മഹാഭാരതം · അധ്യായം 5.155
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.155.1
व्युष्टायां वै रजन्यां हि राजा दुर्योधनस्ततः ।
व्यभजत्तान्यनिकानि दश चैकं च भारत ॥ ५.१५५.१ ॥
രാത്രി പുലർന്നപ്പോൾ രാജാവായ ദുര്യോധനൻ സൈന്യത്തെ പത്തും ഒന്നുമായി വിഭജിച്ചു, ഹേ ഭാരത.
5.155.2
नरहस्तिरथाश्वानां सारं मध्यं च फल्गु च ।
सर्वेष्वेतेष्वनीकेषु सन्दिदेश नराधिपः ॥ ५.१५५.२ ॥
മനുഷ്യർ, ആനകൾ, രഥങ്ങൾ, കുതിരകൾ എന്നിവയിൽ ഉത്തമരെയും മധ്യമരെയും അധമരെയും ഈ എല്ലാ വിഭാഗങ്ങളിലും രാജാവ് നിയോഗിച്ചു.
5.155.3
सानुकर्षाः सतूणीराः सवरूथाः सतोमराः ।
सोपासङ्गाः सशक्तीकाः सनिषङ्गाः सहर्ष्टयः । ॥ ५.१५५.३ ॥
വലിവുകയറുകൾ, ആവനാഴികൾ, കവചങ്ങൾ, കുന്തങ്ങൾ, തോൽവാറുകൾ, ശക്തികൾ, ഉറകൾ, ഋഷ്ടികൾ എന്നിവയോടുകൂടി.
5.155.4
सध्वजाः सपताकाश्च सशरासनतोमराः ।
रज्जुभिश्च विचित्राभिः सपाशाः सपरिच्छदाः ॥ ५.१५५.४ ॥
കൊടികൾ, പതാകകൾ, വില്ലുകൾ, കുന്തങ്ങൾ, വിചിത്രമായ കയറുകൾ, പാശങ്ങൾ, ഉപകരണങ്ങൾ എന്നിവയോടുകൂടി.
5.155.5
सकचग्रहविक्षेपाः सतैलगुडवालुकाः ।
साशीविषघटाः सर्वे ससर्जरसपांसवः ॥ ५.१५५.५ ॥
മുടിപിടിക്കാനും എറിയാനുമുള്ള ഉപകരണങ്ങൾ, എണ്ണ, ശർക്കര, മണൽ, വിഷസർപ്പകുടങ്ങൾ, റെസിൻ, പൊടികൾ എന്നിവയോടുകൂടി.
5.155.6
सघण्टफलकाः सर्वे सायोगुडजलोपलाः ।
सशालभिन्दिपालाश्च समधूच्छिष्टमुद्गराः ॥ ५.१५५.६ ॥
മണികളും പരിചകളും ഉള്ളവയെല്ലാം, ഇരുമ്പ്, ശർക്കരവെള്ളം, കല്ലുകൾ, ശാലം, ഭിന്ദിപാലം, തേൻമെഴുകു ഗദകൾ എന്നിവയോടുകൂടി.
5.155.7
सकाण्डदण्डकाः सर्वे ससीरविषतोमराः ।
सशूर्पपिटकाः सर्वे सदात्राङ्कुशतोमराः ॥ ५.१५५.७ ॥
എല്ലാവരുടെയും പക്കൽ അമ്പുകളും ദണ്ഡങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു; എല്ലാവരുടെയും പക്കൽ കലപ്പകളും വിഷവും തോമരങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു; എല്ലാവരുടെയും പക്കൽ മുറങ്ങളും കൊട്ടകളും ഉണ്ടായിരുന്നു; എല്ലാവരുടെയും പക്കൽ അരിവാളുകളും അങ്കുശങ്ങളും തോമരങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു.
