Mahābhārata · Adhyāya 5.36

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

Mit Wortbedeutungen lesen

5.36.1

अत्रैवोदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
आत्रेयस्य च संवादं साध्यानां चेति नः श्रुतम् ॥ ५.३६.१ ॥

Hier nun erzählt man diese alte Geschichte – den Dialog des Ātreya mit den Sādhyas, so haben wir gehört.

5.36.2

चरन्तं हंसरूपेण महर्षिं संशितव्रतम् ।
साध्या देवा महाप्राज्ञं पर्यपृच्छन्त वै पुरा ॥ ५.३६.२ ॥

Den großen Weisen mit festen Gelübden, den Weisen, der in Gestalt eines Schwans umherwanderte, befragten einst die Sādhya-Götter.

5.36.3

साध्या देवा वयमेते महर्षे ।
दृष्ट्वा भवन्तं न शक्नुमोऽनुमातुम्।
श्रुतेन धीरो बुद्धिमांस्त्वं मतो नः ।
काव्यां वाचं वक्तुमर्हस्युदाराम् ॥ ५.३६.३ ॥

O großer Weiser, wir Sādhya-Götter können dich, wenn wir dich sehen, nicht einordnen. Durch dein Wissen halten wir dich für standhaft und weise; du solltest erhabene dichterische Worte sprechen.

5.36.4

एतत्कार्यममराः संश्रुतं मे ।
धृतिः शमः सत्यधर्मानुवृत्तिः।
ग्रन्थिं विनीय हृदयस्य सर्वं ।
प्रियाप्रिये चात्मसमं नयीत ॥ ५.३६.४ ॥

O Unsterbliche, dies ist die Pflicht, von der ich gehört habe: Standhaftigkeit, Ruhe und die Befolgung des wahren Dharma. Hat man alle Knoten des Herzens gelöst, soll man das Angenehme und das Unangenehme wie das eigene Selbst behandeln.

5.36.5

आक्रुश्यमानो नाक्रोशेन्मन्युरेव तितिक्षतः ।
आक्रोष्टारं निर्दहति सुकृतं चास्य विन्दति ॥ ५.३६.५ ॥

Wird man geschmäht, soll man nicht zurückschmähen; der Zorn des Duldenden verbrennt den Schmäher und erlangt dessen Verdienst.

5.36.6

नाक्रोशी स्यान्नावमानी परस्य ।
मित्रद्रोही नोत नीचोपसेवी।
न चाभिमानी न च हीनवृत्तो ।
रूक्षां वाचं रुशतीं वर्जयीत ॥ ५.३६.६ ॥

Man soll weder ein Schmäher sein noch jemand, der andere verachtet; weder ein Verräter an einem Freund noch einer, der den Niederen dient. Weder hochmütig noch von niedrigem Wandel; man meide das harte, verletzende Wort.

5.36.7

मर्माण्यस्थीनि हृदयं तथासू-
न्रूक्षा वाचो निर्दहन्तीह पुंसाम्।
तस्माद्वाचमुशतीं रूक्षरूपां ।
धर्मारामो नित्यशो वर्जयीत ॥ ५.३६.७ ॥

Harte Worte verbrennen hier die Lebenspunkte der Menschen, ihre Knochen, ihr Herz und selbst ihren Lebensatem. Darum meide, wer am Dharma Freude hat, stets das harte, verletzende Wort.

5.36.8

अरुन्तुदं परुषं रूक्षवाचं ।
वाक्कण्टकैर्वितुदन्तं मनुष्यान्।
विद्यादलक्ष्मीकतमं जननां ।
मुखे निबद्धां निर्ऋतिं वै वहन्तम् ॥ ५.३६.८ ॥

Wer Menschen mit den Dornen harter, bitterer, rauer Worte durchbohrt und verwundet, soll als der Unheilvollste unter den Menschen gelten; er trägt das Verderben im Mund gebunden.

