മഹാഭാരതം · അധ്യായം 5.16
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.16.1
त्वमग्रे सर्वदेवानां मुखं त्वमसि हव्यवाट् ।
त्वमन्तः सर्वभूतानां गूढश्चरसि साक्षिवत् ॥ ५.१६.१ ॥
ഹേ അഗ്നേ, നീ എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും മുഖമാണ്; നീ ഹവ്യവാഹനാണ്. സർവ ഭൂതങ്ങളുടെയും ഉള്ളിൽ ഗൂഢനായി, സാക്ഷിയെപ്പോലെ നീ സഞ്ചരിക്കുന്നു.
5.16.2
त्वामाहुरेकं कवयस्त्वामाहुस्त्रिविधं पुनः ।
त्वया त्यक्तं जगच्चेदं सद्यो नश्येद्धुताशन ॥ ५.१६.२ ॥
ജ്ഞാനികൾ നിന്നെ ഏകനെന്നും, പിന്നെ ത്രിവിധനെന്നും പറയുന്നു. ഹേ ഹുതാശനാ, നീ ഈ ലോകത്തെ കൈവിട്ടാൽ ഇത് ഉടനെ നശിക്കും.
5.16.3
कृत्वा तुभ्यं नमो विप्राः स्वकर्मविजितां गतिम् ।
गच्छन्ति सह पत्नीभिः सुतैरपि च शाश्वतीम् ॥ ५.१६.३ ॥
നിനക്കു നമസ്കരിച്ച ബ്രാഹ്മണർ തങ്ങളുടെ കർമ്മത്താൽ നേടിയ ഗതി പ്രാപിക്കുന്നു; ഭാര്യമാരോടും പുത്രന്മാരോടുമൊപ്പം ശാശ്വത ഗതിയിലേക്കു പോകുന്നു.
5.16.4
त्वमेवाग्ने हव्यवाहस्त्वमेव परमं हविः ।
यजन्ति सत्रैस्त्वामेव यज्ञैश्च परमाध्वरैः ॥ ५.१६.४ ॥
ഹേ അഗ്നേ, നീയാണ് ഹവ്യവാഹനും പരമ ഹവിസ്സും. സത്രങ്ങളാലും പരമ അധ്വരങ്ങളാലും യജ്ഞങ്ങളാലും ജനങ്ങൾ നിന്നെത്തന്നെ യജിക്കുന്നു.
5.16.5
सृष्ट्वा लोकांस्त्रीमिमान्हव्यवाह ।
प्राप्ते काले पचसि पुनः समिद्धः ।
त्वं सर्वस्य भुवनस्य प्रसूति-
स्त्वमेवाग्रे भवसि पुनः प्रतिष्ठा ॥ ५.१६.५ ॥
ഹേ ഹവ്യവാഹനേ, ഈ മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും സൃഷ്ടിച്ച്, യഥാസമയം വീണ്ടും ജ്വലിച്ച് നീ അവയെ പാചകം ചെയ്യുന്നു. നീയാണ് സർവ ഭുവനത്തിന്റെയും ഉത്പത്തി; ആരംഭത്തിൽ നീയാണ്, വീണ്ടും നീയാണ് ആധാരം.
5.16.6
त्वामग्ने जलदानाहुर्विद्युतश्च मनीषिणः ।
वहन्ति सर्वभूतानि त्वत्तो निष्क्रम्य हेतयः ॥ ५.१६.६ ॥
ഹേ അഗ്നേ, ജ്ഞാനികൾ നിന്നെ ജലദാതാവെന്നും മിന്നലെന്നും വിളിക്കുന്നു. നിന്നിൽ നിന്നു പുറപ്പെട്ട മിന്നലുകൾ സർവ ഭൂതങ്ങളെയും വഹിക്കുന്നു.
5.16.7
त्वय्यापो निहिताः सर्वास्त्वयि सर्वमिदं जगत् ।
न तेऽस्त्यविदितं किचित्रिषु लोकेषु पावक ॥ ५.१६.७ ॥
ഹേ പാവകാ, എല്ലാ ജലങ്ങളും നിന്നിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; നിന്നിൽ ഈ സമസ്ത ജഗത്തുമുണ്ട്. മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും നിനക്ക് അറിയാത്തതായി ഒന്നുമില്ല.