5.155.8
सकीलकवचाः सर्वे वाशीवृक्षादनान्विताः ।
व्याघ्रचर्मपरीवारा द्वीपिचर्मावृताश्च ते ॥ ५.१५५.८ ॥
എല്ലാവരും ആണികളുള്ള കവചങ്ങൾ ധരിച്ചിരുന്നു; എല്ലാവരുടെയും പക്കൽ കോടാലികളും മരം വെട്ടുന്ന ആയുധങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു; അവർ പുലിത്തോൽ കൊണ്ട് ചുറ്റപ്പെട്ടവരും പുള്ളിപ്പുലിത്തോൽ കൊണ്ട് മൂടിയവരുമായിരുന്നു.
5.155.9
सहर्ष्टयः सश्रृङ्गाश्च सप्रासविविधायुधाः ।
सकुठाराः सकुद्दालाः सतैलक्षौमसर्पिषः ॥ ५.१५५.९ ॥
ഇരുമ്പു മുനയുള്ള ദണ്ഡങ്ങളും കൊമ്പുകളും കുന്തങ്ങളും പല ആയുധങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു; കോടാലികളും മൺവെട്ടികളും എണ്ണയും പട്ടുവസ്ത്രവും നെയ്യും ഉണ്ടായിരുന്നു.
5.155.10
रुक्मजालप्रतिच्छन्ना नानामणिविभूषिताः ।
चित्रानीकाः सुवपुषो ज्वलिता इव पावकाः ॥ ५.१५५.१० ॥
അവർ സ്വർണ്ണവലകളാൽ മൂടപ്പെട്ടവരും പലതരം രത്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവരും വിചിത്രമായ സേനാവ്യൂഹങ്ങളുള്ളവരും സുന്ദരശരീരമുള്ളവരുമായിരുന്നു; ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നികളെപ്പോലെ അവർ തിളങ്ങി.
5.155.11
तथा कवचिनः शूराः शस्त्रेषु कृतनिश्चयाः ।
कुलीना हययोनिज्ञाः सारथ्ये विनिवेशिताः ॥ ५.१५५.११ ॥
അതുപോലെ കവചധാരികളായ ശൂരന്മാർ, ആയുധങ്ങളിൽ ഉറച്ച തീരുമാനമുള്ളവർ, കുലീനർ, കുതിരകളുടെ ഉത്ഭവമറിയുന്നവർ, സാരഥ്യത്തിന് നിയോഗിക്കപ്പെട്ടവർ.
5.155.12
बद्धारिष्टा बद्धकक्षा बद्धध्वजपताकिनः ।
बद्धाभरणनिर्यूहा बद्धचर्मासिपट्टिशाः ॥ ५.१५५.१२ ॥
കെട്ടിയുറപ്പിച്ച രക്ഷാകവചങ്ങളും കെട്ടിയ അരപ്പട്ടകളും കെട്ടിയ കൊടികളും പതാകകളും ആഭരണങ്ങളുടെ വിന്യാസവും കെട്ടിയ പരിചകളും വാളുകളും പട്ടിശങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു.
5.155.13
चतुर्युजो रथाः सर्वे सर्वे चोत्तमवाजिनः ।
सप्रासऋष्टिकाः सर्वे सर्वे शतशरासनाः ॥ ५.१५५.१३ ॥
എല്ലാ രഥങ്ങൾക്കും നാല് കുതിരകളെ പൂട്ടിയിരുന്നു; എല്ലാത്തിനും ഉത്തമ കുതിരകളുണ്ടായിരുന്നു; എല്ലാം കുന്തങ്ങളും ഋഷ്ടികളുമായി സജ്ജമായിരുന്നു; എല്ലാത്തിലും നൂറുകണക്കിന് വില്ലുകളുണ്ടായിരുന്നു.
