राहुरर्कमुपैति च ।
दिवश्चोल्काः पतन्त्येताः सनिर्घाताः सकंपनाः ॥ ५.१४३.११ ॥
La marca de la luna se ha desviado, y Rāhu se acerca al sol; desde el cielo caen estos meteoros, con truenos y temblores.
5.143.12
निष्टनन्ति च मातङ्गा मुञ्चन्त्यश्रूणि वाजिनः ।
पानीयं यवसं चापि नाभिनन्दन्ति माधव ॥ ५.१४३.१२ ॥
Oh Mādhava, los elefantes braman y los caballos derraman lágrimas; ni siquiera disfrutan del agua o del forraje.
5.143.13
प्रादुर्भूतेषु चैतेषु भयमाहुरुपास्थितम् ।
निमित्तेषु महाबाहो दारुणं प्राणिनाशनम् ॥ ५.१४३.१३ ॥
Cuando estos aparecen, se dice que el temor está cerca; estos presagios, oh de brazos poderosos, son signos terribles de la destrucción de los seres vivos.
5.143.14
अल्पे भुक्ते पुरीषं च प्रभूतमिह दृश्यते ।
वाजिनां वारणानां च मनुष्याणां च केशव ॥ ५.१४३.१४ ॥
Aunque se ha comido poco, aquí se ve mucho excremento de caballos, elefantes y hombres, oh Keśava.
5.143.15
धार्तराष्ट्रस्य सैन्येषु सर्वेषु मधुसूदन ।
पराभवस्य तल्लिङ्गमिति प्राहुर्मनीषिणः ॥ ५.१४३.१५ ॥
Oh Madhusūdana, entre todos los ejércitos de los hijos de Dhṛtarāṣṭra, esta es señal de derrota, dicen los sabios.
5.143.16
प्रहृष्टं वाहनं कृष्ण पाण्डवानां प्रचक्षते ।
प्रदक्षिणा मृगाश्चैव तत्तेषां जयलक्षणम् ॥ ५.१४३.१६ ॥
Oh Kṛṣṇa, se dice que las monturas de los Pāṇḍavas están alegres; y los ciervos giran a la derecha: esta es la señal de su victoria.
5.143.17
अपसव्या मृगाः सर्वे धार्तराष्ट्रस्य केशव ।
वाचश्चाप्यशरीरिण्यस्तकत्पराभवलक्षणम् ॥ ५.१४३.१७ ॥
Oh Keśava, todos los ciervos de los hijos de Dhṛtarāṣṭra giran a la izquierda, y también se oyen voces sin cuerpo: esta es la señal de la derrota.
5.143.18
मयूराः पुण्यशकुना हंससारसचातकाः ।
जीवञ्जीवकसङ्घाश्चाप्यनुगच्छन्ति पाण्डवान् ॥ ५.१४३.१८ ॥
Pavos reales, aves de augurio auspicioso, cisnes, grullas y aves cātaka, y bandadas de aves jīvañjīvaka siguen a los Pāṇḍavas.
5.143.19
गृध्राः कङ्का बकाः श्येना यातुधानास्तथा वृकाः ।
मक्षिकाणां च सङ्घाता अनुधावन्ति कौरवान् ॥ ५.१४३.१९ ॥
Buitres, aves kaṅka, grullas, halcones, yātudhānas y lobos, y enjambres de moscas persiguen a los Kurus.
5.143.20
धार्तराष्ट्रस्य सैन्येषु भेरीणां नास्ति निःस्वनः ।
अनाहताः पाण्डवानां नदन्ति पटहाः किल ॥ ५.१४३.२० ॥
En los ejércitos de los hijos de Dhṛtarāṣṭra no hay sonido de timbales; sin embargo, los tambores de los Pāṇḍavas, sin ser golpeados, en verdad resuenan.
5.143.21
उदपानाश्च नर्दन्ति यथा गोवृषभास्तथा ।
धार्तराष्ट्रस्य सैन्येषु तत्पराभवलक्षणम् ॥ ५.१४३.२१ ॥
Los pozos también rugen como toros; en los ejércitos de los hijos de Dhṛtarāṣṭra, esta es la señal de su derrota.