5.36.9

परश्चेदेनमभिविद्ध्येत बाणै-
र्भृशं सुतीक्ष्णैरनलार्कदीप्तैः ।
विरिच्यमानोऽप्यतिरिच्यमानो ।
विद्यात्कविः सुकृतं मे दधाति ॥ ५.३६.९ ॥

Wenn ein anderer ihn heftig mit sehr scharfen Pfeilen durchbohrt, die wie Feuer und Sonne glühen, und er dennoch, obwohl durchbohrt, noch fester bleibt, so soll der Weise wissen: Er trägt mein Verdienst.

5.36.10

यदि सन्तं सेवति यद्यसन्तं ।
तपस्विनं यदि वा स्तेनमेव।
वासो यथा रङ्गवशं प्रयाति ।
तथा स तेषां वशमभ्युपैति ॥ ५.३६.१० ॥

Ob man einem Guten dient oder einem Bösen, einem Asketen oder gar einem Dieb: Man gerät in deren Gewalt, so wie das Gewebe in die Gewalt der Farbe gerät.

5.36.11

अतिवादं न प्रवदेन्न वादये-
द्यो नाहतः प्रतिहन्यान्न घातयेत् ।
हन्तुं च यो नेच्छति पापकं वै ।
तस्मै देवाः स्पृहयन्त्यागताय ॥ ५.३६.११ ॥

Wer keine schmähenden Worte spricht und nicht reizt, wer, geschlagen, nicht zurückschlägt und nicht zurückschlagen lässt und wer nicht begehrt, Böses zu tun – den begehren die Götter.

5.36.12

अव्याहृतं व्याहृताच्छ्रेय आहुः ।
सत्यं वदेद्व्याहृतं तद्द्वितीयम्।
प्रियं वदेद्व्याहृतं तत्तृतीयं ।
धर्म्यं वदेद्व्याहृतं तच्चतुर्थम् ॥ ५.३६.१२ ॥

Man sagt, Schweigen sei besser als Reden. Wenn man reden muss, so spreche man die Wahrheit – das ist das zweite; man spreche Angenehmes – das ist das dritte; man spreche Rechtmäßiges – das ist das vierte.

5.36.13

यादृशैः सन्निविशते यादृशांश्चोपसेवते ।
यादृगिच्छेच्च भवितुं तादृग्भवति पूरुषः ॥ ५.३६.१३ ॥

Ein Mensch wird so, wie diejenigen, mit denen er verkehrt und denen er dient, und so, wie er selbst zu werden wünscht.

5.36.14

यतो यतो निवर्तते ततस्ततो विमुच्यते ।
निवर्तनाद्धि सर्वतो न वेत्ति दुःखमण्वपि
न जीयते चानुजिगीषतेऽन्या-
न्न वैरकृच्चाप्रतिघातकश्च। ॥ ५.३६.१४ ॥

Wovon er sich abwendet, davon wird er befreit; denn indem er sich nach allen Seiten abwendet, erfährt er nicht einmal das geringste Leid. Er wird nicht besiegt, begehrt nicht, andere zu besiegen, erzeugt keine Feindschaft und vergilt keinen Schlag.

5.36.15

निन्दाप्रशंसासु समस्वभावो ।
न शोचते हृष्यति नैव चायम् ॥ ५.३६.१५ ॥

Wer in Tadel und Lob gleichmütig ist, der trauert nicht und freut sich nicht.

5.36.16

भावमिच्छति सर्वस्य नाभावे कुरुते मनः ।
सत्यवादी मृदुर्दान्तो यः स उत्तमपूरुषः ॥ ५.३६.१६ ॥

Wer das Wohl aller begehrt und seinen Sinn nicht auf Unheil richtet, wer wahrhaftig, sanft und beherrscht ist – das ist der beste der Menschen.