5.155.14
धुर्ययोर्हकययोरेकस्तथान्यौ पर्ष्णिसारथी ।
तौ चापि रथिनां श्रेष्ठौ रथी च हयवित्तथा ॥ ५.१५५.१४ ॥
രണ്ട് മുൻ കുതിരകളിൽ ഒന്നും മറ്റ് രണ്ടുപേർ പിന്നിലെ സാരഥികളും ആയിരുന്നു; അവർ ഇരുവരും രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠരായിരുന്നു; രഥിയും അശ്വവിദ്യയിൽ വിദഗ്ധനും അങ്ങനെതന്നെയായിരുന്നു.
5.155.15
नगराणीव गुप्तानि दुराधर्षाणि शत्रुभिः ।
आसन्रथसहस्राणि हेममालीनि सर्वशः ॥ ५.१५५.१५ ॥
അവ നഗരങ്ങൾപോലെ സംരക്ഷിതമായിരുന്നു, ശത്രുക്കൾക്ക് ആക്രമിക്കാനാകാത്തവയായിരുന്നു; സ്വർണ്ണമാലകളാൽ അലങ്കരിച്ച ആയിരക്കണക്കിന് രഥങ്ങൾ എല്ലായിടത്തുമുണ്ടായിരുന്നു.
5.155.16
यथा रथास्तथा नागा बद्धकक्षाः स्वलङ्कृताः ।
बभूवुः सप्तपुरुषा रत्नवन्त इवाद्रयः ॥ ५.१५५.१६ ॥
രഥങ്ങൾപോലെ ആനകളുമുണ്ടായിരുന്നു; അര കെട്ടുകൾ മുറുക്കി, നന്നായി അലങ്കരിച്ചവയായിരുന്നു; ഓരോന്നിലും ഏഴ് പുരുഷന്മാരുണ്ടായിരുന്നു; രത്നങ്ങളുള്ള പർവതങ്ങൾപോലെ അവ തോന്നി.
5.155.17
द्वावङ्कुशधरौ तत्र द्वावुत्तमधनुर्धरौ ।
द्वौ वरासिधरौ राजन्नेकः शक्तिपिनाकधृत् ॥ ५.१५५.१७ ॥
അവിടെ രണ്ടുപേർ അങ്കുശം ധരിച്ചവരായിരുന്നു, രണ്ടുപേർ ഉത്തമ വില്ലുധാരികളായിരുന്നു, രണ്ടുപേർ ശ്രേഷ്ഠ വാളുധാരികളായിരുന്നു, രാജാവേ; ഒരാൾ ശക്തിയും പിനാകവും ധരിച്ചിരുന്നു.
5.155.18
गजैर्मत्तैः समाकीर्णं सर्वमायुधकोशकैः ।
तद्बभूव बलं राजन्कौरव्यस्य महात्मनः ॥ ५.१५५.१८ ॥
മദംപിടിച്ച ആനകളാലും എല്ലാ ആയുധശേഖരങ്ങളാലും നിറഞ്ഞ ആ സൈന്യം, രാജാവേ, മഹാത്മാവായ കൗരവന്റേതായിരുന്നു.
5.155.19
आमुक्तकवचैर्युक्तैः सपताकैः स्वलङ्कृतैः ।
सादिभिश्चोपपन्नास्तु तथा चायुतशो हयाः ॥ ५.१५५.१९ ॥
കവചമണിഞ്ഞവയും കൊടികളോടു കൂടിയവയും നന്നായി അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവയുമായ കുതിരകൾ സവാരിക്കാരോടുകൂടി പതിനായിരക്കണക്കിനുണ്ടായിരുന്നു.
5.155.20
असङ्ग्राहाः सुसंपन्ना हेमभाण्डपरिच्छदाः ।
अनेकशतसाहस्राः सर्वे सादिवशे स्थिताः ॥ ५.१५५.२० ॥
എണ്ണമറ്റവയും നന്നായി സജ്ജമാക്കപ്പെട്ടവയും സ്വർണ്ണ അലങ്കാരങ്ങളുള്ളവയുമായ അനേകം നൂറായിരം (കുതിരകൾ) എല്ലാം സവാരിക്കാരുടെ നിയന്ത്രണത്തിൽ നിന്നു.
