มหาภารตะ · อัธยายะ 5.155

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

อ่านพร้อมความหมาย

5.155.1

व्युष्टायां वै रजन्यां हि राजा दुर्योधनस्ततः ।
व्यभजत्तान्यनिकानि दश चैकं च भारत ॥ ५.१५५.१ ॥

เมื่อราตรีผ่านไปจนรุ่งอรุณแล้ว พระเจ้าทุรโยธน์จึงแบ่งกองทัพเหล่านั้นออกเป็นสิบเอ็ดส่วน ข้าแต่ภารตะ

5.155.2

नरहस्तिरथाश्वानां सारं मध्यं च फल्गु च ।
सर्वेष्वेतेष्वनीकेषु सन्दिदेश नराधिपः ॥ ५.१५५.२ ॥

ผู้เป็นจอมคนทรงจัดแบ่งในกองทัพทั้งหมดนั้น ให้มีทั้งชั้นดี ชั้นกลาง และชั้นรอง ของทั้งมนุษย์ ช้าง รถศึก และม้า

5.155.3

सानुकर्षाः सतूणीराः सवरूथाः सतोमराः ।
सोपासङ्गाः सशक्तीकाः सनिषङ्गाः सहर्ष्टयः । ॥ ५.१५५.३ ॥

พร้อมด้วยเชือกลาก ปลอกลูกศร เกราะคลุมรถ หอก สายสะพาย ทวน ฝัก และอาวุธฤษฏิ

5.155.4

सध्वजाः सपताकाश्च सशरासनतोमराः ।
रज्जुभिश्च विचित्राभिः सपाशाः सपरिच्छदाः ॥ ५.१५५.४ ॥

พร้อมด้วยธง ธงประดับ ธนูและหอก พร้อมด้วยเชือกหลากสี บ่วง และเครื่องประดับ

5.155.5

सकचग्रहविक्षेपाः सतैलगुडवालुकाः ।
साशीविषघटाः सर्वे ससर्जरसपांसवः ॥ ५.१५५.५ ॥

ทั้งหมดมีเครื่องมือจับและเหวี่ยงผม น้ำมัน น้ำตาลกรวด และทราย มีหม้อใส่งูพิษ ยางไม้ และผงต่างๆ

5.155.6

सघण्टफलकाः सर्वे सायोगुडजलोपलाः ।
सशालभिन्दिपालाश्च समधूच्छिष्टमुद्गराः ॥ ५.१५५.६ ॥

ทั้งหมดมีกระดิ่งและโล่ มีเหล็ก น้ำน้ำตาล และก้อนหิน มีหอกศาละ ภินทิปาละ และกระบองขี้ผึ้งน้ำผึ้ง

5.155.7

सकाण्डदण्डकाः सर्वे ससीरविषतोमराः ।
सशूर्पपिटकाः सर्वे सदात्राङ्कुशतोमराः ॥ ५.१५५.७ ॥

ทั้งหมดมีลูกศรและไม้คันชัก ทั้งหมดมีผาลไถ ยาพิษ และหอก ทั้งหมดมีกระด้งและกระบุง ทั้งหมดมีเคียว ขอช้าง และหอก

5.155.8

सकीलकवचाः सर्वे वाशीवृक्षादनान्विताः ।
व्याघ्रचर्मपरीवारा द्वीपिचर्मावृताश्च ते ॥ ५.१५५.८ ॥

ทั้งหมดสวมเกราะติดตะปู ทั้งหมดมีขวานและมีดสำหรับโค่นต้นไม้ พวกเขาถูกล้อมด้วยหนังเสือ และคลุมด้วยหนังเสือดาว

5.155.9

सहर्ष्टयः सश्रृङ्गाश्च सप्रासविविधायुधाः ।
सकुठाराः सकुद्दालाः सतैलक्षौमसर्पिषः ॥ ५.१५५.९ ॥

มีไม้คันชักปลายเหล็ก เขาสัตว์ หอก และอาวุธนานาชนิด มีทั้งขวาน จอบ น้ำมัน ผ้าไหม และเนยใส