5.143.22
मांसशोणितवर्षं च वृष्टं देवेन माधव ।
तथा गन्धर्वनगरं भानुमत्समुपस्थितम् ॥ ५.१४३.२२ ॥
Oh Mādhava, una lluvia de carne y sangre ha caído del dios, y también una ciudad de gandharvas se ha aparecido junto al sol.
5.143.23
सप्राकारं सपरिखं सवप्रं चारुतोरणम् ।
कृष्णश्च परिघस्तत्र भानुमावृत्य तिष्ठति ॥ ५.१४३.२३ ॥
Tiene murallas, fosos, terraplenes y bellas puertas; y allí un cerrojo oscuro se levanta, rodeando al sol.
5.143.24
उदयास्तमने संध्ये वेदयन्ती महद्भयम् ।
शिवा च वाशते घोरं तत्पराभवलक्षणम् ॥ ५.१४३.२४ ॥
Los crepúsculos del amanecer y del ocaso anuncian un gran temor, y el chacal aúlla terriblemente: esta es la señal de su derrota.
5.143.25
एकपक्षाक्षिचरणाः पक्षिणो मधुसूदन ।
उत्सृजन्ति महद्धोरं तत्पराभवलक्षणम् ॥ ५.१४३.२५ ॥
Oh Madhusūdana, aves con una sola ala, un solo ojo y una sola pata emiten un grito grande y terrible: ese es un signo de derrota.
5.143.26
कृष्णग्रीवाश्च शकुना रक्तपादा भयानकाः ।
सन्ध्यामिमुखा यान्ति तत्पराभवलक्षणम् ॥ ५.१४३.२६ ॥
Aves terribles de cuello negro y patas rojas avanzan hacia el crepúsculo: ese es un signo de derrota.
5.143.27
ब्राह्मणान्प्रथमं द्वेष्टि गुरूंश्च मधुसूदन ।
भृत्यान्भक्तिमतश्चापि तत्पराभवलक्षणम् ॥ ५.१४३.२७ ॥
Oh Madhusūdana, primero odia a los brahmanes y a los maestros, e incluso a los sirvientes devotos: ese es un signo de derrota.
5.143.28
पूर्वा दिग्लोहिताकारा शस्त्रवर्णा च दक्षिणा ।
आमपात्रप्रतीकाशा पश्चिमा मधुसूदन। ॥ ५.१४३.२८ ॥
El cuadrante oriental es de aspecto rojo sangre, el meridional del color de un arma; el occidental es como una vasija sin cocer, oh Madhusūdana.
5.143.29
उत्तरा शङ्खवर्णाभा दिशां वर्णा उदाहृताः ।
प्रदीप्ताश्च दिशः सर्वा धार्तराष्ट्रस्य माधव। ॥ ५.१४३.२९ ॥
El cuadrante septentrional tiene el brillo de una concha; estos son declarados los colores de los cuadrantes. Y todos los cuadrantes arden para el hijo de Dhṛtarāṣṭra, oh Mādhava.
5.143.30
महद्भयं वेदयन्ति तस्मिन्नुत्पातदर्शने ।
सहस्रपादं प्रासादं स्वप्नान्ते स्म युधिष्ठिरः। ॥ ५.१४३.३० ॥
Ante la visión de aquellos presagios anuncian gran temor; al final del sueño, Yudhiṣṭhira vio un palacio de mil pies.
5.143.31
अधिरोहन्मया दृष्टः सह भ्रातृभिरच्युत ।
श्वेतोष्णीषाश्च दृश्यन्ते सर्वे वै शुक्लवाससः । ॥ ५.१४३.३१ ॥
Oh Acyuta, vi que subía allí con mis hermanos; todos aparecían con turbantes blancos y vestidos blancos.