5.155.21
नानारूपविकाराश्च नानाकवचशस्त्रिणः ।
पदातिनो नरास्तत्र बभूवुर्हेममालिनः ॥ ५.१५५.२१ ॥
വിവിധ രൂപഭാവങ്ങളുള്ളവരും വിവിധ കവചങ്ങളും ആയുധങ്ങളും ധരിച്ചവരും സ്വർണ്ണമാല അണിഞ്ഞവരുമായ കാലാൾപ്പടയാളികൾ അവിടെയുണ്ടായിരുന്നു.
5.155.22
रथस्यासन्दश गजा गजस्य दश वाजिनः ।
नरा दश हयस्यासन्पादरक्षाः समन्ततः ॥ ५.१५५.२२ ॥
ഒരു രഥത്തിന് പത്ത് ആനകൾ, ഒരു ആനയ്ക്ക് പത്ത് കുതിരകൾ, ഒരു കുതിരയ്ക്ക് പത്ത് കാൽരക്ഷകർ ചുറ്റുമുണ്ടായിരുന്നു.
5.155.23
रथस्य नागाः पञ्चाशन्नागस्यासञ्शतं हयाः ।
हयस्य पुरुषाः सप्त भिन्नसन्धानकारिणः ॥ ५.१५५.२३ ॥
ഒരു രഥത്തിന് അമ്പത് ആനകൾ, ഒരു ആനയ്ക്ക് നൂറ് കുതിരകൾ, ഒരു കുതിരയ്ക്ക് ഏഴ് പുരുഷന്മാർ; അവർ വ്യൂഹം ഭേദിക്കുകയും ചേർക്കുകയും ചെയ്യുന്നവരായിരുന്നു.
5.155.24
सेना पञ्चशतं नागा रथास्तावन्त एव च ।
दशसेना च पृतना पृतना दश वाहिनी ॥ ५.१५५.२४ ॥
ഒരു സേനയിൽ അഞ്ഞൂറ് ആനകളും അത്രതന്നെ രഥങ്ങളുമുണ്ട്; പത്ത് സേന ഒരു പൃതന, പത്ത് പൃതന ഒരു വാഹിനി.
5.155.25
सेना च वाहिनी चैव पृतना ध्वजिनी चमूः ।
अक्षौहिणीति पर्यायैर्निरुक्ता च वरूथिनी ॥ ५.१५५.२५ ॥
സേന, വാഹിനി, പൃതന, ധ്വജിനി, ചമൂ — ഇവ അക്ഷൗഹിണിയുടെ പര്യായങ്ങളായി പറയപ്പെടുന്നു; വരൂഥിനിയും അതുപോലെ.
5.155.26
एवं व्यूढान्यनीकानि कौरवेयेण धीमता ।
अक्षौहिण्यो दशैका च सङ्ख्याताः सप्त चैव ह ॥ ५.१५५.२६ ॥
ഇങ്ങനെ ബുദ്ധിമാനായ കൗരവൻ സേനകളെ വ്യൂഹമായി അണിനിരത്തി; അക്ഷൗഹിണികൾ പതിനൊന്നും ഏഴും എന്ന് എണ്ണപ്പെട്ടു.
5.155.27
अक्षौहिण्यस्तु सप्तैव पाण्डवानामभूद्बलम् ।
अक्षौहिण्यो दशैका च कौरवाणामभूद्बलम् ॥ ५.१५५.२७ ॥
പാണ്ഡവരുടെ ബലം ഏഴ് അക്ഷൗഹിണികളായിരുന്നു; കൗരവരുടെ ബലം പതിനൊന്ന് അക്ഷൗഹിണികളും.