5.155.10

रुक्मजालप्रतिच्छन्ना नानामणिविभूषिताः ।
चित्रानीकाः सुवपुषो ज्वलिता इव पावकाः ॥ ५.१५५.१० ॥

ถูกคลุมด้วยข่ายทองคำ ประดับด้วยอัญมณีหลากชนิด มีกระบวนทัพหลากสี มีร่างกายงดงาม สว่างไสวดุจกองไฟ

5.155.11

तथा कवचिनः शूराः शस्त्रेषु कृतनिश्चयाः ।
कुलीना हययोनिज्ञाः सारथ्ये विनिवेशिताः ॥ ५.१५५.११ ॥

เช่นเดียวกัน นักรบสวมเกราะผู้กล้าหาญ มุ่งมั่นในอาวุธของตน มีตระกูลสูงศักดิ์ รู้จักสายพันธุ์ม้า ได้รับแต่งตั้งเป็นนายสารถี

5.155.12

बद्धारिष्टा बद्धकक्षा बद्धध्वजपताकिनः ।
बद्धाभरणनिर्यूहा बद्धचर्मासिपट्टिशाः ॥ ५.१५५.१२ ॥

ผูกเครื่องรางป้องกันไว้ คาดเข็มขัดแน่น ผูกธงและธงประดับไว้ ประดับเครื่องอาภรณ์เรียงไว้เป็นระเบียบ ผูกโล่ ดาบ และดาบโค้งไว้แน่น

5.155.13

चतुर्युजो रथाः सर्वे सर्वे चोत्तमवाजिनः ।
सप्रासऋष्टिकाः सर्वे सर्वे शतशरासनाः ॥ ५.१५५.१३ ॥

รถศึกทั้งหมดเทียมม้าสี่ตัว ม้าทั้งหมดล้วนชั้นเลิศ ทั้งหมดมีหอกและทวน และทั้งหมดมีธนูนับร้อยคัน

5.155.14

धुर्ययोर्हकययोरेकस्तथान्यौ पर्ष्णिसारथी ।
तौ चापि रथिनां श्रेष्ठौ रथी च हयवित्तथा ॥ ५.१५५.१४ ॥

ม้าคู่หน้าแอกหนึ่งคู่ ส่วนอีกสองคู่เป็นสารถีคู่ท้าย สองคนนั้นเป็นยอดนักรบรถศึก ทั้งนักรบรถและผู้รู้เรื่องม้าก็เช่นเดียวกัน

5.155.15

नगराणीव गुप्तानि दुराधर्षाणि शत्रुभिः ।
आसन्रथसहस्राणि हेममालीनि सर्वशः ॥ ५.१५५.१५ ॥

รถศึกนับพันคันดุจดั่งนครที่มีการป้องกัน ข้าศึกไม่อาจย่ำยีได้ ประดับด้วยพวงมาลัยทองคำทั่วทุกแห่ง

5.155.16

यथा रथास्तथा नागा बद्धकक्षाः स्वलङ्कृताः ।
बभूवुः सप्तपुरुषा रत्नवन्त इवाद्रयः ॥ ५.१५५.१६ ॥

มีช้างเช่นเดียวกับรถศึก สายรัดแน่น ประดับอย่างงดงาม แต่ละเชือกมีคนขี่เจ็ดคน ดุจภูเขาเต็มไปด้วยอัญมณี

5.155.17

द्वावङ्कुशधरौ तत्र द्वावुत्तमधनुर्धरौ ।
द्वौ वरासिधरौ राजन्नेकः शक्तिपिनाकधृत् ॥ ५.१५५.१७ ॥

มีสองคนถือขอช้าง สองคนถือธนูชั้นเลิศ สองคนถือดาบชั้นเลิศ ข้าแต่พระราชา และอีกหนึ่งคนถือหอกและธนูปินาก

5.155.18

गजैर्मत्तैः समाकीर्णं सर्वमायुधकोशकैः ।
तद्बभूव बलं राजन्कौरव्यस्य महात्मनः ॥ ५.१५५.१८ ॥