5.16.8
स्वयोर्नि भजते सर्वो विशस्वापोऽविशङ्कितः ।
अहं त्वां वर्धयिष्यामि ब्राह्मैर्मन्त्रैः सनातनैः ॥ ५.१६.८ ॥
എല്ലാവരും തങ്ങളുടെ സ്വന്തം ജലത്തിൽ നിർഭയം പ്രവേശിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മമായ സനാതന മന്ത്രങ്ങളാൽ ഞാൻ നിന്നെ വളർത്തും.
5.16.9
एवं स्तुतो हव्यवाट् स भगवान्कविरुत्तमः ।
बृहस्पतिमथोवाच प्रीतिमान्वाक्यमुत्तमम्।
दर्शयिष्यामि ते शक्रं सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ५.१६.९ ॥
ഇങ്ങനെ സ്തുതിക്കപ്പെട്ട ആ ഹവ്യവാഹനൻ, ഭഗവാൻ, ഉത്തമകവി, സന്തുഷ്ടനായി ബൃഹസ്പതിയോട് ഉത്തമവാക്യം പറഞ്ഞു: ഞാൻ നിനക്ക് ഇന്ദ്രനെ കാണിച്ചുതരാം; ഇത് സത്യമാണ്, നിനക്ക് ഞാൻ പറയുന്നു.
5.16.10
प्रविष्यापस्ततो वह्निः ससमुद्राः सपल्वलाः ।
आससाद सरस्तच्च गूढो यत्र शतक्रतुः ॥ ५.१६.१० ॥
പിന്നെ ആ അഗ്നി സമുദ്രങ്ങളോടും കുളങ്ങളോടുമൊപ്പം ജലങ്ങളിൽ പ്രവേശിച്ച്, ശതക്രതുവായ ഇന്ദ്രൻ ഒളിഞ്ഞിരുന്ന ആ സരസ്സിൽ എത്തി.
5.16.11
अथ तत्रापि पद्मानि विचिन्वन्भरतर्षभ ।
अपश्यत्स तु देवेन्द्रं बिसमध्यगतं तदा ॥ ५.१६.११ ॥
ഹേ ഭരതശ്രേഷ്ഠാ! അവിടെയും താമരകളെ തിരയുമ്പോൾ, താമരത്തണ്ടിന്റെ നടുവിൽ ഒളിച്ചിരുന്ന ദേവേന്ദ്രനെ അവൻ കണ്ടു.
5.16.12
आगत्य च ततस्तूर्णं तमाचष्ट बृहस्पतेः ।
अणुमात्रेण वपुषा पद्मतन्त्वाश्रितं प्रभुम् ॥ ५.१६.१२ ॥
പിന്നെ വേഗത്തിൽ വന്ന്, ആ പ്രഭു അണുമാത്ര ശരീരത്തോടെ താമരനാരിൽ അഭയം തേടിയിരിക്കുന്നു എന്ന് ബൃഹസ്പതിയോട് പറഞ്ഞു.
5.16.13
गत्वा देवर्षिगन्धर्वैः सहितोऽथ बृहस्पतिः ।
पुराणैः कर्मभिर्देवं तुष्टाव बलसूदनम् ॥ ५.१६.१३ ॥
ദേവർഷികളും ഗന്ധർവന്മാരുമായി ചേർന്ന് ബൃഹസ്പതി പോയി, പുരാതന കർമ്മങ്ങളാൽ ബലസൂദനനായ ദേവനെ സ്തുതിച്ചു.
5.16.14
महाऽसुरो हतः शक्र नमुचिर्दारुणस्त्वया ।
शम्बरश्च बलश्चैव तथोभौ घोरविक्रमौ ॥ ५.१६.१४ ॥
ശക്രാ, നീ മഹാ അസുരനായ ഭയങ്കരനായ നമുചിയെ വധിച്ചു; ഘോരവിക്രമികളായ ശംബരനെയും ബലനെയും ഇരുവരെയും വധിച്ചു.
5.16.15
शतक्रतो विवर्धस्व सर्वाञ्शत्रून्निषूदय ।
उत्तिष्ठ शक्र संपश्य देवर्षीश्च समागतान् ॥ ५.१६.१५ ॥
ശതക്രതോ, വളരുക; എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും നശിപ്പിക്കുക. ശക്രാ, ഉണരുക; സമ്മേളിച്ച ദേവർഷികളെ കാണുക.