5.155.28
नराणां पञ्चपञ्चाशदेषा पत्तिर्विधीयते ।
सेनामुखं च तिस्रस्ता गुल्म इत्यभिशब्दितम् ॥ ५.१५५.२८ ॥
മനുഷ്യരുടെ ഈ പത്തി അമ്പത്തഞ്ചായി ക്രമീകരിക്കപ്പെടുന്നു; മൂന്ന് പത്തികൾ ചേർന്നത് സേനാമുഖം; അതിനെ ഗുൽമം എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
5.155.29
त्रयो गुल्मा गणस्त्वासीद्गणास्त्वयुतशोऽभवन् ।
दुर्योधनस्य सेनासु योत्स्यमानाः प्रहारिणः ॥ ५.१५५.२९ ॥
മൂന്ന് ഗുൽമങ്ങൾ ചേർന്നത് ഗണം; ഗണങ്ങൾ പതിനായിരം വരെ ആയി. ദുര്യോധനന്റെ സേനകളിൽ യുദ്ധം ചെയ്യുന്ന പ്രഹാരികൾ ഇങ്ങനെ സംഘടിതരായിരുന്നു.
5.155.30
तत्र दुर्योधनो राजा शूरान्बुद्धिमतो नरान् ।
प्रसमीक्ष्य महाबाहुश्चक्रे सेनापतींस्तदा । ॥ ५.१५५.३० ॥
അവിടെ രാജാവായ ദുര്യോധനൻ, മഹാബാഹു, ബുദ്ധിമാന്മാരായ ശൂരന്മാരെ നന്നായി പരിശോധിച്ച് അപ്പോൾ സേനാപതികളെ നിയമിച്ചു.
5.155.31
पृथगक्षौहिणीनां च प्रणेतॄन्नरसत्तमान् ।
विधिवत्पूर्वमानीय पार्थिवानभ्यषेचयत् ॥ ५.१५५.३१ ॥
വേറിട്ട അക്ഷൗഹിണി സേനകളുടെ നായകന്മാരായ ശ്രേഷ്ഠപുരുഷന്മാരെ മുൻപ് വിധിപ്രകാരം കൊണ്ടുവന്ന്, അവൻ ആ രാജാക്കന്മാരെ അഭിഷേകം ചെയ്തു.
5.155.32
कृपं द्रोणं च शल्यं च सैन्धवं च जयद्रथम् ।
सुदक्षिणं च काम्भोजं कृतवर्माणमेव च ॥ ५.१५५.३२ ॥
കൃപൻ, ദ്രോണൻ, ശല്യൻ, സിന്ധുരാജാവ് ജയദ്രഥൻ, കാംബോജരാജാവ് സുദക്ഷിണൻ, കൃതവർമ്മാവ് എന്നിവരെയും.
5.155.33
द्रोणपुत्रं च कर्णं च भूरिश्रवसमेव च ।
शकुनिं सौबलं चैव बाह्लीकं च महाबलम् ॥ ५.१५५.३३ ॥
ദ്രോണപുത്രനെയും കർണ്ണനെയും ഭൂരിശ്രവസ്സിനെയും, സുബലപുത്രനായ ശകുനിയെയും, മഹാബലനായ ബാഹ്ലീകനെയും.
5.155.34
दिवसे दिवसे तेषां प्रतिवेलं च भारत ।
चक्रे स विविधाः पूजाः प्रत्यक्षं च पुनः पुनः ॥ ५.१५५.३४ ॥
ഭാരതാ, ദിവസം തോറും നിശ്ചിത സമയങ്ങളിൽ അവൻ അവർക്ക് വിവിധ പൂജകൾ ചെയ്തു; പരസ്യമായി വീണ്ടും വീണ്ടും.
5.155.35
तथा विनियताः सर्वे ये च तेषां पदानुगाः ।
बभूवुः सैनिका राज्ञां प्रियं राज्ञश्चिकीर्षवः ॥ ५.१५५.३५ ॥
അതുപോലെ അവരുടെ പിന്നാലെ നടന്ന സൈനികരെല്ലാം നിയന്ത്രിതരായി, രാജാക്കന്മാർക്കും രാജാവിനും പ്രിയം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.