5.143.32
आसनानि च शुभ्राणि सर्वेषामुपलक्षये ।
तव चापि मया कृष्ण स्वप्नान्ते रुधिराविला । ॥ ५.१४३.३२ ॥
Vi también los asientos brillantes de todos; y al final del sueño, oh Kṛṣṇa, vi tu (tierra) manchada de sangre.
5.143.33
आन्त्रेण पृथिवी दृष्टा परिक्षिप्ता जनार्दन ।
अस्थिसञ्चयमारूढश्चामितौजा यधिष्ठिरः । ॥ ५.१४३.३३ ॥
Oh Janārdana, vi la tierra rodeada de entrañas; y vi a Yudhiṣṭhira, de fuerza inmensa, subido sobre un montón de huesos.
5.143.34
सुवर्णपात्र्यां संहृष्टो भुक्तवान्घृतपायसम् ।
युधिष्ठिरो मया दृष्टो ग्रसमानो वसुन्धराम्। ॥ ५.१४३.३४ ॥
Vi a Yudhiṣṭhira, lleno de alegría, comiendo arroz con leche y mantequilla en un recipiente de oro, devorando la tierra.
5.143.35
उच्चं पर्वतमारूढो भीमकर्मा वृकोदरः ।
गदापाणिर्नरव्याघ्रो ग्रसन्निव महीमिमाम् ॥ ५.१४३.३५ ॥
Vṛkodara (Bhīma), de hechos terribles, con la maza en la mano, tigre entre los hombres, subió a una alta montaña como si devorara esta tierra.
5.143.36
क्षपयिष्यति नः सर्वान्स सुव्यक्तं महारणे ।
विदितं मे हृषीकेश श्रिया परमया ज्वलन् ॥ ५.१४३.३६ ॥
Él sin duda destruirá a todos nosotros en la gran batalla; esto me es claramente conocido, oh Hṛṣīkeśa: él resplandece con suprema gloria.
5.143.37
पाण्डुरं गजमारूढो गाण्डीवी स धनञ्जयः ।
त्वया सार्धं हृषीकेश श्रिया परमया ज्वलन् ॥ ५.१४३.३७ ॥
Montado en un elefante blanco, aquel Dhanañjaya, portador del Gāṇḍīva, resplandeciendo con suprema gloria junto a ti, oh Hṛṣīkeśa.
5.143.38
यूयं सर्वे वधिष्यध्वं तत्र मे नास्ति संशयः ।
पार्थिवान्समरे कृष्ण दुर्योधनपुरोगमान् ॥ ५.१४३.३८ ॥
Allí, en la batalla, todos ustedes los matarán; de ello no tengo duda, oh Kṛṣṇa: a los reyes encabezados por Duryodhana.
5.143.39
नकुलः सहदेवश्च सात्यकिश्च महारथः ।
शुक्लकेयूरकण्ठत्राः शुक्लमाल्याम्बरावृताः ॥ ५.१४३.३९ ॥
Nakula, Sahadeva, Sātyaki y el gran auriga — con brazaletes blancos y coraza de cuello, vestidos con guirnaldas y ropas blancas.
5.143.40
अधिरूढा नरव्याघ्रा नरवाहनमुत्तमम् ।
त्रय एते मया दृष्टाः पाण्डुरच्छत्रवाससः ॥ ५.१४३.४० ॥
Montados en el excelente vehículo tirado por hombres, estos tres tigres entre los hombres los he visto, con parasoles y vestiduras blancas.
5.143.41
श्वेतोष्णीषाश्च दृश्यन्ते त्रय एते जनार्दन ।
धार्तराष्ट्रेषु सैन्येषु तान्विजानीहि केशव ॥ ५.१४३.४१ ॥
Oh Janārdana, estos tres se ven con turbantes blancos. Entre los ejércitos de los hijos de Dhṛtarāṣṭra, reconócelos, oh Keśava.
5.143.42
अश्वत्थामा कृपश्चैव कृतवर्मा च सात्वतः ।
रक्तोष्णीषाश्च दृश्यन्ते सर्वे माधव पार्थिवाः ॥ ५.१४३.४२ ॥
Aśvatthāman, Kṛpa y Kṛtavarman el Sātvata — y todos los reyes, oh Mādhava, se ven con turbantes rojos.
5.143.43
उष्ट्रप्रयुक्तमारूढौ भीष्मद्रोणौ महारथौ ।
मया सार्धं महाबाहो धार्तराष्ट्रेण वा विभो ॥ ५.१४३.४३ ॥
Bhīṣma y Droṇa, los dos grandes guerreros de carro, montados en carros uncidos a camellos, ya sea conmigo o con el hijo de Dhṛtarāṣṭra, oh de poderosos brazos, oh señor.
5.143.44
अगस्त्यशास्तां च दिशं प्रयाताः स्म जनार्दन ।
अचिरेणैव कालेन प्राप्स्यामो यमसादनम् ॥ ५.१४३.४४ ॥
Oh Janārdana, hemos partido hacia la dirección regida por Agastya, y en muy poco tiempo llegaremos a la morada de Yama.
5.143.45
अहं चान्ये च राजानो यच्च तत्क्षत्रमण्डलम् ।
गाण्डिवाग्निं प्रवेक्ष्याम इति मे नास्ति संशयः ॥ ५.१४३.४५ ॥
Yo, los otros reyes y aquel círculo de guerreros entraremos en el fuego del Gāṇḍīva; de esto no tengo duda.
5.143.46
अपस्थितविनाशेयं नूनमद्य वसुंधरा ।
यथा हि मे वचः कर्ण नोपैति हृदयं तव ॥ ५.१४३.४६ ॥
Sin duda hoy esta tierra se halla con la destrucción a las puertas, pues, oh Karṇa, mi palabra no entra en tu corazón.
5.143.47
सर्वेषां तात भूतानां विनाशे प्रत्युपस्थिते ।
अनयो नयसङ्काशो हृदयान्नापसर्पति ॥ ५.१४३.४७ ॥
Querido hijo, cuando la destrucción de todos los seres está cerca, la injusticia que se asemeja a la recta política no se aparta del corazón.
5.143.48
अपि त्वां कृष्ण पश्यामो जीवन्तोऽस्मान्महारणात् ।
समुत्तीर्णा महाबाहो वीरक्षत्रविनाशनात् ॥ ५.१४३.४८ ॥
Oh Kṛṣṇa, quizá te veamos con vida, tras cruzar esta gran batalla y la destrucción de los valientes guerreros, oh de poderosos brazos.
5.143.49
अथवा सङ्गमः कृष्ण स्वर्गे नो भविता ध्रुवम् ।
तत्रेदानीं समेष्यामः पुनः सार्धं त्वयानघ ॥ ५.१४३.४९ ॥
O bien, oh Kṛṣṇa, nuestro encuentro en el cielo sin duda tendrá lugar; allí ahora nos volveremos a reunir contigo, oh sin mancha.
5.143.50
इत्युक्त्वा माधवं कर्णः परिष्वज्य च पीडितम् ।
विसर्जितः केशवेन रथोपस्थादवातरत् ॥ ५.१४३.५० ॥
Habiendo dicho esto, Karṇa abrazó al afligido Mādhava; y, despedido por Keśava, descendió del asiento del carro.
5.143.51
ततः स्वरथामस्थाय जाम्बूनदविभूषितम् ।
महात्मा वै निववृते राधेयो दीनमानसः ॥ ५.१४३.५१ ॥
Entonces, montado en su propio carro adornado con oro de Jāmbūnada, el magnánimo Rādheya regresó con el ánimo abatido.
5.143.52
ततः शीघ्रतरं प्रायात्केशवः सहसात्यकिः ।
पुनरुच्चारयन्वाणीं याहि याहीति सारथिम् ॥ ५.१४३.५२ ॥
Entonces Keśava, junto con Sātyaki, partió de repente aún más rápido, repitiendo una y otra vez al auriga: «¡Sigue, sigue!».