5.16.16
महेन्द्र दानवान्हत्वा लोकास्त्रातास्त्वया विभो ।
अपां फेनं समासाद्य विष्णुतेजोतिबृंहितम्।
त्वया वृत्रो हतः पूर्वं देवराज जगत्पते ॥ ५.१६.१६ ॥
മഹേന്ദ്രാ, ദാനവരെ വധിച്ച് നീ ലോകങ്ങളെ രക്ഷിച്ചു. വിഭോ, വിഷ്ണുതേജസ്സിനാൽ അതിവർദ്ധിച്ച ജലനുരയെ പ്രാപിച്ച് മുമ്പ് നീ വൃത്രനെ വധിച്ചു. ദേവരാജാ, ജഗത്പതേ!
5.16.17
त्वं सर्वभूतेषु शरण्य ईड्य-
स्त्वया समं विद्यते नेह भूतम्।
त्वया धार्यन्ते सर्वभूतानि शक्र ।
त्वं देवानां महिमानं चकर्थ ॥ ५.१६.१७ ॥
നീ സർവഭൂതങ്ങൾക്കും ശരണ്യനും സ്തുത്യനുമാണ്. ഇവിടെ നിനക്ക് സമനായ ഒരു ജീവിയില്ല. ശക്രാ, നിന്നാൽ സർവഭൂതങ്ങളും ധരിക്കപ്പെടുന്നു. നീ ദേവന്മാരുടെ മഹിമ വർദ്ധിപ്പിച്ചു.
5.16.18
पाहि सर्वांश्च लोकांश्च महेन्द्र बलमाप्नुहि ।
एवं संस्तूयमानश्च सोऽवर्धत शनैः शनैः ॥ ५.१६.१८ ॥
മഹേന്ദ്രാ, സർവലോകങ്ങളെയും രക്ഷിക്കുക; ബലം നേടുക. ഇങ്ങനെ സ്തുതിക്കപ്പെട്ട് അവൻ ക്രമേണ വളർന്നു.
5.16.19
स्वं चैव वपुरास्थाय बभूव स बलान्वितः ।
अब्रवीच्च गुरं देवो बृहस्पतिमवस्थितम् ॥ ५.१६.१९ ॥
അവൻ സ്വന്തം ശരീരം ധരിച്ച് ബലവാനായി; ദേവൻ സമീപം നിന്നിരുന്ന ഗുരു ബൃഹസ്പതിയോട് പറഞ്ഞു.
5.16.20
किं कार्यमवशिष्टं वो हतस्त्वाष्ट्रो महासुरः ।
वृत्रश्च सुमहाकायो यो वै लोकाननाशयत् ॥ ५.१६.२० ॥
നിങ്ങൾക്ക് ഇനി എന്ത് കാര്യമാണ് ശേഷിക്കുന്നത്? ലോകങ്ങളെ നശിപ്പിച്ച ത്വഷ്ടാവിന്റെ പുത്രനായ മഹാസുരൻ, അതിമഹത്തായ ശരീരമുള്ള വൃത്രൻ കൊല്ലപ്പെട്ടു.
5.16.21
बृहस्पतिरुवाच ।
मानुषो नहुषो राजा देवर्षिगणतेजसा।
देवराज्यमनुप्राप्तः सर्वान्नो बाधते भृशम् ॥ ५.१६.२१ ॥
ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും തേജസ്സാൽ മനുഷ്യനായ നഹുഷരാജാവ് ദേവരാജ്യം നേടി, നമ്മെ എല്ലാവരെയും അതിയായി പീഡിപ്പിക്കുന്നു.
5.16.22
कथं च नहुषो राज्यं देवानां प्राप दुर्लभम् ।
तपसा केन वा युक्तः किंवीर्यो वा बृहस्पते ।
तत्सर्वं कथय त्वं मे यथेन्द्रत्वमुपेयिवान् ॥ ५.१६.२२ ॥
നഹുഷൻ ദേവന്മാരുടെ ദുർല്ലഭമായ രാജ്യം എങ്ങനെ നേടി? ഏത് തപസ്സിനാലോ ഏത് വീര്യത്താലോ യുക്തനായി? ബൃഹസ്പതേ, അവൻ ഇന്ദ്രപദം എങ്ങനെ നേടിയെന്ന് എല്ലാം എന്നോട് പറയൂ.
5.16.23
बृहस्पतिरुवाच ।
त्वयि प्रनष्टे देवेश विश्वं प्रव्यथितं जगत्।
परस्परभयोद्विग्नं बभूवार्तमराजकम् ॥ ५.१६.२३ ॥
ദേവേശാ, നീ നഷ്ടപ്പെട്ടപ്പോൾ ലോകം മുഴുവൻ അതിയായി വ്യാകുലമായി; പരസ്പര ഭയത്താൽ ഉദ്വിഗ്നമായി, പീഡിതമായി, രാജാവില്ലാതായി.