5.36.17

नानर्थकं सान्त्वयति प्रतिज्ञाय ददाति च ।
रन्ध्रं परस्य जानाति यः स मध्यमपूरुषः ॥ ५.३६.१७ ॥

Wer nicht ziellos tröstet, gibt, was er versprochen hat, und die Schwäche des anderen kennt, der ist ein mittlerer Mann (madhyama-pūruṣa).

5.36.19

निराकरोति मित्राणि यो वै सोऽधमपूरुषः ॥ ५.३६.१९ ॥

Wer seine Freunde von sich stößt, der ist ein niederer Mann (adhama-pūruṣa).

5.36.20

उत्तमानेव सेवेत प्राप्तकाले तु मध्यमान् ।
अधमांस्तु न सेवेत य इच्छेद्भूतिमात्मनः ॥ ५.३६.२० ॥

Man diene nur den Besten und den Mittleren zur rechten Zeit; den Niederen diene man nicht, wenn man das eigene Wohl wünscht.

5.36.21

प्राग्नोति वै वित्तमसद्बलेन ।
नित्योत्थानात्प्रज्ञया पौरुषेण।
न त्वेव सम्यग्लभते प्रशंसां ।
न वृत्तमाप्नोति महाकुलानाम् ॥ ५.३६.२१ ॥

Durch böse Kraft mag man Reichtum erlangen, ebenso durch beständiges Bemühen, Klugheit und Mannhaftigkeit; doch echtes Lob erlangt man nicht, und die Lebensart großer Geschlechter erreicht man nicht.

5.36.22

महाकुलेभ्यः स्पृहयन्ति देवा ।
धर्मार्थनित्याश्च बहुश्रुताश्च।
पृच्छामि त्वां विदुरं प्रश्नमेतं ।
भवन्ति वै कानि महाकुलानि ॥ ५.३६.२२ ॥

Auch die Götter sehnen sich nach den großen Geschlechtern; ebenso die im Dharma und im Artha Beständigen und die vielfach Belehrten. Vidura, ich frage dich diese Frage: welches sind die großen Geschlechter?

5.36.23

तपो दमो ब्रह्मवित्त्वं तितिक्षा ।
इज्या विवाहाः सान्त्वनं चान्नदानम्।
अष्टावेते नित्यमेवं भवन्ति ।
सतां गुणास्तानि महाकुलानि ॥ ५.३६.२३ ॥

Askese, Selbstbeherrschung, Brahman-Erkenntnis, Geduld, Opfer, Ehen, Trost und die Gabe von Speise: diese acht bestehen immer so; diese Eigenschaften der Guten sind die großen Geschlechter.

5.36.24

येषां न वृत्तं व्यथते न योनि-
श्चित्तप्रसादेन चरन्ति धर्मम्।
ये कीर्तिमिच्छन्ति कुले विशिष्टां ।
त्यक्तानृतास्तानि महाकुलानि ॥ ५.३६.२४ ॥

Deren Verhalten und Geburt nicht erschüttert werden, die mit heiterem Geist Dharma üben, die in ihrer Familie hervorragenden Ruhm wünschen und die Lüge abgelegt haben — das sind die großen Geschlechter (mahākulāni).

5.36.25

अनिज्यया कुविवाहैर्वेदस्योत्सादनेन च ।
कुलान्यकुलतां यान्ति ब्राह्मणातिक्रमेण च ॥ ५.३६.२५ ॥

Durch Vernachlässigung des Opfers, durch unrechte Ehen, durch die Zerstörung des Veda und durch Übertretung gegenüber Brahmanen geraten Geschlechter in den Zustand der Geschlechtslosigkeit (akulatā).

5.36.26

देवद्रव्यनिनाशेन ब्रह्मस्वहरणेन च ।
कुलान्यकुलतां यान्ति ब्राह्मणातिक्रमेण च ॥ ५.३६.२६ ॥

Durch die Vernichtung des Eigentums der Götter, durch Raub am Besitz eines Brahmanen und durch Übertretung gegenüber Brahmanen geraten Geschlechter in den Zustand der Geschlechtslosigkeit (akulatā).

5.36.27

ब्राह्मणानां परिभवात्परिवादाच्च भारत ।
कुलान्यकुलतां यान्ति न्यासापहरणेन च ॥ ५.३६.२७ ॥

O Bhārata, durch Geringschätzung und Verleumdung von Brahmanen und durch die Unterschlagung anvertrauter Depots geraten Geschlechter in den Zustand der Geschlechtslosigkeit (akulatā).

5.36.28

कुलानि समुपेताननि गोभिः पुरुषतोऽर्थतः ।
कुलसंख्यां न गच्छन्ति यानि हीनानि वृत्ततः ॥ ५.३६.२८ ॥

Geschlechter, die mit Rindern, Männern und Reichtum ausgestattet, aber im Verhalten mangelhaft sind, erlangen nicht die Zählung als Geschlecht (kula-saṃkhyā).

5.36.29

वृत्ततस्त्वविहीनानि कुलान्यल्पधनान्यपि ।
कुलसङ्ख्यां च गच्छन्ति कर्षन्ति च महद्यशः ॥ ५.३६.२९ ॥

Geschlechter aber, denen es im Verhalten nicht mangelt, erlangen auch bei geringem Reichtum die Zählung als Geschlecht (kula-saṃkhyā) und ziehen großen Ruhm an (yaśas).

5.36.30

वृत्तं यत्नेन संरक्षेद्वित्तमेति च याति च ।
अक्षीणो वित्ततः क्षीणो वृत्ततस्तु हतो हतः ॥ ५.३६.३० ॥

Das Verhalten soll man mit Mühe bewahren; Reichtum kommt und geht. Wer an Reichtum nicht abnimmt, aber im Verhalten abnimmt, ist zugrunde gerichtet, zugrunde gerichtet.

5.36.31

गोभिः पशुभिरश्वैश्च कृष्या च सुसमृद्धया ।
कुलानि न प्ररोहन्ति यानि हीनानि वृत्ततः ॥ ५.३६.३१ ॥

Familien, denen es am rechten Verhalten fehlt, gedeihen nicht, selbst mit Kühen, Vieh, Pferden und sehr blühendem Ackerbau.

5.36.32

मा नः कुले वैरकृत्कश्चिदस्तु ।
राजा बद्धो मा परस्वापहारी ।
मित्रद्रोही नैकृतिकोऽनृती वा ।
पूर्वाशी वा पितृदेवातिथिभ्यः ॥ ५.३६.३२ ॥

Möge niemand in unserer Familie Feindschaft stiften. Ein König möge nicht gefesselt sein. Es möge kein Räuber fremden Gutes, kein Verräter an Freunden, kein Betrüger oder Lügner sein, noch einer, der vor den Ahnen, Göttern und Gästen isst.

5.36.33

यश्च नो ब्राह्मणान्हन्याद्यश्च नो ब्राह्णणान् द्विषेत् ।
न नः स समितिं गच्छेद्यश्च नो निर्वपेत्कृषिम् ॥ ५.३६.३३ ॥

Wer unsere Brahmanen tötet und wer unsere Brahmanen hasst, soll nicht zu unserer Versammlung kommen; auch wer unseren Ackerbau nicht bestellt, soll nicht kommen.

5.36.34

तृणानि भूमिरुदकं वाक्व्रतुर्थी च सूनृता ।
सतामेतानि गेहेषु नोच्छिद्यन्ते कदाचन ॥ ५.३६.३४ ॥

Gras, Erde, Wasser und als viertes die freundliche, wahre Rede — diese gehen in den Häusern der Guten niemals aus.

5.36.35

श्रद्धया परया राजन्नुपनीतानि सत्कृतिम् ।
प्रवृत्तानि महाप्राज्ञ धर्मिणां पुण्यकर्मिणाम् ॥ ५.३६.३५ ॥

O König, diese mit höchstem Glauben dargebrachten Ehren werden, o Hochweiser, von den Rechtschaffenen und Verdienstvollen gegeben.

5.36.36

सूक्ष्मोऽपि भारं नृपते स्यन्दनो वै ।
शक्तो वोढुं न तथाऽन्ये महीजाः ।
एवं युक्ता भारसहा भवन्ति ।
महाकुलीना न तथान्ये मनुष्याः ॥ ५.३६.३६ ॥

O König, selbst ein kleiner Wagen kann keine schwere Last tragen, und andere erdgeborene Wesen ebenso wenig. So werden die Angeschirrten zu Lastenträgern; doch Menschen von hoher Abkunft sind nicht wie die anderen.

5.36.37

न तन्मित्रं यस्य कोपाद्बिभेति ।
यद्वा मित्रं शङ्कितेनोपचर्यम्।
यस्मिन्मित्रे पितरीवाश्वसीत ।
तद्वै मित्रं सङ्गतानीतराणि ॥ ५.३६.३७ ॥

Nicht Freund ist, wessen Zorn man fürchtet, noch der, dem man misstrauisch dienen muss. Der Freund, in dem man wie bei einem Vater Zuversicht findet, der ist der wahre Freund; andere Verbindungen sind bloße Gemeinschaft.

5.36.38

यः कश्चिदप्यसंबद्धो मित्रसावेन वर्तते ।
स एव बन्धुस्तन्मित्रं सा गतिस्तत्परायणम् ॥ ५.३६.३८ ॥

Wer, obwohl ohne jede Verbindung, im Geist der Freundschaft handelt, der ist wahrhaft ein Verwandter; er ist der Freund, die Zuflucht, die höchste Stütze.

5.36.39

चलचित्तस्य वै पुंसो वृद्धाननुपसेवतः ।
पारिप्लवमतेर्नित्यमध्रुवो मित्रसङ्ग्रहः ॥ ५.३६.३९ ॥

Für einen Mann mit wankelmütigem Sinn, der die Älteren nicht ehrt und dessen Verstand stets unruhig ist, ist die Gemeinschaft der Freunde immer unbeständig.

5.36.40

चलचित्तमनात्मानमिन्द्रियाणां वशानुगम् ।
अर्थाः समभिवर्तते हंसाः शुष्कं सरो यथा ॥ ५.३६.४० ॥

Der Reichtum wendet sich ab vom Mann mit wankelmütigem Sinn, ohne Selbstbeherrschung, den Sinnen unterworfen, wie Schwäne einen ausgetrockneten See verlassen.

5.36.41

अकस्मादेव कुप्यन्ति प्रसीदन्त्यनिमित्ततः ।
शीलमेतदसाधूनामभ्रं पारिप्लवं यथा ॥ ५.३६.४१ ॥

Die Bösen zürnen plötzlich ohne Grund und sind ohne Grund wieder zufrieden; das ist die Art der Bösen, unbeständig wie eine Wolke.

5.36.42

सत्कृताश्च कृतार्थाश्च मित्राणां न भवन्ति ये ।
तान्मृतानपि क्रव्यादाः कृतघ्नान्नोपभुञ्जते ॥ ५.३६.४२ ॥

Wer von Freunden geehrt wird und seine Ziele erreicht, ihnen aber nicht die Treue hält, den verzehren nicht einmal die Fleischfresser, wenn er tot ist.

5.36.43

अर्थयेदेव मित्राणि सति वाऽसति वा धने ।
नानर्थयन्प्रजानाति मित्राणां सारफल्गुताम् ॥ ५.३६.४३ ॥

Ob man Reichtum besitzt oder nicht, man soll Freunde um Hilfe bitten; wer nicht bittet, erkennt nicht den wahren Wert oder die Nichtigkeit seiner Freunde.

5.36.44

सन्तापाद्भ्रश्यते रूपं सन्तापाद्भ्रश्यते बलम् ।
सन्तापाद्भ्रश्यते ज्ञानं सन्तापाद्व्याधिमृच्छति ॥ ५.३६.४४ ॥

Durch Kummer verliert man die Schönheit, durch Kummer verliert man die Kraft, durch Kummer verliert man das Wissen; durch Kummer befällt einen Krankheit.

5.36.45

अनवाप्यं च शोकेन शरीरं चोपतप्यते ।
अमित्राश्च प्रहृष्यन्ति मा स्म शोके मनः कृथाः ॥ ५.३६.४५ ॥

Durch Kummer erreicht man nicht, was zu erreichen ist, und der Körper leidet; die Feinde freuen sich. Richte deshalb deinen Geist nicht auf Kummer.

5.36.46

पुनर्नरो म्रियते जायते च ।
पुनर्नरो हीयते वर्धते च।
पुनर्नरो याचति याच्यते च ।
पुनर्नरः शोचति शोच्यते च ॥ ५.३६.४६ ॥

Der Mensch stirbt wieder und wird wieder geboren; der Mensch nimmt wieder ab und wächst wieder; der Mensch bittet wieder und wird wieder um etwas gebeten; der Mensch trauert wieder und wird wieder betrauert.

5.36.47

सुखं च दुःखं च भवाभवौ च ।
लाभालाभौ मरणं जीवितं च।
पर्यायशः सर्वमेते स्पृशन्ति ।
तस्माद्धीरो न च हृष्येन्न सोचेत् ॥ ५.३६.४७ ॥

Glück und Leid, Sein und Nichtsein, Gewinn und Verlust, Tod und Leben — all dies berührt uns der Reihe nach. Darum soll der Standhafte weder frohlocken noch trauern.

5.36.48

चलानि हीमानि षडिन्द्रियाणि ।
तेषां यद्यद्वर्धते यत्रयत्र।
ततस्ततः स्रवते बुद्धिरस्य ।
च्छिद्रोदकुम्भादिव नित्यमम्भः ॥ ५.३६.४८ ॥

Diese sechs Sinne sind gewiss unbeständig; wohin immer sie wachsen, dorthin fließt ihm der Verstand davon, wie Wasser aus einem löchrigen Krug ständig rinnt.

5.36.49

तनुरुद्धः शिखी राजा मिथ्योपचरितो मया ।
मन्दानां मम पुत्राणां युद्धेनान्तं करिष्यति ॥ ५.३६.४९ ॥

König Tanuruddha und Śikhī, dem ich falsch gedient habe, werden meinen törichten Söhnen durch den Krieg ein Ende bereiten.

5.36.50

नित्योद्विग्नमिदं सर्वं नित्योद्विग्रमिदं मनः ।
यत्तत्पदमनुद्विग्नं तन्मे वद महामते ॥ ५.३६.५० ॥

Dies alles und dieser Geist sind stets erregt. Sag mir jenen Zustand, der frei von Erregung ist, o Großweiser.

5.36.51

नान्यत्र विद्यातपसो नान्यत्रेन्द्रियनिग्रहात् ।
नान्यत्र लोभसन्त्यागाच्छान्तिं पश्यामि तेऽनघ ॥ ५.३६.५१ ॥

Ich sehe, dass dir Frieden nirgendwo anders zuteilwird als durch Wissen und Askese, nirgendwo anders als durch die Zügelung der Sinne und nirgendwo anders als durch das wahre Ablegen der Gier, o Makelloser.

5.36.52

बुद्ध्या भयं प्रणुदति तपसा विन्दते महत् ।
गुरुशुश्रूषया ज्ञानं शान्तिं भोगेन विन्दति ॥ ५.३६.५२ ॥

Durch den Verstand vertreibt man die Furcht; durch Askese erlangt man das Große; durch Dienst am Lehrer erlangt man Wissen; durch den Genuss erlangt man Frieden.

5.36.53

अनाश्रिता दानपुण्यं वेदपुण्यमनाश्रिताः ।
रागद्वेषविनिर्मुक्ता विचरन्तीह मोक्षिणः ॥ ५.३६.५३ ॥

Die weder auf das Verdienst der Gabe noch auf das Verdienst des Veda angewiesen sind, frei von Anhaftung und Abneigung, wandern hier als Suchende der Befreiung umher.

5.36.54

स्वधीतस्य सुयुद्धस्य सुकृतस्य च कर्मणः ।
तपसश्च सुतप्तस्य तस्यान्ते सुखमेधते ॥ ५.३६.५४ ॥

Die Frucht gut studierter Lehre, gut geführten Kampfes, gut vollbrachter Tat und wohl geübter Askese wächst am Ende zu Glück an.

5.36.55

स्वास्तीर्णानि शयनानि प्रपन्ना ।
न वै भिन्ना जातु निद्रां लभन्ते।
न स्त्रीषु राजन्रतिमाप्नुवन्ति ।
न मागधैः स्तूयमाना न सूतैः ॥ ५.३६.५५ ॥

Auch wenn sie auf gut ausgebreiteten Lagern liegen, finden die Entzweiten nie Schlaf, o König; sie finden keine Freude an Frauen und werden nicht von Barden und Wagenlenkern gepriesen.

5.36.56

न वै भिन्ना जातु चरन्ति धर्मं ।
न वै सुखं प्राप्नुवन्तीह भिन्नाः ।
न वै भिन्ना गौरवं प्राप्नुवन्ति ।
न वै भिन्नाः प्रशमं रोचयन्ति ॥ ५.३६.५६ ॥

Die Entzweiten üben niemals den Dharma; die Entzweiten finden hier kein Glück; die Entzweiten erlangen keine Ehre; die Entzweiten schätzen den Frieden nicht.

5.36.57

न वै तेषां स्वदते पथ्यमुक्तं ।
योगक्षेमं कल्पते नैव तेषाम्।
भिन्नानां वै मनुजेन्द्र परायणं ।
न विद्यते किञ्चिदन्यद्विनाशात् ॥ ५.३६.५७ ॥

Heilsame Worte gefallen ihnen nicht, und für ihr Wohl und ihre Sicherheit ist nicht gesorgt. O Herr der Menschen, die Entzweiten haben keine Zuflucht; ihnen bleibt nichts als der Untergang.

5.36.58

संपन्नं गोषु संभाव्यं संभाव्यं ब्राह्मणे तपः ।
संभाव्यं चापलं स्त्रीषु संभाव्यं ज्ञातितो भयं ॥ ५.३६.५८ ॥

Wohlstand ist von Kühen zu erwarten; Askese vom Brahmanen; Wankelmut von Frauen; Furcht von Verwandten.

5.36.60

धूमायन्ते व्यपेतानि ज्वलन्ति सहितानि च ।
धृतराष्ट्रोल्मुकानीव ज्ञातयो भरतर्षभ ॥ ५.३६.६० ॥

Verstreute Verwandte schwelen, während die vereint Bleibenden wie Fackeln lodern. So sind die Verwandten, o Dhṛtarāṣṭra, Stier der Bharatas.

5.36.61

ब्राह्मणेषु च ये शूराः स्त्रीषु ज्ञातिषु गोषु च ।
वृन्तादिव फलं पक्वं धृतराष्ट्र पतन्ति ते ॥ ५.३६.६१ ॥

Die Helden unter den Brahmanen, Frauen, Verwandten und Kühen fallen, o Dhṛtarāṣṭra, wie reife Früchte vom Stiel.

5.36.62

महानप्येकजो वृक्षो बलवान्सुप्रतिष्ठितः ।
प्रसह्य एव वातेन सस्कन्धो मर्दितुं क्षणात् ॥ ५.३६.६२ ॥

Selbst ein großer, starker, fest verwurzelter Baum, der allein gewachsen ist, wird mit Stamm und allem im Nu zermalmt, wenn der Wind heftig auf ihn trifft.

5.36.63

अथ ये सहिता वृक्षाः सङ्घशः सुप्रतिष्ठिताः ।
ते हि शीघ्रतमान्वातान्सहन्तेन्योन्यसंश्रयात् ॥ ५.३६.६३ ॥

Doch die Bäume, die gemeinsam in Gruppen stehen, fest verwurzelt, ertragen selbst die schnellsten Winde, indem sie sich gegenseitig stützen.

5.36.64

एवं मनुष्यमप्येकं गुणैरपि समन्वितम् ।
शक्यं द्विषन्तो मन्यन्ते वायुर्द्रुममिवैकजम् ॥ ५.३६.६४ ॥

So gilt auch ein einzelner Mann, obwohl mit Tugenden ausgestattet, bei seinen Feinden als leicht zu überwinden, wie der Wind einen allein gewachsenen Baum bezwingt.

5.36.65

अन्योन्यसमुपष्टम्भादन्योन्यापाश्रयेण च ।
ज्ञातयः संप्रवर्धन्ते सरसीवोत्पलान्युत ॥ ५.३६.६५ ॥

Durch gegenseitige Stütze und wechselseitige Abhängigkeit gedeihen die Verwandten, wie blaue Lotusblumen im See gedeihen.

5.36.66

अवध्या ब्राह्मणा गावो ज्ञातयः शिशिवः स्त्रियः ।
येषां चान्नानि भुञ्जीत ये च स्युःक शरणागताः।
महत्यप्यपराधेऽपि तेषां दण्डो विसर्जनम् ॥ ५.३६.६६ ॥

Brahmanen, Kühe, Verwandte, Kinder und Frauen sind unverletzlich; für jene, deren Speise man gegessen hat und die Zuflucht gesucht haben, ist selbst bei großer Schuld die Strafe nur die Entlassung.

5.36.67

न मनुष्ये गुणः कश्चिद्राजन्सधनतामृते ।
अनातुरत्वाद्भद्रं ते मृतकल्पा हि रोगिणः ॥ ५.३६.६७ ॥

O König, an einem Menschen gibt es ohne Reichtum keine Tugend; möge dir Glück beschieden sein, denn die Kranken sind, bis sie genesen, gleichsam tot.

5.36.68

अव्याधिजं कटुकं शीर्षरोगि ।
पापानुबन्धं परुषं तीक्ष्णमुष्णम् ।
सतां पेयं यन्न पिबन्त्यसन्तो ।
मन्युं महाराज पिब प्रशाम्य ॥ ५.३६.६८ ॥

Dieser Zorn, nicht aus Krankheit entstanden, bitter, Kopfschmerz verursachend, an Übles gebunden, hart, scharf und heiß, den die Guten trinken und die Bösen nicht trinken: o großer König, beruhige ihn und trinke ihn.

5.36.69

तन्तवोऽप्यायता नित्यं तनवो बहुलाः समाः ।
बहून्बहुत्वादायासान्सहन्तीत्सुपमा सताम्
रोगार्दिता न फलान्याद्रियन्ते ।
न वै लभन्ते विषयेषु तत्त्वम्।
दुःखोपेता रोगिणो नित्यमेव ।
न बुध्यन्ते धनभोगान्नसौख्यम् ॥ ५.३६.६९ ॥

Selbst Fäden, stets gespannt, dünn, zahlreich und gleich, ertragen durch ihre Menge viele Mühen; dies ist ein passendes Gleichnis für die Guten. Die von Krankheit Geplagten achten nicht auf die Früchte, finden in den Sinnesobjekten keine Wahrheit; die Kranken, vom Leid erfüllt, erkennen niemals das Glück des Reichtumgenusses.