ข้าแต่พระราชา กองทัพนั้นเต็มไปด้วยช้างมันเมา พร้อมคลังอาวุธทั้งหมด เป็นของเการพผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่

5.155.19

आमुक्तकवचैर्युक्तैः सपताकैः स्वलङ्कृतैः ।
सादिभिश्चोपपन्नास्तु तथा चायुतशो हयाः ॥ ५.१५५.१९ ॥

ม้านับหมื่นตัว สวมเกราะ เทียมแอก ติดธง ประดับอย่างงดงาม และมีผู้ขี่ประจำ

5.155.20

असङ्ग्राहाः सुसंपन्ना हेमभाण्डपरिच्छदाः ।
अनेकशतसाहस्राः सर्वे सादिवशे स्थिताः ॥ ५.१५५.२० ॥

นับไม่ถ้วน พร้อมเพรียงดี มีเครื่องทองคำและเครื่องประดับ มีหลายร้อยพันคน ทั้งหมดยืนอยู่ภายใต้การควบคุมของผู้ขี่

5.155.21

नानारूपविकाराश्च नानाकवचशस्त्रिणः ।
पदातिनो नरास्तत्र बभूवुर्हेममालिनः ॥ ५.१५५.२१ ॥

ในกองทัพนั้นมีพลเดินเท้า ซึ่งมีรูปร่างและท่าทางต่างกันไปหลายแบบ ถืออาวุธและเกราะหลายชนิด สวมพวงมาลัยทอง

5.155.22

रथस्यासन्दश गजा गजस्य दश वाजिनः ।
नरा दश हयस्यासन्पादरक्षाः समन्ततः ॥ ५.१५५.२२ ॥

รถศึกหนึ่งคันมีช้างสิบเชือก ช้างหนึ่งเชือกมีม้าสิบตัว และม้าหนึ่งตัวมีทหารคุ้มกันสิบคน รอบด้านทุกทิศ

5.155.23

रथस्य नागाः पञ्चाशन्नागस्यासञ्शतं हयाः ।
हयस्य पुरुषाः सप्त भिन्नसन्धानकारिणः ॥ ५.१५५.२३ ॥

รถศึกหนึ่งคันมีช้างห้าสิบเชือก ช้างหนึ่งเชือกมีม้าหนึ่งร้อยตัว และม้าหนึ่งตัวมีทหารเจ็ดคน ซึ่งคอยทำให้แถวทัพแตกและประสานแถวกลับคืนได้

5.155.24

सेना पञ्चशतं नागा रथास्तावन्त एव च ।
दशसेना च पृतना पृतना दश वाहिनी ॥ ५.१५५.२४ ॥

เสนาหนึ่งมีช้างห้าร้อยเชือก และรถศึกจำนวนเท่ากัน สิบเสนาเป็นหนึ่งปฤตนา สิบปฤตนาเป็นหนึ่งวาหินี

5.155.25

सेना च वाहिनी चैव पृतना ध्वजिनी चमूः ।
अक्षौहिणीति पर्यायैर्निरुक्ता च वरूथिनी ॥ ५.१५५.२५ ॥

เสนา วาหินี ปฤตนา ธวชินี และจมู ล้วนถูกเรียกเป็นคำพ้องของอักษุหิณี และวรูถินีก็เช่นกัน

5.155.26

एवं व्यूढान्यनीकानि कौरवेयेण धीमता ।
अक्षौहिण्यो दशैका च सङ्ख्याताः सप्त चैव ह ॥ ५.१५५.२६ ॥

กองทัพต่าง ๆ จึงถูกจัดกระบวนไว้เช่นนี้โดยกษัตริย์แห่งเผ่าเการพผู้ปัญญาดี นับได้สิบเอ็ดอักษุหิณีและเจ็ดอักษุหิณี

5.155.27

अक्षौहिण्यस्तु सप्तैव पाण्डवानामभूद्बलम् ।
अक्षौहिण्यो दशैका च कौरवाणामभूद्बलम् ॥ ५.१५५.२७ ॥

