Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.184

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

5.184.1

ततो रात्रौ व्यतीतायां प्रतिबुद्धोऽस्मि भारत ।
ततः संचिन्त्य वै स्वप्नमवापं हर्षमुत्तमम् ॥ ५.१८४.१ ॥

ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਭਾਰਤ, ਰਾਤ ਬੀਤਣ ਤੇ ਮੈਂ ਜਾਗ ਪਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਸੁਪਨੇ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਪਰਮ ਖੁਸ਼ੀ ਮਿਲੀ।

5.184.2

ततः समभवद्युद्धं मम तस्य च भारत ।
तुमुलं सर्वभूतानां रोमहर्षणमद्भुतम् ॥ ५.१८४.२ ॥

ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਭਾਰਤ, ਫਿਰ ਮੇਰਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਭਿਆਨਕ, ਰੋਮਾਂਚਕ ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ ਸੀ।

5.184.3

ततो बाणमयं वर्षं ववर्ष मयि भार्गवः ।
न्यवारयमहं तच्च शरजालेन भारत ॥ ५.१८४.३ ॥

ਫਿਰ ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ; ਹੇ ਭਾਰਤ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਤੀਰਾਂ ਦੇ ਜਾਲ ਨਾਲ ਰੋਕਿਆ।

5.184.4

ततः परमसंक्रुद्धः पुनरेव महातपाः ।
ह्यस्तनेन च कोपेन शक्तिं वै प्राहिणोन्मयि ॥ ५.१८४.४ ॥

ਫਿਰ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆਏ ਉਸ ਮਹਾਤਪਸਵੀ ਨੇ ਕੱਲ੍ਹ ਦੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਮਕ ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਇਆ।

5.184.5

इन्द्राशनिसमस्पर्शां यमदण्डसमप्रभाम् ।
ज्वलन्तीमग्निवत्सङ्ख्ये लेलिहानां समन्ततः ॥ ५.१८४.५ ॥

ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜ੍ਰ ਵਰਗੀ ਛੋਹ ਵਾਲੀ, ਯਮਦੰਡ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਵਾਲੀ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਬਲਦੀ, ਚੁਫੇਰੇ ਜੀਭਾਂ ਲਹਿਰਾਉਂਦੀ।

5.184.6

ततो भरतशार्दूल धिष्ण्यमाकाशगं यथा ।
सा ममाभ्यवधीत्तूर्णं जत्रुदेशे कुरूद्वह ॥ ५.१८४.६ ॥

ਫਿਰ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼ਰੇਸ਼ਠ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਉਲਕਾ ਵਾਂਗ ਉਸਨੇ ਝੱਟ ਮੇਰੇ ਜਤ੍ਰੂ ਖੇਤਰ (ਹੰਸਲੀ ਦੀ ਥਾਂ) ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ; ਹੇ ਕੁਰੂਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।

5.184.7

अथास्रमस्रवद्धोरं गिरेर्गैरिकधातुवात् ।
रामेण सुमहाबाहो क्षतस्य क्षतजेक्षण ॥ ५.१८४.७ ॥

ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ ਦੁਆਰਾ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਗੈਰਿਕ ਧਾਤੂ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਭਿਆਨਕ ਲਹੂ ਵਹਿਣ ਲੱਗਾ।

5.184.8

ततोऽहं जामदग्न्याय भृशं क्रोधसमन्वितः ।
चिक्षेप मृत्युसंकाशं बाणं सर्पविषोपमम् ॥ ५.१८४.८ ॥

ਫਿਰ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਜਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉੱਤੇ ਮੌਤ ਵਰਗਾ, ਸੱਪ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਵਰਗਾ ਬਾਣ ਚਲਾਇਆ।

5.184.9

स तेनाभिहतो वीरो ललाटे द्विजसत्तमः ।
अशोभत महाराज शश्रृङ्ग इव पर्वतः ॥ ५.१८४.९ ॥

ਉਸ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਉਹ ਵੀਰ, ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਿਖਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਆ।

5.184.10

स संरब्धः समावृत्य शरं कालान्तकोपमम् ।
संदधे बलवत्कृष्य घोरं शत्रनिबर्हणम् ॥ ५.१८४.१० ॥

ਉਸਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਭਰ ਕੇ, ਕਾਲਾਂਤਕ ਵਰਗੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਬਾਣ ਨੂੰ ਖਿੱਚ ਕੇ ਬਲ ਨਾਲ ਧਨੁਸ਼ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾਇਆ।

5.184.11

स वक्षसि पापतोग्रः शरो व्याल इव श्वसन् ।
महीं राजंस्ततश्चाहमगमं रुधिराविलः ॥ ५.१८४.११ ॥

ਉਹ ਪਾਪੀ, ਤਿੱਖਾ ਬਾਣ ਸੱਪ ਵਾਂਗ ਫੁੰਕਾਰੇ ਮਾਰਦਾ ਮੇਰੀ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਲੱਗਾ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਫਿਰ ਮੈਂ ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਥਪਥ ਹੋ ਕੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।

5.184.12

संप्राप्य तु पुनः संज्ञां जामदघ्न्याय धीमते ।
प्राहिण्वं विमलां शक्तिं ज्वलन्तीमशनीमिव ॥ ५.१८४.१२ ॥