5.16.24
ततो देवैः सगन्धर्वैः सर्षिसङ्घैः सपावकैः ।
मानुषो नहुषो राजा देवराज्येऽभिषेचितः ॥ ५.१६.२४ ॥
അപ്പോൾ ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും ഋഷിസംഘങ്ങളും അഗ്നികളും ചേർന്ന്, മനുഷ്യനായ നഹുഷരാജാവ് ദേവരാജ്യത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്യപ്പെട്ടു.
5.16.25
देवा भीताः शक्रमकामयन्त ।
त्वया त्यक्तं महदैन्द्रं पदं तत्।
तदा देवाः पितरोऽथर्षयश्च ।
गन्धर्वमुख्याश्च समेत्य सर्वे ॥ ५.१६.२५ ॥
ദേവന്മാർ ഭയന്ന് ഇന്ദ്രനെ ആഗ്രഹിച്ചു. നീ ആ മഹത്തായ ഇന്ദ്രപദവി ഉപേക്ഷിച്ചു. അപ്പോൾ ദേവന്മാരും പിതൃക്കളും ഋഷിമാരും പ്രധാന ഗന്ധർവന്മാരും എല്ലാവരും ഒന്നിച്ചുചേർന്നു.
5.16.26
गत्वाऽब्रुवन्नहुषं तत्र शक्र ।
त्वं नो राजा भव भुवनस्य गोप्ता।
तानब्रवीन्नहुषो नास्मि शक्त ।
आप्यायध्वं तपसा तेजसा माम् ॥ ५.१६.२६ ॥
അവിടെ ചെന്ന് അവർ നഹുഷനോട് പറഞ്ഞു, 'ഓ ശക്രാ, നീ ഞങ്ങളുടെ രാജാവായി ലോകരക്ഷകനാകൂ.' നഹുഷൻ അവരോട് പറഞ്ഞു, 'ഞാൻ ശക്തനല്ല; തപസ്സുകൊണ്ടും തേജസ്സുകൊണ്ടും എന്നെ പരിപോഷിപ്പിക്കൂ.'
5.16.27
एवमुक्तैर्वर्द्धितश्चापि देवै ।
राजाऽभवन्नहुषो घोरवीर्यः।
त्रैलोक्ये च प्राप्य राज्यं महर्षी-
न्कृत्वा वाहान्याति लोकान्दुरात्मा ॥ ५.१६.२७ ॥
ഇങ്ങനെ ദേവന്മാർ പറഞ്ഞ് ഉയർത്തപ്പെട്ട ഭയങ്കരവീര്യനായ നഹുഷൻ രാജാവായി. ത്രിലോകത്തിൽ രാജ്യം നേടി ആ ദുരാത്മാവ് മഹർഷിമാരെ വാഹനമാക്കി ലോകങ്ങളിൽ സഞ്ചരിച്ചു.
5.16.28
तेजोहरं दृष्टिविषं सुघोरं ।
मा त्वं पश्येर्नहुषं वै कदाचित्।
देवाश्च सर्वे नहुषं भृशार्ता ।
न पश्यन्ते गूढरूपाश्चरन्तः ॥ ५.१६.२८ ॥
'നീ ഒരിക്കലും നഹുഷനെ നോക്കരുത്; അവന്റെ നോട്ടം തേജസ്സ് അപഹരിക്കുന്ന വിഷം പോലെ അതിഭയങ്കരമാണ്.' എല്ലാ ദേവന്മാരും നഹുഷനാൽ അതിവേദനയിലായി, ഗൂഢരൂപങ്ങളിൽ സഞ്ചരിച്ച് അവനെ കണ്ടില്ല.
5.16.29
एवं वदत्यङ्गिरसां वरिष्ठे ।
बृहस्पतौ लोकपालः कुबेरः।
वैवस्वतश्चैव यमः पुराणो ।
दवेश्च सोमो वरुणश्चाजगाम ॥ ५.१६.२९ ॥
അംഗിരസന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ബൃഹസ്പതി ഇങ്ങനെ പറയുമ്പോൾ ലോകപാലൻ കുബേരനും പുരാതനനായ വൈവസ്വത യമനും ദേവേശനായ സോമനും വരുണനും വന്നു.
5.16.30
ते वै समागम्य महेन्द्रमूचु-
र्दिष्ट्या त्वाष्ट्रो निहतश्चैव वृत्रः।
दिष्ट्या च त्वां कुशलिनमक्षतं च ।
पश्यामो वै निहतारिं च शक्र ॥ ५.१६.३० ॥
അവർ മഹേന്ദ്രനെ സമീപിച്ച് പറഞ്ഞു—ഭാഗ്യവശാൽ ത്വാഷ്ട്രനായ വൃത്രൻ വധിക്കപ്പെട്ടു; ഭാഗ്യവശാൽ നീ ക്ഷേമത്തോടെയും അക്ഷതനായും ഇരിക്കുന്നത് ഞങ്ങൾ കാണുന്നു; ഹേ ശക്രാ, നിന്റെ ശത്രു വധിക്കപ്പെട്ടതും ഞങ്ങൾ കാണുന്നു.
5.16.31
स तान्यथावच्च हि लोकपाला-
न्समेत्स वै प्रीतमना महेन्द्रः।
उवाच चैनान्प्रतिभाष्य शक्रः ।
संचोदयिष्यन्नहुषस्यान्तरेण ॥ ५.१६.३१ ॥
ആ ലോകപാലകരെ യഥാവിധി കണ്ട് സന്തുഷ്ടമനസ്കനായ മഹേന്ദ്രൻ അവരോട് സംസാരിച്ച്, നഹുഷനെക്കുറിച്ച് പ്രേരിപ്പിക്കാൻ ഭാവിച്ചുകൊണ്ട് പറഞ്ഞു.
5.16.32
राजा देवानां नहुषो घोररूप-
स्तत्र साह्यं दीयतां मे भवद्भिः ।
ते चाब्रुवन्नहुषो घोररूपो ।
दृष्टीविषस्तस्य बिभीम ईश ॥ ५.१६.३२ ॥
ദേവന്മാരുടെ രാജാവായ നഹുഷൻ ഭയങ്കര രൂപമുള്ളവനാണ്; അവിടെ നിങ്ങൾ എനിക്ക് സഹായം നൽകണം. അവർ പറഞ്ഞു—ഭയങ്കര രൂപമുള്ള നഹുഷൻ, ദൃഷ്ടിവിഷനാണ്; ഹേ ഈശ, ഞങ്ങൾ അവനെ ഭയക്കുന്നു.
5.16.33
त्वं चेद्राजानं नहुषं पराजये-
स्ततो वयं भागमर्हाम शक्र।
इन्द्रोऽब्रवीद्भवतु भवानपां पति-
र्यमः कुबेरश्च मयाभिषेकम् ॥ ५.१६.३३ ॥
നീ രാജാവായ നഹുഷനെ പരാജയപ്പെടുത്തിയാൽ, ഹേ ശക്രാ, ഞങ്ങൾക്ക് ഭാഗം ലഭിക്കണം. ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു—നീ ജലാധിപനാകട്ടെ; യമനും കുബേരനും എന്നാൽ അഭിഷേകം ചെയ്യപ്പെടട്ടെ.
5.16.35
चेन्द्राग्न्योर्वै भाग एको महाक्रतौ ।
शल्य उवाच।
एवं संचिन्त्य भगवान्महेन्द्रः पाकशासनः ।
कुबेरं सर्वयक्षाणां धनानां च प्रभुं तथा ॥ ५.१६.३५ ॥
ഇന്ദ്രനും അഗ്നിക്കും മഹായജ്ഞത്തിൽ ഒരു ഭാഗമുണ്ട്. ശല്യൻ പറഞ്ഞു—ഇങ്ങനെ ചിന്തിച്ച് ഭഗവാൻ മഹേന്ദ്രൻ, പാകശാസനൻ, എല്ലാ യക്ഷന്മാർക്കും സമ്പത്തിനും അധിപനായ കുബേരനെയും അങ്ങനെ (നിയമിച്ചു).
5.16.36
वैवस्वतं पितॄणां च वरुणं चाप्यपां तथा ।
आधिपत्यं ददौ शक्रः सत्कृत्य वरदस्तथा ॥ ५.१६.३६ ॥
ഇന്ദ്രൻ വൈവസ്വതനായ യമന് പിതൃക്കളുടെയും വരുണന് ജലത്തിന്റെയും ആധിപത്യം ആദരപൂർവം നൽകി; വരദായകനായ അവൻ അങ്ങനെതന്നെ ചെയ്തു.