กำลังพลของปาณฑพมีเจ็ดอักษุหิณี ส่วนกำลังพลของเการพมีสิบเอ็ดอักษุหิณี

5.155.28

नराणां पञ्चपञ्चाशदेषा पत्तिर्विधीयते ।
सेनामुखं च तिस्रस्ता गुल्म इत्यभिशब्दितम् ॥ ५.१५५.२८ ॥

กองทหารราบนี้จัดไว้ห้าสิบห้าคนต่อหนึ่งปัตติ ปัตติสามกองรวมกันเป็นเสนามุข และเรียกว่าคุลมะ

5.155.29

त्रयो गुल्मा गणस्त्वासीद्गणास्त्वयुतशोऽभवन् ।
दुर्योधनस्य सेनासु योत्स्यमानाः प्रहारिणः ॥ ५.१५५.२९ ॥

คุลมะสามกองรวมกันเป็นคณะหนึ่ง และคณะเหล่านั้นเพิ่มขึ้นเป็นหมื่น ๆ นักรบผู้พร้อมจะรบและเข้าโจมตีที่จะเข้าร่วมในกองทัพของพระทุรโยธน์ ก็จัดไว้เช่นนี้

5.155.30

तत्र दुर्योधनो राजा शूरान्बुद्धिमतो नरान् ।
प्रसमीक्ष्य महाबाहुश्चक्रे सेनापतींस्तदा । ॥ ५.१५५.३० ॥

ณ ที่นั้น พระเจ้าทุรโยธน์ผู้มีแขนทรงพลัง ได้ทรงพิจารณาคัดเลือกบรรดานักรบผู้กล้าหาญและมีปัญญา แล้วจึงทรงแต่งตั้งผู้บัญชาการกองทัพในครั้งนั้น

5.155.31

पृथगक्षौहिणीनां च प्रणेतॄन्नरसत्तमान् ।
विधिवत्पूर्वमानीय पार्थिवानभ्यषेचयत् ॥ ५.१५५.३१ ॥

ก่อนอื่น พระองค์ทรงให้นำผู้นำของแต่ละอักษุหิณีมาตามระเบียบ บุรุษผู้ประเสริฐที่สุด แล้วทรงอภิเษกบรรดากษัตริย์เหล่านั้น

5.155.32

कृपं द्रोणं च शल्यं च सैन्धवं च जयद्रथम् ।
सुदक्षिणं च काम्भोजं कृतवर्माणमेव च ॥ ५.१५५.३२ ॥

กฤปะ โทรณะ ศัลยะ ชยัทรถแห่งสินธุ สุทักษิณะแห่งกามโพชะ และกฤตวรมันด้วยเช่นกัน

5.155.33

द्रोणपुत्रं च कर्णं च भूरिश्रवसमेव च ।
शकुनिं सौबलं चैव बाह्लीकं च महाबलम् ॥ ५.१५५.३३ ॥

บุตรของโทรณะ กรรณะ ภูริศรวัส ศกุนิบุตรแห่งสุพละ และพาหลิกผู้มีกำลังมหาศาล

5.155.34

दिवसे दिवसे तेषां प्रतिवेलं च भारत ।
चक्रे स विविधाः पूजाः प्रत्यक्षं च पुनः पुनः ॥ ५.१५५.३४ ॥

ข้าแต่พระภารตะ วันแล้ววันเล่า ตามเวลาที่กำหนด พระองค์ทรงแสดงความเคารพต่อบุคคลเหล่านั้นด้วยวิธีต่าง ๆ ต่อหน้าต่อตาทุกคน ซ้ำแล้วซ้ำอีก

5.155.35

तथा विनियताः सर्वे ये च तेषां पदानुगाः ।
बभूवुः सैनिका राज्ञां प्रियं राज्ञश्चिकीर्षवः ॥ ५.१५५.३५ ॥

ทหารทั้งหลายที่ตามบุคคลเหล่านั้นก็เช่นกัน ล้วนอยู่ในระเบียบวินัย ปรารถนาจะทำสิ่งที่เป็นที่พอพระทัยของบรรดากษัตริย์และของพระราชา