ਫਿਰ ਹੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਮੈਂ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਜਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਉੱਤੇ ਬਿਜਲੀ ਵਰਗੀ, ਨਿਰਮਲ, ਬਲਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਛੱਡੀ।

5.184.13

सा तस्य द्विजमुख्यस्य निपपात भुजान्तरे ।
विह्वलश्चाभवद्राजन्वेपथुश्चैनमाविशत् ॥ ५.१८४.१३ ॥

ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਉਸ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਡਿੱਗੀ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕੰਬਣੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਗਈ।

5.184.14

तत एनं परिष्वज्य सखा विप्रो महातपाः ।
अकृतव्रणः शुभैर्वाक्यैराश्वासयदनेकधा ॥ ५.१८४.१४ ॥

ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਮਹਾਤਪਸਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਕ੍ਰਿਤਵ੍ਰਣ ਨੇ ਸ਼ੁਭ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਅਨੇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ।

5.184.15

समाश्वस्तस्ततो रामः क्रोधामर्षसमन्वितः ।
प्रादुश्चक्रे तदा ब्राह्मं परमास्त्रं महाव्रतः ॥ ५.१८४.१५ ॥

ਫਿਰ ਧੀਰਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਅਤੇ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮਹਾਵ੍ਰਤੀ ਰਾਮ ਨੇ ਉਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮ ਨਾਮਕ ਪਰਮ ਅਸਤ੍ਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ।

5.184.16

ततस्तत्प्रतिघातार्थं ब्राह्ममेवास्त्रमुत्तमम् ।
मया प्रयुक्तं जज्वाल युगान्तमिव दर्शयत् ॥ ५.१८४.१६ ॥

ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਂ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮ ਅਸਤ੍ਰ ਹੀ ਚਲਾਇਆ; ਉਹ ਯੁਗਾਂਤ ਵਰਗਾ ਦਿਸਦਾ ਹੋਇਆ ਬਲ ਉੱਠਿਆ।

5.184.17

तयोर्ब्रह्मास्त्रयोरासीदन्तरा वै समागमः ।
असंप्राप्यैव रामं च मां च भारतसत्तम ॥ ५.१८४.१७ ॥

ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਵਿਚਕਾਰ ਹੀ ਟਕਰਾਅ ਹੋਇਆ; ਉਹ ਨਾ ਰਾਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ ਨਾ ਮੇਰੇ ਤੱਕ।

5.184.18

ततो व्योम्नि प्रादुरभूत्तेज एव हि केवलम् ।
भूतानि चैव सर्वाणि जग्मुरार्तिं विशांपते ॥ ५.१८४.१८ ॥

ਫਿਰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਤੇਜ ਹੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ; ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਪੀੜਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ।

5.184.19

ऋषयश्च सगन्धर्वा देवताश्चैव भारत ।
संतापं परमं जग्मुरस्त्रतेजोभिपीडिताः ॥ ५.१८४.१९ ॥

ਹੇ ਭਰਤ ਵੰਸ਼ੀ! ਰਿਸ਼ੀ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਅਸਤ੍ਰ ਦੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਬਹੁਤ ਸੰਤਾਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ।

5.184.20

ततश्चचाल पृथिवी सपर्वतवनद्रुमा ।
संतप्तानि च भूतानि विषादंक जग्मुरुत्तमम् ॥ ५.१८४.२० ॥

ਤਦ ਪਰਬਤਾਂ, ਬਣਾਂ ਅਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਸਮੇਤ ਧਰਤੀ ਕੰਬ ਉੱਠੀ; ਤਪੇ ਹੋਏ ਜੀਵ ਬਹੁਤ ਵਿਸ਼ਾਦ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਏ।

5.184.21

प्रजज्वाल नभो राजन्धूमायन्ते दिशो दश ।
न स्थातुमन्तरिक्षे च शेकुराकाशगास्तदा ॥ ५.१८४.२१ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ! ਅਕਾਸ਼ ਬਲ ਉੱਠਿਆ, ਦਸੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਧੂੰਏਂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਈਆਂ; ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਨਾ ਸਕੇ।

5.184.22

ततो हाहाकृते लोके सदेवासुरराक्षसे ।
इदमन्तरमित्येवं मोक्तुकामोऽस्मि भारत ॥ ५.१८४.२२ ॥

ਤਦ ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਰਾਖਸ਼ਾਂ ਸਮੇਤ ਲੋਕ ਹਾਹਾਕਾਰ ਕਰ ਉੱਠਿਆ; ਹੇ ਭਰਤ! 'ਇਹੀ ਮੌਕਾ ਹੈ' ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਮੈਂ (ਅਸਤ੍ਰ) ਛੱਡਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ।

5.184.23

प्रस्वापमस्त्रं त्वरितो वचनाद्ब्रह्मवादिनाम् ।
चिन्तितं च तदस्त्रं मे मनसि प्रत्यभात्तदा ॥ ५.१८४.२३ ॥

ਬ੍ਰਹਮਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ ਮੈਂ ਝੱਟ ਪ੍ਰਸ੍ਵਾਪ ਨਾਮਕ ਅਸਤ੍ਰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ; ਤਦ ਉਹੀ ਅਸਤ੍ਰ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰ ਆਇਆ।