มหาภารตะ · อัธยายะ 5.38
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.38.1
ऊर्ध्वं प्राणा ह्युत्क्रामन्ति यूनः स्थविर आयति ।
प्रत्युत्थानाभिवादाभ्यां पुनस्तान्प्रतिपद्यते ॥ ५.३८.१ ॥
เมื่อผู้เฒ่าเข้ามาใกล้ ลมปราณของคนหนุ่มย่อมพลุ่งขึ้นจากตัว เมื่อเขาลุกขึ้นต้อนรับและกราบไหว้ ลมปราณเหล่านั้นก็กลับคืนมาสู่ตัวอีก
5.38.2
पीठं दत्त्वा साधवेऽभ्यागताय ।
आनीयापः परिनिर्णिज्य पादौ।
सुखं पृष्ट्वा प्रतिवेद्यात्मसंस्थां ।
ततो दद्यादन्नमवेक्ष्य धीरः ॥ ५.३८.२ ॥
เมื่อมีแขกผู้ควรเคารพมาถึง ควรปูที่นั่งให้ นำน้ำมาล้างเท้าให้สะอาด ถามไถ่ทุกข์สุขและแจ้งให้ทราบถึงฐานะของตน แล้วผู้มีปัญญาจึงพิจารณาและถวายอาหาร
5.38.3
यस्योदकं मधुपर्कं च गां च ।
न मन्त्रवित्प्रतिगृह्णाति गेहे ।
लोभाद्भयादथ कार्पण्यतो वा ।
तस्यानर्थं जीवितमाहुरर्याः ॥ ५.३८.३ ॥
ผู้ใดในบ้านไม่รับน้ำ น้ำผึ้งผสมนม หรือโคจากพราหมณ์ผู้รู้มนตร์ ไม่ว่าเพราะความโลภ ความกลัว หรือความตระหนี่ ผู้ประเสริฐทั้งหลายกล่าวว่าชีวิตของผู้นั้นย่อมพินาศ
5.38.4
चिकित्सकः शल्यकर्तावकीर्णी ।
स्तेनः क्रूरो मद्यपो भ्रूणहा च।
सेनाजीवी श्रुतिविक्रायकश्च ।
भृशं प्रियोऽप्यतिथिर्नोदकार्हः ॥ ५.३८.४ ॥
แพทย์ ศัลยแพทย์ ผู้ละเมิดคำปฏิญาณ โจร คนโหดร้าย คนขี้เมา ผู้ฆ่าทารกในครรภ์ ผู้เลี้ยงชีพด้วยการเป็นทหาร และผู้ขายพระเวท แม้จะเป็นแขกที่รักยิ่งเพียงใด ก็ไม่ควรได้รับน้ำ
5.38.5
अविक्रेयं लवणं पक्वमन्नं ।
दधि क्षीरं मधु तैलं घृतं च।
तिला मांसं फलमूलानि शाकं ।
रक्तं वासः सर्वगन्धा गुडाश्च ॥ ५.३८.५ ॥
เกลือ อาหารที่ปรุงสุกแล้ว นมเปรี้ยว นม น้ำผึ้ง น้ำมัน และเนยใส งา เนื้อ ผลไม้และราก ผักต่าง ๆ ผ้าสีแดง เครื่องหอมทุกชนิด และน้ำตาลกรวด สิ่งเหล่านี้ไม่ควรนำมาขาย
5.38.6
अरोषणो यः समलोष्ठाश्मकाञ्चनः ।
प्रहीणशोको गतसन्धिविग्रहः ।
निन्दाप्रशंसोपरतः प्रियाप्रिये ।
त्यजन्नुदासीनवदेष भिक्षुकः ॥ ५.३८.६ ॥
ผู้ไม่โกรธ ผู้มองก้อนดิน ก้อนหิน และทองคำเสมอกัน ผู้สิ้นความโศก ผู้พ้นจากการผูกมิตรและการทำสงคราม ผู้ห่างจากการนินทาและสรรเสริญ ผู้ละทั้งสิ่งที่รักและสิ่งที่ไม่รัก ดุจผู้วางเฉย ผู้นี้คือภิกษุ
5.38.7
नीवारमूलेङ्गुदशाकवृत्तिः ।
सुसंयतात्माग्निकार्येषु चोद्यः।
वने वसन्नतिथिष्वप्रमत्तो ।
धुरन्धरः पुण्यकृदेष तापसः ॥ ५.३८.७ ॥
ผู้ที่ดำรงชีพด้วยข้าวป่า รากไม้ ผลอิงคุดี และผัก ผู้สำรวมตนเป็นอย่างดี ขวนขวายในพิธีบูชาไฟ อาศัยอยู่ในป่า ไม่ประมาทต่อแขก ผู้แบกรับภาระ และผู้ทำบุญ ผู้นี้คือดาบส
5.38.8
अपकृत्य बुद्धिमतो दूरस्थोऽस्मीति नाश्वसेत् ।
दीर्घौ बुद्धिमतो बाहू याभ्यां हिंसति हिंसितः ॥ ५.३८.८ ॥
เมื่อทำร้ายผู้มีปัญญาแล้ว ไม่ควรวางใจว่า "ข้าอยู่ไกลแล้ว" เพราะแขนของผู้มีปัญญานั้นยาวนัก เขาจะโจมตีด้วยแขนเหล่านั้น และผู้ถูกโจมตีย่อมได้รับความทุกข์
5.38.9
न विश्वसेदविश्वस्ते विश्वस्ते नातिविश्वसेत् ।
विश्वासाद्भयमुत्पन्नं मूलान्यपि निकृन्तति ॥ ५.३८.९ ॥
ไม่ควรไว้ใจผู้ที่ไม่น่าไว้ใจ และแม้แต่ผู้ที่น่าไว้ใจก็ไม่ควรไว้ใจเกินไป ความกลัวที่เกิดจากความไว้ใจย่อมตัดรากถอนโคนได้แม้กระทั่งรากของสิ่งทั้งปวง
5.38.10
अनीर्षुर्गुप्तदारश्च संविभागी प्रियंवदः ।
श्लक्ष्णो मधुरवाक्स्त्रीणां न चासां वशगो भवेत् ॥ ५.३८.१० ॥
ควรปราศจากความริษยา ดูแลภรรยาให้ดี แบ่งปันสิ่งที่มีอยู่ พูดจาไพเราะ ใจอ่อนโยน และมีวาจาหวาน แต่ไม่ควรตกอยู่ใต้อำนาจของสตรี
5.38.11
पूजनीया महाभागाः पुण्याश्च गृहदीप्तयः ।
स्त्रियः श्रियो गृहस्योक्तास्तस्माद्रक्ष्या विशेषतः ॥ ५.३८.११ ॥
สตรีควรได้รับการเคารพ เป็นผู้มีบุญวาสนาสูง บริสุทธิ์ และเป็นแสงสว่างของเรือน ท่านกล่าวว่าสตรีคือความเจริญรุ่งเรืองของบ้าน ดังนั้นจึงต้องคุ้มครองเป็นพิเศษ
5.38.12
पितुरन्तःपुरं दद्यान्मातुर्दद्यान्महानसम् ।
गोषु चात्मसमं दद्यात्स्वयमेव कृषिं व्रजेत्।
भृत्यैर्वाणिज्यचारं च पुत्रैः सेवेत च द्विजान् ॥ ५.३८.१२ ॥
ควรมอบห้องในให้บิดาดูแล และมอบครัวอาหารให้มารดาดูแล ควรมอบฝูงโคให้ผู้ที่เชื่อถือได้เท่าตนเอง ควรลงมือทำกสิกรรมด้วยตนเอง ให้คนรับใช้ทำการค้าขาย และให้บุตรปรนนิบัติพราหมณ์ทั้งหลาย
5.38.13
अद्भ्योऽग्निर्ब्रह्मतः क्षत्रमश्मनो लोहमुत्थितम् ।
तेषां सर्वत्रगं तेजः स्वासु योनिषु शाम्यति ॥ ५.३८.१३ ॥
ไฟเกิดจากน้ำ อำนาจนักรบเกิดจากอำนาจพราหมณ์ และเหล็กเกิดจากหิน ความรุ่งโรจน์ของสิ่งเหล่านั้นซึ่งแผ่ไปทุกหนแห่ง ย่อมดับลงในแหล่งกำเนิดของตน
5.38.14
नित्यं सन्तं कुले जाताः पावकोपमतेजसः ।
क्षमावन्तो निराकाराः काष्ठेऽग्निरिव शेरते ॥ ५.३८.१४ ॥
ผู้ที่เกิดในตระกูลและดำรงความดีอยู่เสมอ มีรัศมีดุจไฟ อดทนและไม่แสดงออกภายนอก ย่อมซ่อนอยู่ดุจไฟในไม้ฟืน
5.38.15
यस्य मन्त्रं न जानन्ति बाह्याश्चाभ्यन्तराश्च ये ।
स राजा सर्वतश्चक्षुश्चिरमैश्वर्यमश्नुते ॥ ५.३८.१५ ॥
พระราชาผู้ที่ไม่มีใครทั้งภายนอกและภายในรู้ความลับในการปรึกษาหารือของพระองค์ และมีดวงตาอยู่ทุกหนแห่ง ย่อมได้รับความเป็นใหญ่ยาวนาน
5.38.16
करिष्यन्न प्रभाषेत कृतान्येव तु दर्शयेत् ।
धर्मकामार्थकार्याणि तथा मन्त्रो न भिद्यते ॥ ५.३८.१६ ॥
ไม่ควรพูดถึงสิ่งที่กำลังจะทำ ควรแสดงให้เห็นเฉพาะสิ่งที่ทำสำเร็จแล้ว ด้วยวิธีนี้ การปรึกษาหารือเรื่องธรรม กาม และทรัพย์จึงไม่รั่วไหล
5.38.17
गिरिपृष्ठमुपारुह्य प्रासादं वा रहोगतः ।
अरण्ये निःशलाके वा तत्र मन्त्रोऽभिधीयते ॥ ५.३८.१७ ॥
ให้ขึ้นไปบนยอดภูเขา หรือเข้าไปในปราสาทที่เงียบสงบ หรือในป่าที่ไม่มีช่องทางให้ใครได้ยิน ณ ที่นั้นจึงควรปรึกษาหารือกัน
5.38.18
नासुहृत्परमं मन्त्रं भारतार्हति वेदितुम् ।
अपण्डितो वापि सुहृत्पण्डितो वाप्यनात्मवान् ॥ ५.३८.१८ ॥
ผู้ที่ไม่ใช่มิตรไม่สมควรรู้คำปรึกษาอันสูงสุด ดูก่อนพระภารตะ ไม่ว่าเขาจะเป็นคนไม่มีความรู้ หรือเป็นมิตรที่มีความรู้ก็ตาม หากเขาไม่รู้จักควบคุมตนเอง
5.38.19
नापरीक्ष्य महीपालः कुर्यात्सचिवमात्मनः ।
अमात्ये ह्यर्थलिप्सा च मन्त्ररक्षणमेव च ॥ ५.३८.१९ ॥
พระราชาไม่ควรแต่งตั้งที่ปรึกษาให้แก่ตนโดยไม่ได้ทดสอบเสียก่อน เพราะในผู้ที่มิใช่อำมาตย์ย่อมมีความปรารถนาในทรัพย์ และการรักษาความลับก็มีความเสี่ยงเช่นกัน
5.38.20
कृतानि सर्वकार्याणि यस्य पारिषदा विदुः ।
धर्मे चार्थे च कामे च स राजा राजसत्तमः। ॥ ५.३८.२० ॥
พระราชาผู้ที่สมาชิกในที่ประชุมรู้ว่ากิจการทั้งปวงของพระองค์สำเร็จแล้ว ทั้งในธรรม ทรัพย์ และกาม พระองค์นั้นเป็นพระราชาผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่พระราชา
5.38.21
गूढमन्त्रस्य नृपतेस्तस्य सिद्धिरसंशयम् ।
अप्रशस्तानि कार्याणि यो मोहादनुतिष्ठति। ॥ ५.३८.२१ ॥
ผู้ที่รักษาคำปรึกษาไว้เป็นความลับ สำหรับกษัตริย์พระองค์นั้นความสำเร็จเป็นสิ่งแน่นอนไม่ต้องสงสัย แต่ผู้ที่ด้วยความหลงลงมือทำการอันไม่ควรทำ ย่อมไม่บรรลุความสำเร็จนั้น
5.38.22
स तेषां विपरिभ्रंशाद्भ्रश्यते जीवितादपि ।
कर्मणां तु प्रशस्तानामनुष्ठानं सुखावहम्। ॥ ५.३८.२२ ॥
เพราะความล้มเหลวอย่างสิ้นเชิงของการเหล่านั้น เขาจึงตกจากแม้ชีวิต ส่วนการปฏิบัติกรรมอันน่าสรรเสริญ ย่อมนำความสุขมาให้
5.38.23
तेषामेवाननुष्ठानं पश्चात्तापकरं मतम् ।
अनधीत्य यथा वेदान्न विप्रः श्राद्धमर्हति । ॥ ५.३८.२३ ॥
การไม่ปฏิบัติกรรมเหล่านั้นนั่นเอง ถือกันว่าก่อให้เกิดความเสียใจในภายหลัง เปรียบเหมือนพราหมณ์ที่ยังไม่ได้ศึกษาพระเวท ย่อมไม่สมควรประกอบพิธีศราทธะ
5.38.24
एवमश्रुतषाङ्गुण्यो न मन्त्रं श्रोतुमर्हति ।
स्थानवृद्धिक्षयज्ञस्य षाङ्गुण्यविदितात्मनः। ॥ ५.३८.२४ ॥
ฉะนั้น ผู้ที่ยังไม่ได้เรียนรู้นโยบายหกประการ ย่อมไม่สมควรฟังคำปรึกษา มีเพียงผู้ที่รู้จักการตั้งอยู่ การเจริญขึ้น และการเสื่อมลง และผู้ที่รู้ตนเองด้วยนโยบายหกประการ เท่านั้นจึงสมควร
5.38.25
अनवज्ञातशीलस्य स्वाधीना पृथिवी नृप ।
अमोघक्रोधहर्षस्य स्वयं कृत्वान्ववेक्षिणः। ॥ ५.३८.२५ ॥
สำหรับผู้ที่ความประพฤติไม่ถูกดูหมิ่น โลกนี้ย่อมอยู่ในอำนาจของเขา ข้าแต่กษัตริย์ สำหรับผู้ที่ความโกรธและความยินดีของเขาไม่สูญเปล่า ผู้ลงมือทำด้วยตนเองและพิจารณาอย่างรอบคอบ
5.38.26
आत्मप्रत्ययकोशस्य वसुदैव वसुन्धरा ।
नाममात्रेणा तुष्येत छत्रेण च महीपतिः। ॥ ५.३८.२६ ॥
สำหรับผู้ที่มีความเชื่อมั่นในตนเองเป็นคลัง แผ่นดินย่อมให้ทรัพย์สมบัติ พระมหากษัตริย์อาจพอพระทัยด้วยเพียงพระนามและร่มแห่งอำนาจอธิปไตยเท่านั้น
5.38.27
भृत्येभ्यो विसृजेदर्थान्नैकः सर्वहरो भवेत् ।
ब्राह्मणं ब्राह्मणो वेद भर्ता वेद स्त्रियं तथा। ॥ ५.३८.२७ ॥
พึงแจกจ่ายทรัพย์แก่ข้ารับใช้ อย่าเป็นผู้เดียวที่ยึดทุกสิ่งไว้ทั้งหมด เปรียบเหมือนพราหมณ์ย่อมรู้จักพราหมณ์ และสามีย่อมรู้จักภรรยา ฉันใดก็ฉันนั้น
5.38.28
अमात्यं नृपतिर्वेद राजा राजानमेव च ।
न शत्रुर्वशमापन्नो मोक्तव्यो वध्यतां गतः। ॥ ५.३८.२८ ॥
พระมหากษัตริย์ย่อมรู้จักอำมาตย์ของพระองค์ และกษัตริย์ย่อมรู้จักกษัตริย์อีกพระองค์หนึ่ง ศัตรูที่ตกอยู่ในอำนาจแล้ว ไม่พึงปล่อยไป เมื่อเขาถึงสภาพที่ควรถูกฆ่าแล้ว
5.38.29
न्यग्भूत्वा पर्युपासीत वध्वं हन्याद्बले सति ।
अहताद्धि भयं तस्माज्जायते नचिरादिव ॥ ५.३८.२९ ॥
พึงเข้าใกล้ศัตรูด้วยความนอบน้อม และพึงโจมตีเมื่อมีกำลัง เพราะความกลัวย่อมเกิดขึ้นจากผู้ที่ยังไม่ถูกโจมตี และเกิดขึ้นไม่นานนักหลังจากนั้น
5.38.30
दैवतेषु प्रयत्नेन राजसु ब्राह्मणेषु च ।
नियन्तव्यः सदा क्रोधो वृद्धबालातुरेषु च ॥ ५.३८.३० ॥
ต่อเทพเจ้า ต่อพระมหากษัตริย์ และต่อพราหมณ์ รวมทั้งผู้เฒ่า เด็ก และผู้ป่วย ความโกรธต้องถูกควบคุมไว้ให้ดีด้วยความพยายาม และเสมอไป
5.38.31
निरर्थं कलहं प्राज्ञो वर्जयेन्मूढसेवितम् ।
कीर्ति च लभते लोके न चानर्थेन युज्यते ॥ ५.३८.३१ ॥
ผู้มีปัญญาพึงหลีกเลี่ยงการทะเลาะที่ไร้ประโยชน์ ซึ่งเป็นสิ่งที่คนโง่ปฏิบัติกัน ผู้นั้นย่อมได้รับชื่อเสียงในโลก และไม่ต้องประสบความวิบัติ
5.38.32
प्रसादो निष्फलो यस्य क्रोधश्चापि निरर्थकः ।
न तं भर्तारमिच्छन्ति षण्ढं पतिमिव स्त्रियः ॥ ५.३८.३२ ॥
ผู้ที่ความโปรดปรานไร้ผล และความโกรธก็ไร้ประโยชน์ นายเช่นนั้นผู้คนย่อมไม่ปรารถนา เปรียบเหมือนสตรีไม่ปรารถนาสามีที่เป็นผู้ไร้สมรรถภาพ
5.38.33
न बुद्धिर्धनलाभाय न जाड्यमसमृद्धये ।
लोकपर्यायवृत्तान्तं प्राज्ञो जानाति नेतरः ॥ ५.३८.३३ ॥
ปัญญามิได้มีไว้เพื่อให้ได้ทรัพย์ และความทึบมิได้มีไว้เพื่อความไม่รุ่งเรือง ผู้มีปัญญารู้เหตุการณ์ที่เป็นไปตามวิถีแห่งโลก ส่วนคนอื่นหาได้รู้ไม่
5.38.34
विद्याशीलवयोवृद्धान्बुद्धिवृद्धांश्च भारत ।
धनाभिजातवृद्धांश्च नित्यं मूढोऽवमन्यते ॥ ५.३८.३४ ॥
ข้าแต่ภารตะ คนโง่ย่อมดูหมิ่นผู้เฒ่าอยู่เสมอ ทั้งผู้เฒ่าด้านความรู้ ความประพฤติ และวัย ผู้เฒ่าด้านปัญญา และผู้เฒ่าด้านทรัพย์สมบัติและตระกูลสูง
5.38.35
अनार्यवृत्तमप्राज्ञमसूयकमधार्मिकम् ।
अनर्थाः क्षिप्रमायान्ति वाग्दुष्टं क्रोधनं तथा ॥ ५.३८.३५ ॥
ความวิบัติย่อมมาถึงอย่างรวดเร็ว แก่ผู้ที่ความประพฤติไม่สูงส่ง ไม่มีปัญญา ริษยา ไม่ธรรมิก พูดจาชั่วร้าย และมักโกรธ
5.38.36
अविसंवादनं दानं समयस्याव्यतिक्रमः ।
आवर्तयन्ति भूतानि सम्यक्प्रणिहिता च वाक् ॥ ५.३८.३६ ॥
การไม่โต้แย้ง การให้ทาน และการไม่ผิดคำสัญญา รวมทั้งคำพูดที่ใช้ได้ถูกต้อง ย่อมทำให้สรรพสัตว์หวนกลับมา
5.38.37
अविसंवादको दक्षः कृतज्ञो मतिमानृजुः ।
अपि संक्षीणकोशोऽपि लभते परिवारणम् ॥ ५.३८.३७ ॥
ผู้ประนีประนอม ผู้มีความสามารถ ผู้กตัญญู ผู้มีปัญญา และผู้ซื่อตรง แม้คลังจะร่อยหรอ ก็ยังได้รับการสนับสนุนจากบริวารของตน
5.38.38
धृतिः शमो दमः शौचं कारुण्यं वागनिष्ठुरा ।
मित्राणां चानभिद्रोहः सप्तैताः समिधः श्रियः ॥ ५.३८.३८ ॥
ความมั่นคง ความสงบ การข่มใจ ความบริสุทธิ์ ความกรุณา วาจาที่ไม่หยาบกระด้าง และการไม่ทรยศต่อมิตร ธรรมทั้งเจ็ดนี้เป็นเชื้อเพลิงแห่งความรุ่งเรือง
5.38.39
असंविभागी दुष्टात्मा कृतघ्नो निरपत्रपः ।
तादृङ्वराधिपो लोके वर्जनीयो नराधिप ॥ ५.३८.३९ ॥
ผู้ที่ไม่แบ่งปัน มีจิตใจชั่วร้าย อกตัญญู และไร้ความละอาย ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ผู้เป็นใหญ่ที่เลิศเช่นนั้นในโลกควรหลีกให้ห่าง
5.38.40
न च रात्रौ सुखं शेते ससर्प इव वेश्मनि ।
यः कोपयति निर्दोषं सदोषोऽभ्यन्तरं जनम् ॥ ५.३८.४० ॥
ผู้ที่มีความผิดในตนเองแต่กลับยั่วโทสะบุคคลที่ไร้ความผิดซึ่งอยู่ใกล้ชิด ย่อมไม่หลับสบายในยามค่ำคืน เหมือนนอนอยู่ในเรือนที่มีงูอยู่
5.38.41
येषु दुष्टेषु दोषः स्याद्योगक्षेमस्य भारत ।
सदा प्रसादनं तेषां देवतानामिवाचरेत् ॥ ५.३८.४१ ॥
ภารตะ ผู้ชั่วร้ายเหล่านั้นหากทำให้เกิดความเสียหายแก่การได้มาและการรักษาความมั่นคง ควรประนีประนอมกับพวกเขาเสมอ ดุจดังปฏิบัติต่อเทวดา
5.38.42
येऽर्थाः स्त्रीषु समायुक्ताः प्रमत्तपतितेषु च ।
ये चानार्ये समासक्ताः सर्वे ते संशयं गताः ॥ ५.३८.४२ ॥
ทรัพย์สมบัติที่ประทานแก่สตรี แก่ผู้ประมาทและผู้ตกต่ำ และแก่ผู้ที่ยึดติดกับคนต่ำช้า ทั้งหมดนั้นย่อมถึงความพินาศและความสงสัย
5.38.43
यत्र स्त्री यत्र कितवो बालो यत्रानुशासिता ।
मञ्जन्ति तेऽवशा राजन्नद्यामश्मप्लवा इव ॥ ५.३८.४३ ॥
ที่ใดสตรีเป็นใหญ่ ที่ใดนักพนัน เด็ก หรือผู้ไร้วินัยมีอำนาจ ที่นั่นคนเหล่านั้นย่อมจมลงอย่างไร้ทางสู้ ข้าแต่พระราชา ดุจแพหินในแม่น้ำ
5.38.44
प्रयोजनेषु ये सक्ता न विशेषेषु भारत ।
तानहं पण्डितान्मन्ये विशेषा हि प्रसङ्गिनः ॥ ५.३८.४४ ॥
ภารตะ ผู้ที่ยึดติดกับสิ่งที่เป็นประโยชน์ ไม่ยึดติดกับรายละเอียดปลีกย่อย ข้าพเจ้าถือว่าคนเหล่านั้นเป็นบัณฑิต เพราะรายละเอียดปลีกย่อยนำไปสู่ความฟุ่มเฟือยเท่านั้น
5.38.45
यं प्रशंसन्ति कितवा यं प्रशंसन्ति चारणाः ।
यं प्रशंसन्ति बन्धक्यो न स जीवति मानवः ॥ ५.३८.४५ ॥
ผู้ที่นักพนันยกย่อง ผู้ที่นักสรรเสริญ และผู้ที่หญิงโสเภณีสรรเสริญ บุรุษเช่นนั้นย่อมไม่มีชีวิตยืนยาว
5.38.46
हित्वा तान्परमेष्वासान्पाण्डवानमितौजसः ।
आहितं भारतैश्वर्यं त्वया दुर्योधने महत् ॥ ५.३८.४६ ॥
ท่านได้ละทิ้งปาณฑพผู้เป็นนักธนูชั้นยอดและมีพลังอันหาที่สุดมิได้ แล้วมอบอำนาจอันยิ่งใหญ่ของราชวงศ์ภารตะให้แก่ทุรโยธน์
5.38.47
तं द्रक्ष्यसि परिभ्रष्टं तस्मात्त्वमचिरादिव ।
ऐश्वर्यमदसंमूढं बलिं लोकत्रयादिव ॥ ५.३८.४७ ॥
ท่านจะได้เห็นเขาตกต่ำและพินาศในไม่ช้า ดุจพลีที่หลงมัวเมาด้วยความลุ่มหลงในอำนาจ ตกจากโลกทั้งสาม